I SA/Wr 1623/03

WyrokWSA we Wrocławiu2004-10-20

Skład orzekający: Joanna Kuczyńska, Krzysztof Bogusz, Marta Wojciechowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy dochód ze sprzedaży akcji Spółki A S.A., nabytych nieodpłatnie od Skarbu Państwa, podlegał opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych w 2001 r., pomimo istnienia zwolnienia podatkowego dla akcji dopuszczonych do publicznego obrotu?
Ratio decidendi
Dochód ze sprzedaży akcji Spółki A S.A., nabytych nieodpłatnie od Skarbu Państwa, podlegał opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych w 2001 r. Pomimo istnienia zwolnienia podatkowego dla akcji dopuszczonych do publicznego obrotu, przepis art. 52 pkt 1 lit. c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym w 2001 r. wyłączał z tego zwolnienia akcje nabyte nieodpłatnie od Skarbu Państwa. W związku z tym, organy podatkowe prawidłowo odmówiły stwierdzenia nadpłaty podatku.
Stan faktyczny
Podatnicy złożyli zeznanie podatkowe za 2001 r., wykazując m.in. dochód ze sprzedaży akcji Spółki A S.A. nabytych nieodpłatnie od Skarbu Państwa. Wnioskiem domagali się zwrotu zapłaconego podatku od tego dochodu, argumentując, że akcje były dopuszczone do publicznego obrotu i pracodawca zapewniał o braku opodatkowania. Organy podatkowe odmówiły stwierdzenia nadpłaty, co zostało utrzymane w mocy decyzją Izby Skarbowej. Podatnicy wnieśli skargę do sądu administracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Kuczyńska (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Krzysztof Bogusz Asesor sąd. Marta Wojciechowska Protokolant st. sekr. sąd. Iwona Dąbrowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 października 2004 r. sprawy ze skargi B. i H. F. na decyzję Izby Skarbowej w Opolu z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2001 r. oddala skargę. Przedmiotem skargi jest decyzja Izby Skarbowej w Opolu z dnia [...] o nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Drugiego Urzędu Skarbowego w Opolu z dnia [...] o nr [...] odmawiającą stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2001 r. W dniu 14 maja 2001 r. Pani B. F. złożyła w Drugim Urzędzie Skarbowym w Opolu deklarację o wysokości uzyskanego dochodu ze sprzedaży akcji, udziałów w spółkach oraz obligacji lub innych papierów wartościowych (PIT-13) za m-c kwiecień 2001 r., w którym wykazała dochód ze sprzedaży akcji Spółki A S.A. w kwocie 47.855,17 zł oraz należną zaliczkę w wysokości 9.092,40 zł. Zadeklarowana zaliczka na podatek dochodowy od osób fizycznych wpłacona została na konto Drugiego Urzędu Skarbowego w Opolu w dniu 18 maja 2001 r. W dniu 26 kwietnia 2002 r. Państwo B. i H. F. złożyli w Drugim Urzędzie Skarbowym w Opolu zeznanie o wysokości osiągniętego dochodu w roku podatkowym 2001 (PIT-36) w którym wykazano: dochody żony z tytułu wynagrodzenia ze stosunku pracy w wysokości 120.453,43 zł, z kapitałów pieniężnych w wysokości 47.855,17 zł i należne od tych dochodów zaliczki odpowiednio w kwocie 20.990,40 zł oraz w kwocie 9.092,40 zł. Dochody męża z tytułu wynagrodzenia, ze stosunku pracy w kwocie 3.188,16 zł, emerytury - renty krajowej i zagranicznej w kwocie 12.205,95 zł oraz pobrane przez płatników zaliczki w kwotach odpowiednio - 605,70 i 879,90 zł. W odliczeniach od dochodu wykazano składki na ubezpieczenie społeczne żony w kwocie 2.288,72 zł oraz wydatki na cele rehabilitacyjne małżonka w kwocie 3.032,61 zł. W odliczeniach od podatku wykazano kwotę 15.406,28 zł z tytułu wydatków mieszkaniowych, kwotę 51 zł z tytułu świadczeń zdrowotnych oraz składkę na powszechne ubezpieczenie zdrowotne w łącznej kwocie 1.930,41 zł. Należny podatek wykazano w wysokości 30.018 zł oraz nadpłatę w kwocie 1.550,40 zł. Pismem z dnia 14 listopada 2002 r. uzupełnionym pismem z 2 i 18 grudnia 2002 r. - zwrócili się podatnicy do organu podatkowego I instancji z wnioskiem o zwrot niesłusznie ich zdaniem zapłaconego podatku dochodowego za 2001 r. w kwocie 9.092,40 zł z tytułu sprzedaży akcji spółki A S.A. Drugi Urząd Skarbowy w Opolu po przeprowadzeniu postępowania podatkowego, nie znalazł podstaw prawnych do pozytywnego rozpatrzenia wniosku i decyzją z dnia [...]. odmówił stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym za 2001 r. w żądanej wysokości tj. w kwocie 9.092,40 zł. Decyzja stała się przedmiotem odwołania, w którym wskazano na brak stabilizacji systemu podatkowego przejawiający się przyznawaniem ulg i zwolnień podatkowych a następnie ich likwidacją, co powoduje utratę zaufania do organów państwa. Podnoszą także odwołujący się fakt wydania w dniu 25 kwietnia 2001 r. wyroku Trybunału Konstytucyjnego w sprawie zgodności z konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej ustawy z 2 marca 2001 r. o wykonywaniu budżetu państwa w roku 2001 i zmianie ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, którą to następowało zniesienie ustanowionego w ustawie z dnia 9 listopada 2000 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 104, póz. 1104) zwolnienia od podatku dochodowego dochodów ze sprzedaży akcji dopuszczonych do publicznego obrotu papierami wartościowymi. Twierdzą, iż przed wydaniem tegoż wyroku sprzedali swoje akcje Spółki A S.A. Wskazują odwołujący się na okoliczność licznych umorzeń przez Skarb Państwa zobowiązań podatkowych co uzasadnia również zastosowanie ulgi w ich przypadku. Opisują także trudną sytuację materialną w jakiej się obecnie znajdują. Rozpatrując sprawę w postępowaniu odwoławczym Izba Skarbowa w Opolu po dokonaniu analizy zebranego w sprawie materiału dowodowego utrzymała w mocy decyzję organu pierwszej instancji stwierdzając, iż brak jest podstaw do jej zmiany bądź uchylenia. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarżący wnosili o uchylenie decyzji organów skarbowych oraz zwrot nadpłaconej niesłusznie kwoty. W uzasadnieniu wskazywali, że ich pracodawca tj. A S.A. zapewniał, że akcje nie są opodatkowane. Wskazywali, bliżej nie precyzując zarzutu, że Skarb Państwa dwukrotnie uzyskał dochody z akcji A S.A. co powinno być przedmiotem rozstrzygnięcia przez Trybunał Konstytucyjny. Podnosili również, że gdyby nie zapłacili podatku to mieli szansę, podobnie jak wielu innych podatników na jego umorzenie. W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa podtrzymała swoje stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, wnosząc o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Na wstępie wskazać należy, iż stosownie do treści art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Taka też sytuacja zaistniała w niniejszym przypadku, a zatem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu jest sądem właściwym rzeczowo i miejscowo do rozpoznania niniejszej sprawy. Zgodnie z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na decyzje administracyjne czy postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym. W przypadku stwierdzenia, że zaskarżona decyzja czy postanowienie narusza przepisy prawa materialnego lub procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy Sąd uchyla decyzję lub postanowienie (art. 145 § 1 cyt. ustawy). Przechodząc do spornych w niniejszej sprawie kwestii i dokonując oceny zajętych przez strony stanowisk a także w wyniku analizy materiałów dowodowych zebranych w aktach sprawy Sąd stwierdził, iż zaskarżona decyzja nie narusza prawa, bowiem brak było podstaw prawnych do stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2001 r., gdyż podatek dochodowy od dochodu z tytułu sprzedaży akcji Spółki A SA został zapłacony należnie. Postępowanie podatkowe w sprawie stwierdzenia nadpłaty jest ściśle związane techniką postępowania opartą na samoobliczeniu podatkowym. Na skutek złożonego wniosku następuje wszczęcie postępowania w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty i w jego wyniku organ podatkowy wydaje decyzję, w której weryfikuje samoobliczenie dokonane w zeznaniu podatkowym. Stosownie do art. 75 § 2 pkt l lit. a ustawy Ordynacja podatkowa w brzmieniu obowiązującym w 2003 r., wniosek o stwierdzenie nadpłaty może złożyć podatnik, którego zobowiązanie podatkowe powstaje w sposób przewidziany w art. 21 § l pkt l, jeżeli w zeznaniach (deklaracjach) o których mowa w art. 73 § 2 to jest w przypadku podatnika podatku dochodowego, który w zeznaniu rocznym wykazał zobowiązanie podatkowe nienależne lub w wysokości większej od należnej i wpłacił zadeklarowany podatek. W myśl art. 75 § 3 ustawy wyżej wskazanej w przypadkach, o których mowa w § 2 pkt l lit. a podatnik równocześnie z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty jest obowiązany złożyć skorygowane zeznanie (deklarację). Zgodnie z art. 72 § l pkt l Ordynacji za nadpłatę uważa się kwotę nadpłaconego lub nienależnie zapłaconego podatku, przy czym w myśl art. 73 § 2 pkt l dla podatników podatku dochodowego nadpłata powstaje z dniem złożenia zeznania rocznego. Prawidłowo organy skarbowe nie stwierdziły w zeznaniu rocznym zobowiązania podatkowego nienależnego lub w wysokości większej od należnej. Zgodnie z art. 9 ust. l ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 14, póz. 176 ze zm.) - w brzmieniu obowiązującym w 2001 r. opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21 i 52 ustawy. Zatem przedmiotem opodatkowania w danym roku podatkowym jest z zastrzeżeniem art. 24 ust. 3 i art. 28-30 suma dochodów ze wszystkich źródeł przychodów. Stosownie do art. 10 ust. l pkt 7 ustawy źródłem przychodu podlegającym opodatkowaniu podatkiem dochodowym są kapitały pieniężne i prawa majątkowe, w tym odpłatne zbycie praw majątkowych innych niż wymienione w pkt 8 lit. a) - c). W myśl art. 17 ust. l pkt 6 ustawy za przychody z kapitałów pieniężnych uważa się należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane, przychody z odpłatnego zbycia tytułu własności udziałów w spółkach akcji oraz innych papierów wartościowych, w tym także pochodnych instrumentów finansowych od papierów wartościowych. Istota sporu w niniejszej sprawie opiera się na interpretacji i zastosowaniu art. 52 pkt l lit. c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych zgodnie z którym zwalnia się od podatku dochodowego w okresie od l stycznia 200I r. do 31 grudnia 2003 r. dochody ze sprzedaży akcji, które są dopuszczone do publicznego obrotu papierami wartościowymi, nabytych przed ich dopuszczeniem do tego obrotu, z wyjątkiem akcji nabytych nieodpłatnie od Skarbu Państwa oraz akcji objętych lub nabytych na zasadach określonych w art. 24 ust. 11 jeżeli sprzedaż nastąpiła po upływie trzech lat od daty ich pierwszego notowania na rynku regulowanym. Z powyższego wynika, iż w przypadku uzyskania dochodów ze sprzedaży akcji nabytych nieodpłatnie od Skarbu Państwa, podatnik jest obowiązany odprowadzić zaliczkę na podatek dochodowy, a po zakończeniu roku, wykazać dochód z tego tytułu w zeznaniu rocznym i opodatkować łącznie z innymi dochodami uzyskanymi w tymże roku podatkowym. Z zebranego w sprawie materiału dowodowego w tym z umów nieodpłatnego zbycia akcji wynika, iż łącznie nabyli skarżący nieodpłatnie od Skarbu Państwa 2233 akcje Spółki A S.A., z czego Pani B. F. w dniu 5 października 1999 r. nabyła 1560 sztuk akcji, natomiast Pan H. F. w dniu 30 listopada 1999 r. nabył 673 akcje. Nie sporne również jest, że w dniu 30 kwietnia 2001 r. skarżący sprzedali 2.233 akcje Spółki A S.A. za kwotę 48.232,80 zł. B S.A. za dokonanie transakcji giełdowej potrącił prowizję w kwocie 377,63 zł. Prawidłowo zatem organy uznały, że dochód uzyskany ze sprzedaży akcji w kwocie 47.855,17 zł z uwzględnieniem poniesionych kosztów podlegał stosownie do powołanych wyżej przepisów opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych i został prawidłowo wykazany w zeznaniu rocznym wraz z innymi dochodami. Mając na uwadze powyższe w przedmiotowej sprawie brak jest podstaw do stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2001 r. z tytułu sprzedaży akcji Spółki A SA. Bez znaczenia w sprawie jest podnoszony przez skarżących argument, iż pracodawca tj. A S.A. zapewniała ich o braku obowiązku podatkowego w związku ze zbyciem akcji, bowiem podstawą powstania obowiązku podatkowego jest stosowny zapis ustawowy a ten nie budzi wątpliwości. Pozostaje również bez wpływu na prawidłowość wydanego przez organy skarbowe w niniejszej sprawie rozstrzygnięcia kwestia dotycząca stosowania w określonych sytuacjach różnego rodzaju ulg i zwolnień podatkowych w stosunku do innych podmiotów. Również sytuacja materialna skarżących niewątpliwie istotna w przypadku rozstrzygania w zakresie stosowania ulg i zwolnień dokonywanych w oparciu o obowiązujące przepisy na wniosek podatnika, pozostaje bez znaczenia w sytuacji określenia przez organ istnienia obowiązku podatkowego wynikającego z cyt. wcześniej art. 52 pkt 1 lit. c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu oddalił skargę a to na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło