I SA/Wr 1014/11

WyrokWSA we Wrocławiu2011-11-22

Skład orzekający: Zbigniew Łoboda, Katarzyna Borońska, Maria Tkacz-Rutkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny jest związany stanowiskiem wierzyciela co do istnienia obowiązku w postępowaniu egzekucyjnym oraz czy opłata roczna za wyłączenie gruntów z produkcji rolnej podlega egzekucji administracyjnej?
Ratio decidendi
Organ egzekucyjny jest związany stanowiskiem wierzyciela w zakresie zarzutów dotyczących istnienia obowiązku (art. 33 pkt 1 u.p.e.a.) i nie może ponownie badać tej kwestii. Opłata roczna za wyłączenie gruntów z produkcji rolnej, mimo że ma charakter cywilnoprawny, podlega egzekucji administracyjnej na podstawie decyzji administracyjnej organu gminy i przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Stan faktyczny
Spółka A z o.o. nabyła nieruchomość rolną w postępowaniu upadłościowym i została obciążona opłatą roczną za wyłączenie gruntów z produkcji rolnej za lata 2003-2008. W postępowaniu egzekucyjnym spółka zgłosiła zarzuty nieistnienia obowiązku oraz niedopuszczalności egzekucji administracyjnej. Organ egzekucyjny i organ odwoławczy uznały zarzuty za niezasadne, wskazując na wiążące stanowisko wierzyciela i dopuszczalność egzekucji administracyjnej. Spółka nie zaskarżyła ostatecznego postanowienia wierzyciela.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Łoboda, Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Borońska, Sędzia WSA Maria Tkacz-Rutkowska (sprawozdawca), Protokolant Katarzyna Wilczek, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 22 listopada 2011 r. sprawy ze skargi A sp. z o.o. w P. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów wniesionych w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę. Zaskarżonym postanowieniem Dyrektor Izby Skarbowej we W. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w J. z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. Za akt sprawy wynika, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w J. prowadził postępowanie egzekucyjne wobec Spółki na podstawie tytułów wykonawczych od nr [...] do nr [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r., obejmujących zobowiązanie z tytułu opłaty rocznej za wyłączenie gruntów z produkcji rolnej za lata 2003 –2008 w łącznej kwocie należności głównej 6.743,40 zł. Odpisy tytułów wykonawczych doręczono zobowiązanej w dniu 17 maja 2010 r. Wobec uiszczenia przez Spółkę w dniu 18 maja 2010 r. dochodzonej należność w całości egzekucja została zakończona. Jednocześnie, pismem z 24 maja 2010 r., Spółka zgłosiła zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym, podnosząc nieistnienie obowiązku, o którym mowa w art. 33 pkt 1 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r., nr 229, poz.1954 ze zm.) – dalej u.p.e.a. Spółka wyjaśniła, że 27 lutego 2003 r. notarialnie kupiła od syndyka masy upadłości B spółki z o.o. w K. w upadłości majątek upadłego. W skład tego majątku wchodziła m.in. działka nr [...]położona w K. objęta księgą wieczystą nr [...], prowadzoną przez Sąd Rejonowy w J. Przed podpisaniem umowy Spółka nie została powiadomiona o opłatach wynikających z ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych. O opłatach tych dowiedziała się dopiero z korespondencji D. Biura Geodezji i Terenów Rolnych we W. Ponadto, jak wskazała, w dziale III księgi wieczystej nie został ujawniony obowiązek wnoszenia przedmiotowej opłaty rocznej. Wskazała też, że nieruchomość nabyła w trybie art. 113, obowiązującego do dnia 30.09.2003 r., Rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 24 października 1934 r. Prawo upadłościowe, a sprzedaż dokonana w postępowaniu upadłościowym ma te same skutki prawne co sprzedaż w postępowaniu egzekucyjnym. Dalej powołując art. 112b § 4 u.p.e.a. Spółka wywiodła, że nabywca ponosi wyłącznie daniny publiczne przypadające z nieruchomości, których płatność przypada w dniu, w którym postanowienie o przyznaniu własności stało się ostateczne lub po tym dniu, natomiast dochodzona opłata nie jest daniną publiczną. Na poparcie tego stanowiska strona powołała wyrok WSA w Warszawie z dnia 6.12.2007 r. sygn. akt IV SA/Wa 1681/07. Ostatecznym postanowieniem z 19 listopada 2010 r. [...] wierzyciel Starosta J. uznał zarzuty Spółki, dotyczące nieistnienia obowiązku, o którym mowa w art. 33 pkt 1 u.p.e.a., a także dotyczące niedopuszczalności egzekucji administracyjnej, za nieuzasadnione. Uwzględniając stanowisko wierzyciela, wyrażone w ostatecznym postanowieniu z dnia 19 listopada 2010 r., organ egzekucyjny postanowieniem z dnia 14 marca 2011 r. uznał wniesione w postępowaniu egzekucyjnym zarzuty: nieistnienia obowiązku oraz niedopuszczalności egzekucji administracyjnej za chybione. Postanowienie organu egzekucyjnego jest drugim postanowieniem tego organu w sprawie, pierwsze organ odwoławczy uchylił, wskazując na brak ustosunkowania się do przesłanki braku publicznoprawnego charakteru opłaty rocznej za wyłączenie gruntów z produkcji rolnej, który mieści się w treści zarzutu niedopuszczalności egzekucji administracyjnej z przyczyn formalnych (art. 33 pkt 6 u.p.e.a.). W uzasadnieniu postanowienia z dnia 14 marca 2011 r. organ egzekucyjny wskazał, że zgodnie z art. 34 § 1 i § 4 u.p.e.a., zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 pkt 1-7, 9, i 10 u.p.e.a. organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym, że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 pkt 1-5 u.p.e.a., wypowiedź wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążąca. W zawiązku z uzyskaniem stanowiska wierzyciela w przedmiocie zgłoszonych zarzutów, stanowisko to w przedmiocie nieistnienia obowiązku jest dla organu egzekucyjnego wiążące. Odnosząc się natomiast do zarzutu braku publicznoprawnego charakteru opłaty rocznej za wyłączenie gruntu z produkcji rolnej organ egzekucyjny wskazał, że zgodnie z art. 23 ust. 3 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2010 r., opłaty roczne stanowiły dochód C, będącego państwowym funduszem celowym. Zgodnie z dyspozycją przepisu art. 2 § 1 pkt 6 u.p.e.a. wpłaty na rzecz funduszy celowych podlegają egzekucji administracyjnej. Ponadto organ egzekucyjny wyjaśnił, że wskutek zmiany przepisu art. 22b ust. 1 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych od dnia 1 stycznia 2011 r. opłaty roczne stanowią dochody budżetu województw. Fakt, że egzekwowana opłata nie ma charakteru publicznoprawnego, a cywilny, w ocenie organu egzekucyjnego, nie wyklucza prowadzenia egzekucji administracyjnej w tym zakresie, gdyż o poddaniu konkretnego obowiązku egzekucji administracyjnej przesądza ustalenie czy wynika on z decyzji administracyjnej lub postanowienia wydanego w trybie przepisów ustawy Kodeks postępowania administracyjnego albo innej procedury administracyjnej. Dochodzona w niniejszym postępowaniu opłata roczna za wyłączenie gruntu z produkcji rolnej wynika z decyzji administracyjnej organu gminy. W zażaleniu Spółka wniosła o uchylenie postanowienia organu egzekucyjnego i podjęcie działań mających na celu rozstrzygnięcie sprawy co do istoty i zarzuciła, że organ egzekucyjny, uznając jednocześnie zarzut nieistnienia obowiązku oraz niedopuszczalności egzekucji administracyjnej za nieuzasadnione, wydał postanowienia w dwóch różnych sprawach. Jak wskazano w uzasadnieniu zażalenia, dla Spółki istotna jest kwestia istnienia obowiązku i pomimo, że jest to kwestia rozstrzygana przez wierzyciela, to jednak organ egzekucyjny nie jest zwolniony z obowiązku podjęcia czynności zmierzających do rzetelnego wyjaśnienia sprawy, w tym wniesienia środka odwoławczego. Spółka wskazała, że regulacja przewidziana w art. 34 u.p.e.a. nie uprawnia organu egzekucyjnego do bezkrytycznego akceptowania twierdzeń wierzyciela. Organ egzekucyjny, zdaniem Spółki, winien wnieść zażalenia na postanowienie wyrażające stanowisko wierzyciela. Dyrektor Izby Skarbowej we W., po rozpoznaniu zażalenie, utrzymał w mocy postanowienie organu egzekucyjnego. W uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnił, że stosownie do procedury określonej w art. 34 u.p.e.a zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 pkt 1-7, 9 i 10 u.p.e.a. (tj. z wyłączeniem zarzutów odnoszących się do zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego) organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela. W odniesieniu do zarzutów dotyczących kwestii wymagalności oraz prawidłowości określenia zobowiązania (art. 33 pkt 1-5 upea) stanowisko wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążące. Spółka podniosła zarzuty: - nieistnienia obowiązku, tj. zarzut z art. 33 pkt 1 u.p.e.a, oraz - braku publicznoprawnego charakteru opłaty rocznej za wyłączenie gruntów z produkcji rolnej, tj. zarzut z art. 33 pkt 6 u.p.e.a. Stanowisko wyrażone przez wierzyciela w ostatecznym postanowieniu, co do nieistnienia obowiązku jest dla organu egzekucyjnego wiążące. Wskazano jednocześnie, że zobowiązany ma możliwość kwestionowania stanowiska wierzyciela w trybie administracyjnym i sądowym. Wyczerpanie tego trybu zamyka możliwość kwestionowania legalności obciążenia obowiązkiem. W postępowaniu egzekucyjnym zobowiązany nie może już skutecznie kwestionować istnienia obowiązku. Na tym etapie może jedynie powoływać się na okoliczności, które powstały wprawdzie po nałożeniu na niego obowiązku, jednak ich charakter rodzi skutki blokujące egzekucję. W rozpoznawanej sprawie Spółka nie zaskarżyła postanowienia wierzyciela - Starosty J. i postanowienie z dnia 19 listopada 2010 r. w dniu 2 grudnia 2010 r. stało się ostateczne. Dlatego w niniejszym postępowaniu organ egzekucyjny nie był uprawniony do badania zgodności z prawem postanowienia wierzyciela. Jako ostateczne postanowienie wierzyciela wiążą zarówno organ egzekucyjny, jak i organ odwoławczy i pozostaje poza kontrolą organu nadzoru w zakresie dotyczącym zarzutów opartych na podstawie art. 33 pkt 1-5 u.p.e.a. Ponadto organ odwoławczy wyjaśnił, że organ egzekucyjny nie ma możliwości prawnych zaskarżenia stanowiska wierzyciela. Odnosząc się do zarzutu braku publicznoprawnego charakteru opłaty rocznej za wyłączenie gruntów z produkcji rolnej, organ odwoławczy stwierdził, że w zakresie zarzutu wymienionego w art. 33 pkt 6 u.p.e.a. (tj. niedopuszczalności egzekucji administracyjnej) organ egzekucyjny nie jest związany stanowiskiem wierzyciela i stanowisko w tym zakresie wyraził w postanowieniu. Organ odwoławczy stwierdził, że opłacie za wyłączenie gruntów z produkcji rolnej w istocie brak niezbędnych elementów pozwalających uznać, że jest to świadczenia o charakterze publicznoprawnym. Opłata ta nie stanowi świadczenia wzajemnego za usługi ze strony państwa, a jej cel nie jest fiskalny, ale stanowi ona ekonomiczny środek ochrony gruntów rolnych i leśnych. Zgodnie z art. 22 c ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych opłaty roczne stanowiące dochód budżetu województwa, są przeznaczone w zakresie ustalonym w ustawie na finansowanie ochrony, rekultywacji i poprawę jakości gruntów rolnych oraz wypłatę przewidzianych w ustawie odszkodowań. Także w uchwale 7 sędziów z 23.12.1982 r. (sygn. akt IIIAZP 8/82 - ) Sąd Najwyższy zajął stanowisko, że należności i opłaty roczne stanowią świadczenia o charakterze cywilnoprawnym. Dalej wyjaśniono, że o tym czy dany obowiązek podlega egzekucji administracyjnej, nie decyduje jego charakter prawny, ale ustalenie we właściwości jakich organów (sądów, organów administracji) obowiązek ten pozostaje. Katalog obowiązków podlegających egzekucji administracyjnej zawiera art. 2 u.p.e.a. zaś opłaty roczne za wyłączenie gruntów z produkcji rolnej mieszczą się w hipotezie art. 2 § 1 pkt 5 u.p.e.a., zgodnie z którym egzekucji administracyjnej podlegają należności pieniężne przekazane dla niej na podstawie innych ustaw. Dodatkowy warunek dopuszczalności egzekucji administracyjnej w postaci podstawy prawnej tego postępowania zawiera art. 3 u.p.e.a. Stosownie do § 1 ww. przepisu egzekucję administracyjną stosuje się do obowiązków określonych w art. 2 u.p.e.a. tylko w dwóch przypadkach, a mianowicie wówczas, gdy obowiązki te wynikają z decyzji lub postanowień właściwych organów lub bezpośrednio z przepisu prawa, jeśli znajdują się w zakresie działania administracji rządowej i jednostek samorządu terytorialnego, a przepis szczególny nie zastrzegł dla tych obowiązków trybu egzekucji sądowej. Egzekucja administracyjna obowiązków wynikających bezpośrednio z przepisów prawa jest dopuszczalna jedynie w sytuacji wynikającej z art. 3 § 1 u.p.e.a., a zatem gdy egzekwowany obowiązek jest w zakresie działania administracji rządowej i jednostek samorządu terytorialnego. W innych wypadkach jest wymagane skonkretyzowanie obowiązku w akcie indywidualnym, decyzji postanowieniu lub innym orzeczenia (art. 4 u.p.e.a.). W ocenie organu odwoławczego, analiza treści ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych wskazuje, że opłata roczna wynika z decyzji administracyjnej organu gminy. Zgodnie z art. 22b ust. 1 i 2 ww. ustawy, jeśli przepisy tej ustawy nie stanowią inaczej, właściwym w sprawie ochrony gruntów jest starosta. Zadania starosty w tym zakresie są zadaniami z zakresu administracji rządowej. W myśl art. 30 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych w przypadku niewykonywania obowiązków określonych w ustawie stosuje się przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Powołane regulacje w sposób jednoznaczny, zdaniem organu odwoławczego, wskazują, że egzekwowany w niniejszej sprawie obowiązek podlega egzekucji administracyjnej, zatem zarzut niedopuszczalności egzekucji administracyjnej z przyczyn formalnych, określonych w art. 33 pkt 6 u.p.e.a., jest niezasadny. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu "A" spółka z o.o. z siedzibą w P. domaga się wydania wyroku uwzględniającego wszystkie aspekty formalne i merytoryczne sprawy, podnosząc, że z przepisów prawa nie wynika zakaz aktywnego uczestnictwa organu egzekucyjnego w wyjaśnieniu sprawy, co do meritum. Zdaniem strony skarżącej, powołane w zaskarżonym postanowieniu wyroki sądów nie mogą uzasadniać niepodjęcia czynności przez organ egzekucyjny, gdyż ich kanwą jest wadliwa prawnie ustawa z dnia 13.10.1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych. Skarżąca Spółka twierdzi, że organ egzekucyjny dysponował przesłankami umożliwiającymi weryfikację istnienia egzekwowanego obowiązku i po jej przeprowadzeniu powinien umorzyć postępowanie na podstawie art. 59 § 1 pkt 1 u.p.e.a. Opisując w skardze stan faktyczny sprawy, strona wyjaśniła, że nie zaskarżyła postanowienia wierzyciela o uznaniu za nieuzasadnione zarzutów, wydanego w wyniku ponownego rozpoznania sprawy, licząc na to, że organ egzekucyjny prowadzi postępowania zgodnie z postanowieniem art. 7 i art. 8 K.p.a i tym razem podejmie czynności zmierzające do załatwienia sprawy co do meritum, tym bardziej, że dysponował postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J .z dnia [...] września 2010 r. uchylającym postanowienia wierzyciela i przekazującym sprawę do ponownego rozpoznania. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej we W. wniósł o oddalenia skarg podnosząc argumentację analogiczną jak w zaskarżonym postanowieniu. Na rozprawie strona skarżąca wskazała, że w jej ocenie rozwiązaniem problemu byłoby umożliwienie przewrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Starosty J. z dnia [...] listopada 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na podstawie art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002, nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Według art. 1 § 2 powołanej ustawy, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002, nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej: "P.p.s.a", ogranicza podstawy prawne uwzględnienia skargi do stwierdzenia naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W zakresie tak określonej kognicji Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zasadnie w zaskarżonym postanowieniu wskazano, że stosownie do procedury określonej w art. 34 u.p.e.a zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym zgłoszone na podstawie art. 33 pkt 1-7, 9 i 10 u.p.e.a. (tj. z wyłączeniem zarzutów odnoszących się do zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego) organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów. W odniesieniu do zarzutów dotyczących kwestii wymagalności oraz prawidłowości określenia zobowiązania (art. 33 pkt 1-5 u.p.e.a.) stanowisko wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążące (art. 34 § 1 u.p.e.a.). W zakresie podniesionego przez skarżącą Spółkę zarzutu nieistnienia obowiązku, tj. zarzutu z art. 33 pkt 1 u.p.e.a., stanowisko wyrażone przez wierzyciela było dla organu egzekucyjnego wiążące. Stanowisko to wierzyciel wyraża w postanowieniu, które jest zaskarżalne w postępowaniu administracyjnym (zażalenie) a następnie w postępowaniu sądowym (skarga do sądu administracyjnego). Wyczerpanie tego trybu lub nie skorzystanie z tego trybu zamyka możliwość kwestionowania legalności obciążenia obowiązkiem w dalszym postepowaniu. W rozpoznawanej sprawie, skarżąca Spółka nie zaskarżyła postanowienia Starosty J. (wierzyciela) z dnia 19 listopada 2010 r., w którym wierzyciel za nieuzasadniony uznał zarzut nieistnienia obowiązku ponoszenia przez Spółkę od 2003 r. (tj. od dnia nabycia nieruchomości położonej w K.) opłat rocznych za włączenie gruntów rolnych z produkcji rolnej. Tym samym Spółka wyczerpała tryb umożliwiający kwestionowanie stanowiska wierzyciela w zakresie istnienia obowiązku. Organ egzekucyjny, rozpoznając zarzuty Spółki, był związany stanowiskiem wierzyciela w przedmiocie istnienia obowiązku, wynika to wprost z przepisu art. 33 § 1 u.p.e.a., podobnie organ odwoławczy rozpoznający zażalenie na postanowienie organu egzekucyjnego. W ocenie Sądu, całkowicie chybiony jest zarzut skarżącej Spółki, że organ egzekucyjny po otrzymaniu stanowiska wierzyciela, w którym wierzyciel potwierdził istnienie zobowiązania skierowanego do egzekucji mógł ponownie rozważać merytorycznie kwestie istnienia tego zobowiązania. Związanie organu egzekucyjnego stanowiskiem wierzyciela oznacza, że organ egzekucyjny ponownie nie bada już kwestii istnienia zobowiązania i nie może w tej kwestii zająć innego stanowiska niż wierzyciel. Organ egzekucyjny także organ odwoławczy (tj. Dyrektor Izby Skarbowej we W.) nie mogą kierować się stanowiskiem wyrażonym w postanowieniu Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. z dnia [...] września 2010 r., uchylającym postanowienie Starosty J. z dnia [...] lipca 2010 r. w sprawie uznania zarzutów Spółki za nieuzasadnione i przekazującym sprawę do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji. Postanowienie to wywołuje bowiem jedynie skutek w postaci konieczności ponownego rozpoznania sprawy przez Starostę J. (wierzyciela). Po ponownym rozstrzygnięciu przez wierzyciela zarzutów postanowieniem z 19 listopada 2010 r., organ egzekucyjny związany był tym stanowiskiem. Skarżąca Spółka podniosła też zarzut braku publicznoprawnego charakteru opłaty rocznej za wyłączenie gruntów rolnych z produkcji rolnej (tj. zarzut niedopuszczalności egzekucji administracyjnej art. 33 pkt 6 u.p.e.a.) w tym zakresie organ egzekucyjny, jakkolwiek ma obowiązek uzyskania stanowiska wierzyciela, to nie jest związany stanowiskiem wierzyciela wyrażonym w postanowieniu. W zaskarżonym postanowieniu organ odwoławczy zasadnie przyjął, że opłaty za wyłączenie gruntów rolnych z produkcji rolnej podlegają egzekucji administracyjnej. Katalog obowiązków podlegających egzekucji administracyjnej zawiera art. 2 u.p.e.a. Zakres obowiązków objętych tym przepisem wskazuje, że o objęciu danego obowiązku egzekucją administracyjną nie decyduje charakter prawny obowiązku, ale ustalenie we właściwości którego z organów (sądu czy organu administracji publicznej) pozostaje ten obowiązek (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 14.06.2006 r. sygn. akt I SA/Wa 400/06). Egzekucji administracyjnej, zgodnie z art. 2 § 1 pkt 5 u.p.e.a., podlegają należności pieniężne przekazane do egzekucji administracyjnej na podstawie innych ustaw. Stosowanie zaś do art. 3 u.p.e.a., egzekucję administracyjną stosuje się do obowiązków określonych w art. 2 ww. ustawy wówczas, gdy obowiązki te wynikają z decyzji lub postanowień właściwych organów lub bezpośrednio z przepisu prawa, jeśli znajdują się w zakresie działania administracji rządowej i jednostek samorządu terytorialnego, a przepis szczególny nie zastrzegł dla tych obowiązków trybu egzekucji sądowej, przy czym egzekucja administracyjna obowiązków wynikających bezpośrednio z przepisów prawa jest dopuszczalna jedynie w sytuacji wynikającej z art. 3 § 1 u.p.e.a., tj. wówczas gdy egzekwowany obowiązek jest w zakresie działania administracji rządowej i jednostek samorządu terytorialnego. Ustalenie zatem czy ciążący na Spółce obowiązek zapłaty opłat rocznych za wyłączenie należących do Spółki gruntów rolnych z produkcji rolnej podlega egzekucji administracyjnej, wymaga sięgnięcia do przepisów ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (tekst. jedn. Dz. z 2004 r. nr 121, poz.1266 ze zm.) – dalej: "ustawa o ochronie gruntów". Zgodnie z przepisami tej ustawy, w brzmieniu obwiązującym do końca 2010 r., osoba, która uzyskała zezwolenie na wyłączenie gruntów z produkcji rolnej, jest obowiązana uiścić należność i opłaty roczne (art. 12 ust. 1 ustawy o ochronie gruntów). Obowiązek ponoszenia opat i ich wysokość wynika wprost z przepisów prawa. Organem właściwym w sprawach ochrony gruntów rolnych jest starosta. Zadania starosty, o których mowa w ustawie, są zadaniami z zakresu administracji rządowej (art. 5 ust. 1 i 2 ww. ustawy). Stosownie zaś do art. 30 ustawy o ochronie gruntów w przypadku niewykonania obowiązków określonych w ustawie, zatem także w przypadku braku zapłaty opłaty za wyłączenie gruntów rolnych z produkcji rolnej, zastosowanie maja przepisy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Analiza przepisów ustawa o ochronie gruntów w sposób jednoznaczny wskazuje, że opłaty roczne za wyłączenie należących do Spółki gruntów rolnych z produkcji rolnej objęte są egzekucja administracyjną. Tym samym zarzut niedopuszczalności egzekucji administracyjnej w niniejszej sprawie, z przyczyn formalnych określonych w art. 33 pkt 6 u.p.e.a., nie jest trafny. Podnoszona na rozprawie przez stronę skarżącą, kwestia umożliwienia Spółce przewrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Starosty J. z dnia [...] listopada 2010 r. nie może być rozpoznana merytorycznie przez Sąd. Zagadnienia dotyczące przywrócenia terminu do wniesienia środka zaskarżenia regulują przepisy art. 58 i art. 59 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.). O przywróceniu lub odmowie przywrócenia terminu decyduje właściwy w sprawie organ administracji publicznej na wniosek strony, która uchybiła terminowi. Z akt sprawy nie wynika, aby skarżąca Spółka z wnioskiem takim występowała. Sąd jak już wskazano bada jedynie legalność działań organów administracji, nie ma natomiast uprawnień do podejmowania działań, które należą do organów administracji. Sąd nie może zatem orzekać o istnieniu lub braku przesłanek do przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Starosty J. z dnia [...] listopada 2010 r. Dopiero po złożeniu stosownego wniosku przez Spółkę, rozpoznaniu tego wniosku przez organ administracji publicznej i wniesieniu skargi do sądu administracyjnego, na wydane w tym trybie orzeczenie, sąd administracyjny będzie mógł ocenić czy organy administracji publicznej prawidłowo rozstrzygnęły kwestię przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie wierzyciela, w szczególności czy Spółka spełniła warunki formalne do wystąpienia z takim wnioskiem oraz czy zaistniały przesłanki uzasadniające przywrócenie terminu. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił jako bezzasadną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło