VIII SAB/Wa 54/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Leszek Kobylski po rozpoznaniu w dniu 7 grudnia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Radomiu sprawy ze skargi J. F., S. F. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezesa Sądu Rejonowego dla [...] w sprawie naruszenia prywatności postanawia: odrzucić skargę. J. F. i S. F.(dalej: "skarżący") wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie za pośrednictwem Sądu Rejonowego dla [...] w [...] pismem z dnia 30 maja 2023r. skargę na postanowienie Sądu Rejonowego dla [...]w [...][...]Wydział Karny z dnia [...]kwietnia 2023r. sygn. akt [...]wydane w przedmiocie odmowy wszczęcia śledztwa w sprawie sygn. akt [...]. Prokuratury Rejonowej [...]. Skarżący wnoszą o unieważnienie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie ww. postanowienia z dn. 26 kwietnia 2023r. , jak i usunięcie go z obrotu prawnego. W piśmie procesowym z dn. 3 października 2023r. skarżący wskazali, że ich skarga z 30 maja 2023r. winna być rozpatrzona przez sąd administracyjny pod kątem przewlekłości i bezczynności organów, prokuratury oraz sądu, jak i czy postanowienie prokuratora o odmowie wszczęcia śledztwa w sprawie sygn. akt [...]. Prokuratury Rejonowej [...]zostało wydane bez naruszenia prawa pokrzywdzonych. W odpowiedzi na skargę Prezes Sądu Rejonowego dla [...] (dalej: organ) wniósł o jej odrzucenie, z uwagi na jej niedopuszczalność. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie wyjaśnienia wymaga, że w przypadku wniesienia skargi, sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada jej dopuszczalność ustalając m.in., czy mieści się w katalogu spraw należących do właściwości sądu administracyjnego. W przypadku stwierdzenia braku kognicji sądu do rozpoznania sprawy, taka skarga, podlega odrzuceniu stosownie do art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634; dalej "p.p.s.a."). Zgodnie z treścią przepisu art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie Kodeks postępowania administracyjnego, postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy Ordynacja podatkowa, postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej, oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w K.p.a. oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (art. 3 § 2a p.p.s.a.) oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.). Powyższe wyliczenie stanowi katalog zamknięty, z czego a contrario należy wnioskować, że sprawy dotyczące aktów lub czynności w nim niewymienionych nie są objęte właściwością sądów administracyjnych, zatem zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. skargi w tym przedmiocie podlegają odrzuceniu. Należy podkreślić, że skoro możliwość zaskarżenia przewlekłego prowadzenie postępowania organów administracji jest ograniczona zakresem przedmiotowym zawartym w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a., oznacza to, że zaskarżenie przewlekłości jest dopuszczalne tylko w takim zakresie, w jakim dopuszczalne jest - na mocy powyższego przepisu - zaskarżenie decyzji, postanowień innych aktów i czynności w nim określonych oraz pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających. Ponadto kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w K.p.a. oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. W niniejszej sprawie skarżący kontroli legalności poddali przewlekłe prowadzenie przez Prezesa Sądu Rejonowego dla [...]postępowania w sprawie naruszenia ich prywatności na skutek postanowienia Sądu Rejonowego dla [...]w [...][...]Wydział Karny z dnia [...]kwietnia 2023r. sygn. akt [...], którym utrzymano w mocy postanowienie Prokuratora Prokuratury Rejonowej [...]w [...]z dnia [...]lutego 2023r. wydane w przedmiocie odmowy wszczęcia śledztwa w sprawie sygn. akt [...]., [...]Przedmiotem skargi są więc w istocie kwestie związane z prowadzonym przez organy ścigania postępowaniem karnym, którego zasady prowadzenia uregulowane są w ustawie z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks postępowania karnego (Dz. U. z 2022 r., poz. 1375). Nie ulega wątpliwości, iż wydane w trakcie postępowania karnego akty prawne lub czynności nie zaliczają się do żadnej z kategorii aktów lub czynności wymienionych w cytowanym art. 3 § 2 p.p.s.a. Nie podlegają one zatem kontroli sądów administracyjnych. W konsekwencji tego także ocena przewlekłego prowadzenia postępowania przez organy w zakresie wydania aktów prawnych lub dokonania czynności w toku postępowania karnego nie należy do właściwości sądów administracyjnych. Sąd administracyjny nie nadzoruje prokuratora w zakresie prowadzonych postępowań karnych. Funkcja ta jest realizowana w oparciu o nadzór instancyjny przewidziany przepisami postępowania karnego. Zatem wszelkie aspekty tego postępowania, zarówno w fazie postępowania sądowego, jak i postępowania przygotowawczego prowadzonego przez prokuratora reguluje Kodeks postępowania karnego. Jak słusznie zauważył Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w uzasadnieniu postanowienia z 16 stycznia 2023 r. sygn. akt I SAB/Wa 364/22 sposób rozpoznania korespondencji kierowanej do organów prokuratury oraz zasadność i prawidłowość wydawanych rozstrzygnięć powinny być weryfikowane na gruncie przepisów Kodeksu postępowania karnego. Również wszelkie skargi i wnioski dotyczące działalności prokuratury podlegają rozpoznaniu w odrębnym trybie, a mianowicie według reguł zawartych w Dziale XIV rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 kwietnia 2016 r. Regulamin wewnętrznego urzędowania powszechnych jednostek organizacyjnych prokuratury, a przepisy Działu VIII Kodeksu postępowania administracyjnego oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 8 stycznia 2002 r. w sprawie organizacji, przyjmowania i rozpatrywania skarg i wniosków, stosuje się jedynie w zakresie nieuregulowanym w ustawie Prawo o prokuraturze i Regulaminie wewnętrznego urzędowania powszechnych jednostek organizacyjnych prokuratury (zob. postanowienie NSA z 2 grudnia 2021 r., sygn. akt III OSK 6862/21). Mając na uwadze powyższe stwierdzić należało, że wniesiona w niniejszej sprawie skarga na przewlekłe prowadzenie przez Prezesa Sądu Rejonowego dla [...]postępowania w sprawie naruszenia prywatności skarżących nie podlega właściwości sądu administracyjnego, co obligowało Sąd do jej odrzucenia, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 w zw. z art. 58 § 3 p.p.s.a., o czym orzeczono w sentencji postanowienia.