I SA/Wr 1627/06
WyrokWSA we Wrocławiu2007-06-05
Skład orzekający: Ireneusz Dukiel, Lidia Błystak, Katarzyna Borońska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy podziemne wyrobiska górnicze oraz urządzenia w nich zlokalizowane, służące prowadzeniu działalności gospodarczej, podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości na podstawie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, w świetle nowelizacji tej ustawy z 2002 r. i przepisów Prawa budowlanego?Ratio decidendi
Podziemne wyrobiska górnicze oraz urządzenia w nich zlokalizowane, służące prowadzeniu działalności gospodarczej, podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, jeśli spełniają definicję budowli zawartą w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych, która odwołuje się do przepisów Prawa budowlanego. Nowelizacja ustawy z 2002 r. poszerzyła definicję budowli o urządzenia budowlane, a wyłączenie stosowania Prawa budowlanego do wyrobisk górniczych nie wyklucza opodatkowania budowli w nich się znajdujących.Stan faktyczny
Spółka A kwestionowała decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L., która utrzymała w mocy decyzję Wójta Gminy J. określającą wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2005 r. Spór dotyczył tego, czy podziemne wyrobiska górnicze i znajdujące się w nich urządzenia stanowią budowle podlegające opodatkowaniu. Spółka argumentowała, że przepisy Prawa budowlanego nie mają zastosowania do wyrobisk górniczych, a urządzenia w nich zawarte nie są urządzeniami budowlanymi. Organ podatkowy i sąd administracyjny uznały, że po nowelizacji ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w 2002 r., wyrobiska górnicze wraz z urządzeniami stanowią budowle podlegające opodatkowaniu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Ireneusz Dukiel Sędziowie NSA Lidia Błystak Asesor WSA Katarzyna Borońska (sprawozdawca) Protokolant Katarzyna Leśniowska po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 05 czerwca 2007 r. sprawy ze skargi A S.A. Oddział Zakłady A w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2005 r. oddala skargę.
Przedmiotem skargi A S.A. Oddział Zakłady A w K. – dalej: spółka A, jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] nr [...], uwzględniająca w całości skargę Prokuratora Okręgowego w L. z dnia [...] na decyzję Kolegium Samorządowego w L. z dnia [...] nr [...] i utrzymująca w mocy decyzję Wójta Gminy J. z dnia [...], nr [...], w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2005 r., w kwocie [...].
Wójt Gminy Jerzmanowa, kwestionując wysokość podatku od nieruchomości za 2005, wykazaną przez spółkę A w deklaracji, decyzją Nr [...] z dnia [...] określił spółce A wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2005 r. w kwocie [...]. Organ podatkowy dla wyliczenia podatku przyjął inną, niż określona przez podatnika, wartość budowli. Zdaniem organu, zlokalizowane w wyrobisku górniczym urządzenia budowlano-inżynieryjne stanowiły budowle podlegające opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Wójt Gminy J., z zamieszczonej w ustawie z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2006r. Nr 121, póz. 844 ze zm.) – dalej: uopl, definicji budowli, wywodził, że każda budowla będąca obiektem budowlanym podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, o ile jest związana z prowadzeniem działalności gospodarczej. Zgodnie zaś z przywołaną definicją budowlą jest nie tylko sam obiekt budowlany ale i wszelkiego rodzaju urządzenia, które umożliwiają jego normalne funkcjonowanie. Oznacza to, że budowla nie może być traktowana jako obiekt jednorodny, ale składa się na nią wiele obiektów i urządzeń wzajemnie ze sobą powiązanych i służących określonej działalności. Nie ma przy tym znaczenia, czy budowle znajdują się pod, czy nad powierzchnią ziemi. Organ I instancji powołał się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 5 listopada 2004 r. sygn. akt I SA/Wr 3364/03, w którym Sąd stwierdził, że budowle zakładu górniczego znajdujące się w wyrobisku górniczym są budowlami i jako takie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. decyzją Nr [...] z dnia [...] uchyliło w całości powyższą decyzję i umorzyło postępowanie w sprawie. Organ odwoławczy podzielił pogląd wyrażony w uchwale NSA z dnia 2 lipca 2001 r. nr FPS 2/01 oraz uchwale SN z dnia 21 marca 2002r. nr III ZP 34/01 i uznał, że z art. 2 ust. 1 uopl oraz art. 2 ust. 1 ustawy Prawo budowlane (Dz. U. z 2000r. Nr 106, póz. 1126 ze zm.), a także przepisów ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. (Dz. U. Nr 27, póz. 96 ze zm.) Prawo geologiczne i górnicze należało wywodzić, że wyrobisko górnicze nie jest objęte przedmiotem opodatkowania podatkiem od nieruchomości.
Skarga Gminy J. na powyższą decyzję została odrzucona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu. Niezależnie od powyższego, skargę na powyższą decyzję wniósł również Prokurator Prokuratury Okręgowej w L. Skarga ta została w całości uwzględniona przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. zaskarżoną decyzją z dnia [...] Nr [...], wskutek utrzymano w mocy decyzję Wójta Gminy J. Nr [...] z dnia [...].
Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie skład orzekający Kolegium podzielił stanowisko zawarte w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 9 listopada 2004r. sygn. akt I SA/Wr 3364/02, w którym przyjęto, że wyrobisko górnicze - stanowiące zespół poszczególnych budowli i urządzeń stanowi obiekt budowlany w rozumieniu Prawa budowlanego, a w konsekwencji budowlę w rozumieniu przepisów uopl. Skoro zaś, na gruncie zebranego w sprawie materiału dowodowego, przedmiotowe wyrobiska służyły prowadzonej przez spółkę A działalności gospodarczej, to tym samym podlegały opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Przepisy prawa geologicznego i górniczego nie wykluczały możliwości stosowania przepisów Prawa budowlanego do opodatkowania podatkiem od nieruchomości budowli usytuowanych w wyrobisku górniczym. Organ podzielił pogląd, iż nowelizacja ustawy o podatkach i opłatach lokalnych dokonana w 2002r. usunęła wątpliwości co do opodatkowania podatkiem od nieruchomości podziemnych wyrobisk górniczych, przesądzając jednoznacznie o ich opodatkowaniu.
W skardze na powyższą decyzję spółka A zarzuciła organowi podatkowemu naruszenie przepisów prawa, a w szczególności art. 1 a ust. 1 pkt 2 i art. 2 ust. 1 pkt 3 uopl. Strona skarżąca podniosła ponadto, że nie otrzymała odpisu skargi Prokuratora Okręgowego w L., co w jej ocenie naruszało stosowne przepisy proceduralne, uniemożliwiając tym samym odniesienie się w całości do wszystkich wywodów zawartych w jej treści.
Strona skarżąca dowodziła, że uznanie wyrobiska górniczego oraz posadowionych w nim urządzeń pomocniczych za budowle nie znajduje oparcia w obowiązujących przepisach prawa. Zasadnicze znaczenie przypisywała art. 2 ust. 1 Prawa budowlanego, w myśl którego przepisów tej ustawy nie stosuje się do wyrobisk górniczych. Wyprowadziła z tego przepisu wniosek, że wyrobisk nie można zaliczyć do pojęcia budowli zarówno w rozumieniu prawa budowlanego jak i w rozumieniu uopl. Na poparcie swego stanowiska strona powołała się na uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 lipca 2001r. (sygn. akt FPS 2/01). Spółka A podkreśliła także, iż zgodnie z przepisem art. 2 ust. 2 pkt 1 Prawa budowlanego przepisy ustawy nie naruszają przepisów odrębnych, a w szczególności prawa geologicznego i górniczego - w odniesieniu do obiektów budowlanych zakładów górniczych. Zgodnie zaś z definicją zawartą w art. 58 powołanej ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. Prawo geologiczne i górnicze, obiektem budowlanym zakładu górniczego są obiekty budowlane w rozumieniu prawa budowlanego, zlokalizowane w całości na powierzchni ziemi, służące do bezpośredniego wydobywania kopaliny ze złoża. Wyrobiskiem górniczym jest natomiast przestrzeń w nieruchomości gruntowej lub w górotworze powstała w wyniku robót górniczych (art. 6 ust. 10 Prawa geologicznego i górniczego).
Spółka wskazała ponadto, że w rozumieniu powołanych wyżej przepisów, znajdujące się w wyrobiskach urządzenia techniczne nie są urządzeniami budowlanymi, gdyż za takie należy uznać tylko te urządzenia, które są związane z obiektem budowlanym zapewniającym możliwość jego użytkowania zgodnie z przeznaczeniem. Zdaniem strony skarżącej wyrobisko ponad wszelką wątpliwość nie jest obiektem budowlanym. Powołane przepisy definitywnie wykluczają bowiem kwalifikowanie nie tylko podziemnego wyrobiska górniczego jako całości, lecz także obiektów i urządzeń w nim umieszczonych jako budowli w rozumieniu uopl, które to obiekty i urządzenia tym samym nie stanowią przedmiotu opodatkowania podatkiem od nieruchomości. W opinii spółki nowelizacja ustawy o podatkach i opłatach lokalnych nie poszerzyła dotychczasowego pojęcia "budowli", a jedynie je doprecyzowała w celu wyeliminowania występujących trudności interpretacyjnych.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie uwzględniło zarzutów skargi. W odpowiedzi na skargę podkreślono, że zmiana przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych miała istotne znaczenie dla zdefiniowania przedmiotu opodatkowania. Przede wszystkim wprowadzono legalną definicję pojęcia budowli, wprost odwołującą się do przepisów Prawa budowlanego w zakresie rozumienia pojęć takich jak budowla i jej części, budynek, urządzenie budowlane. W świetle tej nowej definicji i odesłania do przepisów Prawa budowlanego należy uznać, że wyrobisko górnicze jako zespół poszczególnych budowli i urządzeń stanowi obiekt budowlany w rozumieniu Prawa budowlanego, a w konsekwencji budowlę w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Natomiast definicja obiektu budowlanego zawarta w prawie geologicznym i górniczym została skonstruowana wyłącznie na użytek tego prawa, nie zaś prawa podatkowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje.
Zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269), stanowiąc w art. 1 ust. 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W ramach tej kontroli sąd stosuje środki przewidziane w art. 145-150 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) – dalej w skrócie p.s.a. Powyższe oznacza, że zaskarżony akt administracyjny może zostać wzruszony przez Sąd tylko wówczas, gdy narusza prawo w sposób określony w powołanej ustawie; w przeciwnym razie skarga podlega oddaleniu. Sąd uchyla zaskarżoną decyzję, jeśli stwierdzi, że wydano ją z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub z naruszeniem prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy – art. 145 §1 pkt 1 lit. a i lit. c.
Orzekając w tak określonym zakresie kognicji Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Kwestią sporną w niniejszej sprawie było, czy podziemne wyrobiska górnicze mieszczą się w kategorii przedmiotowej objętej pojęciem nieruchomości lub obiektu budowlanego, jako podlegającej opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Wątpliwości i spór między stronami dotyczyły w zasadniczej mierze tego, czy dokonana w 2002 r. nowelizacja przepisów o podatkach i opłatach lokalnych zasadniczo wpłynęła na zakres pojęcia budowli na gruncie przepisów uopl. Podejmując rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie Sąd w całej rozciągłości podzielił pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyrażony w wyroku z dnia 3 lutego 2006 r., sygn. akt II FSK 656/05, podobnie, jak stanowisko zawarte w wyrokach zapadłych w analogicznych sprawach, rozstrzygniętych przez tutejszy Sąd na skutek skarg A S.A. – m.in. w wyrokach z dnia 15.03.2007 r. sygn. akt Sygn. akt I SA/Wr 1813/06, z 25.04.2007 r., sygn. akt I SA/Wr 1876/06.
Biorąc pod uwagę, że zaskarżona decyzja dotyczy podatku od nieruchomości należnego za 2005 r., rozstrzygnięcie powyższej kwestii spornej musi uwzględniać przepisy ustawy o podatkach i opłatach lokalnych – dalej: upol, w brzmieniu obowiązującym już po nowelizacji, związanej z wejściem w życie ustawy z dnia 30 października 2002 r., o zmianie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 200, poz. 1683).
Zakres przedmiotowy opodatkowania podatkiem od nieruchomości został określony w art. 2 ust. 1 upol, w myśl którego opodatkowaniu tym podatkiem podlegają następujące nieruchomości lub obiekty budowlane:
1) grunty,
2) budynki lub ich części,
3) budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.
Takie ujęcie przedmiotu opodatkowania podatkiem od nieruchomości prowadzi do wniosku, że pojęcie nieruchomości, przyjęte na gruncie uopl, jest regulacją w pełni autonomiczną, nie odnoszącą się w żaden sposób do cywilnoprawnego rozumienia nieruchomości, wynikającego z przepisu art. 46 k.c. Nie ulega w rozpatrywanej sprawie wątpliwości, że sporny przedmiot opodatkowania tj. podziemne wyrobisko górnicze, nie jest ani gruntem, ani też budynkiem lub jego częścią. W zaskarżonej decyzji organ dowodził, że opodatkowaniu na podstawie uopl podlegają zlokalizowane w samym wyrobisku górniczym urządzenia i obiekty, które należy uznać za budowlę w rozumieniu uopl. Dla oceny tego stanowiska istotne znaczenia miał fakt zawarcia w znowelizowanej ustawie legalnej definicji pojęcia "budowli". Zgodnie z art. 1a ust.1 pkt 2 uopl "budowlą" jest obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, a także urządzenie budowlane w rozumieniu przepisów prawa budowlanego związane z obiektem budowlanym, które zapewnia możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem.
Z przytoczonego przepisu wynika jednoznacznie, że definicja budowli dla potrzeb podatku od nieruchomości odwołuje się wprost do przepisów Prawa budowlanego. Nie jest to przy tym ogóle odesłanie do w/w ustawy, ale jego zakres ogranicza się do zawartej w prawie budowlanym definicji obiektu budowlanego i urządzenia budowlanego.
Według art. 3 pkt 1 lit. b) ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r., Nr 207, poz. 2016), ilekroć w ustawie jest mowa o "obiekcie budowlanym" należy przez to rozumieć budowlę stanowiącą całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami. Za "budowlę" zaś uważa się, zgodnie z pkt 3 art. 3, każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak: lotniska, drogi, linie kolejowe, mosty, wiadukty, tunele, przepusty techniczne, wolno stojące maszty antenowe, wolno stojące trwale związane z gruntem urządzenia reklamowe, budowle ziemne, obronne (fortyfikacje), ochronne, hydrotechniczne, zbiorniki, wolno stojące instalacje przemysłowe lub urządzenia
techniczne, oczyszczalnie ścieków, składowiska odpadów, stacje uzdatniania wody, konstrukcje oporowe, nadziemne i podziemne przejścia dla pieszych, sieci uzbrojenia terenu, budowle sportowe, cmentarze, pomniki, a także części budowlane urządzeń technicznych (kotłów, pieców przemysłowych i innych urządzeń) oraz fundamenty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową. Z kolei przepis art. 3 pkt 9 Prawa budowlanego za "urządzenia budowlane" uznaje urządzenia techniczne związane z obiektem budowlanym, zapewniające możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, jak przyłącza i urządzenia instalacyjne, w tym służące oczyszczaniu lub gromadzeniu ścieków, a także przejazdy, ogrodzenia, place postojowe i place pod śmietniki.
Powyższe świadczy o szerokim rozumieniu pojęcia budowli przez ustawę o podatkach i opłatach lokalnych. Definicja budowli zawarta w art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego nie obejmuje bowiem urządzeń budowlanych, które zostały zdefiniowane w art. 3 pkt 9 w/w ustawy. Obie te kategorie, tj. obiekt budowlany oraz urządzenie budowlane, składają się natomiast na pojęcie budowli w rozumieniu uopl. Uogólniając należy stwierdzić, że "budowlę" dla potrzeb opodatkowania podatkiem od nieruchomości stanowią zatem poszczególne obiekty i urządzenia towarzyszące, umożliwiające jego funkcjonalne, wzajemnie ze sobą powiązane, służące określonej działalności. Biorąc pod uwagę tak zbudowaną definicję pojęcia "budowla", nie można odesłaniu zawartemu w art. 1a ust.1 pkt 2 uopl przypisywać tak szerokiego zakresu, który obejmowały także art. 2 ust. 1 Prawa budowlanego, stanowiący, iż "ustawy (Prawa budowlanego – przyp. Sądu) nie stosuje się do wyrobisk górniczych". Zakres odesłania został wyznaczony wąsko, ustawodawca bowiem ograniczył się do przeniesienia z prawa budowlanego na grunt uopl znaczenia konkretnych pojęć: obiektu budowlanego i urządzenia budowlanego, wykorzystując je do skonstruowania własnej definicji dla potrzeb podatku od nieruchomości.
W świetle powyższego wypada podzielić pogląd wyrażony w powołanym z dnia 25 kwietnia 2007 r., sygn. akt I SA/Wr 1876/06 ( podzielającym stanowisko zawarte w wyroku NSA z dnia 3 lutego 2006 r., sygn. akt II FSK 656/05, oraz WSA zawarte w wyroku z dnia 9 listopada 2004r. sygn. akt I SA/Wr 3364/02), iż przepis art. 1a ust. 1 pkt 2 uopl zawiera treści o charakterze normatywnym, nie będąc jedynie prostym odesłaniem do przepisów prawa budowlanego. Zawarte w art. 2 ust. 1 Prawa budowlanego wyłączenie zastosowania ustawy oznacza jedynie to, że jej przepisów nie stosuje się do wyrobisk górniczych w zakresie wynikającym z art. 1 tej ustawy, co nie oznacza jednak, że z mocy art. 2 budowle znajdujące się w wyrobisku górniczym nie są budowlami w świetle przepisów art. 1a ust. 1 pkt 2 uopl, w zw. z art. 3 pkt 3 i 9 Prawa budowlanego, o ile spełniają przesłanki przewidziane w tych przepisach. Jak wskazał w powołanym wyroku Naczelny Sąd Administracyjny, trafność stanowiska wyrażonego w tym wyroku potwierdza także treść art. 2 ust. 3 uopl, stanowiącego, że nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości enumeratywnie wymienione nieruchomości, grunty oraz budowle dróg publicznych wraz z pasami drogowymi oraz zajęte pod nie grunty. Wyłączenie spod opodatkowania dróg, które są budowlami w rozumieniu art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane, stanowi o tym, że nie wszystkie budowle opodatkowane są podatkiem od nieruchomości. Wśród zwolnionych ustawodawca nie ujął jednak budowli znajdujących się w wyrobiskach górniczych.
Warto podkreślić, że z art. 1 Prawa budowlanego wynika, że ustawa ta normuje sprawy dotyczące obiektów budowlanych. Skoro więc art. 2 tej ustawy zawarto zastrzeżenie, że jej postanowień nie stosuje się do wyrobisk górniczych, to tym samym ustawa co do zasady uznaje je za obiekty budowlane, do których jednak należy stosować inne przepisy. Umieszczenie w ustawie normującej obiekty budowlane przepisu wyłączającego spod jej zasięgu wyrobiska górnicze wskazuje, że są one obiektami budowlanymi o znacznej specyfice, wymagającej odrębnej regulacji – uwzględniającej zasady wydobywania kopalin. Regulując te problematykę ustawa Prawo geologiczne i górnicze korzysta tym niemniej z regulacji prawa budowlanego, choć w ograniczonym zakresie – a mianowicie w odniesieniu do zakładów górniczych zlokalizowanych na powierzchni ziemi. Powyższe znajduje potwierdzenie m.in. w treści art. 57 ust. 1 ustawy Prawo geologiczne i górnicze, stanowiącego, że "Do projektowania, budowy, utrzymania i rozbiórki obiektów budowlanych zakładu górniczego stosuje się przepisy prawa budowlanego, chyba, że ustawa stanowi inaczej" oraz w treści art. 58 w/w ustawy, zgodnie z którym "Obiektami budowlanymi zakładu górniczego są obiekty budowlane w rozumieniu przepisów prawa budowlanego zlokalizowane w całości na powierzchni ziemi, służące do bezpośredniego wydobywania kopaliny ze złoża". Z powyższego wynika co prawda, że obiekty budowlane położone pod powierzchnią ziemi nie są "obiektami budowlanymi zakładu górniczego", nie oznacza to jednak, że obiekty te przestają być obiektami budowlanymi w rozumieniu Prawa budowlanego. Ponieważ uopl odwołuje się do pojęć definiowanych przez Prawo budowlane, to należy uznać, że punktu widzenia regulacji uopl nie ma znaczenia definicja zbudowana dla potrzeb Prawa geologicznego i górniczego. W konsekwencji – znaczenia nie ma również położenie poszczególnych obiektów – pod lub nad powierzchnią ziemi – jeżeli spełniają one definicję obiektów budowlanych i związanych z nimi urządzeń, zawartą w przepisach Prawa budowlanego. Należy się zgodzić ze stanowiskiem wyrażonym w powołanych wyrokach, że uzależnienie opodatkowania budowli od ich usytuowania, na powierzchni ziemi lub pod nią, pozostawałoby w jawnej sprzeczności z konstytucyjną zasadą równości i sprawiedliwości opodatkowania.
Wypada także zauważyć, że ustawa Prawo geologiczne i górnicze odróżnia pojęcie wyrobiska górniczego – które odrębnie definiuje jako "przestrzeń w nieruchomości gruntowej lub w górotworze powstałą w wyniku robót górniczych" , od pojęcia obiektu budowlanego. Zwrócił na to uwagę NSA w uchwale 7 sędziów z dnia 2 lipca 2001 r. (sygn. akt FPS 2/01, ONSA 2002/1/2), podjętej na gruncie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych przed nowelizacją, wywodząc w obowiązującym wówczas stanie prawnym, że skoro podziemne wyrobisko górnicze nie jest obiektem budowlanym, a każda budowla stanowi obiekt budowlany, to dochodzi się do wniosku, że podziemne wyrobisko górnicze nie jest budowlą, a w konsekwencji nie podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości.
Należy jednak podkreślić, że definicja budowli, wprowadzona do ustawy o podatkach i opłatach lokalnych nowelizacją z 2002 r., została skonstruowana poprzez odesłanie do pojęć definiowanych przez prawo budowlane, a jej zakres został poszerzony o pojęcie nie tylko obiektu budowlanego, ale i związanego z tym obiektem urządzenia budowlanego. Przedmiotem opodatkowania podatkiem od nieruchomości nie jest więc podziemne wyrobisko górnicze, zdefiniowane w art. 6 pkt 10 Prawa geologicznego i górniczego, ale – co wynika z art. 2 ust. 1 pkt 3 uopl - budowla, rozumiana jako obiekt budowlany i urządzenia budowlane z tym obiektem związane, które zapewniają możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, a definicja tych pojęć znajduje się w art. 3 pkt 3 i 9 prawa budowlanego. Zarazem, jak już podkreślono, użyte w tej definicji pojęcia obiektu budowlanego i urządzenia należy interpretować wyłącznie w oparciu o przepisy prawa budowlanego, nie próbując ich znaczenia wyprowadzać z definicji zawartych w Prawie geologicznym i górniczym.
Odwołując się ponownie do art. 2 ust. 1 pkt 3 upol należy stwierdzić, że wyrobiska górnicze objęte zostaną przedmiotem opodatkowania podatku od nieruchomości, gdy spełnią łącznie następujące kryteria: będą stanowiły budowlę w rozumieniu przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz będą związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Drugi z powyższych warunków opodatkowania tj. związek wyrobisk górniczych z działalnością spółki A, nie jest kwestionowany przez stronę skarżącą. Powyższe rozważania uzasadniają zatem w pełni wniosek, iż wyrobisko górnicze, na potrzeby opodatkowania podatkiem od nieruchomości, należy traktować nie jako jednorodny obiekt, lecz jako budowla składająca się z poszczególnych obiektów i urządzeń funkcjonalnie ze sobą powiązanych tj. szybów, sztolni, linii energetycznych itp., służących wydobywaniu kopalin. Obiekty i urządzenia są w tym rozumieniu częścią wyrobiska górniczego, służącego prowadzeniu działalności gospodarczej. Ich wartość stanowi też podstawę naliczania podatku od nieruchomości. Bez znaczenia dla opodatkowania w/w zespołu obiektów i urządzeń podatkiem od nieruchomości pozostaje ich umiejscowienie (pod ziemią czy też na jej powierzchni). Ani bowiem ustawa o podatkach i opłatach lokalnych, ani Prawo budowlane, do których wprost odwołuje się uopl, nie uzależniają opodatkowania od miejsca usytuowania przedmiotu opodatkowania. Zarazem uzależnienie opodatkowania budowli od ich usytuowania, pozostawałoby w jawnej sprzeczności z konstytucyjną zasadą równości i sprawiedliwości opodatkowania.
Mając na uwadze powyższe, Sąd uznał, że brak było ustawowych przesłanek do uwzględnienia skargi, wobec czego, na podstawie art. 151 p.s.a, Sąd orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło