I SA/Wr 238/12
WyrokWSA we Wrocławiu2012-07-03
Skład orzekający: Barbara Ciołek, Maria Tkacz-Rutkowska, Katarzyna Borońska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sprzedaż nieruchomości rolnej przez osobę niebędącą rolnikiem, która nie zamierza jej wykorzystywać do celów rolniczych, a nabywca również nie ma takich zamiarów, skutkuje utratą charakteru rolnego tej nieruchomości w rozumieniu art. 21 ust. 1 pkt 28 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, co wyłącza prawo do zwolnienia z opodatkowania?Ratio decidendi
Sąd uznał, że sprzedaż nieruchomości rolnej przez osobę niebędącą rolnikiem, która oferowała ją jako budowlaną, a nabywca nabył ją z zamiarem zabudowy, a nie do celów rolniczych, skutkuje utratą charakteru rolnego nieruchomości. W związku z tym nie jest spełniona negatywna przesłanka zwolnienia z opodatkowania określona w art. 21 ust. 1 pkt 28 u.p.d.o.f., co oznacza, że przychód ze sprzedaży podlega opodatkowaniu.Stan faktyczny
Skarżący K. C. sprzedał w 2010 r. niezabudowaną działkę rolną, którą nabył w 2007 r. Organ podatkowy uznał, że działka utraciła charakter rolny w związku ze sprzedażą, co wyłączyło zastosowanie zwolnienia z art. 21 ust. 1 pkt 28 u.p.d.o.f. Skarżący kwestionował tę ocenę, twierdząc, że grunt nie utracił charakteru rolnego, a organ nie zebrał wyczerpującego materiału dowodowego. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, określającą zobowiązanie podatkowe.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Ciołek - sprawozdawca, Sędziowie Sędzia WSA Maria Tkacz-Rutkowska, Sędzia WSA Katarzyna Borońska, Protokolant Katarzyna Wilczek, po rozpoznaniu w dniu 3 lipca 2012 r. w Wydziale I na rozprawie sprawy ze skargi K. C. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2010 r. oddala skargę
Przystępując do rozstrzygania, Sąd przyjął stan faktyczny i prawny sprawy j/n.
Przedmiotem skargi K. C. (dalej: skarżący, strona postępowania) jest decyzja Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] r. nr [...] uchylająca w całości decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] . nr [...] i określająca wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych z tytułu odpłatnego zbycia w 2010r. nieruchomości w kwocie 21.069,00 zł.
Z akt sprawy wynika, że w dniu 17 marca 2010 r. – przed upływem 5 lat od dnia nabycia nieruchomości (nabycie było 31 stycznia 2007 r.) skarżący dokonał sprzedaży nieruchomości składającej się z niezabudowanej działki rolnej za cenę 120.000,00 zł. Naczelnik Urzędu Skarbowego W. (dalej: Naczelnik Urzędu Skarbowego, organ I instancji) w wyniku przeprowadzonego postępowania stwierdził, że działka w wyniku sprzedaży utraciła charakter rolny, w związku z czym przychody uzyskane ze sprzedaży nieruchomości nie korzystają ze zwolnienia określonego w art. 21 ust. 1 pkt 28 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2000 r., nr 14, poz. 176 ze zm., dalej: u.p.d.o.f.). Podatnik nie złożył zeznania za 2010 r., w którym wykazałby podatek ze sprzedaży nieruchomości. Organ I instancji decyzją z dnia [...] r. określił stronie zobowiązanie podatkowe. Przy ustalaniu wysokości dochodu ze sprzedaży nieruchomości organ uwzględnił przychód w wysokości 120.000,00 zł oraz koszty uzyskania przychodu w wysokości 5.406,84 zł (koszt zakupu działki, koszty aktu notarialnego).
W odwołaniu od ww. decyzji strona zarzuciła nadinterpretację przepisów, brak odniesienia się do wszystkich przedłożonych przez stronę dokumentów oraz naruszenie art. 2 Konstytucji RP. Zdaniem strony, grunt ani w chwili sprzedaży, ani rok po jego zbyciu nie utracił charakteru rolnego, nie zmieniło się formalne i faktyczne przeznaczenie gruntu. Na poparcie swoich twierdzeń strona przedłożyła dokumenty wydane przez Starostę O.: wypis z rejestru gruntów i mapę ewidencji gruntów według stanu na dzień 16 lutego 2011 r. oraz pismo Starostwa Powiatowego w O. z dnia [...] r. informujące, że na grunt nr [...] nie wydano pozwolenia na budowę – co ma potwierdzać rolny charakter gruntu. Dalej argumentowała strona, że nabywca po zawarciu transakcji oświadczył, że nie zna konkretnego celu nabycia, a przesłuchany jako świadek podał, że zakupił grunt jako lokatę kapitału. Wszystkie te okoliczności potwierdzają, że grunt nie utracił charakteru rolnego. Zdaniem strony organ powinien był przeprowadzić oględziny gruntu, jak również ocenić działania nabywcy już po sprzedaży gruntu. Podniosła strona, że treść umowy pośrednictwa sprzedaży, w której opisano grunt jako budowlany, nie przesądza o utracie charakteru rolnego, a taki opis w umowie jest wynikiem praktyk stosowanych przez pośredników w celu uatrakcyjnienia oferty. Również decyzja o warunkach zabudowy nie powoduje zmiany charakteru działki rolnej, a dopiero np. wyposażenie działki w urządzenia infrastruktury technicznej, co w sprawie nie miało miejsca. Dodatkowo dołączyła strona do odwołania dowody potwierdzające poniesienie nakładów związanych ze sprzedażą gruntu.
Dyrektor Izby Skarbowej nie uwzględnił argumentacji strony. Wskazał organ odwoławczy, że dla zaistnienia zwolnienia z art. 21 ust. 1 pkt 28 u.p.d.o.f. konieczne jest spełnienie łączne dwóch przesłanek: 1. sprzedaż musi dotyczyć całości lub części gruntów wchodzących w skład gospodarstwa rolnego – w sprawie ta przesłanka jest spełniona i 2. skutkiem sprzedaży nie może być utrata rolnego charakteru gruntów – ta przesłanka w sprawie nie jest spełniona. Argumentował organ odwoławczy, że nabywca – J. B. nie dokonał zakupu działki dla celów rolnych. Potwierdzają to następujące okoliczności: nabywca nie był rolnikiem ani posiadaczem gospodarstwa rolnego, prowadził pozarolniczą działalność gospodarczą, od dokonanej czynności sprzedaży notariusz pobrał podatek od czynności cywilnoprawnych i nabywca nie występował o stwierdzenie nadpłaty z uwagi na włączenie nieruchomości do gospodarstwa rolnego. Na nabywcę po trzech miesiącach po nabyciu została przeniesiona decyzja o warunkach zabudowy (decyzja nr [...] z dnia [...] r.). Zeznając jako świadek nabywca podał, że nabył działkę z zamiarem zabudowy i nie zamierzał budować budynków związanych z gospodarstwem rolnym. Dopiero po interwencji sprzedawcy wskazał, że w chwili zakupu nie miał sprecyzowanych planów co do zabudowy działki i w tym czasie miał wolne środki, które chciał ulokować. Powołał organ zapisy umowy pośrednictwa sprzedaży (umowa na wyłączność w sprzedaży zawarta 16 października 2008 r. z [...] Centrum Nieruchomości DCN we W. nr [...] ), z której wynika, że strona oferowała do sprzedaży działkę budowlaną, a nie rolną. Całokształt okoliczności zdaniem organu odwoławczego wskazuje, że działka w wyniku sprzedaży utraciła charakter rolny, a zamiarem nabywcy nie było wykorzystanie gruntu dla celów rolnych.
Ponadto wskazał organ na wydanie dla strony interpretacji indywidualnej z dnia [...] r., w której Minister Finansów przyznał prawo do zwolnienia, o ile grunt nie utraci charakteru rolnego, ale zastrzegł, że okoliczności te podlegać będą badaniu w toku postępowania wymiarowego. Wyrokiem z dnia 28 lipca 2011 r. sygn. akt I SA/Wr 685/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu (WSA) oddalił skargę strony, od wyroku skarżący wniósł skargę kasacyjną.
W uzasadnieniu decyzji powołał organ odwoławczy orzecznictwo sądów administracyjnych dotyczące art. 21 ust. 1 pkt 28 u.p.d.o.f., z którego wynika, że dla oceny charakteru rolnego gruntu znaczenie mają okoliczności związane z faktycznym sposobem użytkowania gruntu, a nie formalnoprawne związane z charakterem gruntu wskazanym w ewidencji gruntów i budynków oraz, że utrata charakteru rolnego musi mieć związek ze sprzedażą i na ten dzień należy dokonywać oceny. Dyrektor Izby Skarbowej uwzględnił koszty związane z nabyciem nieruchomości.
W skardze do Sądu strona wniosła o zmianę zaskarżonej decyzji i uznanie prawa strony do zwolnienia, ewentualnie uchylenie decyzji na podstawie art. 154 § 1 kpa bądź wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 kpa z uwzględnieniem nowych dowodów w sprawie oraz zasądzenie kosztów postępowania. Zarzuciła strona:
1) błędną interpretację prawa przez uznanie, że utrata charakteru rolnego gruntu następuje na skutek nabycia przez osobę nieposiadającą gospodarstwa rolnego i sprecyzowanych planów co do dalszego wykorzystani gruntu w chwili jego nabycia, jak również przez utożsamianie zamiaru nabywcy co do dalszego wykorzystania gruntu z faktycznym charakterem nieruchomości,
2) błędną interpretację definicji nieruchomości rolnej przez przyjęcie, że nieruchomością rolna jest grunt wchodzący w skład gospodarstwa rolnego definiowanego jako areał o obszarze 1 ha, podczas gdy z przepisów wynika, że za nieruchomość rolną uznaje się "...nieruchomości, które są lub mogą być wykorzystywane do prowadzenia działalności wytwórczej w rolnictwie w zakresie produkcji roślinnej i zwierzęcej..." (art. 46/1 kc) lub stosownie do ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, art. 2 zostały "określone w ewidencji gruntow jako uzytki rolne",
3) naruszenie ustawy Ordynacja podatkowa:
- art. 120 poprzez niezastosowanie właściwej definicji gruntu rolnego, tj. z ww. pkt 2
- art. 121 poprzez nierzetelne postępowanie, brak oględzin gruntu
- art. 122 poprzez brak oględzin gruntu z zachowaniem zasad i reguł wynikających z produkcji rolnej,
- art. 125 poprzez brak wnikliwego badania sprawy,
- art. 187 poprzez brak wnikliwego przesłuchania świadka J. B.,
- art. 191 poprzez naruszenia zasady swobodnej oceny dowodów z pominięciem doświadczenia życiowego i logiki dnia codziennego w realiach kultury rolnej, z naruszeniem zasady prawdy obiektywnej i zasady praworządności,
4) naruszenie prawa procesowego – Kodeksu postępowania administracyjnego:
- art. 7 kpa – ponieważ organ nie dołożył starań i nie podjął wszelkich czynności dla zbadania stanu faktycznego,
- art. 75 i 85 kpa przez niedokonanie oględzin i brak wywiadu dotyczącego gruntu,
- art. 77 kpa brak wyczerpującego materiału dotyczącego wykorzystania gruntu przez nabywcę.
W uzasadnieniu strona podtrzymała dotychczasowego stanowisko, a ponadto wskazała, że nabywca w chwili sprzedaży nie miał sprecyzowanych planów co do zakupionej działki, ale obecnie wykorzystuje zakupiony grunt do celów rolnych. Nabywca – J. B. pozarolniczą działalność gospodarczą traktuje jako główne źródło przychodu, a ponadto prowadzi na własne potrzeby rodzinne gospodarstwo o charakterze rolnym (art. 23 Konstytucji). Dowodem na to jest zakup w 2011 r. kolejnej działki rolnej (akt notarialny strona przedłoży na rozprawie), jak również posiadanie zwierząt gospodarskich: konia, kozy, które to zwierzęta karmione są sianem wykaszanym m.in. na spornej działce nr [...] . Działka wykaszana jest przez J. B. osobiście lub przez sąsiada M. L. Czynności podejmowane przez nabywcę na spornej działce są zgodne z prawidłową gospodarką rolną. Skarżący podał, że powyższych okoliczności nie mógł wskazać wcześniej, ponieważ nie były mu wiadome. Ale potwierdzą je zeznania J. B. i M. L. Zdaniem strony organ przeprowadził zbyt ogólnikowe przesłuchanie nabywcy i dlatego nie ustalił prawidłowo stanu faktycznego, nie przeprowadził również oględzin gruntu, co pozwoliłoby na ustalenie faktycznego wykorzystania gruntu. Podkreśliła strona, że postępowanie trwało prawie rok i obejmowało okres wiosny i lata, a zatem organ miał możliwość sprawdzenia, jak wykorzystywany jest grunt. Ponadto zdaniem strony, nawet gdyby nabywca budował na zakupionym gruncie nieruchomość mieszkalną, a jednocześnie jego działania potwierdzają, że posiadane przez siebie grunty wykorzystuje na cele rolne przy prowadzeniu rodzinnego gospodarstwa rolnego, to nie można uznać, że budując dom zmieni rolny charakter gruntu.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasową argumentację.
Sąd na podstawie art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 270, zwanej dalej p.p.s.a.) dopuścił jako dowód w sprawie dołączone do skargi oświadczenie J. B. oraz oddalił wnioski dowodowe skarżącego dotyczące przesłuchania w charakterze świadka J. B. oraz M. L. jako, że w ramach postępowania przed sądem administracyjnym przeprowadzenie dowodu z przesłuchania świadka jest niedopuszczalne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje.
Sąd administracyjny, zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tego artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje zatem sprawę, rozstrzygniętą decyzją ostateczną, z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji (bądź postanowienia) w całości lub w części następuje wtedy, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dodać też trzeba, że stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną.
W tak określonym zakresie kognicji Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ decyzja Dyrektora Izby Skarbowej we W. nie narusza ani prawa materialnego ani przepisów postępowania.
Spór w sprawie dotyczy możliwości skorzystania przez skarżącego - w związku z dokonaniem w dniu 17 marca 2010 r. sprzedaży nieruchomości składającej się z niezabudowanej działki rolnej nr [...] położonej w obrębie B., Gmina J. - ze zwolnienia z art. 21 ust. 1 pkt 28 u.p.d.o.f. Zdaniem strony skarżącej nieruchomość w wyniku sprzedaży nie utraciła charakteru rolnego, co uprawnia stronę do zwolnienia, natomiast według organów podatkowych przedmiotowa działka utraciła w związku ze sprzedażą charakter rolny, a tym samym nie została spełniona jedna z przesłanek, o której stanowi art. 21 ust. 1 pkt 28 u.p.d.o.f.
W ocenie Sądu stanowisko zajęte przez organ podatkowy jest uzasadnione.
Stosownie do treści art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a u.p.d.o.f. źródłem przychodów jest odpłatne zbycie nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości - jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie. Od zasady opodatkowania przychodów z tego źródła ustawodawca przewidział wyjątki. Jeden z nich został uregulowany w art. 21 ust. 1 pkt 28 u.p.d.o.f. Zgodnie z tym przepisem wolne od podatku dochodowego są przychody uzyskane z tytułu sprzedaży całości lub części nieruchomości wchodzących w skład gospodarstwa rolnego; zwolnienie nie dotyczy przychodu uzyskanego ze sprzedaży gruntów, które w związku z tą sprzedażą utraciły charakter rolny lub leśny. Z powołanego unormowania wynika, że dla zaistnienia zwolnienia, przewidzianego w tym przepisie muszą zaistnieć łącznie dwie przesłanki. Pierwsza z nich ma charakter pozytywny i polega na sprzedaży całości lub części gruntów wchodzących w skład gospodarstwa rolnego. Druga zaś przesłanka ma charakter negatywny, a mianowicie nie może nastąpić utrata charakteru rolnego lub leśnego tych gruntów w związku z ich sprzedażą.
W sprawie nie ma sporu, i nie budzi to wątpliwości Sądu, co do spełnienia pierwszej przesłanki, tj. sprzedana w dniu 17 marca 2010 r. działka wchodziła w skład gospodarstwa rolnego zakupionego przez skarżącego w dniu 31 stycznia 2007 r. Sporne jest natomiast, czy w wyniku sprzedaży nieruchomość utraciła, czy też zachowała charakter rolny ?
Problematyka związana z zakresem zwolnienia podatkowego przewidzianego w art. 21 ust. 1 pkt 28 u.p.d.o.f. była już wielokrotnie przedmiotem rozważań w orzecznictwie sądowoadministracyjnym. Odnośnie tzw. przesłanki negatywnej zwolnienia można wskazać na utrwalone orzecznictwo, w które wpisuje się wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 28 lipca 2011 r. sygn. akt I SA/Wr 685/11 zapadły w wyniku skargi złożonej przez stronę na indywidualną interpretację Ministra Finansów dotyczącą sprzedaży przez skarżącego przedmiotowej nieruchomości i zwolnienia z art. 21 ust. 1 pkt 28 u.p.d.o.f. Sąd w składzie obecnym podziela poglądy wyrażone w orzecznictwie. Tezy i stwierdzenia zawarte w orzecznictwie Sąd przywoła w niniejszym wyroku.
Z orzecznictwa sądów administracyjnych wynika, że o braku przesłanki negatywnej zwolnienia, a zatem utracie przez grunt charakteru rolnego, decydują elementy faktyczne łączące się ze zmianą ich dotychczasowego przeznaczenia (wyroki: WSA we Wrocławiu z 17 lipca 2008 r., sygn. akt I SA/Wr 522/08, NSA: z 22 lipca 2008 r., sygn. akt II FSK 732/07, z 16 stycznia 2009 r., sygn. akt II FSK 1494/07, z 9 kwietnia 2010 r., sygn. akt II FSK 2097/08, z 13 grudnia 2011 r., sygn. akt 1198/10; (wszystkie wyroki dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych: orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej: CBOSA). Czyli zwrot normatywny, utrata charakteru rolnego, wiąże się z faktyczną, a nie formalnoprawną zdolnością produkcyjną gruntów.
Ustawa podatkowa nie określa charakteru owego związku ze sprzedażą. Związek ten należy w związku z tym rozumieć w znaczeniu jakie nadaje mu język polski, a więc szeroko tym bardziej, że sama sprzedaż nie może mieć bezpośredniego wpływu na zmianę charakteru gruntów. W konsekwencji więc analizowany zwrot które w związku z tą sprzedażą utraciły charakter rolny, należy rozumieć jako utratę charakteru rolnego gruntu na skutek jego przyszłego przeznaczenia przez nabywcę (por. wyrok NSA z 9 kwietnia 2010 r., sygn. akt II FSK 2097/08, CBOSA).
Decydującym dla ustalenia przesłanki negatywnej powinien być dzień sprzedaży. Przyjęcie dnia sprzedaży jako decydującego dla oceny wystąpienia przesłanki negatywnej przesądza o tym, że badając jej wystąpienie należy uwzględnić wszystkie okoliczności dotyczące przeznaczenia gruntu, znane na dzień dokonania transakcji. Okoliczności te mogą dotyczyć zarówno podatnika, jak i nabywcy, którego np. zakres działalności bądź czynności faktyczne podejmowane przed zawarciem umowy wskazują na to, że kupuje nieruchomość z zamiarem wykorzystania jej na cele inne niż rolne.
Cel nabycia gruntu może wynikać bezpośrednio z aktu notarialnego, z charakteru nabywcy, jak również z innych okoliczności związanych z daną transakcją. Całokształt tych okoliczności może wskazywać na utratę charakteru rolnego nawet wtedy, gdy według miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, grunt ten położony jest na terenie upraw rolnych. W tym zakresie twierdzenie, że strona (podatnik) nie ma wpływu na czynności podejmowane przez nabywcę po dacie nabycia (nie ma obowiązku ustalania zamiaru nabywcy) nie może decydować o tym, że przesłanka negatywna zwolnienia podatkowego w dacie sprzedaży nie zaistniała. Skoro podatnik jest zobowiązany do złożenia zeznania podatkowego w terminie płatności podatku (art. 30e u.p.d.o.f.), to powinien wiedzieć, czy podatek ten powinien zapłacić, czy też zachodzą przesłanki do zwolnienia od podatku, a tym samym powinien orientować się co do zamiarów nabywcy w stosunku do gruntu. (por. WSA we Wrocławiu z dnia 28 lipca 2011 r. sygn. akt I SA/Wr 685/11, CBOSA).
W niniejszej sprawie organy podatkowe przy prawidłowej interpretacji przepisów (zgodnej z wyżej przedstawioną) przeprowadziły postępowanie podatkowe z zachowaniem reguł określonych w ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz.U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm., dalej: O.p.). W sprawie został zgromadzony obszerny materiał dowodowy (z wykorzystaniem różnych środków dowodowych) odnośnie okoliczności zawarcia umowy, okoliczności dotyczących zarówno osoby sprzedawcy, jak i nabywcy, stanu prawnego dotyczącego nieruchomości (wydanych decyzji), przesłuchano również nabywcę. Materiał dowodowy został poddany ocenie, której zdaniem Sądu nie można zarzucić dowolności.
Z akt sprawy wynikają następujące okoliczności: skarżący na podstawie umowy sprzedaży nieruchomości - aktu notarialnego zawartej 17 marca 2010 r. pomiędzy skarżącym a p. J. B. zbył nieruchomość składającą się z niezabudowanej działki rolnej nr [...] o pow. 0,3100 ha położoną obrębie B., Gmina J. Sprzedawana działka nie stanowiła gospodarstwa rolnego w rozumieniu art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (t.j. Dz.U. z 2006 r., nr 136, poz. 969 ze zm.)
Od dokonanej czynności sprzedaży gruntu notariusz jako płatnik pobrał podatek od czynności cywilnoprawnych (pcc), a nabywca (według informacji z Pierwszego Urzędu Skarbowego we W.) nie występował o stwierdzenie nadpłaty w pcc, co mógłby uczynić z uwagi na włączenie nabytej nieruchomości do gospodarstwa rolnego. Nabywca gruntu – J. B. w chwili nabycia działki nie był rolnikiem ani posiadaczem gospodarstwa rolnego; prowadził pozarolniczą działalność gospodarczą – wynika to z twierdzeń skarżącego oraz zeznań J. B.
Zbywca – skarżący dysponował decyzją z dnia [...] r. nr [...] Burmistrza J. w sprawie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie domu jednorodzinnego na działce nr [...] obręb B. Burmistrz J. decyzją z dnia [...] r. nr [...] przeniósł na rzecz nabywcy – J. B. ww. decyzję o warunkach zabudowy.
J. B. przesłuchany w dniu 23 sierpnia 2011 r. w charakterze świadka zeznał, że działkę nabył z zamiarem zabudowy, a występując o przeniesienie ww. decyzji o warunkach zabudowy nie miał na myśli budynków związanych z gospodarstwem rolnym.
Ponadto skarżący przedmiotowy grunt oferował do sprzedaży jako działkę budowlaną. Wynika to wprost z umowy pośrednictwa na wyłączność w sprzedaży nieruchomości zawartej w dniu 16 października 2008 r. z DCN [...] Centrum Nieruchomości we W. sygn. S/nr 887 pomiędzy skarżącym a DCN.
W ocenie Sądu opisane wyżej ustalenia uprawniały organ do stwierdzenia, że na dzień sprzedaży działka utraciła charakter rolny. Przemawiają za tym wszystkie okoliczności, w tym dotyczące nabywcy, który na żadnym etapie postępowania nie wskazał, ani nawet nie zasugerował, że nabywana przez niego działka ma służyć celom rolnym. Nie podziela Sąd zarzutu skargi, że przesłuchanie świadka- J. B. nie było wnikliwe. O ile w toku przesłuchania faktycznie nie zadano wielu pytań, to jednak ich treść była wystarczająca i dawała świadkowi możliwość wypowiedzenia się co do celu zakupu i jego zamiarów względem działki. Świadek udzielił jasnych odpowiedzi, z których absolutnie nie wynika, aby działka miała zachować charakter rolny, wręcz przeciwnie, świadek wskazuje na prowadzenie działalności pozarolniczej, na chęć zabudowy działki i to nie budynkami związanymi z gospodarstwem rolnym. Również wypowiedź świadka udzielona po uwadze skarżącego (który był obecny w toku przesłuchania i przypomniał, że nabywca przy sprzedaży mówił, że nie wie, co zrobi z działką) nie wskazuje, że nabywca miał zamiar zachować charakter rolny działki. Nabywca jedynie stwierdził, że w chwili zakupu nie miał jeszcze sprecyzowanych planów co do zabudowy działki, ale dysponował gotówką, którą chciał gdzieś ulokować. Takim oświadczeniem nabywca nie zaprzeczył, że zakup działki nie był związany z przeznaczeniem jej na cel rolny.
Przedstawiane na etapie skargi argumenty, że pozarolnicza działalność gospodarcza jest głównym źródłem utrzymania nabywcy, ale oprócz tego nabywca prowadzi na własne potrzeby rodzinne gospodarstwo rolne (co mają potwierdzać dalsze zakupy nieruchomości przez J. B., w tym w 2011r. oraz dzierżawa dodatkowych nieruchomości), a zakupiona działka jest wykaszana, a siano wykorzystywane do karmienia zwierząt (koza, koń), nie mogą znaleźć aprobaty. Przede wszystkim istnienie przesłanki negatywnej, jak już powiedziano oceniane jest na dzień sprzedaży, tym samym obecne działania nabywcy (w tym wskazane w oświadczeniu dołączonym do skargi) nie mają dla sprawy znaczenia, co czyni również zarzuty o niedokonaniu oględzin działki nieuzasadnionymi. Ponadto nabywca w toku przesłuchania, mimo wyraźnego odwoływania się w pytaniach do prowadzenia działalności rolniczej, na nic takiego nie wskazywał.
Nie podziela również Sąd zarzutów skargi, że organ podatkowy przyjął, że grunt rolny to grunt wchodzący w skład gospodarstwa rolnego definiowanego jako areał o obszarze 1 ha. Organ podatkowy w ramach ustaleń faktycznych wskazał jedynie, że sprzedawana działka nie stanowiła gospodarstwa rolnego, a nabywca nie był posiadaczem gospodarstwa rolnego. Organy podatkowe oceny spełnienia przesłanki – braku utraty charakteru rolnego nie wiązały/ nie uzależniały od wielkości gruntów.
W ocenie Sądu także twierdzenie skarżącego, że sformułowanie oferty i wskazanie działki jaki budowlanej, miało jedynie być zachętą do zakupu, nie jest wiarygodne i przeczy logice i doświadczeniu życiowemu. Sposób sformułowania oferty niewątpliwie oznacza, że odpowiedzą na nią osoby zainteresowane zabudową działki, a nie osoby, które poszukują gruntu o przeznaczeniu rolnym i zamierzają taki charakter gruntu zachować.
Reasumując, Sąd w niniejszej sprawie stwierdził, że organy podatkowe zebrały i oceniły materiał dowodowy w sposób prawidłowy. W sprawie nie doszło do naruszenia wskazywanych przez stronę przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, w tym art. 21 ust. 1 pkt 28 u.p.d.o.f., art. 120, 121, 122, 125 § 1, art. 187, art. 191 O.p.
Odnośnie zarzutów dotyczących naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, to w sprawie nie miały one zastosowania. Postępowanie podatkowe jest prowadzone na podstawie ustawy Ordynacja podatkowa. Jednocześnie wskazuje Sąd, że mając na uwadze treść art. 134 § 1 p.p.s.a. oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) i pkt 2 p.p.s.a. Sąd dokonując oceny legalności decyzji uwzględnił, czy w sprawie nie zaistniały przesłanki do stwierdzenia nieważności decyzji bądź wznowienia postępowania. W tej sprawie Sąd takich przesłanek nie stwierdził.
Z tych względów na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło