I SA/Wr 1613/04
WyrokWSA we Wrocławiu2005-12-06
Skład orzekający: Zbigniew Łoboda, Katarzyna Radom, Ireneusz Dukiel
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy prawidłowo określił zobowiązanie w zryczałtowanym podatku dochodowym od przychodów niezaewidencjonowanych, opierając się na zeznaniach świadków i dowodach uzupełniających, pomimo braku jednoznacznego dowodu grafologicznego na wszystkie faktury?Ratio decidendi
Organ podatkowy prawidłowo określił zobowiązanie w zryczałtowanym podatku dochodowym, ponieważ ustalenie faktu uzyskania przychodu z działalności gospodarczej jest wystarczające do jego wymiaru, niezależnie od formalnych uchybień w dokumentacji (np. fakturach). Wina sprawcy nie jest przesłanką obowiązku podatkowego. Ocena dowodów dokonana przez organ była wszechstronna i zgodna z zasadami logiki oraz doświadczenia życiowego, a zeznania świadków i materiały uzupełniające potwierdziły dokonanie sprzedaży przez skarżącego.Stan faktyczny
Skarżący M. D. został obciążony zryczałtowanym podatkiem dochodowym od przychodów niezaewidencjonowanych za 2000 r. z tytułu sprzedaży wyrobów ze srebra. Organ kontroli skarbowej ustalił, że skarżący sprzedawał wyroby, dokumentując je fakturami VAT wystawionymi na nieistniejące podmioty. Skarżący zarzucił organom podatkowym dowolną ocenę dowodów, oparcie się na materiale o nikłej wartości dowodowej oraz pominięcie jego oświadczeń i opinii biegłego grafologa. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Łoboda (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Radom Sędzia WSA Ireneusz Dukiel Protokolant Kamila Paszowska-Wojnar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 grudnia 2005 r. sprawy ze skargi M. D. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego za 2000 r. oddala skargę.
Decyzją z dnia[...]nr [...]Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej we W. określił M. D. zobowiązanie podatkowe w zryczałtowanym podatku od przychodów niezaewidencjonowanych za 2000 r. w wysokości [...]zł.
W wyniku przeprowadzonego postępowania ustalono, że w okresie od sierpnia do listopada 2000 r. M. D. osiągnął przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej w łącznej wysokości [...]zł, w związku ze sprzedażą wyrobów ze srebra na rzecz R. K. – A we W. Sprzedaż wyrobów M. D. dokumentował fakturami VAT, z których [...]opatrzone były nazwą wystawcy: "Zakład Złotniczy M. D., Z. K.", zaś pozostałe, w liczbie [...]. sztuk – nazwą "Zakład Złotniczy B L.A.". Tymczasem ustalono, że podmioty o takich nazwach faktycznie nie istnieją, jak również nie nadano numerów NIP, które były umieszczane na fakturach. Organ kontroli skarbowej stwierdził, że jakkolwiek powołany w postępowaniu karnym biegły sądowy dopatrzył się charakteru pisma M. D. jedynie na dwóch fakturach, to okoliczność sprzedaży przez niego wyrobów ze srebra udokumentowanych także pozostałymi fakturami (w liczbie [...]. sztuk) została potwierdzona zeznaniami świadków oraz zapisami utrwalonymi na kasecie video i taśmach magnetofonowych. W efekcie stwierdził organ, że M.D. prowadził działalność gospodarczą w zakresie sprzedaży wyrobów ze srebra i wykorzystywał nazwy nieistniejących podmiotów celem ukrycia przychodu ze sprzedaży tych wyrobów, co uzasadniało wymiar zryczałtowanego podatku dochodowego w wysokości [...]zł.
Nie godząc się z rozstrzygnięciem strona złożyła odwołanie zarzucając naruszenie przepisów ustawy Ordynacja podatkowa dotyczących postępowania dowodowego. W uzasadnieniu M. D. podniósł, że organ I instancji jednostronnie ocenił oświadczenia osób postronnych, pomijając jego oświadczenia, a także iż oparł się na materiale o nikłej wartości dowodowej w postaci kasety magnetofonowej i wideo nagranych bez jego zgody. Podatnik wskazał ponadto, że organ pominął istotne informacje zawarte w opinii biegłego, który stwierdził charakter pisma odwołującego jedynie na dwóch fakturach i to tylko na ich odwrocie, gdzie zamieszczono oświadczenie, że towar jest pochodzenia polskiego. Dlatego
Sygn. akt I SA/Wr 1613/04
bezpodstawnie organ przyjął, ze także pozostałe faktury wystawione zostały przez stronę. W dalszej części M.D. stwierdził, że zeznania świadków były niespójne i wewnętrznie sprzeczne, zaś zapis utrwalony na magnetycznych nośnikach informacji nie odnosi się bezpośrednio do wydania towaru i przyjęcia zapłaty. Odwołujący wyjaśnił, że w drugiej połowie 2000 r. przekazał nieodpłatnie J. M. jedynie kilka pojedynczych egzemplarzy swoich wyrobów bez udokumentowania. Ujawnione w sprawie okoliczności powinny skierować działania organu na sprawdzenie prawidłowości dokumentowania działalności gospodarczej przez R.K..
