VIII SA/Wa 759/14

WyrokWSA w Warszawie2015-04-01

Skład orzekający: Leszek Kobylski, Renata Nawrot, Iwona Szymanowicz-Nowak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy w sprawie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, dopuszczająca zabudowę na obszarach szczególnego zagrożenia powodzią, jest zgodna z prawem?
Ratio decidendi
Uchwała rady gminy w sprawie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, która dopuszcza zabudowę lub rozbudowę na terenach objętych szczególnym zagrożeniem powodzią, jest niezgodna z prawem. Takie ustalenia naruszają przepisy Prawa wodnego dotyczące zakazu zabudowy na terenach zalewowych oraz zasady sporządzania studium określone w ustawie o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Pozytywne uzgodnienie projektu studium przez organ specjalistyczny nie zwalnia z obowiązku merytorycznej oceny zgodności z prawem na etapie kontroli uchwały.
Stan faktyczny
Wojewoda Mazowiecki zaskarżył uchwałę Rady Gminy Rzeczniów w sprawie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, zarzucając dopuszczenie zabudowy na obszarach szczególnego zagrożenia powodzią. Gmina argumentowała, że tereny te są w większości zabudowane, a zakaz budowy byłby niecelowy i ekonomicznie nieuzasadniony. Sąd rozpoznał sprawę, biorąc pod uwagę przepisy Prawa wodnego oraz ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził niezgodność z prawem zaskarżonej uchwały w określonych częściach oraz stwierdził, że uchwała w tych częściach nie podlega wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kobylski, Sędziowie Sędzia WSA Renata Nawrot, Sędzia WSA Iwona Szymanowicz - Nowak (sprawozdawca), Protokolant Specjalista Ilona Obara, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 marca 2015 r. sprawy ze skargi Wojewody Mazowieckiego na uchwałę Rady Gminy Rzeczniów z dnia 4 marca 2014 r. nr XLVI/169/2014 w przedmiocie uchwalenia studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy Rzeczniów I. stwierdza niezgodność z prawem zaskarżonej uchwały 1) w części załącznika numer 1 Dział II "Kierunki zagospodarowania przestrzennego", Rozdział 2. "Kierunki i wskaźniki dotyczące zagospodarowania oraz użytkowania terenów, w tym tereny wyłączone spod zabudowy", Podrozdział 2.2. "Ustalenia funkcjonalno - przestrzenne dla poszczególnych terenów oraz wskaźniki dotyczące użytkowania i zagospodarowania terenów" w ramach jednostki terenowej R (tereny rolne) w punkcie 2 w brzmieniu: "i rozbudowy" – w odniesieniu do części terenów usytuowanych na obszarze szczególnego zagrożenia powodzią oraz w punkcie 3 w brzmieniu: "Dopuszcza się lokalizowanie obiektów i urządzeń służących produkcji rolniczej" – w zakresie w jakim dopuszcza do lokalizowania obiektów i urządzeń służących produkcji rolniczej na obszarze szczególnego zagrożenia powodzią; 2) w części załącznika numer 1 Dział II "Kierunki zagospodarowania przestrzennego", Rozdział 2. "Kierunki i wskaźniki dotyczące zagospodarowania oraz użytkowania terenów, w tym tereny wyłączone spod zabudowy", Podrozdział 2.3. "Tereny wyłączone spod zabudowy" w punkcie 1 w brzmieniu: "za wyjątkiem" oraz "obiektów i urządzeń służących produkcji rolniczej" – w odniesieniu do terenów rolnych, znajdujących się na obszarze szczególnego zagrożenia powodzią; 3) w części załącznika numer 1 Dział II "Kierunki zagospodarowania przestrzennego", Rozdział 11. "Obszary narażone na niebezpieczeństwo powodzi oraz na osuwanie się mas ziemnych" w brzmieniu: "Na tych terenach nie wprowadzono nowych terenów przeznaczonych pod zainwestowanie."; 4) w części załącznika numer 2, określającego kierunki zagospodarowania przestrzennego gminy, w ramach terenów oznaczonych symbolami: RM (tereny zabudowy zagrodowej i mieszkaniowej jednorodzinnej) oraz U (tereny zabudowy usługowej) w zakresie, w jakim znajdują się one na obszarze szczególnego zagrożenia powodzią, opcjonalnie w zakresie, w jakim dopuszcza do realizacji zabudowy i rozbudowy istniejących obiektów w ramach tych jednostek terenowych, usytuowanych na obszarze szczególnego zagrożenia powodzią; II. stwierdza, że zaskarżona uchwała w części określonej w punkcie I (pierwszym) wyroku nie podlega wykonaniu. Wojewoda [...] złożył skargę na uchwałę Rady Gminy R z dnia [...] marca 2014 r. Nr [...] w sprawie uchwalenia studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy R, zarzucając naruszenie: - art. 10 ust. 1 pkt 15, art. 10 ust. 2 pkt 2 i pkt 11 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2012 r., poz. 647 ze zm., zwana dalej: "u.p.z.p.") w związku z art. 88 l ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz.U. z 2012 r., poz. 145 ze zm., zwana dalej: "P.w.") przez wyznaczenie na obszarach szczególnego zagrożenia powodzią terenów z przeznaczeniem pod zabudowę. W związku ze zgłoszonymi zarzutami, na podstawie art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm., zwana dalej: "u.s.g.") w związku z art. 28 ust. 1 u.p.z.p., Wojewoda M wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały w części dotyczącej: 1/ załącznika nr 1 Dział II "Kierunki zagospodarowania przestrzennego", Rozdział 2. "Kierunki i wskaźniki dotyczące zagospodarowania oraz użytkowania terenów, w tym tereny wyłączone spod zabudowy", Podrozdział 2.2. "Ustalenia funkcjonalno-przestrzenne dla poszczególnych terenów oraz wskaźniki dotyczące użytkowania i zagospodarowania terenów" w ramach jednostki terenowej R (tereny rolne) w punkcie 2 w brzmieniu: "i rozbudowy" - w odniesieniu do części terenów usytuowanych na obszarze szczególnego zagrożenia powodzią oraz w punkcie 3 w brzmieniu: "Dopuszcza się lokalizowanie obiektów i urządzeń służących produkcji rolniczej" – w zakresie, w jakim dopuszcza do lokalizowania obiektów i urządzeń służących produkcji rolniczej na obszarze szczególnego zagrożenia powodzią; 2/ załącznika nr 1 Dział II "Kierunki zagospodarowania przestrzennego", Rozdział 2. "Kierunki i wskaźniki dotyczące zagospodarowania oraz użytkowania terenów, w tym tereny wyłączone spod zabudowy", Podrozdział 2.3. "Tereny wyłączone spod zabudowy" w punkcie 1 w brzmieniu: "za wyjątkiem" oraz "obiektów i urządzeń służących produkcji rolniczej" – w odniesieniu do terenów rolnych, znajdujących się na obszarze szczególnego zagrożenia powodzią; 3/ załącznika nr 1 Dział II "Kierunki zagospodarowania przestrzennego", Rozdział 11 "Obszary narażone na niebezpieczeństwo powodzi oraz osuwanie się mas ziemnych" w brzmieniu: "Na tych terenach nie wprowadzono nowych terenów przeznaczonych pod zainwestowanie."; 4/ załącznika nr 2, określającego kierunki zagospodarowania przestrzennego gminy, w ramach terenów oznaczonych symbolami: RM (tereny zabudowy zagrodowej i mieszkaniowej jednorodzinnej) oraz U (tereny zabudowy usługowej) w zakresie, w jakim znajdują się one na obszarze szczególnego zagrożenia powodzią, opcjonalnie w zakresie, w jakim dopuszcza do realizacji zabudowy i rozbudowy istniejących obiektów w ramach tych jednostek terenowych, usytuowanych na obszarze szczególnego zagrożenia powodzią. W uzasadnieniu skargi przedstawiono argumentację mającą uzasadniać stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały w zakwestionowanej części. Wojewoda M (dalej: "Wojewoda") wskazał, że Rada Gminy R (dalej: "Rada Gminy"), podejmując zaskarżoną uchwałę, zobowiązana była do uwzględnienia ustaleń "Studium dla potrzeb planów ochrony przeciwpowodziowej etap II – rzeka K" (dalej: "studium dla rzeki K"), sporządzonego przez Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. Analizując przepisy P.w. zarówno przed, jak i po nowelizacji ustawy, zauważył, że na terenach bezpośredniego zagrożenia powodzią (obecnie na obszarach szczególnego zagrożenia powodzią) nie była i nie jest możliwa realizacja zabudowy. Wyjątkiem od tej reguły było i jest uzyskiwanie stosownego zwolnienia od takiego zakazu w drodze indywidualnej decyzji, wydawanej przez Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej (dalej: "Dyrektor RZGW") na etapie projektowania inwestycji. Tymczasem na rysunku uchwalonego studium, zawierającym kierunki zagospodarowania przestrzennego gminy, ustalono granice obszarów szczególnego zagrożenia powodzią, w ramach których jednocześnie wyznaczono tereny, oznaczone symbolami: RM, U i R (tereny rolne), na których dopuszcza się rozbudowę istniejącej zabudowy zagrodowej oraz lokalizowanie obiektów i urządzeń służących produkcji rolniczej, podczas gdy na obszarach szczególnego zagrożenia powodzią, co do zasady, istnieje zakaz zabudowy. Ponadto szczegółowa analiza ustaleń studium, w szczególności jego części tekstowej w zestawieniu z częścią graficzną, prowadzi do konkluzji, że w treści uchwały istnieją różne, wykluczające się ustalenia w odniesieniu do obszarów szczególnego zagrożenia powodzią (zostały na tych obszarach jednak wprowadzone nowe tereny przeznaczone pod zainwestowanie, m.in. w ramach jednostki terenowej RM). Jednocześnie Wojewoda podniósł, że w okolicznościach tej sprawy nie ma znaczenia fakt uzgodnienia projektu studium przez Dyrektora RZGW. Spełnienie bowiem ustawowego wymogu dokonania stosownych uzgodnień nie może mieć tylko charakteru formalnego, ale musi polegać na merytorycznym sprawdzeniu rozwiązań przyjętych w projekcie studium przez organ specjalistyczny w zakresie jego kompetencji określonych w stosownych przepisach. W konsekwencji również na etapie badania legalności przedmiotowej uchwały weryfikacji merytorycznej podlegają orzeczenia organów uzgadniających. Zatem, w ocenie Wojewody, pomimo pozytywnego uzgodnienia projektu studium z właściwym organem (postanowienie Dyrektora RZGW z dnia 20 sierpnia 2013 r.), ustalenia studium, dopuszczające do zabudowy na obszarach szczególnego zagrożenia powodzią, pozostają w oczywistej sprzeczności z art. 88 l ust. 1 P.w., przez co naruszają ustawową zasadę tworzenia studium, w rozumieniu art. 28 ust. 1 u.p.z.p. Wojewoda zarzucił, że wprowadzenie zakwestionowanych zapisów stanowi wprost o naruszeniu zasad sporządzania studium, co skutkuje stwierdzeniem nieważności uchwały w zaskarżonej części na podstawie art. 28 ust. 1 u.p.z.p. W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy R (dalej: "Wójt") wniósł o jej oddalenie wskazując, że w większości grunty, o których mowa w skardze, stanowią już tereny zabudowane i przeznaczone na rolnictwo. Zmiana przeznaczenia tych gruntów bez prawa zabudowy skutkowałaby dla Gminy ogromnymi odszkodowaniami. Sporny teren rozciąga się przez środek miejscowości, a przez dziesiątki lat nie było na nim powodzi czy podtopień. Wprowadzenie zakazu budowy na terenach, na których zabudowa już istnieje, jest niecelowe, a ze względów społecznych i ekonomicznych niewskazane. Utrzymywanie w studium, a następnie w planach miejscowych pozostałych terenów dotychczas rolnych, jako niebudowlanych, nie ma uzasadnienia z uwagi na bardzo duże zapotrzebowanie społeczne na grunty budowlane oraz specyfikę rzeki K. Poza tym projekt studium został uzgodniony z właściwymi organami, m.in. Dyrektorem RZGW postanowieniem z dnia 20 sierpnia 2013 r. W piśmie z dnia 24 marca 2015 r. pełnomocnik Wójta dodatkowo wskazał, że sporne zapisy studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy R zostały powielone z Planu Ogólnego Zagospodarowania Przestrzennego Gminy R z dnia 24 października 1984 r. nr [...], który stracił ważność z dniem 1 stycznia 2004 r. z mocy ustawy, zaś zabudowania na tych terenach istnieją od 1839 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona uchwała w kwestionowanym zakresie podjęta została z naruszeniem zasad jej sporządzania w rozumieniu art. 28 ust. 1 u.p.z.p., określonych w art. 10 ust. 1 pkt 15 oraz art. 10 ust. 2 pkt 2 i pkt 11 u.p.z.p. Na wstępie rozważań należy stwierdzić, że studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy, zgodnie z art. 3 ust. 1 oraz art. 9 ust. 1 i ust. 5 u.p.z.p., nie jest aktem prawa miejscowego, lecz stanowi wewnętrzny akt kreacji polityki przestrzennej w gminie przez radę gminy, który jest wiążący przy sporządzaniu planów miejscowych (art. 9 ust. 4 u.p.z.p.). W studium uwzględnia się uwarunkowania wynikające w szczególności z wymagań dotyczących ochrony przeciwpowodziowej (art. 10 ust. 1 pkt 15 u.p.z.p.) oraz tereny wyłączone spod zabudowy i obszary szczególnego zagrożenia powodzią (art. 10 ust. 2 pkt 2 i pkt 11 u.p.z.p.). Zgodnie z art. 9 ust. 1 pkt 6c lit. "a" P.w., za obszar szczególnego zagrożenia powodzią przyjmuje się obszar, na którym prawdopodobieństwo wystąpienia powodzi jest średnie i wynosi raz na 100 lat. Na obszarach szczególnego zagrożenia powodzią wprowadzono ogólny zakaz wykonywania robót oraz czynności utrudniających ochronę przed powodzią lub zwiększających zagrożenie powodziowe. Jego elementami są następujące szczegółowe zakazy: 1/ wykonywanie urządzeń wodnych oraz budowy innych obiektów budowlanych, 2/ sadzenie drzew lub krzewów, z wyjątkiem plantacji wiklinowych na potrzeby regulacji wód oraz roślinności stanowiącej element zabudowy biologicznej dolin rzecznych lub służącej do wzmacniania brzegów, obwałowań lub odsypisk, 3/ zmiana ukształtowania terenu, składowania materiałów oraz wykonywania innych robót, z wyjątkiem robót związanych z regulacją lub utrzymywaniem wód oraz brzegu morskiego, a także utrzymywaniem, odbudową, rozbudową lub przebudową wałów przeciwpowodziowych wraz z obiektami związanymi z nimi funkcjonalnie (art. 88 l ust. 1 P.w.). Powyższe zakazy mają charakter powszechny i do ich respektowania są zobligowane także organy administracji publicznej, podejmujące jakiekolwiek rozstrzygnięcia administracyjne. Zwolnić od tych zakazów może jedynie w drodze decyzji indywidualnej dyrektor regionalnego zarządu gospodarki wodnej, o ile nie utrudni to ochrony przed powodzią (art. 88 l ust. 2 P.w.). Z treści art. 28 ust. 1 u.p.z.p. wynika, że naruszenie zasad sporządzania studium, istotne naruszenie trybu ich sporządzania, a także naruszenie właściwości organów w tym zakresie, powodują nieważność uchwały rady gminy w całości lub w części. W studium rzeki K zaznaczone są obszary szczególnego zagrożenia powodzią, na których prawdopodobieństwo jej wystąpienia wynosi 1% (raz na 100 lat). Zgodnie z treścią art. 14 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o zmianie ustawy - Prawo wodne oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2011 r. Nr 32, poz. 159), studium ochrony przeciwpowodziowej sporządzone przez właściwego dyrektora regionalnego zarządu gospodarki wodnej zachowuje ważność do dnia sporządzenia mapy zagrożenia powodziowego. Biorąc pod uwagę fakt, że do dnia podjęcia zaskarżonej uchwały mapa zagrożenia powodziowego nie została sporządzona, to studium rzeki K zachowywało swą moc obowiązującą, a więc przy tworzeniu spornego studium Gmina R zobligowana była do uwzględnienia jego ustaleń, tj. zaznaczonych obszarów szczególnego zagrożenia powodziowego oraz zaleceń, aby w granicach naturalnych zalewów wodą o prawdopodobieństwie 1% i mniejszym nie planować nowej zabudowy mieszkalnej lub przemysłowej (str. 24 studium dla rzeki Krępianki). Jednak, jak wynika z analizy części tekstowej i graficznej przedmiotowego studium, na obszarze szczególnego zagrożenia powodzią, które zostało określone w studium rzeki K, dopuszczono możliwość nowej zabudowy, ewentualnie rozbudowy istniejących obiektów w ramach jednostek terenowych oznaczonych symbolami RM i U, jak również lokalizowanie obiektów i urządzeń służących produkcji rolniczej oraz rozbudowy zabudowy zagrodowej na terenach oznaczonych symbolem R, pomimo umieszczenia zapisu w Dziale II, Rozdziale 11 studium, że na terenach narażonych na niebezpieczeństwo powodzi nie wprowadzono nowych terenów przeznaczonych pod zainwestowanie. Takie ustalenia i zapisy są sprzeczne z art. 88 l ust. 1 P.w. i naruszają podstawową zasadę tworzenia studium, w rozumieniu art. 28 ust. 1 u.p.z.p. w związku z art. 10 ust. 1 pkt 15 i ust. 2 pkt 2 i pkt 11 u.p.z.p. Samorząd nie może pozwolić na budowę na terenach zalewowych (por. wyrok NSA z dnia 10 lipca 2014 r., II OSK 392/14, Lex nr 1483381). W związku z powyższym na uwzględnienie zasługują zarzuty organu nadzoru wskazane szczegółowo w skardze. Na etapie sporządzania studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy wymagane jest uzgodnienie projektu studium z dyrektorem regionalnego zarządu gospodarki wodnej, w zakresie wskazanym w art. 4a pkt 1 P.w., w celu zapewnienia prawidłowego gospodarowania wodami, w tym w szczególności ochrony zasobów wodnych oraz ochrony ludzi i mienia przed powodzią. Projekt studium wymaga również opinii w zakresie zagospodarowania obszarów szczególnego zagrożenia powodzią (art. 11 ust. 6 lit. i u.p.z.p., por. wyrok NSA z dnia 12 lipca 2012, II OSK 1063/12, Lex nr 1251745). W przedmiotowej sprawie postanowieniem z dnia 20 sierpnia 2013 r. Dyrektor RZGW dokonał uzgodnienia projektu studium w zakresie, o którym mowa w art. 4a pkt 1 P.w., natomiast brak w aktach opinii tego podmiotu, wydanego w trybie art. 11 ust. 6 lit. i u.p.z.p. W przypadku, kiedy forma współdziałania przybiera postać opinii, to organ sporządzający studium jest zobowiązany do przeprowadzenia analizy treści stanowiska podmiotu opiniującego, jako składnika materiału dowodowego, nie ma natomiast obowiązku jej uwzględnienia. Natomiast jeśli chodzi o uzgodnienie, to co do zasady ma ono znaczenie wiążące dla organu prowadzącego postępowanie główne (por. wyroki WSA we Wrocławiu: z dnia 1 marca 2012 r., II SA/Wr 910/11, Lex nr 1145940 oraz z dnia 12 marca 2012 r., II SA/Wr 910/11, Lex nr 1145940). Jednak w ocenie Sądu, pozytywne uzgodnienie Dyrektora RZGW w niniejszej sprawie nie mogło być uznane za podstawę wprowadzenia do studium analizowanych ustaleń. W tym zakresie Sąd orzekający w pełni podziela stanowisko wyrażone przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 12 lipca 2012 r. w sprawie II OSK 1063/12 (Lex nr 1251745), że spełnienie ustawowego wymogu dokonania stosownych uzgodnień czy zaopiniowania nie może mieć tylko charakteru formalnego, ale musi polegać na merytorycznym sprawdzeniu rozwiązań przyjętych w projekcie studium przez organ specjalistyczny w zakresie jego kompetencji. W konsekwencji należy uznać, że na etapie badania legalności zaskarżonej uchwały weryfikacji merytorycznej podlega również pozytywne postanowienie organu uzgadniającego z dnia 20 sierpnia 2013 r., na które powołuje się Wójt w odpowiedzi na skargę. W ocenie Sądu, jego treść rodzi wątpliwości co do prawidłowości tego stanowiska pod kątem zgodności z prawem, a jego ocena jest dodatkowo utrudniona z uwagi na brak uzasadnienia. Dlatego postanowienie uzgadniające Dyrektora RZGW nie mogło być uznane za podstawę wprowadzenia do studium analizowanych ustaleń. Wydanie zaskarżonej uchwały nie zostało więc poprzedzone właściwymi ustaleniami i analizą w zakresie ochrony przeciwpowodziowej. W uzgodnieniu brak jest wyraźnego stanowiska Dyrektora RZGW co do istoty przedmiotowych ustaleń studium, związanych z dopuszczeniem zabudowy terenów położonych w obszarze zagrożenia powodzią, pomimo umieszczenia w studium rzeki K wyraźnych zaleceń dla organów gminy w powyższym zakresie. Niewątpliwie koniecznością jest to, aby już na etapie tworzenia aktów planistycznych prawidłowo uwzględnione były programy ochrony przeciwpowodziowej. Dlatego Dyrektor RZGW – na etapie uzgadniania i opiniowania projektowanego aktu prawnego w zakresie planowania przestrzennego – powinien był dokonać rzetelnej analizy w zakresie problematyki ochrony przeciwpowodziowej, czego nie uczynił. Zaskarżona uchwała organu gminy, zgodnie z art. 91 u.s.g. w związku z art. 12 ust. 1 u.p.z.p., podlegała ocenie zgodności z przepisami prawa, dokonywanej przez organ nadzoru – wojewodę w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia doręczenia uchwały (art. 91 ust. 1 u.s.g.). Po upływie tego terminu organ nadzoru nie może już we własnym zakresie stwierdzić nieważności uchwały lub zarządzenia organu gminy. Może wówczas zaskarżyć te rozstrzygnięcia do sądu administracyjnego (art. 93 ust. 1 u.p.z.p.), jak to uczynił Wojewoda w przedmiotowej sprawie. Z treści art. 94 ust. 2 u.s.g. wynika jednak, że nie stwierdza się nieważności uchwały lub zarządzenia organu gminy po upływie jednego roku od dnia ich podjęcia, chyba że uchybiono obowiązkowi przedłożenia tych aktów w terminie określonym w art. 90 ust. 1 u.s.g. (w ciągu 7 dni od dnia ich podjęcia), albo jeżeli są one aktem prawa miejscowego. Jeżeli więc zachodzą przesłanki nieważności, czyli akt narusza prawo w sposób istotny i w trybie nadzoru powinien być wyeliminowany z obrotu prawnego w drodze rozstrzygnięcia nadzorczego, a minął rok i nie zachodzą wyjątki z art. 94 ust. 1 u.s.g., to sąd administracyjny powinien orzec o ich niezgodności z prawem. W przedmiotowej sprawie kontrolowana uchwała została podjęta w dniu 4 marca 2014 r., natomiast organowi nadzoru przesłana do kontroli legalności w dniu 10 marca 2014 r. (k. 34-35 akt sądowych). Wobec zachowania przez Wójta terminu z art. 90 ust. 1 u.s.g., wydanie wyroku w tej sprawie po upływie roku od dnia podjęcia zaskarżonej uchwały skutkuje stwierdzeniem niezgodności z prawem w części kontrolowanego studium, które nie jest aktem prawa miejscowego (art. 94 ust. 2 u.s.g.). Termin jednego roku jest zawity, a więc po jego upływie uprawnienie do stwierdzenia nieważności wygasa z mocy prawa. Natomiast stwierdzenie niezgodności z prawem uchwały w warunkach określonych w art. 94 ust. 2 u.s.g. wywołuje skutki tożsame ze stwierdzeniem jej nieważności. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w punkcie I sentencji wyroku, działając na podstawie art. 94 ust. 1 i ust. 2 u.s.g., które to przepisy są przepisami szczególnymi, o których mowa w art. 147 § 1 p.p.s.a. (por. wyrok NSA z dnia 21 października 2011 r., II OSK 1589/11, Lex nr 1070354). Artykuł 94 u.s.g. dotyczy sytuacji, gdy uchwała organu gminy jest dotknięta "istotnym" naruszeniem prawa, a tylko z powodu upływu terminu określonego w art. 94 ust. 1 u.s.g. nie stwierdza się nieważności uchwały, lecz o jej "niezgodności z prawem" - art. 94 ust. 2 u.s.g. Podstawą prawną orzeczenia nie jest w takim przypadku przepis art. 147 § 1 p.p.s.a., gdyż nie przewiduje on takiej treści orzeczenia (por. wyrok NSA z dnia 14 kwietnia 2011 r., I OSK 12/11, Lex nr 990159). O wstrzymaniu wykonania zaskarżonej uchwały w określonej w wyroku części orzeczono na podstawie art. 152 p.p.s.a. (punkt II wyroku).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło