I SA/Wr 1035/02
WyrokWSA we Wrocławiu2004-06-29
Skład orzekający: Halina Betta, Marta Semiczek, Andrzej Szczerbiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wydatki na roboty budowlane, których jakość została zakwestionowana przez zamawiającego, a usterki usunięto w roku następnym, mogą zostać zaliczone do kosztów uzyskania przychodów w roku podatkowym, w którym roboty zostały wykonane, mimo że faktura została wystawiona i przychód zaliczono do roku następnego?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że wydatki na roboty budowlane, które wymagały poprawek w kolejnym roku i których faktura została wystawiona w tym kolejnym roku, nie mogą być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów w roku ich wykonania. Podobnie, wydatki na telefon służbowy, który nie był jednoznacznie udokumentowany jako wykorzystywany wyłącznie do celów działalności gospodarczej, oraz wydatki na adaptację wynajmowanego lokalu, które stanowiły inwestycję w obcym środku trwałym, mogły być zaliczone do kosztów jedynie w formie odpisów amortyzacyjnych.Stan faktyczny
Spółka Przedsiębiorstwo Budowlane "A" zaskarżyła decyzję Izby Skarbowej, która utrzymała w mocy decyzję Inspektora Kontroli Skarbowej określającą zobowiązanie w podatku dochodowym od osób prawnych za 1999 rok. Spółka zarzuciła błędną wykładnię przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, w szczególności dotyczące zaliczania do kosztów uzyskania przychodów wydatków na roboty budowlane sprzedane w danym roku, ale zakwestionowane przez zamawiającego, wydatków na telefon służbowy oraz wydatków na remont i adaptację wynajmowanego lokalu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
I SA/ Wr 1035/02 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 29 czerwca 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Halina Betta, Asesor WSA Marta Semiczek, Sędzia NSA Andrzej Szczerbiński (sprawozdawca), Protokolant Katarzyna Motyl, po rozpoznaniu w dniu 29 czerwca 2004r. na rozprawie sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa Budowlanego "A" na decyzję Izby Skarbowej we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za 1999 rok oddala skargę.
Zaskarżona decyzja utrzymała w mocy decyzję Inspektora Kontroli Skarbowej w Urzędzie Kontroli Skarbowej we W. z dnia [...]nr [...], którą na podstawie art. 24 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 28 września 1991r. o kontroli skarbowej (Dz. U. z 1999r. nr 54, poz. 572 ze zm.), art. 21 § 3 i art. 53 § 4 Ordynacji podatkowej oraz przepisów ustawy z dnia 15 lutego 1992r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 1993r. nr 106, poz. 482 ze zm.) określono Przedsiębiorstwu Budowlanemu "A", Spółce z o.o. we W. zobowiązanie w podatku dochodowym za 1999r. w wysokości [...], zaległość podatkową w wysokości [...]i odsetki za zwłokę od tej zaległości na dzień wydania decyzji w kwocie [...]. Uznano bowiem, że Spółka zawyżyła koszty uzyskania przychodów o kwotę [...], w tym o [...]stanowiących wartość wykonanych w 1999r. robót budowlanych, sprzedanych po usunięciu usterek w roku następnym, o [...]za rozmowy z telefonu będącego własnością żony Prezesa Zarządu Spółki oraz o [...]wydanych na przebudowę i adaptację cudzego lokalu, wynajętego w dniu [...]na potrzeby działalności gospodarczej.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego pełnomocnik Spółki wniósł o uchylenie decyzji zarzucając, iż przy jej wydaniu naruszono przepisy art. 15 ust. 1 i 4 w związku z art. 9 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych przez błędną ich wykładnię polegającą na przyjęciu, że nie można zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów w 1999 roku wydatków poniesionych na realizację sprzedanej w tym roku inwestycji skoro jakość robót została zakwestionowana przez zamawiającego, choć wykonane i wymagalne do zapłaty były już w roku 1999. Zarzucono też naruszenie zasady demokratycznego państwa prawnego, wynikającej z art. 2 Konstytucji oraz zasady praworządności, określonej w art. 120 Ordynacji podatkowej przez uznanie, że Spółka prowadząca na dużą skalę działalność w sferze usług budowlanych nie musiała korzystać w celach służbowych z jedynego dostępnego telefonu, nadto art. 15 ust. 1 i art. 16 ust. 1 pkt 1c ustawy podatkowej przez przyjęcie, że Spółka nie mogła zaliczyć do kosztów wydatków na remont korytarza, z którego musiała korzystać oraz wydatków na remont pomieszczeń, przeznaczonych na jej biuro. Naruszono też przepis art. 197 § 1 Ordynacji podatkowej przez pominięcie w tej ostatniej kwestii dowodu z opinii biegłego, którego powinien powołać organ podatkowy.
Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie stwierdzając, że fakturę na kwotę [...]za część robót budowlanych, zakwestionowanych z powodu usterek, usuniętych w roku 2000, wystawiono dopiero w dniu [...], zatem dopiero wówczas można było mówić o osiągnięciach przychodu. Rachunki na kwotę [...]dotyczyły rozmów z telefonu zainstalowanego w mieszkaniu, w którym jeden pokój wynajmowała spółka, w którym prowadziła równocześnie swoją odrębną działalność gospodarczą właścicielka mieszkania. Spółka nie przedstawiła dowodów, by całość lub przynajmniej część rozmów z tego telefonu związana była z prowadzoną przez nią działalnością gospodarczą. Odnośnie remontu, to za kwotę [...]przeprowadzony on został w całym mieszkaniu. Na wynajmowany przez Spółkę pokój o powierzchni [...]na cele biurowe przypadała proporcjonalnie kwota [...] i należało ją potraktować jako tzw. inwestycję w obcym środku trwałym. Przebudowa i adaptacja na cele biurowe prowadzona była na potrzeby działalności dwóch firm i brak było podstaw, aby całość związanych z tym wydatków mogła być zaliczona do kosztów skarżącej Spółki, a nadto przy tym jednorazowo, a nie w formie odpisów amortyzacyjnych. Dodano, że przeprowadzone prace w sposób trwały zmieniły funkcję pomieszczeń oraz ich przeznaczenie.
W związku z wniesieniem skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i niezakończeniem przed tym dniem postępowania sprawa zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 ze zm.) podlegała rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270).
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992r. o podatku dochodowym od osób prawnych, powołanej na wstępie, kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1. Art. 15 ust. 4 stanowi, że koszty uzyskania przychodów są potrącalne tylko w tym roku podatkowym, którego dotyczą, tj. są potrącalne także koszty uzyskania poniesione w latach poprzedzających rok podatkowy, lecz dotyczące przychodów roku podatkowego oraz określone co do rodzaju i kwoty koszty uzyskania, które zostali zachowane, chociaż ich jeszcze nie poniesiono, jeżeli odnoszą się do przychodów danego roku podatkowego, chyba ż ich zarachowanie nie było możliwe; w tym przypadku są one potrącalne w roku, w którym zostały poniesione. W okolicznościach faktycznych rozpoznawanej sprawy nie jest kwestionowane, że część robót wykonywanych w 1999r. przez skarżącą Spółkę na rzecz Banku A S.A. w W., Oddział w P. na podstawie umowy z dnia [...] została zakwestionowana pod względem jakości, w związku z czym usterki usuwano na początku 2000r., a następnie fakturę na kwotę [...]netto wystawiono w dniu [...] i zaliczono do przychodów ze sprzedaży 2000r. W tej sytuacji nie można uznać, by koszty wykonanych nie do końca robót, które należało poprawiać, miały związek z przychodem 1999r. w rozumieniu art. 15 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 15 lutego 1992r. o podatku dochodowym od osób prawnych, które wyżej przytoczono. Zawarte w skardze twierdzenie, że przychód ten był należny już w 1999r., nie jest niczym uzasadnione, skoro sama skarżąca Spółka wystawiła fakturę dopiero w roku następnym, a zapłaconą przez usługobiorcę kwotę zaliczyła do przychodów roku 2000.
Odnośnie zakwestionowanych jako koszty uzyskania przychodów wydatków na opłacenie rachunków telefonicznych za telefon nr [...], znajdujący się w mieszkaniu, w którym Spółka z o.o. "A" wynajmowała jeden pokój i wystawionych na nazwisko właścicielki mieszkania, która również prowadziła tam swoją własną, odrębną działalność gospodarczą, stwierdzić trzeba, że strona skarżąca nie wykazała, aby z tego telefonu oraz ewentualnie w jakim rozmiarze korzystała przy prowadzeniu swojej działalności. Mieć trzeba na uwadze, że to podatnik ma obowiązek udowodnić zarówno wysokość poniesionych kosztów, jak i ich związek z przychodem czy możliwością jego uzyskania w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Koszty powinny być dokumentowane w sposób możliwy do sprawdzenia przez organy podatkowe w razie ewentualnych wątpliwości i nie wystarczy tu samo gołosłowne twierdzenie Prezesa Zarządu Spółki. Przy ocenie tej kwestii nie można też było pominąć tego, iż jak to wynika z dokumentów znajdujących się w aktach postępowania administracyjnego Spółka z o.o. "A" miała w 1999r. zawartą umowę o korzystanie z telefonu komórkowego w sieci "C" i opłacała inne telefony w sieciach komórkowych, z których korzystali jej pracownicy, na które wydatki nie zostały zakwestionowane jako koszty uzyskania przychodu.
Sąd nie podzielił również podniesionych w skardze argumentów dotyczących zakwestionowania przez organy podatkowe zaliczonej do kosztów kwoty [...], wydanej na roboty związane z przebudową mieszkania, w którym Spółka wynajmowała dla swojej działalności jeden pokój. Zasadnie organy podatkowe uznały bowiem, że Spółka jako koszty uzyskania przychodów zaliczyć mogła tylko część tych wydatków, proporcjonalnie do wynajmowanej powierzchni w stosunku do całego mieszkania, nadto była to typowa inwestycja w obcym środku trwałym w rozumieniu § 2 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 17 stycznia 1997r. w sprawie amortyzacji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych (Dz. U. nr 6, poz. 35 ze zm.). Remont to co prawda odtworzenie stanu poprzedniego, ale nie w stosunku do odległej przeszłości, ale stanu z chwili przyjęcia środka trwałego do użytkowania przez podatnika. Z materiałów znajdujących się w aktach sprawy wynika, że Spółka z o.o. "A" zawarła umowę najmu lokalu w postaci jednego pokoju o powierzchni [...] na cele biurowe w mieszkaniu przy ul. S. [...]we W. w dniu [...]na 6 miesięcy, a następnie w dniu [...]na kolejne 6 miesięcy, po czym przeprowadziła w całym mieszkaniu prace mające na celu przystosowanie typowego lokalu mieszkalnego na cele związane z prowadzoną działalnością gospodarczą.
Wszystkie zatem nakłady poniesione na adaptację tego lokalu i to tylko w części, dotyczącej strony skarżącej, poczynione na początku, traktować należało jako tak zwaną inwestycję w obcym środku trwałym, w związku z czym podział robót na mające charakter remontowy czy też modernizacyjny był bez znaczenia. Powoływanie w tych okolicznościach biegłego dla rozdzielenia tych robót było więc zbędne, a całość poniesionych nakładów, dotyczących lokalu użytkowego przez skarżącą Spółkę, a nie innych pomieszczeń, w których kto inny prowadził działalność gospodarczą, o czym była mowa wyżej, w świetle powołanych przepisów mogła być zaliczana do kosztów jedynie w postaci odpisów amortyzacyjnych. Ponieważ z podanych powodów zarzuty podniesione w skardze uznano za nieuzasadnione, oddalono ją na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, powołanej wyżej.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło