VIII SA/Wa 96/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Cezary Kosterna po rozpoznaniu w dniu 24 lutego 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku [...] sp. z o.o. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi ze skargi [...] sp. z o.o. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] maja 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania postanawia : odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi. Pismem z dnia [...] stycznia 2012 r. [...] sp. z o.o., dalej skarżąca, wniosła do tutejszego Sądu skargę na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] maja 2011 r. wraz z wnioskiem przywrócenie terminu do jej wniesienia, argumentując, iż jego uchybienie nastąpiło bez wiedzy i winy Spółki, która nie posiadała jakichkolwiek informacji o wydaniu i doręczeniu zaskarżonej decyzji. Spółka przyznała, że decyzja została wysłana do pełnomocnika W. K., została awizowana i zwrócona jako nie podjęta w terminie, jednak to nieodebranie przesyłki w terminie było uzasadnione zaangażowaniem pełnomocnika w pracach rolnych poza B., w zachodnich województwach, a kampania sianokosów była w tym okresie bardzo trudna ze względu na anomalie pogodowe i konieczność nieustannego pobytu na polach. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. W literaturze przedmiotu wskazuje się, iż uchybiony termin do wniesienia skargi należy przywrócić, jeżeli zostaną spełnione łącznie następujące przesłanki: 1) strona wystąpi z wnioskiem o przywrócenie terminu; 2) wniosek ten zostanie wniesiony w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu; 3) jednocześnie z wniesieniem wniosku zostanie dopełniona czynność, dla której określony był termin; 4) we wniosku zostaną uprawdopodobnione okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu; 5) powstanie ujemnych dla strony skutków w zakresie postępowania sądowego (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2004 r., s.148 ). Z brzmienia cytowanych przepisów wynika, że instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy i może mieć zastosowanie jedynie wtedy, gdy wszystkie określone w nich przesłanki zostaną spełnione łącznie. Zauważyć jednocześnie należy, że w sprawie nie zaistniały przeszkody do merytorycznego rozpoznania złożonego wniosku, bowiem bezsporne jest, że skarżąca uchybiła terminowi do wniesienia skargi, tj. skarga została złożona z uchybieniem trzydziestodniowego terminu określonego w art. 53 § 1 ppsa. Z akt sprawy wynika, że zaskarżona decyzja została doręczona w trybie doręczenia zastępczego ówczesnemu pełnomocnikowi Spółki – W. K. i przesyłkę zwrócono organowi administracji w dniu [...] czerwca 2011 r., natomiast skargę wniesiono do Sądu [...] stycznia 2012 r. Jednym z warunków przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej jest także ustalenie, czy skarżąca zachowała siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu, tj. do wskazania kiedy ustała przyczyna uchybienia terminu. Jak wynika z wyjaśnień zawartych we wniosku skarżącej wiadomość o fakcie wydania zaskarżonej decyzji powzięła ona dopiero w dniu [...] stycznia 2012 r. otrzymując decyzję Kierownika Biura Powiatowego w B. w sprawie płatności ONW za rok 2009, opartej według jej uznania na przedmiotowym rozstrzygnięciu. Zatem w ocenie Sądu przedmiotowy wniosek został złożony w ustawowym terminie do jego wniesienia, tj. w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny jego uchybienia. Przechodząc zatem do oceny wniosku podkreślić należy, że jedną z istotnych przesłanek w rozpatrywanej sprawie jest warunek z pkt 4, czyli brak winy w uchybieniu terminu. Kryterium "uprawdopodobnienia braku winy" polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności, przy dokonywaniu czynności procesowej. Zarówno w nauce postępowania administracyjnego (por. np. A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego II, s. 368-370), jak i postępowania cywilnego (M. Jędrzejewska, Kodeks postępowania cywilnego III, s. 362) panuje zgodność, że oceniając wystąpienie tej przesłanki, sąd powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. Stanowisko to zostało zaakceptowane w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. postanowienie NSA z dnia 19 lutego 2009 r., sygn. akt II OZ 154/09, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Argumentacja Spółki opiera się na twierdzeniu, że Spółka nie miała świadomości, że zaskarżona decyzja została w ogóle wydana i doręczona, zatem uchybienie terminowi nastąpiło bez jej winy i wiedzy. W ocenie Sądu uchybienia terminu do wniesienia skargi nie można usprawiedliwiać niewiedzą co do pewnych faktów, tu wydania przedmiotowej decyzji, bowiem Spółka należycie dbając o swoje interesy mogła oczekiwać od organu administracji, że decyzja taka zostanie wydana, bowiem postępowanie zainicjowane było przecież jej wnioskiem o przyznanie płatności, nadto złożyła w terminie odwołanie od decyzji I instancji (w dniu [...].01.2011 r.) i mogła wobec tego w dalszej kolejności oczekiwać rezultatu w postaci rozstrzygnięcia organu, tym bardziej, że w sprawie ustanowiony został pełnomocnik, w którego interesie winna leżeć należyta dbałość o sprawy Spółki i informowania jej o stanie jej spraw (przesyłkę awizowano). Obiektywny miernik staranności, której należy oczekiwać od pełnomocnika należycie dbającego o interesy reprezentowanej spółki, obejmuje wymóg właściwego zorganizowania obowiązków oraz chociażby podjęcia próby zainteresowania co było przedmiotem przesyłki adresowanej do Spółki przy jednoczesnym posiadaniu wiedzy o wielości spraw – wniosków i toczących się postępowań, tak przed organami administracji, jak i przed chociażby tutejszym Sądem (wiedza ta jest znana Sądowi z urzędu) i chociażby poinformowaniu Spółki o tym fakcie, co mogłoby wiązać się z dotrzymaniem terminu do wniesienia skargi do Sądu. Zaniedbania w tym zakresie nie można kwalifikować jako braku winy, będącego przesłanką przywrócenia uchybionego terminu (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 maja 2004 r., FZ 93/04, niepubl.). Przytoczone okoliczności przesądzają o tym, że nie można w niniejszej sprawie mówić o "braku winy" w rozumieniu art. 86 § 1 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze Sąd, w oparciu o przepis art. 86 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 87 § 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.