I SA/Wr 1863/02
WyrokWSA we Wrocławiu2004-06-02
Skład orzekający: Gerard Czech, Grzegorz Gocki, Marta Wojciechowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zaliczenie przez organ podatkowy należnego zwrotu podatku VAT na poczet zaległości podatkowej jest dopuszczalne, gdy podatnik kwestionuje istnienie tej zaległości?Ratio decidendi
Organ podatkowy ma prawo zaliczyć z urzędu należny zwrot podatku VAT na poczet zaległości podatkowej, jeśli taka zaległość została stwierdzona ostateczną decyzją, nawet jeśli podatnik kwestionuje tę decyzję i podjął kroki w celu jej wzruszenia. Zaliczenie to następuje na podstawie przepisów o zaliczeniu wpłat, nadpłat lub zwrotów podatku na poczet zaległości, a nie na podstawie przepisów o potrąceniu.Stan faktyczny
Urząd Skarbowy zaliczył należny zwrot podatku VAT za październik 2001 r. na poczet zaległości w podatku VAT za wrzesień 2000 r. Podatnik zakwestionował to zaliczenie, twierdząc, że zaległość nie istniała, ponieważ zapłacił i rozliczył podatek zgodnie z przepisami. Izba Skarbowa utrzymała postanowienie organu pierwszej instancji w mocy. Podatnik zaskarżył postanowienie Izby Skarbowej do sądu administracyjnego, zarzucając naruszenie przepisów materialnego prawa podatkowego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Gerard Czech Sędziowie: Sędzia WSA Grzegorz Gocki Asesor sądowy Marta Wojciechowska (spr.) Protokolant ref. stażysta Anna Frydryk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 czerwca 2004 r. sprawy ze skargi A Sp. z o.o. w W. na postanowienie Izby Skarbowej w O. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie zaliczenia należnego zwrotu podatku VAT za październik 2001 r. na poczet zaległości w podatku VAT za wrzesień 2000 r. oddala skargę
Postanowieniem z dnia [...] nr [...], wydanym na podstawie art. 273 § 1 pkt 2 ustawy Ordynacja podatkowa oraz art. 21 pkt 8 b ustawy o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym, Urząd Skarbowy w P. należny zwrot podatku od towarów i usług za okres październik 2001 r. w kwocie 76.608,90 zł zaliczył [...] spółce z o. o. w W. z urzędu, na poczet zaległości w podatku od towarów i usług za wrzesień 2000 r., w tym:
- na należność główną: 8.143 zł,
- na odsetki: 3.630,70 zł.
W uzasadnieniu postanowienia Urząd wskazał, że na podstawie prowadzonej ewidencji stwierdzono brak wpłaty z tytułu podatku od towarów i usług za miesiąc wrzesień 2000 r. w wysokości 8.143 zł wraz z odsetkami, które naliczono zgodnie z § 11 ust. 1 pkt 9 rozporządzenia Ministra Finansów z 4 maja 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 40, poz. 463 ze zmianami).
Od powyższego postanowienia A spółka z o. o. wniosła zażalenie, w którym zarzuciła naruszenie art. 273 § 1 pkt 1 i 122 ustawy Ordynacja podatkowa. Zdaniem podatnika dokonane przez Urząd Skarbowy zaliczenie należnego zwrotu podatku VAT na poczet zaległości w tym podatku za miesiąc wrzesień 2000 r. jest bezpodstawne. Organ podatkowy może dokonać potrącenia gdyby istniało zobowiązanie podatnika, a wierzytelność Skarbu Państwa była bezsporna i wymagalna. Podatnik w sprawie [...] zgłaszał zastrzeżenia i uwagi oraz zapłacił i rozliczył podatek od towarów i usług zgodnie z obowiązującymi przepisami.
Postanowieniem z dnia [...] nr [...], wydanym na podstawie art. 233 § 1 w zw. z art. 239 ustawy Ordynacja podatkowa, Izba Skarbowa w O. utrzymała zaskarżone postanowienie w mocy.
W uzasadnieniu Izba wskazała, że spółka [...] bezpodstawnie twierdzi, że w niniejszej sprawie nie istniało zobowiązanie.
Spółce zwrócono w dniu 15 listopada 2000 r. na rachunek bankowy podatek VAT wykazany w deklaracji za wrzesień 2000 r., w łącznej kwocie 411.325,00 zł.
W wyniku korekty deklaracji VAT 7 za miesiąc wrzesień 2000 r. nadwyżka podatku naliczonego nad należnym z kwoty 411.325,00 zł zmniejszyła się do kwoty 403.182,00 zł
Powstałą zaległość w kwocie 8.143 zł Urząd Skarbowy w P. potrącił z nadwyżki w podatku naliczonym nad należnym za miesiąc październik 2001 r.
W myśl art. 21 ust.1 pkt. 8 b zaległości podatnika w podatkach stanowiących dochód budżetu państwa, podlegają z urzędu zaliczeniu na zaległe zobowiązania podatkowe.
Zaległość podatnika w podatku VAT za m. in. miesiąc wrzesień 2000 r. została stwierdzona decyzją ostateczną Urzędu Skarbowego w P. z dnia 18 stycznia 2002 r. nr [...]. W sprawie tej było prowadzone postępowanie o wznowienie, lecz Urząd Skarbowy po wznowieniu postępowania odmówił uchylenia decyzji ostatecznej.
Postanowienie Izby Skarbowej A spółka z o. o zaskarżyła do Naczelnego Sądu Administracyjnego, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy tj. przepisu art. 273 § 1 pkt. 2 ustawy Ordynacja podatkowa oraz art. 21 ust. 1 pkt 8 b ustawy o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym.
W uzasadnieniu skarżąca spółka podniosła, że organy obu instancji przyjęły na podstawie decyzji Urzędu Skarbowego w P. z 18 stycznia 2002 r. nr [...] istnienie zobowiązania spółki A. W ocenie spółki decyzja ta nie jest prawidłowa i narusza prawo. Skarżąca spółka złożyła odwołanie od wskazanej decyzji.
W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa wniosła o jej oddalenie i podtrzymała dotychczasową argumentację wskazując, że decyzja z 18 stycznia 2002 r. urzędu Skarbowego w P. jest decyzją ostateczną i nie została wzruszona w trybie postępowania wznowieniowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
W związku z reorganizacją Naczelnego Sądu Administracyjnego niniejsza skarga, na podstawie art. 97 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed Sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271), podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 1 § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153 poz. 1269), Sąd sprawuje w zakresie swej działalności kontrolę legalności zaskarżonej decyzji, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Z treści skargi wynika, że skarżącej spółce, na podstawie decyzji Urzędu Skarbowego w P. z dnia 18 stycznia 2002 r. nr [...], określono zaległość podatkową w podatku od towarów i usług za miesiąc wrzesień 2000 r. Następnie Urząd Skarbowy w P. postanowieniem z dnia [...] zaliczył należny skarżącej zwrot podatku od towarów i usług za miesiąc październik 2001 r. na poczet wskazanej wyżej zaległości.
Zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym (Dz. U. nr 11 poz. 50, ze zmianami w brzmieniu obowiązującym na dzień wydania postanowienia), w przypadku, gdy kwota podatku naliczonego jest w okresie rozliczeniowym wyższa od kwoty podatku należnego, podatnik ma prawo z zastrzeżeniem ust. 2 – 9, do obniżenia o tę różnicę podatku należnego za następne okresy. W ust. 8 b wskazanego artykułu zastrzeżono, jeżeli u podatnika występują zaległości w podatkach stanowiących dochód budżetu państwa, kwota różnicy podatku podlega z urzędu zaliczeniu na zaległe zobowiązania podatkowe.
W niniejszej sprawie Izba Skarbowa w O. utrzymała w mocy postanowienie Urzędu Skarbowego w P. zaliczające z urzędu zwrot należnego podatku od towarów i usług na poczet zaległości w tym podatku za miesiąc wrzesień 2000 r.
W dniu 25 października 2001 r. skarżącą złożyła korektę deklaracji VAT 7 za miesiąc wrzesień 2000 r. i w miejsce wcześniej wykazanej kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym wykazała kwotę 403.182 zł. Powstała zatem zaległość w kwocie 8.143 zł, która stanowi różnicę pomiędzy zwróconą spółce nadwyżką podatku, na podstawie deklaracji dotyczącej podatku od towarów i usług za miesiąc listopad 2000 r. złożonej w Urzędzie Skarbowym w P. 14 grudnia 2000 r., a kwotą, która powinna być zwrócona po dokonaniu korekty deklaracji przez skarżącą.
Urząd Skarbowy dokonał powyższego zaliczenia na poczet nadpłaty na podstawie art.273 § 1 pkt.2 ustawy Ordynacja podatkowa, w myśl którego, organ podatkowy wydaje postanowienie w sprawach zaliczenia na poczet zaległości podatkowych:
- wpłaty dokonanej przez podatnika,
- nadpłaty,
- zwrotu podatku.
Przepis ten nie dotyczy instytucji potrącenia o której mowa w § 2 artykułu 273, na które powołuje się skarżąca.
W niniejszej sprawie podatnik dokonał nieuzasadnionego wykazania nadwyżki podatku naliczonego nad należnym podlegającym zwrotowi na jego rzecz, a następnie dokonał stosownej korekty deklaracji podatku od towarów i usług, pomniejszając wykazaną wcześniej nadwyżkę. Doprowadziło to do sytuacji, że należny Skarbowi Państwa podatek nie został zapłacony w terminie i we właściwej wysokości, gdyż zadeklarowana pierwotnie kwota nadwyżki została zwrócona na rachunek bankowy skarżącej spółki. W tej sytuacji powstała zaległość podatkowa, która w pełni uzasadniła zastosowanie wobec skarżącej spółki art. 21 ust 8b ustawy o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym (por. wyrok NSA z 15 października 2000 r. sygn. akt SA/Sz 1500/99 wybór LEX.
Wskazana zatem w skardze decyzja Urzędu Skarbowego w P. z 18 stycznia 2002 w niniejszej sprawie nie miała znaczenia, aczkolwiek podkreślenia wymaga fakt, że decyzja ta jest decyzją ostateczną, a skarżąca podjęła działania w celu wzruszenia jej w trybie nadzwyczajnym poprzez wznowienie postępowania.
W tym stanie rzeczy skargę należało, na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło