VIII SAB/Wa 12/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Iwona Szymanowicz - Nowak po rozpoznaniu w dniu 13 kwietnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. M. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. w sprawie wydania decyzji postanawia : zobowiązać Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. do nadesłania oryginałów lub poświadczonych za zgodność z oryginałem czytelnych kopii kompletnych akt administracyjnych I instancji – w terminie 7 dni, pod rygorem wymierzenia (w trybie art. 112 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 w/w ustawy w razie uchylenia się organu od zastosowania się do niniejszego postanowienia. Zgodnie z art. 54 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm., zwana dalej p.p.s.a) organ, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia. Stosownie zaś do art. 133 § 1 w/w ustawy Sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy. Podstawą zatem orzekania przez ten Sąd jest materiał dowodowy zgromadzony przez organy administracji publicznej w toku całego toczącego się przed tymi organami postępowania administracyjnego. Przez akta sprawy administracyjnej należy rozumieć pełną dokumentację, stanowiącą dowód przeprowadzonych przez organy administracji i strony czynności prawnych oraz dowody pozwalające skonfrontować twierdzenia i zarzuty strony skarżącej. Zauważyć trzeba, iż podstawowym obowiązkiem organu administracji publicznej, którego działanie lub bezczynność zostały zaskarżone do sądu administracyjnego, jest przekazanie temu sądowi skargi, akt sprawy i odpowiedzi na skargę w terminie 30 dni od dnia wniesienia skargi. Obowiązkowi temu odpowiada po stronie skarżącego uprawnienie do żądania od organu administracyjnego wykonania tego obowiązku. Stosownie do postanowień art. 55 § 1 p.p.s.a. w razie niezastosowania się przez organ administracji publicznej do obowiązków określonych w art. 54 § 2 w/w ustawy, sąd administracyjny może na wniosek skarżącego wymierzyć organowi karę grzywny. Z wnioskiem o wymierzenie grzywny skarżący może wystąpić w każdym czasie po upływie terminu określonego w art. 54 § 2 w/w ustawy. Z treści powołanego przepisu wyraźnie wynika, że "w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd (...) może orzec o wymierzeniu organowi grzywny (...)" co oznacza, że wyłączną, materialnoprawną przesłanką takiego orzeczenia jest niewypełnienie obowiązków określonych w art. 54 § 2 w terminie przewidzianym w tym przepisie. Jednakże "sąd (...) może orzec" o wymierzeniu organowi grzywny, co oznacza, że podejmując rozstrzygnięcie w tej kwestii sąd powinien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc m.in. przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 w/w ustawy, czas jaki upłynął od wniesienia skargi i właśnie to, czy przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny organ ten obowiązek wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu. W myśl art. 62 pkt 1 p.p.s.a, przewodniczący wydziału lub wyznaczony sędzia zarządza skompletowanie akt niezbędnych do rozpoznania sprawy, a w razie potrzeby także innych dowodów. Zgodnie z art. 112 p.p.s.a, w razie uchylania się organu od zastosowania się do postanowienia sądu podjętego w toku postępowania i w związku z rozpoznaniem sprawy, sąd może orzec o wymierzeniu organowi grzywny. Podkreślić trzeba, iż jedyną przesłanką wymierzenia organowi administracyjnemu grzywny na podstawie wskazanego przepisu jest niezastosowanie się przez organ do postanowienia sądu podjętego w toku postępowania i w związku z rozpoznaniem sprawy. Zauważyć należy, iż wymierzenie grzywny przez sąd administracyjny zarówno na podstawie art. 55 § 1 jak i art. 112 p.p.s.a należy do środków dyscyplinujących, które jednocześnie m.in. kompensują stronie skarżącej brak stosownego działania organu administracji. Zagrożenie wymierzenia grzywny pełni też rolę swoistego środka prewencyjnego, zapobiegawczego, gdyż ma na celu ostrzeżenie organu administracyjnego, iż w sytuacji, gdy nie wypełni on swoich obowiązków, wynikających np. z art. 54 § 2 p.p.s.a., to narazi się na karę. Grzywnę wymierza się w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a., a więc do wysokości dziesięciokrotnego, przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego. Orzeczenie sądu administracyjnego o ukaraniu grzywną podlega wykonaniu w drodze egzekucji sądowej, przy czym orzeczenie to podlega wykonaniu bez opatrywania go klauzulą wykonalności. Mając na uwadze powołane okoliczności, Sąd działając na postawie art. 62 pkt 1 p.p.s.a orzekł jak w sentencji postanowienia. Na marginesie należy wskazać, że organ nie może powoływać się na niemożność przesłania akt administracyjnych do Sądu z uwagi na fizyczny ich brak w danym czasie, ponieważ zostały przesłane do organu II instancji. W takiej sytuacji organ powinien wystąpić do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z wnioskiem o czasowe wypożyczenie akt administracyjnych w celu sporządzenia ich kserokopii i w ten sposób wypełnić obowiązek wynikający z art. 54 § 2 p.p.s.a. (por. wyroki NSA z dnia: 19 stycznia 2011 r., I OSK 1503/10, CBOSA, 26 maja 1999 r., III SAB 83/98, POP 2000/4/108, 31 stycznia 2012 r., I FSK 410/11, CBOSA).