I SA/Wr 2108/13
PostanowienieWSA we Wrocławiu2014-10-20
Skład orzekający: Maria Tkacz-Rutkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, złożony po wydaniu prawomocnego postanowienia odmawiającego przyznania prawa pomocy, może zostać uwzględniony bez wykazania nowych okoliczności faktycznych lub prawnych uzasadniających zmianę dotychczasowego stanowiska sądu?Ratio decidendi
Sąd nie może uwzględnić kolejnego wniosku o przyznanie prawa pomocy, jeśli strona skarżąca nie wykaże nowych okoliczności faktycznych lub prawnych, które uzasadniałyby zmianę prawomocnego postanowienia w tym przedmiocie. W przypadku ponownego wniosku sąd ocenia jedynie, czy nastąpiła istotna zmiana sytuacji majątkowej wnioskodawcy od czasu wydania poprzedniego postanowienia.Stan faktyczny
Strona skarżąca A sp. z o.o. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej podatku akcyzowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu prawomocnym postanowieniem z dnia 19 maja 2014 r. odmówił przyznania prawa pomocy, uznając, że spółka nie wykazała spełnienia przesłanek, mimo iż w latach 2010-2011 spółka przynosiła znaczne zyski. Po uprawomocnieniu się postanowienia, spółka złożyła kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy, powołując się na wydanie decyzji podatkowych na łączną kwotę około 6 milionów zł z rygorem natychmiastowej wykonalności. Sąd zakwalifikował ten wniosek jako wniosek o zmianę postanowienia i wezwał do wskazania nowych okoliczności.Rozstrzygnięcie
Odmówiono zmiany postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 19 maja 2014 r. o odmowie przyznania stronie skarżącej prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Maria Tkacz-Rutkowska po rozpoznaniu w dniu 20 października 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A sp. z o.o. z siedzibą w M. na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia oleju smarowego postanawia: odmówić zmiany postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 19 maja 2014 r. r. (sygn. akt I SA/Wr 2108/13) o odmowie przyznania stronie skarżącej prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
Prawomocnym postanowieniem z dnia 19 maja 2014 r. (sygn. akt I SA/Wr 2108/13) Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odmówił skarżącej spółce przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Analizując przedłożone przez stronę wyniki finansowe za lata 2010-2013, w tym również dokumenty księgowe spółki jakie strona złożyła w innej sprawie zawisłej przed tut. Sądem (w sprawie o sygn. akt I SA/Wr 458/13) Sąd uznał, że skarżąca nie wykazała spełnienia przesłanek do przyznania jej wnioskowanego prawa. W uzasadnieniu wyrażonego stanowiska Sąd zwrócił uwagę, że latach 2010 i 2011 działalność spółki przynosiła znaczne zyski, a poniesiona w 2012 r. strata w wysokości 72.117,31 zł stanowiła niewielki ułamek osiągniętego przychodu (ponad 1.600.000 zł). Sąd wskazał również, że na koniec 2012 r. spółce przysługiwały należności krótkoterminowe w wysokości ponad 1.800.000 zł, które przewyższały wartość zobowiązań krótkoterminowych o ponad 600.000 zł. Odnosząc się do podniesionego przez stronę argumentu odnośnie do wszczętego postępowania egzekucyjnego Sąd podniósł, że strona nie wykazała jakie środki egzekucyjne zostały zastosowane (wskazane przez stronę zajęcie towaru miało miejsce w 2011 r.), a nadto uznał, że okoliczność ta nie miała istotnego wpływu na funkcjonowanie firmy na rynku, co potwierdzały dane z deklaracji VAT-7.
W czasie biegu terminu do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 951,00 zł (do czego spółka została zobowiązana w związku z uprawomocnieniem się postanowienia z dnia [...] maja 2014 r.) spółka, reprezentowana przez pełnomocnika, złożyła kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Pismem z dnia 12 września 2014 r. strona ponownie wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu ponad uprzednio podane okoliczności podała, że w okresie od kwietnia do czerwca 2014 r. wobec skarżącej spółki zostały wydane decyzje określające wysokość zobowiązań podatkowych na łączną kwotę około 6 milionów zł, które zostały opatrzone rygorem natychmiastowej wykonalności. Podała także, że w 2013 r. osiągnęła zysk w kwocie 444.147,38 zł.
Zarządzeniem z dnia 22 września 2014 r. Sąd poinformował pełnomocnika skarżącej spółki, że kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy został zakwalifikowany jako wniosek o zmianę postanowienia tut. Sądu z dnia 19 maja 2014 r. Wskazując na powyższe, Sąd zobowiązał pełnomocnika do wskazania w jakim zakresie doszło do zmiany sytuacji finansowej i majątkowej spółki oraz do wskazania dowodów uzasadniających zmianę postanowienia tut. Sądu z dnia 19 maja 2014 r.
W odpowiedzi na to wezwanie pełnomocnik spółki przesłał: kserokopię decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W. z dnia [...] kwietnia 2014 r. określającej zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym za marzec, maj, oraz za miesiące od czerwca do grudnia 2010 r. w kwotach podanych w tej decyzji oraz kserokopie (niepełne) postanowień Naczelnika Urzędu Skarbowego w J. z dnia [...] kwietnia 2014 r. o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności nieostatecznym decyzjom z dnia [...] marca 2014 r. w zakresie podatku od towarów i usług (za poszczególne miesiące od lipca do grudnia 2010 r. oraz od stycznia do kwietnia 2011 r.) oraz podatku dochodowego od osób prawnych za 2010 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
Wniosek strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie zasługiwał na uwzględnienie.
Należy przy tym jednocześnie podkreślić, że wniosek ten, jako że jest on już drugim wnioskiem strony w sprawie, podlegał ocenie Sądu nie w kontekście spełnienia przez wnioskodawcę przesłanek z art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.: dalej – p.p.s.a.), lecz pod kątem wykazania przez wnioskodawcę, że w jego sytuacji majątkowej wystąpiły nowe okoliczności (faktyczne lub prawne), które uzasadniałyby zmianę dotychczasowego stanowiska Sądu, wyrażonego w prawomocnym postanowieniu z dnia 19 maja 2014 r.
Podstawę prawną do ewentualnej zmiany postanowienia z dnia 19 maja 2014 r. stanowi art. 165 p.p.s.a., w myśl którego postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne.
Wyrażone stanowisko Sądu jest powszechnie aprobowane w orzecznictwie sądowym, gdzie podkreśla się, że w postępowaniu wywołanym kolejnym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy sąd nie zajmuje się już ponowną oceną tych samych okoliczności oraz argumentów, co przy rozpatrywaniu pierwszego wniosku. Zadanie sądu sprowadza się w tym przypadku do porównania sytuacji wnioskującego przedstawionej w dwóch odrębnych wnioskach, a następnie oceny, czy zaistniała istotna zmiana okoliczności. W przypadku wystąpienia przesłanki "zmiany okoliczności" sąd decyduje, czy powołane okoliczności mogą stanowić uzasadnienie zmiany prawomocnego rozstrzygnięcia w sprawie (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12.07.2012 r., sygn. akt II FZ 485/12, LEX nr 1333340).
Poddając ocenie w myśl przedstawionych kryteriów wniosek o przyznanie prawa pomocy jaki strona złożyła w następstwie ponownego wezwania do uiszczenia wpisu sądowego, a przy tym, po oddaleniu przez Naczelny Sąd Administracyjny zażalenia strony na wcześniejsze postanowienie Sądu w tym przedmiocie, należało stwierdzić brak przesłanek do zmiany prawomocnego postanowienia z dnia 19 maja 2014 r. Skarżąca spółka nie wykazała bowiem spełnienia przesłanek do takiej zmiany.
Treść kolejnego wniosku w większości nawiązuje do okoliczności, które były już poddane analizie Sądów orzekających w sprawie. Na fakt prowadzenia postępowania egzekucyjnego na kwotę przekraczającą 5 mln. zł strona skarżąca powoływała się na etapie pierwszego wniosku, zaś przyczyny dla których okoliczność ta nie mogła stanowić podstawy do udzielenia stronie żądanej ochrony zostały wyjaśnione w postanowieniu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 19 maja 2014 r.
Odnosząc się do powołanej na etapie pierwszego wniosku okoliczności jaką jest wydanie w stosunku do spółki kolejnych decyzji wymiarowych na łączną kwotę ok. 6 mln. zł, dodatkowo, opatrzonych rygorem natychmiastowej wykonalności, podnieść trzeba, że przedstawione przez pełnomocnika strony kserokopie (niepełne) dwóch postanowień o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności dotyczą innej decyzji aniżeli przedstawiona wraz z nimi decyzja Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W. z dnia [...] kwietnia 2014 r. Dodatkowo, z akt sprawy nie wynika aby decyzja ta była ostateczna.
Niezależnie od powyższego należy podnieść, że, jak wynika z treści oświadczenia o majątku i dochodach, zawartego w drugim wniosku, ubiegły rok (2013) spółka zakończyła z zyskiem na poziomie 444.147,38 zł. Oznacza to, zdaniem Sądu, że spółka dysponowała środkami pieniężnymi na uiszczenie wymaganych opłat sądowych. Wprawdzie skarga została złożona w październiku 2013 r., niemniej, na wysokie przychody spółki za ostatnie lata zwrócił uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w postanowieniu z dnia 19 maja 2014 r. Podkreślił przy tym Sąd, że strata odnotowana w 2012 r. stanowiła niewielki ułamek osiągniętego przychodu.
Reasumując, spółka nie wykazała, by na dzień złożenia drugiego wniosku jej sytuacja majątkowa uzasadniała zmianę prawomocnego postanowienia z dnia [...] maja 2014 r.
Z powyższych względów, na podstawie art. 165 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło