I SA/Wr 2179/14

PostanowienieWSA we Wrocławiu2014-12-10

Skład orzekający: Ewa Kamieniecka, Katarzyna Borońska, Zbigniew Łoboda

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy umorzenie postępowania podatkowego przez organ odwoławczy w wyniku uwzględnienia skargi strony w trybie autokontroli, po uchyleniu przez NSA postanowienia WSA o odrzuceniu skargi, skutkuje umorzeniem postępowania sądowoadministracyjnego?
Ratio decidendi
Postępowanie sądowoadministracyjne podlega umorzeniu, gdy organ, którego działanie zostało zaskarżone, uwzględni skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy, co czyni postępowanie bezprzedmiotowym. W takiej sytuacji skarżącemu przysługuje zwrot kosztów postępowania.
Stan faktyczny
Spółka cywilna A.M. i D.M. została zobowiązana do zapłaty podatku VAT za 2009 r. decyzją organu pierwszej instancji. Po złożeniu odwołania przez podatnika, spółka została rozwiązana i wykreślona z ewidencji działalności gospodarczej. Dyrektor Izby Skarbowej umorzył postępowanie odwoławcze, uznając, że rozwiązanie spółki czyni postępowanie bezprzedmiotowym. WSA we Wrocławiu odrzucił skargę byłych wspólników, uznając ich za nieuprawnionych. NSA uchylił postanowienie WSA, wskazując na interes prawny byłych wspólników. Następnie Dyrektor Izby Skarbowej uwzględnił skargę w całości, uchylając decyzję organu pierwszej instancji i umarzając postępowanie. WSA we Wrocławiu umorzył postępowanie sądowoadministracyjne.
Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie sądowoadministracyjne i zasądzono od Dyrektora Izby Skarbowej we W. na rzecz B. M. i D. M. solidarnie kwotę 1127 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Ewa Kamieniecka, Sędziowie sędzia WSA Katarzyna Borońska, sędzia WSA Zbigniew Łoboda (spr.), Protokolant starszy asystent sędziego Aleksandra Wysocka, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 10 grudnia 2014 r. sprawy ze skargi B. M. i D. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2009 r. postanawia I. umorzyć postępowanie sądowe, II. zasądzić od Dyrektora Izby Skarbowej we W. na rzecz B. M. i D. M. solidarnie kwotę 1127 (słownie: tysiąc sto dwadzieścia siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną decyzją Dyrektor Izby Skarbowej we W. umorzył postępowanie w sprawie odwołania od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W. z [...].12.2012 r. określającej A spółka cywilna B.M. i D.M. (podatnikowi) zobowiązanie w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od stycznia 2009 r. do grudnia 2009 r. W wyniku przeprowadzonego postępowania kontrolnego, organ pierwszej instancji stwierdził nieprawidłowości w rozliczeniu podatnika za poszczególne miesiące 2009 r. Od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej podatnik złożył odwołanie. W toku postępowania odwoławczego, B. M. pismem z 5 lipca 2013 r. poinformowała o zaprzestaniu wykonywania działalności gospodarczej w formie spółki cywilnej A oraz o wykreśleniu spółki z dniem 14 czerwca 2013 r. z ewidencji działalności gospodarczej i przedłożyła wydruk z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej. Ponadto D. M., na wezwanie organu, okazał do wglądu oryginał uchwały wspólników z dnia 12 czerwca 2013 r. o rozwiązaniu spółki cywilnej. Naczelnik Urzędu Skarbowego w L. pismem z dnia 1 sierpnia 2013 r. poinformował, że w dniu 19 czerwca 2013 r. wpłynęła deklaracja VAT-Z złożona przez spółkę. Powołaną na początku decyzją z dnia [...].12.2012 r. Dyrektor Izby Skarbowej we W. umorzył postępowanie odwoławcze. W ocenie organu podatkowego drugiej instancji, rozwiązanie spółki cywilnej, a więc utrata bytu prawnego przez podatnika, w toku postępowania odwoławczego, uzasadniało umorzenie tego postępowania (przed drugą instancją). W skardze na tę decyzję wspólnicy spółki wnieśli o jej uchylenie. W uzasadnieniu wskazali, że likwidacja spółki winna skutkować uchyleniem zaskarżonej w trybie odwoławczym decyzji oraz umorzeniem (całego) postępowania w sprawie. W innej sytuacji likwidacja spółki - utrata bytu przez podatnika - skutkuje usankcjonowaniem błędnej decyzji podatkowej organu pierwszej instancji w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług, mimo, że decyzja ta została zaskarżona. Nie jest dopuszczalna sytuacja polegająca na uprawomocnieniu się decyzji organu pierwszej instancji z tego tylko powodu, że nastąpiła likwidacja spółki. Postanowieniem z 11.03.2014 r. (w sprawie I SA/Wr 2036/13) Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił skargę B. i D. M. Sąd wskazał, że spółka, będąca stroną w postępowania podatkowym, została rozwiązana z dniem 12.06.2013 r., a więc jeszcze przed wniesieniem skargi w sprawie (datowanej na dzień 26.09.2013 r.). W konsekwencji, według Sądu, skarga podpisana przez byłych wspólników została wniesiona przez podmiot nieuprawniony. Wskutek wniesienia skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 8.09.2014 r. (sygn.. akt I FSAK 1299/14) uchylił ww. postanowienie WSA we Wrocławiu. NSA wskazał, że byli wspólnicy spółki cywilnej jako osoby odpowiedzialne za zobowiązania spółki, na podstawie art. 115 § 1 Ordynacji podatkowej, mają interes materialnoprawny w rozstrzygnięciu sprawy podatkowej, jak również interes prawny do zaskarżenia decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego. W dniu 9.12.2014 r. wpłynęła do tutejszego Sądu decyzja Dyrektora Izby Skarbowej we W. z [...].12.2014 r. (nr [...]), w której organ odwoławczy uwzględnił w całości skargę B. i D. M. oraz uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji i umorzył postępowanie w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Postępowanie sądowoadministracyjne podlegało umorzeniu. Zgodnie z art. 54 § 3 zdanie pierwsze ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zaskarżono do sądu administracyjnego, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy. Z powołanego unormowania wynika, że organ podatkowy ma możliwość dokonania ponownej weryfikacji swojego działania w trybie autokontroli, przy czym skorygowanie zaskarżonego działania musi uwzględniać żądanie strony skarżącej. Zgodnie natomiast z art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. W rozpatrywanej sprawie, Dyrektor Izby Skarbowej we W. uwzględnił skargę w całości i decyzją z [...].12.2014 r. uchylił decyzję organu pierwszej instancji i umorzył postępowanie w sprawie, uznając stanowisko skarżących za prawidłowe. Nie ulega zatem wątpliwości, że na skutek powyższego przestał istnieć przedmiot skargi, a co za tym idzie, wystąpiła przesłanka umorzenia postępowania, o której mowa w art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Uwzględnienie skargi przez organ podatkowy czyni zasadnym orzeczenie o zwrocie kosztów postępowania. Zgodnie bowiem z art. 201 § 1 p.p.s.a. zwrot kosztów przysługuje skarżącemu od organu także w razie uwzględnienia skargi w trybie art. 54 § 3 p.p.s.a. Koszty postępowania, które podlegają zwrotowi na rzecz skarżącego, obejmują wpis sądowy od skargi w kwocie 500 zł, wpis od skargi kasacyjnej w kwocie 250 zł, opłatę skarbową od pełnomocnictwa procesowego w kwocie 17 zł, a także wynagrodzenie pełnomocnika skarżącego - r.pr S.M. w kwocie 360 zł, tj. za pierwszą instancję - 240 zł oraz za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej - 120 zł, stosownie do § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c) oraz pkt 2 lit. b) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 490). W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 54 § 3 p.p.s.a. oraz art. 201 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w pkt I i II sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło