I SA/Wr 1270/11

PostanowienieWSA we Wrocławiu2012-03-05

Skład orzekający: Michał Kazek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sprawie dotyczącej zaskarżenia decyzji wydanej w trybie wznowienia postępowania podatkowego, wynagrodzenie adwokata ustanowionego z urzędu powinno być ustalane według stawki dla spraw, których przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna, czy według stawki dla innych spraw?
Ratio decidendi
Wynagrodzenie adwokata ustanowionego z urzędu w sprawie dotyczącej zaskarżenia decyzji wydanej w trybie wznowienia postępowania podatkowego powinno być ustalane według stawki dla innych spraw, a nie dla spraw, których przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna. Uzasadnieniem jest ograniczony zakres kontroli sądowej w sprawach wznowieniowych, co znajduje odzwierciedlenie w niższych stawkach opłat i wpisu sądowego.
Stan faktyczny
Wniosek adwokata B. W. o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi H. Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego za rok 2001. Strona skarżąca uzyskała prawo pomocy, w tym ustanowienie adwokata. Adwokat wniósł o zasądzenie wynagrodzenia w kwocie 2.952 zł, powołując się na wartość przedmiotu zaskarżenia i przepisy dotyczące opłat za czynności adwokackie. Referendarz sądowy przyznał wynagrodzenie w kwocie 295,20 zł, w tym VAT, odmawiając zasądzenia kwoty ponad tę sumę.
Rozstrzygnięcie
Przyznano adwokatowi B. W. wynagrodzenie w kwocie 295,20 zł tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w tym podatek od towarów i usług w kwocie 55,20 zł. Odmówiono przyznania wnioskowanych kosztów pomocy prawnej ponad wskazaną kwotę.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu Michał Kazek po rozpoznaniu w dniu 5 marca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale I wniosku adwokata B. W. o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu w sprawie ze skargi H. Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...]nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego za rok 2001 postanawia: 1. przyznać adwokatowi B. W. z kasy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wynagrodzenie w kwocie 295,20 (słownie: dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych, w tym podatek od towarów i usług w kwocie 55,20 (słownie: pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu; 2. odmówić przyznania wnioskowanych kosztów pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu ponad kwotę wskazaną w pkt 1. sentencji postanowienia. W sprawie, przedmiotem skargi H.Z. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu jest oznaczona w sentencji postanowienia decyzja Dyrektora Izby Skarbowej we W. wydana po wznowieniu postępowania podatkowego. Zarządzeniem z dnia 4 sierpnia 2011 r. (k. 21 akt sądowoadministracyjnych) Przewodniczący Wydziału I Sądu wyznaczył w sprawie wpis sądowy od skargi w kwocie 200 zł, stosownie do § 2 ust. 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 221, poz. 2193 ze zm.). Prawomocnym postanowieniem z dnia 1 września 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu przyznał H. Z. prawo pomocy w zakresie obejmującym również ustanowienie adwokata. Okręgowa Rada Adwokacka we W. wyznaczyła stronie skarżącej pełnomocnika z urzędu w osobie adwokata B. W. Ustanowiony z urzędu adwokat reprezentował skarżącą w postępowaniu sądowym prowadzącym do wydania przez Sąd w dniu 15 grudnia 2011 r. wyroku oddalającego skargę na oznaczoną w sentencji decyzję. Do protokołu rozprawy w dniu 8 marca 2011 r. pełnomocnik procesowy z urzędu złożył wniosek o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy z urzędu oraz oświadczył, że koszty te nie zostały opłacone. W piśmie procesowym z dnia 13 lutego 2012 r. ustanowiony z urzędu adwokat zawarł wniosek o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy przed sądem pierwszej instancji w łącznej kwocie 2.952 zł. W uzasadnieniu tego żądania wskazał na wartość przedmiotu zaskarżenia w sprawie, tj. kwotę 42.732 zł, oraz unormowanie wynikające z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153. poz. 1270 ze zm.) oraz § 18 ust. 1 pkt 1) lit. a w zw. z § 6 pkt 5) oraz § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. nr 163 poz. 1348 ze zm. – dalej Rozporządzenie). W sprawie zważono, co następuje. Stosownie do brzmienia art. 250 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Rozporządzenie w § 19 wprowadziło zasadę, że koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę w wysokości nie wyższej niż 150% stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3-5, oraz niezbędne, udokumentowane wydatki adwokata. Z kolei w § 18 ust. 1 pkt 1) lit. a, b i c Rozporządzenia ustalone zostały stawki minimalne w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji. Przepis ten przewiduje odpowiednie stawki za czynności adwokackie w sprawie, której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna (lit. a), za sporządzenie skargi i udział w rozprawie w sprawie skargi na decyzję lub postanowienie Urzędu Patentowego (lit. b) oraz w innej sprawie (lit. c). Sprawa ze skargi na decyzję w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego za rok 2001 wydana na skutek wznowienia postępowania podatkowego zaliczana jest do kategorii spraw określonych w wyżej powołanym przepisie lit. c pkt 1) ust. 1 § 18 Rozporządzenia. Dlatego stawka wynagrodzenia ustanowionego w sprawie adwokata za udział w postępowaniu przed sądem administracyjnym pierwszej instancji wynosi 240 zł (§ 18 ust. 1 pkt 1) lit. c Rozporządzenia). Zdaniem referendarza sądowego przyjęta przez prawodawcę w Rozporządzeniu stawka wynagrodzenia adwokata występującego z urzędu w sprawach ze skargi na decyzję wydaną, tak jak to jest w sprawie, w trybie wznowienia postępowania podatkowego (administracyjnego) znajduje swoje uzasadnienie w charakterystyce postępowania wznowieniowego przed organami podatkowymi i jego kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne, sprawdzającej się do ograniczonego zakresu ponownego badania sprawy wcześniej zakończonej decyzją ostateczną. Konsekwentnie, zauważyć można, że w zamyśle prawodawcy ten ograniczony zakres badania sprawy na skutek wznowienia postępowania podatkowego znajduje swoje przełożenie na określenie stałej kwoty wpisu sądowego od skargi na decyzję wydaną w trybie wznowienia postępowania (§ 2 ust. 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 221, poz. 2193 ze zm.) oraz wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika występującego w sprawie z urzędu. Nadto za zastosowaniem w sprawie stawki wynagrodzenia adwokata wynikającej z § 16 ust. 1 pkt 1) lit. c Rozporządzenia z uwagi na szczególny charakter sądowej kontroli decyzji wydanych w trybie wznowienia postępowania przemawia ogólna zasada sformułowana w § 2 ust. 1 tego samego Rozporządzenia, zgodnie z którym zasądzając opłatę za czynności adwokata z tytułu zastępstwa prawnego, sąd bierze pod uwagę niezbędny nakład pracy adwokata, a także charakter sprawy i wkład pracy adwokata w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia. Stosownie do § 2 ust. 3 Rozporządzenia w sprawach, których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu, opłaty, o których mowa w ust. 1, sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach. Ponieważ stawka podatku od towarów i usług wynosi 23% (art. 5 ust. 1 pkt 1) w zw. z art. 8 ust. 1, art. 41 ust. 1 i art. 146a pkt 1) ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), podatek, o który podwyższeniu podlega wynagrodzenie adwokata, wynosi w sprawie 55,20 zł (23% kwoty 240 zł). Reasumując, referendarz sądowy postanowił w pkt. 1 sentencji przyznać ustanowionemu z urzędu adwokatowi wynagrodzenie za udział w postępowaniu przed sądem administracyjnym w pierwszej instancji powiększone o stawkę podatku od towarów i usług w łącznej kwocie 295,20 zł (słownie: dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100), na którą to kwotę składają się: wynagrodzenie - 240 zł oraz podatek od towarów i usług – 55,20 zł. W pkt 2. sentencji postanowienia referendarskiego orzeczono o odmowie przyznania temu adwokatowi wynagrodzenia ponad ww. kwotę, a zgodnie z jego żądaniem wynikającym z treści pisma procesowego z dnia 13 lutego 2012 r. Postanowienie referendarza sądowego w przedmiocie zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu znajduje oparcie w wyżej wskazanych przepisach prawa oraz w art. 258 § 1 i § 2 pkt 8) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło