VIII SA/Wa 993/11
PostanowienieWSA w Warszawie2012-01-16
Skład orzekający: Monika Kramek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który twierdzi, że nie osiąga dochodów i utrzymuje się ze świadczenia rentowego oraz pomocy żony, wykazał w sposób niebudzący wątpliwości, że jego sytuacja materialna uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Wnioskodawca nie wykazał w sposób niebudzący wątpliwości, że jego sytuacja materialna uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Brak konsekwencji w oświadczeniach, nieudowodnienie niemożności podjęcia pracy ze względu na stan zdrowia, a także wątpliwości co do braku dochodów z udziałów w spółce, do której wniósł aportem przedsiębiorstwo, a następnie darował udziały synowi, przemawiają przeciwko przyznaniu prawa pomocy. Ciężar udowodnienia przesłanek do przyznania prawa pomocy spoczywa na wnioskodawcy.Stan faktyczny
J. M. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. Wskazał, że nie osiąga dochodów, jest na utrzymaniu żony i otrzymuje świadczenie rentowe. W odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia wniosku, podał, że nie może podjąć pracy ze względu na stan zdrowia, nie składał zeznań podatkowych, a syn prowadzi odrębne gospodarstwo. Następnie oświadczył, że darował udziały w spółce synowi. Sąd wezwał do złożenia dodatkowych dokumentów, które zostały częściowo dostarczone.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 16 stycznia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku J. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] sierpnia 2011 r. [...] w przedmiocie ustalenia zobowiązania w zryczałtowanym podatku dochodowym z tytułu przychodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących z nieujawnionych źródeł za 2005 r. postanawia : - odmówić przyznania prawa pomocy-
W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi J. M. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i synem. Oświadczył, że nie osiąga żadnych dochodów i jest na utrzymaniu żony, która z tytułu umowy o pracę otrzymuje wynagrodzenie w wysokości [...] zł brutto. Wezwany pismem z dnia [...] listopada 2011 r. do uzupełnienia wniosku poprzez złożenie zaświadczenia o posiadaniu statusu osoby bezrobotnej, bądź wskazania obiektywnych okoliczności uniemożliwiających podjecie pracy, złożenie zeznania podatkowego i wskazanie wysokości dochodów pozostającego we wspólnym gospodarstwie domowym syna oświadczył, że nie może podjąć zatrudnienia ze względu na stan zdrowia, że w 2010 r. nie osiągną przychodów i nie składał zeznania podatkowego oraz, że syn prowadzi odrębne gospodarstwo domowe i "nie udostępnia środków na utrzymanie rodziców". W dniu [...] stycznia 2012 r. wpłynęło do Sądu kolejne pismo skarżącego uzupełniające wniosek, zawierające oświadczenie, że nie jest on już właścicielem stacji paliw, która w formie aportu została wniesiona do spółki z o.o. [...] w zamian za udziały w tej spółce, które to udziały następnie zostały darowane na rzecz syna (ze względu na stan zdrowia skarżący nie był w stanie zajmować się jakimikolwiek sprawami). Ponadto wskazał, że od maja 2006 r. nie prowadzi działalności gospodarczej, otrzymuje świadczenie rentowe – [...] zł i nie posiada rachunku bankowego podobnie jak jego żona. Do pisma załączył zaświadczenie z prywatnego gabinetu [...] stwierdzające, że od kilku lat jest leczony z powodu [...] zmian w [...].
Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje:
Skarżący ubiega się w tej sprawie o zwolnienie od kosztów sądowych ( pkt 4 druku PPF). Rozstrzygnięcie przedmiotowego wniosku sprowadza się więc do zbadania, czy spełniona została przesłanka wynikająca z treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej ppsa.). Stosownie bowiem do jego brzmienia, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym – obejmującym między innymi zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków (art. 245 § 3 cyt. ustawy) – uzależnione jest od wykazania przez nią, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Redakcja tego przepisu nie pozostawia wątpliwości co do tego, że to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania okoliczności stanu faktycznego, które mogłyby przyczynić się do zastosowania instytucji prawa pomocy. Tym samym to na stronie wnioskującej spoczywa ciężar udowodnienia, że jest w sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy, a zatem powinna zatem podejmować takie czynności, które przekonałyby sąd, co do zasadności jego zastosowania. Rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy bowiem od tego, co zostanie przez stronę wykazane (por. postanowienie NSA z dnia 30 lipca 2009 r. sygn. akt I FZ 171/09, publ.: LEX nr 552205).
Mając na uwadze przytoczony wyżej reżim prawny, stanowisko judykatury oraz przede wszystkim okoliczności faktyczne uznano, że J. M. nie wykazał w sposób niebudzący wątpliwości, iż w jego przypadku może być zastosowany wyjątek od powszechnej reguły jakim niewątpliwie jest instytucja zwolnienia od kosztów sądowych.
W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagą na brak konsekwencji w oświadczeniach skarżącego składanych w tej sprawie. W treści formularza wniosku skarżący podał, że nie osiąga żadnych dochodów i pozostaje na wyłącznym utrzymaniu żony. Natomiast w piśmie z dnia [...] stycznia 2012 r. oświadczył, że utrzymuje się ze świadczenia rentowego nie załączając żadnego dokumentu potwierdzającego tę okoliczność. Skarżący nie wykazał również, że ze względu na stan zdrowia nie jest w stanie podjąć żadnej pracy (złożone zaświadczenia lekarskie w żaden sposób tego nie potwierdza). Nie posiada on przy tym statusu osoby bezrobotnej. Wątpliwości budzą także wyjaśnienia skarżącego dotyczące trudnej sytuacji materialnej zwłaszcza nieosiągania żadnych dochodów z udziałów w spółce, do której aportem według oświadczenia wniósł prowadzone przedsiębiorstwo (stację paliw). Skarżący według podanych informacji nie posiada obecnie żadnego majątku, jednakże jak sam oświadczył udziały w posiadanej firmie darował na rzecz syna. Oznacza to, że może on również oczekiwać ze strony syna, na rzecz którego dokonał znacznego przysporzenia majątkowego, wsparcia finansowego, co nie pozostaje w sprzeczności z art. 87 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, zgodnie z którym "rodzice i dzieci obowiązani są wspierać się wzajemnie".
W tej sytuacji mając na uwadze wyjaśnienia skarżącego oraz charakter sprawy, na podstawie powołanych wyżej przepisów oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło