I SA/Wr 2090/13

PostanowienieWSA we Wrocławiu2014-10-07

Skład orzekający: Zbigniew Łoboda

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych) złożony po prawomocnym odmówieniu przyznania tego prawa, może zostać uwzględniony bez wykazania nowych okoliczności faktycznych lub prawnych uzasadniających zmianę dotychczasowego stanowiska sądu?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony po prawomocnym odmówieniu jego przyznania nie zasługuje na uwzględnienie, jeśli strona nie wykaże, że od czasu wydania prawomocnego postanowienia nastąpiły nowe okoliczności faktyczne lub prawne uzasadniające zmianę dotychczasowego stanowiska sądu. Sąd nie dokonuje ponownej oceny tych samych okoliczności i argumentów, które były już przedmiotem analizy. Dodatkowo, strona musi udokumentować swoje trudności finansowe, a odnotowany zysk w działalności gospodarczej może świadczyć o rentowności i braku podstaw do zwolnienia z kosztów.
Stan faktyczny
Spółka A sp. z o.o. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, wskazując na zajęcie rachunków bankowych i wierzytelności w związku z egzekucją należności publicznoprawnych. Pierwszy wniosek został odrzucony przez WSA we Wrocławiu z powodu niewykazania uzasadniających trudności finansowych i nieprzedłożenia wymaganych dokumentów. Zażalenie na to postanowienie zostało oddalone przez NSA. Następnie spółka złożyła kolejny wniosek, powołując się na nowe decyzje wymiarowe i rygor ich natychmiastowej wykonalności, a także wskazując na zysk osiągnięty w 2013 r. Sąd rozpatrywał ten drugi wniosek.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono zmiany postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 2 czerwca 2014 r. o odmowie przyznania stronie skarżącej prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Zbigniew Łoboda po rozpoznaniu w dniu 7 października 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A sp. z o.o. z siedzibą w M. na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia oleju smarowego postanawia: odmówić zmiany postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 2 czerwca 2014 r. r. (sygn. akt I SA/Wr 2090/13) o odmowie przyznania stronie skarżącej prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. A Sp. z o.o. w M., prowadząca działalność w branży paliwowej, pismem z dnia 16.12.2013 r. (data stempla pocztowego) wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W oświadczeniu majątkowym wskazała, że nie dysponuje żadnymi środkami finansowymi, ponieważ wszelkie rachunki bankowe oraz wierzytelności zostały zajęte. Wyjaśniła, że prowadzona jest wobec niej egzekucja należności w wysokości ponad 5.000.000 zł z tytułu należności publicznoprawnych. Ponadto, w wyniku zajęcia przez Urząd Celny w 2011 r. towaru wnioskodawcy o wartości ponad 300.000 zł, strona została pozbawiona możliwości uzyskania zapłaty za ten towar od kontrahenta. Spółka zwróciła też uwagę na ilość skarg wniesionych do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu oraz na związany z tym faktem obowiązek uiszczenia wielokrotności wpisów sądowych od tychże skarg. Zgodnie z oświadczeniem o majątku i dochodach, wysokość kapitału zakładowego wnioskującej Spółki wynosi 400.000 zł, wartość środków trwałych (według bilansu za ostatni rok obrotowy) 0 zł, a wysokość straty za ostatni rok obrotowy (2012 r.) 72.117,31 zł. Stan kont na trzech rachunkach bankowych na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku wynosił 0 zł. Spółka podała wyniki finansowe za lata 2010 i 2011 r., które były dodatnie i wynosiły odpowiednio 195.307,98 zł i 185.573,46 zł. Stratę spółka odnotowała w 2012 r., która, zgodnie z tym co wskazano wyżej, wyniosła kwotę 72.117,31 zł. Zarządzeniem z 5 lutego 2014 r. referendarz sądowy wezwał pełnomocnika strony skarżącej do przedłożenia w terminie 7 dni dokumentów uzupełniających oświadczenie majątkowe Spółki. Na wniosek pełnomocnika spółki, zarządzeniem z dnia 20.02.2014 r. referendarz sądowy przedłużył spółce termin (sądowy) do przedłożenia dodatkowych dokumentów do dnia 6 marca 2014 r. Pismem z dnia 6 marca 2014 r. strona wnioskowała o powtórne przedłużenie tego terminu o kolejne 10 dni. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu postanowieniem z 02.06. 2014 r. (sygn. akt I SA/Wr 2090/13), odmówił skarżącej spółce przyznania prawa pomocy. W ocenie Sądu, wniosek spółki nie zasługiwał na uwzględnienie albowiem spółka nie wykazała, by jej sytuacja majątkowa uzasadniała przyznanie wnioskowanego prawa. Zwrócił przy tym uwagę Sąd, że spółka, pomimo wezwań o kompleksowe przedstawienie sytuacji majątkowej, żądanych dokumentów nie przedłożyła. W nawiązaniu do argumentów wniosku podniósł Sąd, że o braku środków finansowych nie może świadczyć sam tylko fakt umorzenia postępowania egzekucyjnego z powodu bezskuteczności egzekucji z majątku spółki, skoro spółka prowadzi działalność gospodarczą. Wniesione przez spółkę zażalenie na to postanowienie, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił postanowieniem z dnia 31.07.2014 r. (sygn. akt I GZ 222/14). W czasie biegu terminu do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 1.030,00 zł (do czego spółka została zobowiązana w związku z uprawomocnieniem się postanowienia z dnia 02.06.2014 r.) spółka, reprezentowana przez pełnomocnika, złożyła kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W treści tego wniosku podniesiono okoliczności, które były przedmiotem analizy tak Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu ( w postanowieniu z dnia 02.06.2014 r.), jak i Naczelnego Sądu Administracyjnego (w postanowieniu z dnia 31.07.2014 r.). Nową okolicznością, której nie zawierał pierwszy wniosek, jest powołanie się przez skarżącą na fakt wydania w stosunku do spółki kolejnych decyzji wymiarowych oraz nadanie im rygoru natychmiastowej wykonalności. Dodatkowo wynika z tego wniosku, że spółka za 2013 r. odnotowała zysk w kwocie 444.147,38 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Wniosek strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie zasługiwał na uwzględnienie. Należy przy tym jednocześnie podkreślić, że wniosek ten, jako że jest on już drugim wnioskiem strony w sprawie, podlegał ocenie Sądu nie w kontekście spełnienia przez wnioskodawcę przesłanek z art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.: dalej – p.p.s.a.), lecz pod kątem wykazania przez wnioskodawcę, że w jego sytuacji majątkowej wystąpiły (od czasu wydania postanowienia z dnia 02.06.2014 r. ) nowe okoliczności (faktyczne lub prawne), które uzasadniałyby zmianę dotychczasowego stanowiska Sądu, wyrażonego w prawomocnym postanowieniu z dnia 02.06.2014 r. Podstawę prawną do ewentualnej zmiany zakresu zwolnienia w porównaniu z zakresem ochrony wynikającym z prawomocnego postanowienia z dnia 02.06.2014 r. stanowi art. 165 p.p.s.a., w myśl którego postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Wyrażone stanowisko Sądu jest powszechnie aprobowane w orzecznictwie sądowym, gdzie podkreśla się, że w postępowaniu wywołanym kolejnym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy sąd nie zajmuje się już ponowną oceną tych samych okoliczności oraz argumentów, co przy rozpatrywaniu pierwszego wniosku. Zadanie sądu sprowadza się w tym przypadku do porównania sytuacji wnioskującego przedstawionej w dwóch odrębnych wnioskach, a następnie oceny, czy zaistniała istotna zmiana okoliczności. W przypadku wystąpienia przesłanki "zmiany okoliczności" sąd decyduje, czy powołane okoliczności mogą stanowić uzasadnienie zmiany prawomocnego rozstrzygnięcia w sprawie (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12.07.2012 r., sygn. akt II FZ 485/12, LEX nr 1333340). Poddając ocenie w myśl przedstawionych kryteriów wniosek o przyznanie prawa pomocy jaki strona złożyła w następstwie ponownego wezwania do uiszczenia wpisu sądowego, a przy tym, po oddaleniu przez Naczelny Sąd Administracyjny zażalenia strony na wcześniejsze postanowienie Sądu w tym przedmiocie, należało stwierdzić brak przesłanek do zmiany prawomocnego postanowienia z dnia 02.06.2014 r. Skarżąca spółka nie wykazała bowiem spełnienia przesłanek do takiej zmiany. Treść kolejnego wniosku w większości nawiązuje do okoliczności, które były już poddane analizie Sądów orzekających w sprawie. Podobnie również jak w przypadku pierwszego wniosku, spółka, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, nie przedstawiła żadnych dokumentów na poparcie deklarowanych trudności finansowych, a które to dokumenty na obecnym etapie sprawy mogłyby wpłynąć na odmienną ocenę raz już analizowanych okoliczności. Przypomnieć przy tym należy, że na brak należytego udokumentowania przez spółkę deklarowanej przez nią sytuacji materialnej wskazał zarówno Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w postanowieniu z dnia 02.06.2014 r., jak i Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 31.07.2014 r. Na etapie drugiego wniosku, spółka nie udokumentowała również faktu wydania w stosunku do niej nowych decyzji wymiarowych z nadaną tym decyzjom klauzulą natychmiastowej ich wykonalności. Z treści tego wniosku wynika natomiast, że w 2013 r. spółka osiągnęła zysk w wysokości 444.147,38 zł. Reasumując, treść drugiego wniosku nie uzasadnia zmiany prawomocnego postanowienia Sądu z dnia 02.06.2014 r. mocą którego odmówiono spółce przyznania prawa pomocy w zakresie przez nią wnioskowanym. Z jego treści nie wynika bowiem by spółka utraciła płynność finansową, a odnotowany za 2013 r. zysk wskazuje, że spółka prowadzi rentowną działalność gospodarczą. Z powyższych względów, na podstawie art. 165 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło