I SA/Wr 1724/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Maria Tkacz-Rutkowska po rozpoznaniu w dniu 24 lutego 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. K. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu w sprawie ze skargi T. K. i K. K. o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 22 października 2004 r., sygn. akt I SA/Wr 3300/03, w sprawie ze skargi K. K. i J. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] listopada 2003 r. nr [...] w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki postanawia: przywrócić termin do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu. K. K. (dalej: wnioskodawczyni, skarżąca) została zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 8 stycznia 2014 r. wezwana do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu, w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Wezwanie to zostało przesłane listem poleconym na adres wskazany w skardze i doręczone w dniu 15 stycznia 2014 r. za potwierdzeniem odbioru. W dniu 23 stycznia 2014 r. tutejszy Sąd otrzymał wiadomość elektroniczną od T. K. (mąż wnioskodawczyni), w której podał, że jego małżonka nie posiada dostatecznych środków do wysłania przedmiotowego formularza. Do wiadomości załączył także wniosek żony o przywrócenie terminu do dokonania rzeczonej czynności. W treści wniosku skarżąca poinformowała, że "oryginały przesłanych w załączeniu pism i formularzy prześle po uzyskaniu 24.01.2014 emerytury ze strony mamy lub jak T. K. otrzyma zasiłek z MOPS w dniu 29.01.2014". W dniu 29 stycznia 2014 r. skarżąca złożyła w tutejszym Sądzie własnoręcznie sporządzony wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu. Do wniosku załączyła formularz PPF. Wyjaśniła, że uchybienie terminu wynikało z faktu, że w okresie od 20 do 24 stycznia 2014 r. nie posiadała środków na opłacenie wysyłki formularza. Ponadto z przyczyn technicznych przekazanie formularzy pocztą elektroniczną było niemożliwe. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek zasługiwał na uwzględnienie. Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej: u.p.p.s.a.), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. W myśl zaś art. 87 § 1 i § 2 u.p.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, zaś w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Ponadto, równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 u.p.p.s.a.). Z treści przywołanych regulacji wynika, że podstawowym kryterium przy rozpoznawaniu wniosku o przywrócenie terminu są okoliczności uprawdopodabniające brak winy w uchybieniu terminu. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia (postanowienie NSA z 18 sierpnia 2000 r., III SA 1716/99, LEX nr 45409). Ponadto, przy ocenie winy lub jej braku w uchybieniu terminu, należy wziąć pod uwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub nie podjęciu przez nią działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu (postanowienie SN z 6 października 1998 r., II CKN 8/98, LEX nr 50679). Przywrócenie uchybionego terminu ma zatem charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie w przypadku, gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy, a przy tym wskaże, że niezależna od niej przyczyna istniała przez cały czas, aż do wniesienia prośby o przywrócenie terminu (B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Zakamycze 2005, s. 219). Podkreślenia również wymaga, że merytoryczne rozpoznanie wniosku może nastąpić wyłącznie w sytuacji, gdy są spełnione jego warunki formalne. Chodzi tu w szczególności o wymóg złożenia wniosku o przywrócenie terminu w określonym ustawą terminie, tj. w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 u.p.p.s.a.) i przewidziany w art. 87 § 4 u.p.p.s.a. wymóg dopełnienia wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu czynności, której nie dokonano w terminie. Poddany ocenie Sądu wniosek skarżącej o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o prawo pomocy na urzędowym formularzu spełnia wszystkie powołane wyżej warunki formalne. Sąd zatem jest zobligowany do merytorycznego rozpoznania wniosku, co znajdzie odzwierciedlenie w poniżej przedstawionych rozważaniach. Nie jest sporne, że termin do złożenia wniosku na urzędowym formularzu upłynął w dniu 22 stycznia 2014 r. Zgodnie bowiem ze zwrotnym potwierdzeniem odbioru strona otrzymała przesyłkę listową zawierającą ww. wezwanie w dniu 15 stycznia 2014 r. Ponadto strona została poprawnie pouczona w zakresie skutków, jakie może wywołać uchybienie terminu do złożenia formularza. Z akt sprawy tymczasem wynika, że formularz zawierający wniosek o prawo pomocy (wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu) został nadany w placówce operatora pocztowego w dniu 29 stycznia 2014 r. (zgodnie ze stemplem pocztowym). Nie ulega zatem wątpliwości, że termin, którego przywrócenia domaga się skarżąca, został uchybiony. Uchybienie nastąpiło jednak, w ocenie Sądu, na skutek okoliczności niezależnych od strony, co zostało przez nią należycie uprawdopodobnione. Owymi okolicznościami potwierdzającymi brak winy strony skarżącej w uchybieniu terminu był brak środków na opłacenie wysyłki formularza. Wyjaśnienia strony, w tym zakresie, Sąd ocenia jako spójne i wiarygodne. Ponadto należy wskazać, ze tutejszy Sąd wie z urzędu o trudnej sytuacji materialnej wnioskodawczyni. Należy podkreślić, że brak środków na koszty związane z opłaceniem przesyłki pocztowej wskazuje w sposób niewątpliwy na brak winy strony. Jest to przyczyna o charakterze obiektywnym, niezależnym od skarżącej. Ponadto, wniosek o przywrócenie terminu został złożony w ciągu siedmiu dni od daty ustania przyczyny uchybienia terminowi. Owa przyczyna (brak środków) trwała bowiem do dnia 24 stycznia 2014 r. (zgodnie z oświadczeniem skarżącej), a wniosek został nadany w placówce pocztowej w dniu 29 stycznia 2014 r., czyli w terminie, o jakim mowa w art. 87 § 1 u.p.p.s.a. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, na podstawie art. 86 i art. 87 u.p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.