Po rozpatrzeniu odwołania Dyrektor Izby Skarbowej we W. decyzją z dnia [...]r., nr [...], utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. Organ odwoławczy stwierdził, że dokonywana przez M. D. sprzedaż wyrobów ze srebra, mająca charakter czynności powtarzalnych i dokonywanych w dłuższym okresie czasu, wyczerpywała znamiona działalności gospodarczej, co uzasadniało jej opodatkowanie zryczałtowanym podatkiem dochodowym. Odnosząc się do zarzutów odwołania organ II instancji wskazał, że oceny dowodów dokonano z uwzględnieniem całości zgromadzonego materiału, stąd też nie pominięto wyjaśnień strony, lecz tylko uznano je za niewiarygodne. Kasety magnetyczne stanowiły dowód uzupełniający i pomocniczy, który potwierdził prawdziwość zeznań świadków, a zatem nie stanowiły – jak twierdził odwołujący – jedynego materiału na podstawie którego dokonano wyliczenia podatku. Nie było również sprzeczności w zeznaniach świadków, gdyż R. K. relacjonował jedynie zdarzenia, o których dowiedział się od J. M.. Nadto drugi z wymienionych świadków zeznał, że jest jedynie prawdopodobne, że to M. D. umieszczał na fakturach numery NIP. Ustalenia postępowania podatkowego znalazły tez potwierdzenie w wyroku Sądu Okręgowego we Wrocławiu z dnia [...] (w sprawie o sygn. [...]), którym utrzymano w mocy orzeczenie Sądu I instancji. Z treści wyroku jednoznacznie wynikało, że M.D. sprzedawał na rzecz R. K.wyroby ze srebra posługując się spornymi fakturami.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego M. D. podniósł, że organy podatkowe oparły wyliczenie podatku na nikłej wartości dowodach pomijając udowodnienie winy, jako też przytoczył pozostałe zarzuty sformułowane w odwołaniu od decyzji I-instancyjnej. Domagał się skarżący uchylenia rozstrzygnięć administracyjnych.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie prezentując
dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie była uzasadniona.
Przedmiotem sprawy administracyjnej było określenie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2000 r. Stosownie do art. 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa, dalej zwaną "Op" (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.), podatkiem jest publicznoprawne, nieodpłatne, przymusowe oraz bezzwrotne świadczenie pieniężne na rzecz Skarbu Państwa, województwa, powiatu lub gminy, wynikające z ustawy podatkowej. Trzeba zatem stwierdzić, że jakkolwiek zapłata podatku ma charakter obowiązku, którego niewykonanie może sprowadzić uruchomienie egzekucji administracyjnej, to niesłusznie M. D. zdawał się utożsamiać świadczenie podatkowe z karą, do zastosowania której zasadniczo wymagane jest stwierdzenie winy sprawcy. Tak więc wina nie jest przesłanką obowiązku podatkowego, który związany jest z zaistnieniem zdarzenia określonego w ustawie. Tym zdarzeniem w sprawie podatkowej było uzyskanie przychodu z działalność gospodarczej. Stwierdzenie zatem, że skarżący z tego tytułu przychody osiągał, obligowało organy skarbowe do wymiaru podatku.
Gdy idzie zaś o przesłanki wskazanej przed chwilą konkluzji organów podatkowych, to wbrew zarzutom skargi wywiedzione zostały prawidłowo ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Z treści zeznań świadków jednoznacznie wynikało, że skarżący dokonywał na przestrzeni okresu sierpień – listopad 2000 r. sprzedaży wyrobów ze srebra. Wbrew zarzutom skargi zeznania świadków nie były sprzeczne, ani też niespójne. J. M.zeznała, że zlecała M. D. wykonanie wyrobów, odbierała towar i płaciła należność gotówką. Wskazała też, że ujawnione w sprawie faktury VAT otrzymała z rąk M. D., zaś płacone kwoty zgodne były z treścią tych faktur. Z kolei R. K. potwierdził, że bezpośredni kontakt z dostawcą wyrobów utrzymywała J. M., nie zaś on sam (do czasu zaaranżowanego spotkania utrwalonego na taśmie magnetycznej). W tych warunkach podawane przez niego informacje dotyczące przebiegu transakcji oparte były na relacjach J. M.. W tym też kontekście odczytać należało ten fragment jego zeznań, w którym stwierdził, że pierwsze dwie faktury VAT wystawione zostały przez M. D..Świadek, wbrew sugestiom skarżącego, nie twierdził, iż widział jak dostawca wypisywał formularze faktur, zaś przytoczone stwierdzenie usprawiedliwione było treścią pieczątki, jaką opatrzone zostały te faktury, wskazując na ich pochodzenie od podmiotu gospodarczego – Zakład Złotniczy M. D., Z.
K..
Przyjętym ostatecznie faktom, wskazującym na sprzedaż przez M. D. wyrobów ze srebra nie stało na przeszkodzie stwierdzenie biegłego grafologa, że podpis M. D. figurował jedynie na dwóch pierwszych fakturach. Obowiązek podatkowy z tytułu przychodów pochodzących z działalności gospodarczej, nie jest uzależniony od wystawienia faktury. Z tego punktu widzenia nie miało znaczenia dla sprawy, kto w istocie wypisywał pozostałe faktury, jak również kto wypełnił pierwszą stronę formularza faktur, wystawionych w sierpniu 2000 r. (M. D. opatrzył podpisem drugą stronę tych faktur). Wystarczające było ustalenie, że sprzedaży wyrobów dokonywał M. D., a zatem on był podmiotem uzyskującym przychód z tego tytułu, a w konsekwencji – podatnikiem podatku. Sprzedawcami nie były podmioty, wskazane w treści spornych faktur, gdyż były to podmioty nieistniejące. Należy podkreślić, że sprzedaż przez skarżącego wyrobów przyjęły sądy karne I i II instancji orzekające o popełnieniu przez M. D. przestępstw z art. 286 § 1, art. 270 § 1 i 314 Kodeksu karnego.
W przedstawionych powyżej okolicznościach nie można było zasadnie formułować pod adresem zaskarżonej decyzji zarzutu dowolnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego. Według art. 191 Op, organ podatkowy ocenia na podstawie całego zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Wyjaśniając znaczenie tego przepisu, wskazano w orzecznictwie, że zasada swobodnej oceny dowodów zakłada, iż organ podatkowy nie jest krępowany przy ocenie dowodów kryteriami formalnymi, ma swobodnie oceniać wiarygodność i moc dowodową poszczególnych dowodów, na których oparł swoją decyzję. By w ramach owej swobody nie zostały przekroczone granice dowolności, organ podatkowy przy ocenie zebranych w sprawie dowodów winien m.in. kierować się prawidłami logiki; zgodnością oceny z prawami nauki i doświadczenia życiowego; traktowania zebranych dowodów jako zjawisk obiektywnych; oceniania dowodów wyłącznie z punktu widzenia ich znaczenia i wartości dla toczącej się sprawy; wszechstronności oceny (wyrok NSA z dnia 29.06.2000 r., sygn. akt I SA/Po 1342/99, publ. LEX nr 43051). Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego rozpatrującego niniejszą sprawę, organy skarbowe uczyniły zadość przedstawionym przed chwilą kryteriom oceny materiału dowodowego.
Nieuzasadniona była także pretensja skarżącego, wskazująca na nie wyjaśnienie okoliczności dotyczących prowadzonej przez R. K. działalności gospodarczej. W ocenie Sądu dla rozstrzygnięcia w przedmiocie wymiaru podatku od M.D. nie miało znaczenia, gdzie R. K. posiada magazyn, jak również czy zgłosił do ubezpieczenia wszystkich pracowników oraz jaki charakter miała jego współpraca z J. M.. Niektóre z tych kwestii mogłyby mieć znaczenie dla określenia zobowiązań publicznoprawnych R. K., nie zaś M. D.. Tymczasem przewidziany w art. 187 § 1 Op obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego, dotyczy okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, to jest sprawy, będącej przedmiotem postępowania administracyjnego.
Mając zatem na uwadze przedstawione powyżej powody, skarga M.D. okazała się nieuzasadniona, co nakazywało jej oddalenie na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło