I SA/Wr 1641/04

PostanowienieWSA we Wrocławiu2005-11-24

Skład orzekający: Katarzyna Radom, Jadwiga Danuta Mróz, Marta Semiczek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga o wznowienie postępowania może być oparta na nowym przepisie prawa materialnego lub piśmie organu, które nie były znane sądowi orzekającemu w poprzednim postępowaniu, a które powstały po dacie wydania orzeczenia?
Ratio decidendi
Skarga o wznowienie postępowania może być oparta wyłącznie na przesłankach enumeratywnie wymienionych w przepisach art. 271-273 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (u.p.p.s.a.). Przepis prawa materialnego lub pismo organu, które powstały po dacie wydania orzeczenia, nie stanowią "okoliczności faktycznych" ani "środków dowodowych" w rozumieniu art. 273 § 2 u.p.p.s.a. i nie mogą stanowić podstawy do wznowienia postępowania. Ponadto, skarga o wznowienie postępowania musi być wniesiona w terminie 3 miesięcy od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia.
Stan faktyczny
Skarżący E. i P. K. złożyli skargę o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem NSA z dnia 24.04.2002 r. sygn. akt I SA/Wr 2840/99. Jako podstawę wznowienia wskazali, że wyrok został wydany w oparciu o fałszywe okoliczności faktyczne oraz istnienie nowych dowodów, które nie były znane organowi ani sądowi. Wskazali na pismo Ministerstwa Finansów z dnia 18.11.2003 r. oraz treść art. 23 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Organ wniósł o oddalenie skargi, wskazując na brak podstawy prawnej i uchybienie terminowi.
Rozstrzygnięcie
Odrzuca skargę o wznowienie postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: S.WSA Katarzyna Radom - sprawozdawca Sędziowie: S.WSA Jadwiga Danuta Mróz S.WSA Marta Semiczek Protokolant: Katarzyna Gierczak po rozpoznaniu w dniu 24 listopada 2005 r. na rozprawie skargi E. i P. K. o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu z dnia [...]r. sygn. [...]: odrzuca skargę o wznowienie postępowania. W dniu [...]r. Skarżący E. i P. K. złożyli skargę o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego we Wrocławiu z dnia 24.04.2002 r. o sygn. akt I SA/Wr 2840/99, z uwagi na fakt, iż został on wydany w oparciu o okoliczności faktyczne, które okazały się fałszywe oraz z uwagi na nowe dowody istniejące w dacie orzekania przez organ, nie znane temu organowi. Jako postawę prawną swojego żądania wskazali art. 145 § 1 ust. 1 i 5 kodeksu postępowania administracyjnego. W uzasadnieniu podniesiono, iż nie mogąc pogodzić się z krzywdzącym wyrokiem w dniu 27.12.2002 r. Skarżący wnieśli skargę do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w Strasburgu, w międzyczasie S. K. (ojciec Skarżących) dyplomowany biegły księgowy Ministerstwa Finansów zwrócił się do Ministerstwa Finansów z zapytaniem w sprawie kwalifikowania w ciężar kosztów uzyskania przychodów sprzedawanych wierzytelności. W dniu [...] uzyskał odpowiedź, że do kosztów uzyskania przychodów zalicza się wartość księgową zbywanych wierzytelności. Fakt ten nie był znany Sądowi w chwili wydawania wyroku, a zatem został on oparty na fałszywym twierdzeniu Izby Skarbowej, że kosztem uzyskania przychodu ze sprzedaży wierzytelności są wydatki bezpośrednio związane z transakcją zbycia wierzytelności. Drugim dowodem istniejącym w dniu wydania orzeczenia przez Naczelny Sąd Administracyjny, który nie był znany Sądowi jest treść art. 23 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w ustawie tej w art. 22 wskazano, co jest kosztem uzyskania przychodów ale wskazano także wyjątek: "z wyjątkiem opłat za użytkowanie wieczyste gruntów, a także na nabycie lub wytworzenie we własnym zakresie innych środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, w tym również wchodzących w skład nabytego przedsiębiorstwa lub jego organizacyjnej części, jeżeli środki te i wartości podlegają odpisom amortyzacyjnym w rozumieniu odrębnych przepisów; wydatki takie po ich zaktualizowaniu zgodnie z art. 22 ust. 7, pomniejszone o wartość dokonanych odpisów amortyzacyjnych, są jednak kosztem przy ustaleniu dochodu ze sprzedaży rzeczy określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. d), bez względu na czas ich poniesienia, oraz gdy sprzedaż nieruchomości i praw jest przedmiotem działalności gospodarczej." W dniu [...] Skarżący powzięli wiadomość, że skarga do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka jest niedopuszczalna uwagi na braki formalne, co skłoniło ich do złożenia niniejszego pisma. Oczywistym, zdaniem Skarżących, jest. że podatek z tytułu sprzedaży wierzytelności nie powinien być płacony od przychodu bez potrącenia poniesionego kosztu, zasady te są oczywiste i jasne, a ponadto od początku pojawienia się instytucji sprzedaży wierzytelności zostały unormowane w rozporządzeniu Ministra Finansów wydanym do ustawy o rachunkowości z dnia 29.09.1994 r. Końcowo Strony wskazywały na dolegliwości prowadzonego postępowania egzekucyjnego i likwidacji działalności z uwagi na utratę wiarygodności kredytowej spowodowanej istnieniem zaległości względem Skarbu Państwa i ZUS. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej we W. Ośrodek Zamiejscowy w J. G. wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu swojego stanowiska wskazał na przepisy ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, stwierdzając, iż Strony nie wskazały podstawy prawnej na której opierają swój wniosek. Trudno zgodzić się z poglądem, iż przesłanką wznowienia może być przepis ustawy podatkowej, który w subiektywnym odczuciu Skarżących nie był znany Sądowi, czy też pismo Ministerstwa Finansów. Z resztą pismo to, jak wynika ze złożonego wniosku, Skarżący uzyskali w 2003 r., przepis art. 277 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stanowi zaś, iż skargę o wznowienie wnosi się w terminie 3 miesięcznym od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia. Elementarne braki skargi o wznowienie postępowania uzasadniają wniosek o jej oddalenie. Końcowo wskazał organ podatkowy, iż Skarżący kwestionują jedynie błędne stosowanie przepisów prawa materialnego przez Sąd, a więc wad, których nie można uchylać w trybie wznowienia postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Kompetencje Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego do rozpatrzenia skargi o wznowienie postępowania wyznacza norma art. 103 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271), zgodnie z którą w sprawie o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym orzeczeniem Naczelnego Sądu Administracyjnego wydanym przed dniem 1 stycznia 2004 r. orzeka właściwy wojewódzki sąd administracyjny na podstawie przepisów ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Jak wynika z przywołanej wyżej treści określona została także podstawa prawna w oparciu o którą rozpatrywana winna być złożona przez E. i P. K. skarga o wznowienie postępowania, są nią przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej u.p.p.s.a. Na wstępie należy wskazać, że skarga o wznowienie postępowania jest instytucją nadzwyczajną, dopuszcza bowiem wzruszenie prawomocnych orzeczeń sądowych, które zapadły z naruszeniem przepisów prawa. Jej szczególny charakter wyraża się także w tym, iż oparta jest na ustawowo określonych przesłankach, enumeratywnie wymienionych w przepisach art. 271 - 273 u.p.p.s.a. Ponadto skargę o wznowienie można wnieść w ustawowo zakreślonym, 3 miesięcznym terminie, o czym stanowi przepis art. 277 u.p.p.s.a. Bieg terminu liczony jest od dnia, w którym strona dowiedział się o podstawie wznowienia, a gdy podstawą jest pozbawienie możności działania lub brak należytej reprezentacji - od dnia, w którym o orzeczeniu dowiedziała się strona, jej organ lub jej przedstawiciel ustawowy. Składając skargę o wznowienie postępowania strona, zgodnie z treścią 279 u.p.p.s.a. winna wskazać m.in. podstawę wznowienia i jej uzasadnienie oraz okoliczności stwierdzające zachowanie terminu do wniesienia skargi. W rozpatrywanej sprawie, Skarżący, jako podstawę prawną wznowienia wskazali przepis art. 145 § 1 ust. 1 i 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), podnosząc, iż wyrok został wydany w oparciu o okoliczności faktyczne, które okazały się fałszywe oraz istnienie nowych dowodów nie znanych organowi, który wydał decyzje. W dalszej części Strona wyjaśniała, iż w chwili wydawania wyroku Sąd nie znał treści pisma Ministerstwa Finansów z dnia 18.11.2003 r. oraz treści art. 23 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tj. Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.), co uzasadnia skargę o wznowienie. Jak wskazano powyżej podstawę wznowienia postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem mogą stanowić jedynie przesłanki enumeratywnie wymienione w przepisach art. 271 - 273 u.p.p.s.a. Przepis art. 273 § 2 ww. ustawy stwierdza, iż można żądać wznowienia w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Jakkolwiek Strony w treści skargi powołały się na błędną podstawę prawną, to w uzasadnieniu wskazały, iż opierają ją na wystąpieniu nowych dowodów, które w ich ocenie wpływały na wynik sprawy. Mając na uwadze fakt, iż mylne wskazanie podstawy prawnej nie przesądza o odrzuceniu wniosku Sąd uznał za zasadne dokonanie oceny czy powołane przez Strony okoliczności stanowią przesłanki do wznowienia postępowania, w świetle przepisu art. 273 § 2 u.p.p.s.a. WW. norma odwołuje się do okoliczności faktycznych lub środków dowodowych. Przez środki dowodowe należy rozumieć wszelkie źródła prawdziwych informacji umożliwiających dowodzenie określonych faktów a więc zdarzeń. W świetle tych stwierdzeń nie budzi wątpliwości, iż przepis ustawy prawa materialnego nie mieści się w pojęciu faktów czy dowodów, a zatem nie może stanowić podstawy do wznowienia postępowania, co uzasadnia odrzucenie skargi w tym zakresie. Z treści zapisu art. 273 § 2 u.p.p.s.a. wynika, że sformułowanie "wykrycie" odnosi się do okoliczności faktycznych lub środków dowodowych nieujawnionych w poprzednim postępowaniu i wówczas nieujawnialnych, z tego powodu, że nie były znane stronom. Jednakże musiały one istnieć czasie orzekania. Środek dowodowy, który powstał po uprawomocnieniu się wyroku nie stanowi podstawy wznowienia postępowania (por. uchwała składu siedmiu sędziów SN z dnia 21 lutego 1969 r. III PZP 63/68 OSNCP 1969, nr 12, poz. 208). Abstrahując zatem od oceny czy pismo Ministra Finansów stanowi środek dowodowy nie może stanowić podstawy wznowienia postępowania z uwagi na fakt, iż powstało ono w dniu [...], a więc po dacie orzeczenia wydanego w ramach postępowania objętego skargą o wznowienie postepowania. Niezależnie od powyższych okoliczności stwierdzić należy, iż skarga została w tym zakresie złożona po upływie trzymiesięcznego terminu wynikającego z art. 277 u.p.p.s.a., co czyni niedopuszczalnym wznowienie postępowania i uzasadnia odrzucenie skargi. Stwierdzenie, iż powoływane przez Skarżących przesłanki nie stanowią podstawy wznowienia postępowania, jak również uchybienie terminowi przewidzianemu w art. 277 u.p.p.s.a. wyłącza możliwość merytorycznego rozpoznania złożonej skargi. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 281 u.p.p.s.a. oraz art. 103 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271), orzekł jak w sentencji.

Powołane przepisy

art. 145 § 1 ust. 1art. 23 ustawyart. 22art. 22 ust. 7art. 10 ust. 1 pkt 8art. 277 ustawyart. 103 ustawyart. 271art. 277 u.p.p.s.art. 273 § 2art. 273 § 2 u.p.p.s.art. 281 u.p.p.s.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło