I SA/Wr 2087/13
PostanowienieWSA we Wrocławiu2015-11-02
Skład orzekający: Ewa Kamieniecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy ponowne złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych wstrzymuje bieg terminu do uiszczenia wpisu od skargi, po uprawomocnieniu się postanowienia odmawiającego przyznania prawa pomocy?Ratio decidendi
Sąd uznał, że ponowne złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy po uprawomocnieniu się postanowienia odmawiającego przyznania prawa pomocy nie wstrzymuje biegu terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony wpis, podlega odrzuceniu na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a. Sąd podkreślił, że spółka nie wykazała nowych okoliczności uzasadniających zmianę prawomocnego postanowienia, a jej sytuacja finansowa nadal pozwala na ponoszenie kosztów sądowych.Stan faktyczny
Skarżąca spółka złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w przedmiocie podatku akcyzowego. W toku postępowania kilkukrotnie wnioskowała o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wnioski te były oddalane, a postanowienia odmawiające przyznania prawa pomocy stały się prawomocne. Po kolejnym wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi, spółka złożyła kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy, nie uiszczając jednak wpisu. Sąd rozpoznał wniosek o zmianę prawomocnego postanowienia, uznał, że nie zaszły nowe okoliczności uzasadniające zmianę, i odmówił przyznania prawa pomocy. Następnie, z uwagi na nieuiszczenie wpisu, odrzucił skargę.Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił odmówić zmiany postanowienia z dnia 21 lipca 2014 r. odmawiającego skarżącej spółce przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz odrzucić skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Kamieniecka po rozpoznaniu w dniu 2 listopada 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. z siedzibą w M. na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia 19 września 2013 r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego od wewnątrzwspólnotowego nabycia oleju smarowego postanawia I. odmówić zmiany postanowienia z dnia 21 lipca 2014 r. (sygn. akt I SA/Wr 2087/13) odmawiającego skarżącej spółce przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych; II. odrzucić skargę. .
W sprawie, prawomocnym postanowieniem z dnia 21 lipca 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odmówił skarżącej spółce przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu Sąd stwierdził, że skarżąca spółka nie wykazała istnienia przesłanki przyznania jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Wskazał, że skarżąca co miesiąc osiąga wysokie przychody i jednocześnie odnotowuje znaczny zysk, w wysokości ok. 200.000 zł. Na wartości te, jak wynika z dokumentacji finansowej, nie miał wpływu spadek kwot sprzedanych towarów i usług w pierwszych miesiącach 2014 r. Co się zaś tyczy prowadzonej egzekucji przez organy podatkowe (w wysokości ponad 5.000.000 zł) stwierdził, że nie wiadomo, jakie środki egzekucyjne zostały zastosowane. Skarżąca spółka wskazała jedynie na zajęcie towaru o wartości powyżej 300.000 zł, które jednak miało miejsce w 2011 r. Natomiast, przedstawione wyniki finansowe wskazują jednoznacznie, że okoliczność ta nie miała istotnego wpływu na funkcjonowanie spółki na rynku. Z kolei z przedłożonego pisma Dyrektora Izby Celnej wynika, że przy zajęciu rachunku bankowego nastąpił zbieg egzekucji administracyjnych, a – mimo braku składników majątkowych – egzekucja wobec spółki jest częściowo skuteczna.
Na wymienione postanowienie skarżąca spółka wniosła zażalenie. Postanowieniem z dnia 2 października 2014 r. (sygn. akt I GZ 381/14) Naczelny Sąd Administracyjny zażalenie spółki oddalił.
Po ponownym wezwaniu skarżącej spółki do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, złożyła ona kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie, jak uprzednio.
Postanowieniem z dnia 12 stycznia 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wydał na podstawie art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej w skrócie: p.p.s.a.) odrębne postanowienie o odmowie zmiany postanowienia z dnia 21 lipca. Z uzasadnienia podjętego rozstrzygnięcia wynika, że nowa okoliczność podana przez stronę, polegająca na określeniu skarżącej kolejnych zobowiązań podatkowych już po złożeniu przez nią i rozpatrzeniu przez Sąd poprzedniego wniosku o przyznanie prawa pomocy, nie może skutkować zmianą uprzedniego postanowienia. Rozpatrując pierwotny wniosek, Sąd ustalił, że skarżąca osiągała wówczas znaczny przychód oraz zysk netto. Była więc w stanie uiścić koszty związane z zainicjowanymi przez siebie sprawami sądowoadministracyjnymi.
Postanowienie to skarżąca spółka zaskarżyła w drodze zażalenia. Postanowieniem z dnia 24 marca 2015 r. sygn. akt I GZ 126/15 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie spółki. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia stwierdził, że wydanie wobec skarżącej kolejnych decyzji wymiarowych i opatrzenie ich klauzulą natychmiastowej wykonalności, nie zmienia zasadniczej okoliczności, że spółka jest w stanie ponieść koszty sądowe w tej sprawie, o czym przede wszystkim przesądza fakt, jak trafnie podkreślił Sąd I instancji, prowadzenia przez nią rentownej działalności gospodarczej, która przynosi zyski. Ponadto, spółka nie wykazała, aby wykonanie tych decyzji uniemożliwiło jej opłacenie kosztów sądowych.
Zarządzeniem z dnia 31 sierpnia 2015 r. skarżąca została ponownie wezwana do uiszczenia wpisu od skargi. W odpowiedzi na wezwania złożyła kolejny wniosek o udzielenie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Do wniosku załączyła deklaracje VAT za marzec, kwiecień, maj, zeznanie CIT-8 za 2014r. oraz bilans na dzień 31 grudnia 2014 r. oraz bilans na dzień 31 marca 2015 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
Na wstępie wyjaśnić należy, że złożony wniosek jest już trzecim wnioskiem o udzielenie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, tj. w zakresie, który był przedmiotem rozpoznania Sądu i dlatego należało go potraktować jako ponowny wniosek skarżącej spółki o zmianę w trybie art. 165 p.p.s.a. prawomocnego postanowienia Sądu z dnia 23 czerwca 2014 r.
W myśl tego przepisu, postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne.
Zdaniem Sądu, treść uzasadnienia przyjętego do rozpoznania wniosku nie wskazuje na pogarszającą się sytuację finansową spółki, gdyż zawarta tam argumentacja jest powtórzeniem treści rozpoznanych już wniosków. Brak jest zatem podstaw do uznania, że skarżąca wskazała na nowe i mające wpływ na jej sytuację majątkowo-finansową okoliczności, które wskazują na niemożność uiszczenia kosztów sądowych (na obecnym etapie wpisu sądowego od skargi kasacyjnej). Zarówno bowiem fakt prowadzenia postępowania egzekucyjnego na kwotę ok. 5 milionów złotych oraz argument co do zajęcia towaru na kwotę ponad 300 tysięcy złotych, skarżąca podnosiła już wcześniej, zaś przyczyny dla których okoliczność ta nie mogła stanowić podstawy do przyznania spółce wnioskowanego prawa, zostały wyjaśnione w postanowieniu Sądu z dnia 21 lipca 2014 r. Sąd wypowiedział się również co do okoliczności wydania w stosunku do spółki kolejnych decyzji wymiarowych na łączną kwotę ok. 6 milionów złotych, dodatkowo opatrzonych rygorem natychmiastowej wykonalności. Powtórzyć też należy za Naczelnym Sądem Administracyjnym (postanowienie z dnia 24 marca 2015 r. ), że wydanie wobec skarżącej kolejnych decyzji wymiarowych i opatrzenie ich klauzulą natychmiastowej wykonalności, nie zmienia zasadniczej okoliczności, że spółka jest w stanie ponieść koszty sądowe w tej sprawie. Niezależnie od powyższego należy również podnieść, że - jak wynika z treści ocenianego już wcześniej oświadczenia o majątku i dochodach, powtórzonego w obecnie rozpoznawanym wniosku - rok 2013 spółka zakończyła z zyskiem na poziomie 444.14,38 zł, rok 2014 r. 32.778,25. Z przedstawionego obecnie bilansu, wynika, że okres od stycznia do marca 2015 r. spółka zakończyła zyskiem - 6.690, na dzień 30 kwietnia 2015 r. zysk wyniósł 17.310, a na dzień 31 maja 2015 r. 42.763.Również z przedłożonych deklaracji wynika, że spółka dokonuje opodatkowanej dostawy towarów i usług.
W konsekwencji, powielenie przez spółkę tej samej, co uprzednio ocenionej już argumentacji, nie mogło stanowić wykazania istnienia okoliczności uzasadniających zmianę prawomocnego postanowienia z dnia 21 lipca 2014 r.
Z tych powodów, na podstawie art. 165 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w pkt I sentencji postanowienia.
W świetle art. 230 § 1 p.p.s.a. od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis, przy czym pismami, o których mowa w cytowanym przepisie, są skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania (art. 230 § 2 p.p.s.a.). Natomiast po myśli art. 220 § 3 p.p.s.a. skarga, od której pomimo wezwania nie został w wyznaczonym terminie uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd.
W tym miejscu wyjaśnić należy, że po uprawomocnieniu się postanowienia odmawiającego stronie przyznania prawa pomocy, bieg terminu do opłacenia skargi wyznaczony kierowanym do strony skarżącej ponownym wezwaniem do uiszczenia wpisu od skargi nie zostaje przerwany, nawet jeżeli strona po doręczeniu jej takiego ponownego wezwania, a przed upływem siedmiodniowego terminu do zapłacenia należnych kosztów postępowania, wystąpi do sądu z ponownym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy (podobne stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 11 stycznia 2008 r. sygn. akt II FZ 617/07, dostępnym w CBOSA). Upływ terminu wyznaczonego do uiszczenia wpisu obliguje zaś Sąd do odrzucenia skargi. Odmienne działanie Sądu mogłoby doprowadzić do uniemożliwienia prowadzenia postępowania wskutek rozpoznawania kolejnych wniosków strony o przyznanie prawa pomocy, co niewątpliwie można zauważyć również w rozpoznawanej sprawie, skutkując nieuzasadnione wydłużenie postępowania
W niniejszej sprawie strona po uprawomocnieniu się postanowienia z dnia 12 stycznia 2015 r. o odmowie zmiany postanowienia z dnia 21 lipca 2014 r. odmawiającego przyznania prawa pomocy, i ponownym wezwaniu jej do uiszczenia wpisu, nie uiściła należnej opłaty, lecz złożyła ponowny wniosek
o przyznanie prawa pomocy. Jak zaś wcześniej wskazano, postępowanie spowodowane kolejnym wnioskiem nie ma jednak wpływu na bieg terminu do opłacenia skargi wyznaczony skierowanym do strony ponownym wezwaniem do uiszczenia wpisu.
Z uwagi na powyższe, Sąd na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a. odrzucił skargę, orzekając jak w pkt II postanowienia.
.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło