I SA/Wr 146/11

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu Michał Kazek po rozpoznaniu w dniu 25 sierpnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale I wniosku adwokata L. S. o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu w sprawie ze skargi J. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy po wznowieniu postępowania uchylenia decyzji ostatecznej ustalającej zobowiązanie podatkowe w podatku od spadków i darowizn postanawia: 1. przyznać adwokatowi L. S. z kasy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wynagrodzenie w kwocie 221,40 zł (słownie: dwieście dwadzieścia jeden 40/100), w tym podatek od towarów i usług w kwocie 41,40 zł (słownie: czterdzieści jeden 40/100), tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu, 2. odmówić przyznania wnioskowanych kosztów pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu ponad kwotę wskazaną w pkt 1. postanowienia. W sprawie, wyrokiem z dnia 29 marca 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę J. S. na wyżej oznaczoną decyzję w przedmiocie odmowy po wznowieniu postępowania uchylenia decyzji ostatecznej ustalającej zobowiązanie podatkowe w podatku od spadków i darowizn. W myśl prawomocnego postanowienia referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu z dnia 8 czerwca 2011 r. przyznającego J. S. prawo pomocy w zakresie obejmującym również ustanowienie adwokata Okręgowa Rada Adwokacka we W. wyznaczyła stronie skarżącej pełnomocnika z urzędu w osobie adwokata L. S. Pismem z dnia 26 lipca 2011 r. działający w sprawie pełnomocnik z urzędu złożył wniosek o zasądzenie na podstawie "§ 18 ust. 1 pkt 2 b) w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 a) w zw. z § 6 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu" kosztów pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu w kwocie "1800 zł netto", które nie zostały zapłacone w całości lub w części. W sprawie zważono, co następuje. Stosownie do brzmienia art. 250 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. nr 163 poz. 1348 ze zm. – dalej Rozporządzenie) w § 19 wprowadziło zasadę, że koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę w wysokości nie wyższej niż 150% stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3-5, oraz niezbędne, udokumentowane wydatki adwokata. Z kolei w § 18 ust. 1 pkt 2) lit. a, b, c i d Rozporządzenia ustalone zostały stawki minimalne za konkretne czynności procesowe w drugiej instancji postępowania przed sądem administracyjnym. Przepis ten przewiduje odpowiednie stawki za: sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, bądź udział w postępowaniu zażaleniowym. W sprawie wyznaczony dla strony skarżącej adwokat sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Dlatego zastosowanie w sprawie znajduje §18 ust. 1 pkt 2) lit. b Rozporządzenia, zgodnie z którym stawki minimalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej 50% stawki minimalnej określonej w pkt 1), a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam adwokat w drugiej instancji – 75% tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł. Z przywołanego przepisu Rozporządzenia wynika, że w ramach tej samej jednostki redakcyjnej Rozporządzenia (§ 18 ust. 1 pkt 2) lit. b) przewidziane zostały dwie hipotezy, do których zastosowanie mają różne zasady określania wysokości wynagrodzenia adwokata działającego w postępowaniu przed sądem administracyjnym drugiej instancji z urzędu. Pierwsza z nich to sytuacja, w której adwokat (autor opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej) nie prowadził sprawy przed sądem administracyjnym pierwszej instancji, stanowi podstawę do żądania wynagrodzenia w wysokości 75% stawki minimalnej określonej w § 18 ust. 1 pkt 1) Rozporządzenia. Druga hipoteza wynikająca z analizowanego przepisu prawa obejmuje wszystkie sytuacje oprócz rozważanej w ramach pierwszej hipotezy, w ramach których pełnomocnik sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, i uzasadnia żądanie przez niego wynagrodzenia w wysokości 50% stawki minimalnej określonej w § 18 ust. 1 pkt 1) Rozporządzenia. Z uwagi na fakt, że w sprawie adwokat, który sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, nie występował w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji, jego wynagrodzenie należało określić według zasady przyjętej dla pierwszej z rozważanych wyżej hipotez, tj. w wysokości 75 % stawki minimalnej określonej w Rozporządzeniu. Sprawa ze skargi na decyzję w przedmiocie odmowy po wznowieniu postępowania uchylenia decyzji ostatecznej ustalającej zobowiązanie podatkowe w podatku od spadków i darowizn zaliczana jest do kategorii spraw określonych w przepisie lit. b pkt 2) ust. 1 § 18 Rozporządzenia przewidującym stawkę minimalną w kwocie 240 zł (§ 18 ust. 1 pkt 2) lit. b Rozporządzenia). W rezultacie wynagrodzenie ustanowionego w sprawie adwokata za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej wynosi w sprawie 180 zł (75% kwoty 240 zł). Jako niezasadne ocenić należało żądanie ustanowionego z urzędu adwokata określenia jego wynagrodzenia w oparciu o § 18 ust. 1 pkt 2) lit. b) w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1) lit. a w zw. z § 6 pkt 5) Rozporządzenia. Wskazania wymaga, iż powołane jako podstawa żądania pełnomocnika unormowanie uzależnia wysokość stawki minimalnej jego wynagrodzenia od wartości przedmiotu zaskarżenia. Ponieważ rozpoznawany wniosek profesjonalnego pełnomocnika dotyczy jego wynagrodzenia za czynność podjętą w postępowaniu przed sądem administracyjnym w drugiej instancji w sprawie, w której nie występuje przedmiot zaskarżenia w postaci należności pieniężnej, powołane przez niego unormowanie nie może mieć w sprawie zastosowania. Stosownie do § 2 ust. 3 Rozporządzenia w sprawach, których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu opłaty, o których mowa w ust. 1, sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach. Ponieważ stawka podatku od towarów i usług wynosi 23% (art. 5 ust. 1 pkt 1) w zw. z art. 8 ust. 1, art. 41 ust. 1 i art. 146a pkt 1) ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), podatek, o który podwyższeniu podlega wynagrodzenie adwokata, wynosi w sprawie 41,40 zł (23% kwoty 180 zł). Reasumując, referendarz sądowy postanowił przyznać ustanowionemu z urzędu adwokatowi wynagrodzenie za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej powiększone o stawkę podatku od towarów i usług w łącznej kwocie 221,40 zł (słownie: dwieście dwadzieścia jeden 40/100), na którą to kwotę składają się: wynagrodzenie - 180 zł oraz podatek od towarów i usług – 41,40 zł. Postanowienie referendarza sądowego w przedmiocie zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu znajduje oparcie w wyżej wskazanych przepisach prawa oraz w art. 258 § 1 i § 2 pkt 8) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Mając na uwadze powyższe referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu postanowił jak w sentencji.