I SA/Wr 1183/07

WyrokWSA we Wrocławiu2007-11-27

Skład orzekający: Ireneusz Dukiel, Halina Betta, Alojzy Wyszkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy zasadnie odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia i zwrotu nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych, gdy wniosek został złożony w trakcie trwania postępowania kontrolnego dotyczącego spółki jawnej, której wspólnikiem jest wnioskodawca?
Ratio decidendi
Organ podatkowy zasadnie odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia i zwrotu nadpłaty, ponieważ wniosek został złożony po wszczęciu postępowania kontrolnego dotyczącego spółki jawnej, której wspólnikiem jest wnioskodawca. Kontrola prawidłowości ksiąg i kosztów spółki jawnej wpływa na wysokość zobowiązania podatkowego wspólników, co uzasadnia zastosowanie art. 79 § 1 Ordynacji podatkowej, zakazującego wszczynania postępowania w sprawie nadpłaty w trakcie trwania kontroli podatkowej.
Stan faktyczny
Strona złożyła wniosek o stwierdzenie i zwrot nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego odmówił wszczęcia postępowania, powołując się na trwające postępowanie kontrolne dotyczące spółki jawnej, której wnioskodawca jest wspólnikiem. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Strona wniosła skargę do WSA, argumentując, że wniosek został złożony przed wszczęciem postępowania kontrolnego i że kontrola spółki jawnej nie dotyczy jej indywidualnych zobowiązań podatkowych.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ireneusz Dukiel, Sędziowie Sędzia NSA Halina Betta, Asesor WSA Alojzy Wyszkowski (spr.), Protokolant Agnieszka Mazurek, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 27 listopada 2007 r. przy udziale --- sprawy ze skargi J. P. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. Ośrodek Zamiejscowy w W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wniosku dotyczącego stwierdzenia i zwrotu nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005r. oddala skargę. Przedmiotem skargi jest postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. Ośrodek Zamiejscowy w W. z dnia [...] Nr [...], który po rozpoznaniu zażalenia wniesionego w dniu 21.02.2007 r. przez J. P. reprezentowanego przez M. S. doradcę podatkowego utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. z dnia [...], nr [...] odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie wniosku strony dotyczącego stwierdzenia i zwrotu nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 r. J. P. pismem z dnia [...] (złożonym w dniu 19.01.2007 r. do Urzędu Skarbowego w S.) reprezentowany przez M. S. doradcę podatkowego, wniósł na postawie art. 72 § 1 pkt 1 w związku z art. 73 § 2 pkt 2 i art. 75 § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ( t.j. z 2005 r. Dz. U. Nr 8 poz. 60 ze zm.) dalej O.p. wniosek o stwierdzenie i zwrot nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2005 w kwocie 31.347 zł. W uzasadnieniu strona wskazała, że poniosła wydatki na rozpoczętą w 1999 r. inwestycję na rzecz osób niepełnosprawnych zatrudnionych w zakładzie, a w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 25 czerwca 2002 r. (Dz. U. Nr 100, poz. 923) w sprawie naruszenia zasady ochrony praw nabytych i zasady ochrony interesów w toku z powodu likwidacji zwolnienia podatkowego wystąpiły przesłanki do stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych. Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. postanowieniem z dnia [...], Nr [...] odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia i zwrotu nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2005. W uzasadnieniu podał, że zostało wcześniej wszczęte postępowanie kontrolne przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W. w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2005 r. i w tej sytuacji z uwagi na treść art. 79 § 1 O.p na podstawie art. 165a § 1 tej ustawy należało odmówić wszczęcia postępowania z wniosku J. P. Na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego J. P. złożył w dniu 21.02.2007 r. zażalenie do Dyrektora Izby Skarbowej we W., wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ l instancji podnosząc naruszenie art. 165a § 1 w związku z art. 79 § 1 i art. 122 i art. 187 § 1 O.p. W uzasadnieniu pełnomocnik strony podał, że wniosek o stwierdzenie i zwrot nadpłaty został złożony przed doręczeniem Spółce jawnej "S." postanowienia o wszczęciu postępowania kontrolnego, dlatego też nie ma podstaw do zastosowania art. 79 § 1 i art. 165a Ordynacji podatkowej. Dodatkowo postępowanie podatkowe w sprawie nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych wszczęła strona, a postępowanie kontrolne prowadzone jest w stosunku do kontrolowanego - Spółki jawnej "S." i nie dotyczy zobowiązań w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych, gdyż Spółka jawne "S." nie jest podatnikiem tego podatku. Dyrektor Izby Skarbowej we W. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu podał, że strona, jako wspólnik Spółki jawnej "S." w dniu 19.01.2007 r. złożyła wniosek o stwierdzenie i zwrot nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 r. wraz z korektą zeznania o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty). Natomiast w dniu 18 stycznia 2007 r. R. R. jeden ze wspólników Spółki "ST." odmówił podpisania postanowienia Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej we W. z dnia [...] o wszczęciu postępowania kontrolnego w Przedsiębiorstwie Produkcyjno - Usługowym "S." J., Z. P. R. R. Spółka jawna w zakresie "rzetelności prowadzonych ksiąg, prawidłowości deklarowanych przychodów i kosztów z pozarolniczej działalności gospodarczej (...) za 2005 rok". Dalej Dyrektor Izby Skarbowej podał, że w piśmie z dnia 18.01.2007 r. skierowanym do Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W. Ośrodek Zamiejscowy w W. R. R. poinformował, że w związku z doręczeniem postanowienia o wszczęciu postępowania kontrolnego w Przedsiębiorstwie Produkcyjno - Usługowym "S." J., Z. P. R. R. Spółka jawna upoważnionym pełnomocnikiem w sprawie jest doradca podatkowy M. S. Postanowienie o wszczęciu postępowania kontrolnego w Przedsiębiorstwie Produkcyjno - Usługowym "S." J., Z. P. R. R. Spółka jawna zostało podpisane w dniu 19.01.2007 r. przez pełnomocnika strony – M. S. Wobec tego wniosek o stwierdzenie i zwrot nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 r. wpłynął po wszczęciu postępowania kontrolnego i przed jego zakończeniem. Kontrola wszczęta w Spółce jawnej dotyczyła także zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych wspólników tej Spółki. Wszczęcie kontroli podatkowej powoduje zawieszenie prawa podatnika do złożenia korekty zeznania o wysokości osiągniętego przez dochodu w danym roku podatkowym. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego pełnomocnik strony skarżącej wniósł o uchylenie postanowienia I i II instancji oraz o zasądzenie na rzecz strony skarżącej zwrotu kosztów postępowania sądowego. W uzasadnieniu została przytoczona argumentacja podniesiona we wniosku i zażaleniu. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na podstawie art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Według art. 1 § 2 powołanej ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Określone w art. 145 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej skrót upsa podstawy prawne uwzględnienia skargi ograniczone zostały do naruszenia prawa, a zatem kontrolując decyzję administracyjną sąd bada zgodność z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. W pierwszej kolejności należy odnieść się do zarzutów naruszenia prawa procesowego, gdyż stoi ono na straży podmiotowych praw podatnika, zapewniając stronie w procesie stosowania prawa podatkowego pozycję gwarantującą skuteczną obronę jej praw. Zasadność tych zarzutów należy ocenić w świetle art. 145 § 1 pkt 1 lit. "b i c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tylko bowiem w przypadku naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (lit. b), lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. "c") - sąd uwzględnia skargę. Skarga nie jest zasadna. Kwestię sporną stanowiło ustalenie, czy Naczelnik Urzędu Skarbowego zasadnie odmówił wszczęcia postępowania z wniosku strony skarżącej w sprawie stwierdzenia i zwrotu nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 r. W dniu [...] Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej we W. Ośrodek Zamiejscowy w W. wydał postanowienie nr [...] o wszczęciu postępowania kontrolnego w Przedsiębiorstwie Produkcyjno - Usługowym "S." J., Z. P. R. R. Spółka jawna z siedzibą w S. ul. S. w zakresie "rzetelności prowadzonych ksiąg, prawidłowości deklarowanych przychodów i kosztów z pozarolniczej działalności gospodarczej (...) za 2005 rok", które w dniu 18.01.2007 r. zostało przedstawione R. R. jednemu ze wspólników Spółki jawnej "S.". R. R. odmówił podpisania okazanego mu postanowienia o wszczęciu postępowania kontrolnego (pismo UKS we W. z dnia [...]), składając w tym samym dniu pismo do Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W. informujące, że w związku z doręczeniem powyższego postanowienia upoważnionym pełnomocnikiem w przedmiotowej sprawie jest doradca podatkowy M. S.. W dniu 19.01.2007 r. w/w postanowienie zostało podpisane przez pełnomocnika strony – M. S. Strona skarżąca jako wspólnik Spółki jawnej "S." w dniu 19.01.2007 r. złożyła wniosek o stwierdzenie i zwrot nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 r. Wobec tego zasadnie organ podatkowy odmówił stronie skarżącej wszczęcia postępowania z jej wniosku w sprawie stwierdzenia i zwrotu nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 r., ponieważ wniosek o stwierdzenie nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2005 wraz z korektą zeznania o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym 2005 został złożony przez stronę skarżącą już w toku postępowania kontrolnego dotyczącego Spółki jawnej "S.". Skoro bowiem w dniu 18.01.2007 r. Inspektor Urzędu Kontroli Skarbowej upoważniony do kontroli Spółki jawnej przedstawił wspólnikowi Spółki "S." postanowienie o wszczęciu postępowania kontrolnego, to tym samym należy uznać, że postanowienie zostało doręczone w dniu odmowy jego przyjęcia przez adresata na podstawie art. 153 § 2 O.p., a nie jak podnosi strona skarżąca w dniu 19.01.2007 r. Wniosek o stwierdzenie i zwrot nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 r. oraz pełnomocnictwo dla doradcy podatkowego M. S. zostały złożone do organu I instancji po odmowie podpisania przez wspólnika Spółki jawnej postanowienia o wszczęciu postępowania kontrolnego. W takim razie należy uznać, że wniosek strony wraz z korektą zeznania wpłynął do organu pierwszej instancji po wszczęciu postępowania kontrolnego i przed jego zakończeniem, a więc stosownie do art. 79 § 1 O.p. "postępowanie w sprawie stwierdzenia nadpłaty nie może zostać wszczęte w czasie trwania postępowania podatkowego lub kontroli podatkowej oraz w okresie między zakończeniem kontroli a wszczęciem postępowania - w zakresie zobowiązań podatkowych, których dotyczy postępowanie lub kontrola". Sąd nie podziela twierdzenia strony, że postępowanie kontrolne dotyczące Spółki jawnej nie miało wpływu na prawa odwołującego do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty. Stosownie bowiem do art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (j.t. Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.) przychody z udziału w spółce niebędącej osobą prawną określa się u każdego podatnika proporcjonalnie do jego prawa w udziale w zysku oraz łączy się z pozostałymi przychodami ze źródeł z których dochód podlega opodatkowaniu według skali. Podobne rozstrzygnięcie dot. także rozliczania kosztów uzyskania przychodów, wydatków nie stanowiących kosztów uzyskania przychodów i strat - stosownie do ust. 2 pkt 1art 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Wobec tego kontrola dotycząca prawidłowości deklarowanych przychodów i kosztów z pozarolniczej działalności gospodarczej w Spółce jawnej za 2005 r. stanowi w istocie kontrolę podatkową w zakresie zobowiązań podatkowych tego podatnika, który posiada w Spółce udziały. Ocena rzetelności prowadzonych przez Spółkę jawną ksiąg, prawidłowość deklarowanych przychodów i kosztów ich uzyskania w toku kontroli oznacza, że kontrolowane są istotne elementy wpływające na wysokość zobowiązania podatkowego wspólników Spółki jawnej, tj. osób fizycznych będących podatnikami podatku dochodowego od osób fizycznych. Kontrola wszczęta w Spółce jawnej dotyczyła, więc także zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych strony, jako wspólnika tej spółki. Zgodnie z art. 29 § 1 ustawy z dnia 15 września 2000 r. kodeks spółek handlowych (Dz. U. Nr 94 poz. 1037 ze zm.) każdy wspólnik ma prawo reprezentować spółkę, zaś § 2 tego art. stanowi, że prawo wspólnika do reprezentowania spółki dotyczy wszystkich czynności sądowych i pozasądowych spółki, stąd doręczenie R. R. postanowienia o wszczęciu postępowania kontrolnego w myśl art. 153 § 2 O.p. należy traktować jako skuteczne wobec Spółki. Mając na uwadze powyższe ustalenia i wnioski należy stwierdzić, że brak jest ustawowych przesłanek do uwzględnienia skargi. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), Sąd orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło