I SA/Wr 112/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Katarzyna Radom na posiedzeniu niejawnym w dniu 10 lipca 2017 r. wniosku J. D. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi J. D. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] 2016 r. Nr [...] w przedmiocie orzeczenia odpowiedzialności podatkowej, jako członka zarządu, za zaległe zobowiązanie z tytułu podatku od towarów i usług za styczeń, marzec, czerwiec, lipiec 2011 r. postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji. W skardze na ww. decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. skarżący zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Zdaniem strony, zasadność wniosku uzasadnia obawa strony, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje realne i trudne do odwrócenia skutki, oznaczające w istocie całkowity brak środków do życia. Z urzędu należy wskazać, że postanowieniem z dnia 14 kwietnia 2017 r. referendarz sądowy przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Z uzasadnienia tego postanowienia, a także z akt sprawy wynika, że skarżący w 2009 r. przebył [...], a także, ma problemy z układem [...]. Ze względu na stan zdrowia nie pracuje zarobkowo, a małżonka z którą skarżący prowadzi gospodarstwo domowe uzyskuje miesięczny dochód z umowy o pracę w wymiarze ½ etatu oraz z zasiłku przedemerytalnego w łącznej kwocie 1.500 zł netto. Małżonkowie mają zobowiązania wobec banków, ze spłatą których mają problemy. Świadczy o tym fakt wyprzedaży części rzeczy ruchomych (roweru górskiego i dwóch obrazów olejnych) celem pokrycia ciążących na nich wydatków. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji zasługiwał na uwzględnienie. Jego zasadność Sąd oceniał przez pryzmat przesłanek z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm., dalej: p.p.s.a.), odniesionych do argumentacji wniosku oraz dokumentacji znajdującej się w aktach sądowoadministracyjnych sprawy. Jak stanowi art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może, na wniosek skarżącego, wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności o których mowa w § 1 cytowanego przepisu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wymienione w ww. przesłanki wstrzymania wykonalności aktów lub czynności, stanowiące tzw. pojęcia niedookreślone, precyzuje i rozwija orzecznictwo sądowe, podkreślając jednocześnie, że wystąpienie tych przesłanek oraz ich charakter uwarunkowane będzie każdorazowo okolicznościami konkretnego przypadku. Odwołując się do orzecznictwa, niebezpieczeństwo wystąpienia szkody o jakiej mowa w treści art. 61 § 3 p.p.s.a. oznacza, że chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. W szczególności będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia (który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony innym przedmiotem, a jego wartość pieniężna nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego) lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu. Trudne zaś do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie i przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 lipca 2014 r., sygn. akt I OSK 1539/14 i powołane tam orzecznictwo; postanowienie dostępne na stronie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Przy definiowanych w ten sposób przesłankach z art. 61 § 3 p.p.s.a., orzecznictwo sądowe dopuszcza, by wnioskodawca powołujący się na te przesłanki (jedną lub obie) jedynie uprawdopodobnił niebezpieczeństwo ich wystąpienia, przy czym, uprawdopodobnienie to nie może ograniczać się do samych tylko twierdzeń wnioskodawcy. Uprawdopodobnienie jest środkiem zastępczym dowodu (dużo mniej sformalizowanym) stwarzającym prawdopodobieństwo twierdzeń o określonym fakcie. Konstatacja ta oznacza, że argumentacja wniosku o wstrzymanie powinna wskazywać na konkretne relacje pomiędzy odmową wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu a wystąpieniem zagrożeń z art. 61 § 3 p.p.s.a. (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 marca 2014 r., sygn. akt II OZ 296/14, LEX nr 1447312). W ocenie Sądu, złożony w sprawie wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, przy uwzględnieniu w dowodów znajdujących się w aktach administracyjnych sprawy, spełniał ww. wymogi, co przemawiało za jego uwzględnieniem. Wprawdzie sama argumentacja wniosku odnosi się do ogólnie wyrażonej obawy skarżącego, że wskutek czynności egzekucyjnych zostanie on pozbawiony środków do życia, to jednak całościowa analiza akt sprawy (w tym dowodów zgromadzonych na etapie ubiegania się skarżącego o prawo pomocy) uzasadniają zdaniem Sądu przyjęcie, że skarżący uprawdopodobnił niebezpieczeństwo skutków o jakich mowa w przepisie art. 61 § 3 p.p.s.a. Z dowodów przedstawionych przez skarżącego na poparcie wniosku z zakresu prawa pomocy wynika, że skarżący ze względu na swój stan zdrowia ([...]) nie pracuje, zaś małżonka skarżącego uzyskuje dochód z ½ etatu oraz z zasiłku przedemerytalnego w łącznej kwocie 1.500 zł netto. Małżonkowie oprócz stałych wydatków na utrzymanie, posiadają kredyt hipoteczny w wysokości 84.700 zł, kredyt gotówkowy w kwocie 46.000 zł oraz zadłużenie na karcie kredytowej w wysokości 10.000 zł. Wprawdzie obowiązujące przepisy normujące postępowanie egzekucyjne w administracji przewidują ochronę zobowiązanego w postaci stosownych ograniczeń i zwolnień spod egzekucji, to jednak istnienie ww. obciążeń, przy uwzględnieniu niezbędnych wydatków na leczenie i opiekę skarżącego uprawdopodobniają obawę, że wdrożenie postępowania egzekucyjnego w tych konkretnych okolicznościach faktycznych może wiązać się, przede wszystkim, z uszczerbkiem dla zdrowia wnioskodawcy. Wskazując na powyższe, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu orzekł jak w sentencji.