VIII SAB/Wa 26/16

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 12 czerwca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata P. M. o przyznanie wynagrodzenia z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi D. P. na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego w [...] w przedmiocie dostępu do informacji publicznej postanawia odmówić przyznania wynagrodzenia Postanowieniem z dnia 8 maja 2017 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przyznał ustanowionemu z urzędu pełnomocnikowi skarżącego wynagrodzenie za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w zakresie sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej. W dniu 19 maja 2017 r. wpłynęło do Sądu zażalenie adwokata P. M. na powyższe postanowienie skierowane do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w zakresie nieprzyznania kwoty 170,50 zł tytułem niezbędnych wydatków adwokata. W zażaleniu pełnomocnik wniósł o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego według norm przepisanych. Postanowieniem z dnia 24 maja 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił zażalenie na postanowienie referendarza, jako niedopuszczalne. Do rozpoznania pozostał zatem wniosek adwokata o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego. Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. – dalej "p.p.s.a.") wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Stosownie do § 21 ust. 1 pkt 2 lit. d) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1714), który dotyczy opłat należnych pełnomocnikowi w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w postępowaniu administracyjnym w II instancji wynagrodzenie może być przyznane w postępowaniu zażaleniowym. Przy czym na postanowienie referendarza sądowego nie przysługuje zażalenie, a sprzeciw. Skoro zatem wnioskodawca wniósł zażalenie, uznane przez Sąd za niedopuszczalne, to tym samym należy uznać, że wynagrodzenie za czynność wprawdzie wymienioną w powołanym rozporządzeniu, jednak w tym przypadku nie przysługuje. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego zdecydowanie przeważa stanowisko, że katalog czynności pełnomocnika w postępowaniu przed sądem drugiej instancji, za które przysługuje wynagrodzenie, ma charakter zamknięty. Zatem wynagrodzenie adwokata za te czynności, które nie zostały wymienione w w/w rozporządzeniu, nie stanowią niezbędnych kosztów postępowania, o których mowa w art. 204 oraz w art. 205 § 2 p.p.s.a. (vide: wyrok NSA z dnia 19.11.2010 r. I OSK 112/10 LEX nr 741505; postanowienie NSA w z dnia 16.06.2004 r. sygn. akt FSK 93/04, LEX 132243, z dnia 17 września 2010 r., sygn. akt II OSK 854/09, z dnia 6 października 2010 r., sygn. akt II OSK 1900/10, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W sprawie niniejszej adwokat P. M. złożył zażalenie na postanowienie referendarza sądowego. Niemniej jednak mając na uwadze w/w orzeczenia NSA należy podkreślić, że wśród czynności wymienionych w § 21 ust. 1 pkt 2 omawianego rozporządzenia w zw. z art. 259 § 1 p.p.s.a. nie ma czynności prawnej polegającej na wniesieniu zażalenia od postanowienia referendarza. Wprawdzie ustawodawca w § 21 ust. 1 pkt 2 lit. d cytowanego rozporządzenia wskazuje ogólnie na postępowanie zażaleniowe, jednak należy przyjąć, iż zarówno wykładnia literowa jak i celowościowa tego przepisu nakazuje uznać, iż postępowanie zażaleniowe wszczęte jest dopiero w momencie dopuszczalnego zażalenia. Powyższe skutkuje tym, iż wynagrodzenie może być przyznane w postępowaniu zażaleniowym za wniesienie zażalenia, a taka sytuacja nie miała tu miejsca. Brak jest zatem podstaw prawnych do zaliczenia wynagrodzenia adwokata za wniesienie niedopuszczalnego środka, do niezbędnych kosztów postępowania. W tej sytuacji, stosując przepisy art. 250 § 1 p.p.s.a. oraz § 21 ust. 1 pkt 2 lit. d rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w zw. z art. 259 § 1 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.