I SA/Wr 1135/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: S.WSA Katarzyna Radom - sprawozdawca Sędziowie: S. WSA Maria Tkacz - Rutkowska Asesor WSA Tomasz Świetlikowski Protokolant: Małgorzata Jakubiak po rozpoznaniu w dniu 13 lutego 2009 r. w Wydziale I na rozprawie sprawy ze skargi: K. Ł. na interpretacje indywidualną Ministra Finansów z dnia [...] o nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług: I. uchyla zaskarżoną interpretację; II. stwierdza, że wymieniony w pkt I akt nie podlega wykonaniu; III. zasądza od Ministra Finansów na rzecz skarżącego K. Ł. kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; IV. orzeka o zwrocie na rzecz skarżącego K. Ł. kwoty 100 zł (sto złotych) tytułem nadpłaconego wpisu od skargi. Przedmiotem skargi jest indywidualna interpretacja Ministra Finansów z dnia [...] dotycząca regulacji w zakresie podatku od towarów i usług. Jak wynikało z akt sprawy skarżący w dniu [...] złożył wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej zwolnienia od podatku od towarów i usług. W uzasadnieniu wskazał, że w ramach prowadzonej kancelarii prawnej świadczy na rzecz i w imieniu A usługi związane z postępowaniem regresowym. Przedstawiając swoje stanowisko w sprawie powołał się na klasyfikację świadczonych usług, dokonaną przez Urząd Statystyczny w Ł., posiłkując się jej treścią stwierdził, że zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 54 poz. 535 ze zm. – zwana dalej ustawą o VAT) korzysta ze zwolnienia od podatku VAT. W dniu [...] Minister Finansów udzielił stronie wiążącej interpretacji, uznając stanowisko skarżącego za nieprawidłowe, ww. pismo doręczono stronie [...]. Jak wynikało z jego uzasadnienia, istotą świadczonych przez skarżącego usług jest ściąganie długów związanych z postępowaniem regresowym, co powoduje, że nie mogą one korzystać ze zwolnienia na mocy wyłączenia zawartego w załączniku nr 4, do którego odsyła art. 43 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT. Powyższy pogląd został podtrzymany w wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa. W skardze strona domagała się uchylenia interpretacji, zarzucając naruszenie przepisów art. 14c ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa w związku z art. 43 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT oraz art. 3 ust. 4 pkt 5 ustawy o działalności ubezpieczeniowej, poprzez zmianę stanu faktycznego przedstawionego we wniosku oraz kwalifikacji usług dokonanej przez Urząd Statystyczny w Ł., a w konsekwencji błędne uznanie, że usługi świadczone przez stronę nie mogą korzystać ze zwolnienia od podatku VAT. Ponadto zarzuciła naruszenie art. 121 Ordynacji podatkowej poprzez wydanie dwóch odmiennych interpretacji dotyczących czynności świadczonych na rzecz tego samego podmiotu, a w konsekwencji naruszenie zasady zaufania obywatela do organów administracji państwowej. W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie. W uzasadniając swój pogląd stwierdziła, że w świetle zapisów załącznika nr 4 do ustawy o podatku VAT (poz. 3 i 5) ze zwolnienia od opodatkowania wyłączone są, będące przedmiotem zapytania strony, usługi ściągania długów i factoringu – bez względu na symbol PKWiU. Pogląd ten ma oparcie w przepisach 112 Dyrektywy Rady. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 121 Ordynacji podatkowej organ administracji wskazał, że powołana w skardze odmienna od udzielonej interpretacja jest obecnie przedmiotem analizy przez Ministra Finansów. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), stanowiąc w przepisie art. 1 § 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach, których katalog został wymieniony w przepisie art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) – w skrócie: "p.p.s.a.". W określonych przez ten przepis przedmiotowych granicach kognicji sądów administracyjnych, mieści się m.in. orzekanie w sprawach skarg na pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego, wydane w indywidualnych sprawach (art. 3 § 2 pkt 4a p.p.s.a.). Stosowanie zaś do przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany wskazanymi przez stronę skarżącą zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W zakresie tak określonych kompetencji, Sąd stwierdza, iż skarga zasługuje na uwzględnienie, jednak z przyczyn innych, niż zostały w niej podniesione. Przedmiotem kontroli Sądu była, wydana przez Ministra Finansów indywidualna interpretacja przepisów prawa podatkowego w zakresie podatku od towarów i usług (z dnia [...] nr [...]). Analiza akt przeprowadzonego postępowania prowadzi do wniosku, że wydając zaskarżoną interpretację Minister Finansów, naruszył wymóg procesowy, określony w przepisie art. 14 d ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 ze zm.- zwana dalej O.p.). W myśl powołanego przepisu, interpretację indywidualną przepisów prawa podatkowego wydaje się bez zbędnej zwłoki, jednak nie później niż w terminie 3 miesięcy od dnia otrzymania wniosku. Do tego terminu nie wlicza się terminów i okresów, o których mowa w art. 139 § 4 O.p.. Z kolei skutkiem niewydania interpretacji w powyższym terminie jest, o czym stanowi art. 14o § 1 O.p., uznanie w dniu następującym po dniu, w którym upłynął termin wydania interpretacji, że została wydana interpretacja stwierdzająca prawidłowość stanowiska wnioskodawcy w pełnym zakresie. Niewydanie zatem interpretacji w terminie określonym przepisem art. 14 d O.p. oznacza przyjęcie tzw. "milczącej interpretacji". Na tle powołanych regulacji, należy wskazać uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 listopada 2008 r., sygn. akt I FPS 2/08, Lex nr 456605, w której uznano, w związku z wystąpieniem rozbieżności interpretacyjnych w orzecznictwie i poglądach doktryny, że w stanie prawnym obowiązującym w 2005 r., pojęcie "niewydanie postanowienia" użyte w art. 14b § 3 O.p., oznacza brak jego doręczenia w terminie 3 miesięcy, liczonym od dnia otrzymania wniosku, o którym stanowi przepis § 1 powołanego artykułu. Jako że uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego mają moc wiążącą nie tylko w danej sprawie, ale również w sprawach o podobnym stanie prawnym i faktycznym, a związanie to istnieje do czasu zmiany stanowiska zawartego w uchwale, sądy administracyjne zobligowane są do respektowania stanowisk zajętych w obowiązujących uchwałach. Co prawda Naczelny Sąd Administracyjny podjął powyższą uchwałę na tle stanu prawnego obowiązującego przed 1 lipca 2007 r., tj. przed nowelizacją ustawy – Ordynacja podatkowa, to jednak brzmienie przepisu art. 14d O.p. zawiera analogiczną treść normatywną, co będący przedmiotem uchwały przepis art. 14b § 3. Oznacza to, że w stanie prawnym mającym zastosowanie w niniejszej sprawie (po nowelizacji), nie ma podstaw do innego rozumienia pojęcia "niewydanie interpretacji indywidualnej" w terminie określonym w art. 14d O.p. Dlatego też, zaprezentowaną w powołanej uchwale tezę, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, rozpoznający niniejszą skargę, w całości podziela. Zatem wydanie przez organ administracji publicznej interpretacji indywidualnej, wiąże się zarówno z jej sporządzeniem jak i doręczeniem wnioskodawcy w terminie 3 miesięcy od dnia otrzymania wniosku. Tak pojmowana realizacja wymienionego obowiązku zapewnia realną ochronę wnioskodawcy, a więc służy urzeczywistnieniu idei, która legła u podstaw analizowanej instytucji prawnej. Jej gwarancyjną funkcję podkreślono w wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2006 r., sygn. akt P 36/05, OTK ZU 2006, nr 9/A, poz. 129. Z akt przedmiotowej sprawy wynika, że wniosek skarżącej spółki o udzielenie interpretacji wpłynął do właściwego organu w dniu [...], zaś interpretacja datowana na dzień [...], została doręczona skarżącemu spółce w dniu [...], co potwierdzają adnotacje umieszczone na dokumencie zwrotnego potwierdzenia jej odbioru (k. [...] akt administracyjnych). Biorąc pod uwagę brzmienie przepisu art. 14d O.p., Sąd stwierdza, że nie zaistniały żadne okoliczności wymienione w art. 139 § 4 O.p., mające wpływ na termin wydania interpretacji. Minister Finansów nie podejmował bowiem żadnych czynności, które wymagały dodatkowych terminów dla ich dokonania, postępowanie też nie zostało zawieszone oraz nie wystąpiły okresy spóźnień spowodowane z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu. Brak zaistnienia takowych okoliczności nie dawało zatem Ministrowi Finansów podstaw do wydania zaskarżonej interpretacji z naruszeniem terminu określonego w art. 14d O.p. Reasumując, ze względu na uchybienie przez Ministra Finansów terminowi do wydania zaskarżonej interpretacji, zaczęła obowiązywać tzw. "milcząca interpretacja", uznająca stanowisko wnioskodawcy za prawidłowe w pełnym zakresie. Mając zatem powyższe uchybienie procesowe na uwadze, które miało wpływ na wynik sprawy, Sąd, działając na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a., uchylił zaskarżoną interpretację indywidualną, a wstrzymanie jej wykonania znalazło oparcie o przepis art. 152 p.p.s.a. O kosztach zaś orzekł stosownie do treści art. 200 p.p.s.a. Dodatkowo wskazać należy, że skarżący tytułem wpisu wpłacił kwotę 300 zł (trzysta złotych), zaś zgodnie z zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia [...] ustalono wpis stały w kwocie 200 zł (dwieście). Zgodnie z treścią art. 225 p.p.s.a. opłatę prawomocnie uchyloną w całości lub w części postanowieniem sądu oraz różnicę między kosztami pobranymi a kosztami należnymi, a także pozostałość zaliczki wpłaconej na pokrycie wydatków zwraca się stronie z urzędu na jej koszt. Mając powyższe na uwadze orzeczono zwrocie na rzecz skarżącego kwoty 100 zł (sto złotych) tytułem nienależnie uiszczonego wpisu. Uznanie przez Sąd, że wydanie zaskarżonej interpretacji nastąpiło z naruszeniem przepisu art. 14d O.p., czyniło bezprzedmiotowym ustosunkowywanie się do zarzutów zawartych w skardze.