VIII SA/Wa 764/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Wroczyński Sędziowie Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda (sprawozdawca) Sędzia WSA Leszek Kobylski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Radomiu w trybie uproszczonym w dniu 28 grudnia 2017 r. sprawy ze skargi A. M., P. M. na postanowienie M. Kuratora Oświaty z dnia [...] sierpnia 2017 r. znak [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie odmowy sprostowania omyłki pisarskiej oraz wykładni oddala skargę. Postanowieniem z [...] sierpnia 2017 r. nr [...] [...] Kurator Oświaty (dalej: "[...]KO", "organ odwoławczy") na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa po rozpatrzeniu zażalenia A. i P. M. (dalej: "skarżący") na postanowienie Zespołu Orzekającego Poradni Psychologiczno – Pedagogicznej nr [...] w R. (dalej: "Zespół Orzekający") z dnia [...] maja 2017 r., znak [...] w sprawie odmowy sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej oraz wyjaśnienia treści orzeczenia nr [...] o potrzebie kształcenia specjalnego wydanego przez Zespół Orzekający Poradni Psychologiczno – Pedagogicznej nr [...] w R. – uchylił zaskarżone postanowienie w całości i umorzył postępowanie w sprawie. Do wydania zaskarżonego postanowienia doszło w następujących okolicznościach: Organ I instancji w postanowieniu z dnia [...] maja 2017 r. odmówił sprostowania oczywistej omyłki w orzeczeniu nr [...] o potrzebie kształcenia specjalnego wydanego przez Zespół Orzekający w Poradni Psychologiczno – Pedagogicznej nr [...] w R. w sposób wnioskowany przez stronę tj. poprzez jego uzupełnienie o zapis: niepełnosprawność ruchowa, wzrokowa i umysłowa w stopniu znacznym. Ponadto odmówił wyjaśnienia treści orzeczenia nr [...] o potrzebie kształcenia specjalnego wydanego przez Zespół Orzekający Poradni Psychologiczno – Pedagogicznej nr [...] w R. w sposób wnioskowany przez stronę tj. poprzez wydanie postanowienia, którym Zespół Orzekający Poradni Psychologiczno - Pedagogicznej nr [...] w R. stwierdził, że orzeczenie nr [...] o potrzebie kształcenia specjalnego zostało wydane z uwagi na wystąpienie u małoletniej niepełnosprawności sprzężonej (umysłowej w stopniu znacznym i ruchowej - mózgowe porażenie dziecięce). Na powyższe postanowienie, zażalenie złożyli Skarżący. Ich zdaniem zaskarżone postanowienie narusza: 1) art. 124 § 1 kpa poprzez brak oznaczenia w treści zaskarżonego postanowienia organu administracji publicznej, który wydał wyżej wymienione postanowienie; 2) art. 113 § 1 kpa poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, skutkujące odmową sprostowania oczywistej omyłki w orzeczeniu Nr [...] o potrzebie kształcenia specjalnego wydanego przez Zespól Orzekający w Poradni Psychologiczno - Pedagogicznej nr [...] w R.; 3) art. 113 § 2 kpa w związku z art. 124 § 2 kpa poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, skutkujące oddaleniem wniosku o wyjaśnienie treści orzeczenia nr [...] o potrzebie kształcenia specjalnego O. M. wydanego przez Zespól Orzekający Poradni Psychologiczno - Pedagogicznej nr [...] w R.. Skarżący, mając na uwadze powyższe zarzuty wnieśli o: 1) uchylenie zaskarżonego postanowienia i sprostowanie oczywistej omyłki pisarskiej w sentencji orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] sygn. akt [...] w zakresie rodzaju i stopnia niepełnosprawności małoletniej O. M. poprzez jego uzupełnienie o zapis: niepełnosprawność sprzężona tj. niepełnosprawność: ruchowa, wzrokowa i umysłowa w stopniu znacznym, ewentualnie, 2) uchylenie zaskarżonego postanowienia i wyjaśnienie orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] sygn. akt [...] poprzez stwierdzenie, że orzeczenie to zostało wydane z uwagi na występowanie u małoletniej O. M. niepełnosprawności sprzężonej, tj.: niepełnosprawności umysłowej w stopniu znacznym, wzrokowej i ruchowej - mózgowe porażenie dziecięce, ewentualnie 3) uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi administracji I instancji. [...]KO postanowieniem z [...] sierpnia 2017 r. uchylił zaskarżone postanowienie w całości i umorzył postępowanie w sprawie. Organ odwoławczy wyjaśnił, że zażalenie jest niezasadne. Zostało wniesione na postanowienie wydane w sprawie uchylonego orzeczenia nr [...] o potrzebie kształcenia specjalnego O. M. z dnia [...] sierpnia 2012 r. Zauważyć należy, iż orzeczeniem nr [...] o potrzebie kształcenia specjalnego O. M. z dnia [...] stycznia 2017 r. pierwotne orzeczenie nr [...] zostało uchylone, a tym samym wszelkie czynności dotyczące tego orzeczenia stały się bezprzedmiotowe. Zgodnie z § 11 ust 2 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 18 września 2008 r. w sprawie orzeczeń i opinii wydawanych przez zespoły orzekające działające w publicznych poradniach psychologiczno - pedagogicznych (Dz. U. z 2008 r. nr 173, poz. 1072) nowe orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego jednocześnie uchyla poprzednie. Z takim rozstrzygnięciem nie zgodzili się Skarżący, którzy pismem z 2 września 2017 r. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia zarzucili: 1. naruszenie art. 124 § 1 kpa poprzez: a. brak oznaczenia w treści postanowienia Zespołu Orzekającego Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej Nr [...] w R. z dnia [...] maja 2017r. w sprawie [...] organu administracji publicznej, który wydał w/w postanowienie, b. brak wskazania w treści postanowienia [...] Kuratora Oświaty z dnia [...].08.2017 r. wydanego w sprawie [...] podstawy prawnej rozstrzygnięcia zawartego w tym postanowieniu, 2. naruszenie art. 113 § 1 kpa poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, skutkujące odmową sprostowania oczywistej omyłki w orzeczeniu Nr [...] o potrzebie kształcenia specjalnego wydanego przez Zespół Orzekający w Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej Nr [...] w R. sygn. akt [...] poprzez jego uzupełnienie o zapis: niepełnosprawność sprzężona tj. niepełnosprawność ruchowa, wzrokowa i umysłowa w stopniu znacznym, w sytuacji, gdy stwierdzona przez organ administracyjny w sentencji postanowienia przyczyna istnienia potrzeby kształcenia specjalnego O. M. z uwagi na upośledzenie umysłowe w stopniu znacznym, nie odpowiada wyrażonej w diagnozie - uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia oczywistej intencji organu administracyjnego w związku ze stwierdzeniem u małoletniej licznych schorzeń, upośledzenia i wad rozwojowych, 3. naruszenie art. 113 § 2 kpa w z zw. z art. 124 § 2 kpa poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, skutkujące oddaleniem wniosku o wyjaśnienie treści orzeczenia nr [...] o potrzebie kształcenia specjalnego O. M. wydanego przez Zespół Orzekający w Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej Nr [...] w R. sygn. akt [...], w sytuacji istnienia istotnych, obiektywnych rozbieżności między diagnozą - uzasadnieniem tego orzeczenia wskazującą na wielość niepełnosprawności, tj.: mózgowe porażenie dziecięce, wrodzoną wadę układu nerwowego, lekooporną padaczkę, stan po operacji grasicy, hipermleczanemię, naprzemienny zez, nadwzroczność, a zatem niepełnosprawność sprzężoną, a jego sentencją wskazująca po pojedynczą niepełnosprawność - upośledzenie umysłowe w stopniu znacznym, 4. naruszenie art. 138 § 1 pkt 2 kpa poprzez umorzenie postępowania w sprawie rozpoznania przez Zespół Orzekający Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej Nr [...] w R. wniosku skarżących od sprostowanie oczywistej omyłki oraz wyjaśnienie wątpliwości co do treści decyzji w sprawie [...], mimo braku ku temu podstaw. Odpowiadając na skargę, organ odwoławczy podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest postanowienie umarzające postępowanie w sprawie sprostowania i wykładni decyzji. Zgodnie z treścią art. 113 § 1 kpa organ administracji publicznej może z urzędu lub na żądanie strony prostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanych przez ten organ decyzjach. Z kolei § 2 cyt. przepisu stanowi, ze organ, który wydał decyzję wyjaśnia, w drodze postanowienia, wątpliwości co do treści decyzji. Organ I instancji w postanowieniu z dnia [...] maja 2017 r. odmówił sprostowania oczywistej omyłki w orzeczeniu nr [...] o potrzebie kształcenia specjalnego wydanego przez Zespół Orzekający w Poradni Psychologiczno – Pedagogicznej nr [...] w R. w sposób wnioskowany przez stronę. Ponadto odmówił wyjaśnienia treści orzeczenia nr [...] o potrzebie kształcenia specjalnego wydanego przez Zespół Orzekający Poradni Psychologiczno – Pedagogicznej nr [...] w R. w sposób wnioskowany przez stronę tj. poprzez wydanie postanowienia, którym Zespół Orzekający Poradni Psychologiczno - Pedagogicznej nr [...] w R. stwierdzi, że orzeczenie nr [...] o potrzebie kształcenia specjalnego zostało wydane z uwagi na wystąpienie u małoletniej niepełnosprawności sprzężonej (umysłowej w stopniu znacznym i ruchowej - mózgowe porażenie dziecięce). Zdaniem Sądu, [...]KO zasadnie uznał, że postanowienie Zespołu Orzekającego wydano z naruszeniem art. 113 § 1 i 2 kpa. Wskazać należy, że organ I instancji odmówił sprostowania orzeczenia z dnia [...] sierpnia 2012 r. i jego wykładni, po wydaniu przez Zespół Orzekający Poradni Psychologiczno - Pedagogicznej nr [...] w R. w dniu [...] stycznia 2017 r. orzeczenia nr [...] o potrzebie kształcenia specjalnego O. M. na czas wychowania przedszkolnego, z uwagi na niepełnosprawność sprzężoną i intelektualną w stopniu znacznym. W orzeczeniu zawarto diagnozę, w tym informacje o możliwościach rozwojowych i potencjale dziecka. Sformułowano zalecenia. Zawarto uzasadnienie oraz pouczenie o możliwości odwołania w terminie 14 dni od dnia otrzymania orzeczenia, tj. od dnia 20 stycznia 2017 r. Skarżący nie wnieśli odwołania od przedmiotowego orzeczenia. W ocenie Sądu podzielić należy stanowisko organu odwoławczego, iż w niniejszej sprawie postępowanie w przedmiocie sprostowania i wykładni orzeczenia stało się bezprzedmiotowe z powodu wyeliminowania objętego wnioskiem o sprostowanie i wykładnię orzeczenia z dnia [...] sierpnia 2012 r. z obrotu prawnego. Zauważyć należy, że orzeczeniem nr [...] o potrzebie kształcenia specjalnego O. M. z dnia [...] stycznia 2017 r. pierwotne orzeczenie dotyczące O. M. nr [...] zostało uchylone, a tym samym wszelkie czynności dotyczące tego orzeczenia stały się bezprzedmiotowe. Zgodnie z § 11 ust 2 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 18 września 2008 r. w sprawie orzeczeń i opinii wydawanych przez zespoły orzekające działające w publicznych poradniach psychologiczno - pedagogicznych (Dz. U. z 2008 r. nr 173, poz. 1072) nowe orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego jednocześnie uchyla poprzednie. Na podstawie art. 113 kpa nie jest zatem możliwe dokonanie wykładni czy sprostowania nie istniejącego rozstrzygnięcia. Wyeliminowanie z obrotu prawnego postanowienia, którego dotyczy wniosek o sprostowanie i wykładnię uniemożliwia jego merytoryczne rozpoznanie. Postanowienie o sprostowaniu i wykładni nie ma samodzielnego bytu, lecz jest integralną częścią decyzji administracyjnej. Z tego względu tak sprostowanie jak i wykładnia decyzji jest dopuszczalne, dopóki decyzja pozostaje w obrocie prawnym. Innymi słowy postanowienie traci swój byt prawny wraz z "wyjściem" decyzji z obrotu prawnego (por. wyrok NSA O/Z w Katowicach z 6 czerwca 2002 r. II SA/Ka 1809/00). Na marginesie jedynie wyjaśnić należy, że w aktualnym stanie prawnym kwestia bezprzedmiotowości postępowania zainicjowanego w sprawie wpadkowej została poddana regulacji art. 105 § 1 kpa, co oznacza, że w przypadkach bezprzedmiotowości postępowania w rozumieniu wskazanego przepisu organ jest zobowiązany do wydania postanowienia orzekającego o umorzeniu postępowania dotyczącego danej kwestii procesowej. Po zmianie bowiem przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, wprowadzonej ustawą z dnia z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 6, poz. 18 ze zm.), w art. 126 kpa rozszerzono odesłanie dotyczące postanowień o art. 105 kpa. Odnosząc się do zarzutów skargi, wskazać należy, że nie mogły mieć one wpływu na ocenę legalności zaskarżonej decyzji. Zauważyć trzeba, że wbrew twierdzeniom skargi postanowienie z [...] maja 2017 r. wydane zostało przez uprawniony organ tj. Zespół Orzekający w Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej nr [...] w R., co wynika wprost z końcowej części rozstrzygnięcia (postanowienie k. 476 akt administracyjnych). Nie jest też zasadny zarzut nie wskazania podstawy prawnej rozstrzygnięcia przez organ II instancji, bowiem [...]KO w zdaniu pierwszym swego postanowienia z dnia [...] sierpnia 2017 r. powołuje się na art. 138 § 1 pkt 2 kpa, a więc regulację umożliwiającą uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia i umorzenie postępowania pierwszej instancji w całości lub w części (k. 1039 akt administracyjnych). W ocenie Sądu, zaskarżona decyzja nie narusza prawa, a organ prawidłowo ustalił i ocenił stan faktyczny i prawny sprawy, a przy tym stanowisko swoje uzasadnił adekwatnie do wymagań zawartych w art. 107 § 3 kpa. Mając powyższe na uwadze, Sąd oddalił skargę jako niezasadną, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.).