I SA/Wr 247/16

WyrokWSA we Wrocławiu2016-06-03

Skład orzekający: Maria Tkacz-Rutkowska, Barbara Ciołek, Katarzyna Radom

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy nałożenie kary porządkowej na podstawie art. 262 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej jest uzasadnione w sytuacji, gdy podatnik nie przedłożył żądanych dokumentów źródłowych do siedziby organu podatkowego, mimo że mógł je okazać w miejscu ich przechowywania lub działać przez pełnomocnika?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że nałożenie kary porządkowej na podstawie art. 262 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej było uzasadnione. Bezzasadna odmowa przedłożenia organowi podatkowemu dokumentów znajdujących się w posiadaniu strony mieści się w katalogu zachowań uzasadniających nałożenie kary jako środka dyscyplinującego, mającego na celu wyegzekwowanie od podatnika zachowania zgodnego z prawem. Organy podatkowe prawidłowo zinterpretowały przepisy, a wezwania były zgodne z prawem, zawierały pouczenia i dotyczyły niezbędnych dokumentów do wyjaśnienia sprawy.
Stan faktyczny
Skarżący D. P. został wezwany przez organy podatkowe do przedłożenia dokumentów źródłowych związanych z rozliczeniem podatku od towarów i usług za 2011 r. Pomimo wielokrotnych wezwań, odroczeń terminów i możliwości działania przez pełnomocnika, skarżący nie przedłożył wymaganych dokumentów. W konsekwencji Naczelnik Urzędu Skarbowego nałożył na niego karę porządkową w wysokości 2.500 zł, a Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał to postanowienie w mocy. Skarżący zaskarżył postanowienie, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i bezzasadne nałożenie kary.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Maria Tkacz-Rutkowska, Sędziowie: sędzia WSA Barbara Ciołek, sędzia WSA Katarzyna Radom (sprawozdawca), Protokolant: starszy sekretarz sądowy Paulina Wódka, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 3 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi D. P. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] 2016 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary porządkowej: oddala skargę w całości. Zaskarżonym postanowieniem Dyrektor Izby Skarbowej we W. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w D. z [...] 2015 r. nakładające na skarżącego D. P. karę porządkową w wysokości 2.500 zł za niedostarczenie dokumentów źródłowych. Jak wynikało z akt sprawy wobec skarżącego 20 stycznia 2014 r. wszczęto kontrolę podatkową w zakresie rozliczenia w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2011 r., w związku z zakupami wynikającymi z faktur wystawionych przez "A" S.A. Stacja Paliw nr [...] w B.. Pismem z 28 kwietnia 2014 r. skarżący został wezwany do przedłożenia dokumentów źródłowych (podatkowej księgi przychodów i rozchodów, rejestrów zakupu, faktur, ewidencji środków trwałych za 2011 r.). Prawidłowo doręczone wezwanie pozostało bez reakcji skarżącego. Po wszczęciu postępowania podatkowego wezwanie strony do dostarczenia dokumentów źródłowych (rejestru zakupu i sprzedaży, faktur VAT, rachunków, ewidencji środków trwałych, umów cywilnych, remanentów początkowych i końcowych za 2011 r., dowodów wpłat na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne, wydruków DRA i RCX oraz innych dokumentów związanych z działalnością gospodarczą) zostało wystosowane 8 października 2014 r. (doręczone 13 października 2014 r.). Pismem z 17 października 2014 r. pracownica skarżącego T. I. wniosła o przedłużenie terminu do złożenia dokumentów do 1 lutego 2015 r. z uwagi na chorobę strony (przebyty [...]), załączając orzeczenie lekarskie z 26 marca 2014 r. oraz opinię sądowo – lekarską z 18 sierpnia 2014 r. Pismem z 29 października 2014 r. (doręczonym 17 listopada 2014 r.) organ podatkowy poinformował stronę o możliwości działania przez pełnomocnika, gdyż żądana czynność nie wymaga osobistego udziału skarżącego. W odpowiedzi z 26 listopada 2014 r. pracownik strony – T. I. wniosła o przedłużenie terminu do złożenia dokumentów, wyjaśniając, że stan zdrowia strony nie pozwala na ustanowienie pełnomocnika. Pismem z 10 grudnia 2014 r. (doręczonym 22 grudnia 2014 r., w trybie art. 150 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2015 r., poz. 613 ze zm., dalej powoływana jako O.p.) organ podatkowy po raz kolejny wskazał, że dostarczyć dokumenty może pełnomocnik lub upoważniony pracownik. W dniu 2 marca 2015 r. do organu podatkowego wpłynęło pełnomocnictwo udzielone przez skarżącego radcy prawnemu A. T.. Pismem z 7 lipca 2015 r. skarżący został po raz kolejny wezwany do przedłożenia dokumentów, wezwanie doręczono 23 lipca 2015 r. pełnomocnikowi skarżącego. W odpowiedzi z 28 lica 2015 r. pełnomocnik strony wniósł o przedłużenie terminu do 10 września 2015 r., z uwagi na urlop pracownika oraz ciężki stan zdrowia skarżącego. Do pisma dołączono kartę urlopową T. I. oraz orzeczenie lekarskie. Wobec niedochowania wskazanego przez pełnomocnika terminu postanowieniem z [...] 2015 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w D. nałożył na skarżącego karę porządkową w wysokości 2.500 zł. W uzasadnieniu opisał przebieg wydarzeń, stwierdzając, że skarżący nie zastosował się do wezwań o dostarczenie dokumentów i wskazanych przez siebie terminów. Przy wymiarze kary uwzględnił wysokość dochodów skarżącego za 2014 r. oraz jego stan zdrowia. Rozpatrując sprawę w postępowaniu odwoławczym Dyrektor Izby Skarbowej, po uzupełnieniu materiału dowodowego, zaskarżonym postanowieniem utrzymał w mocy orzeczenie organu I instancji. W uzasadnieniu przywołał treść art. 262 O.p. wywodząc, że ustanowiona w nim kara porządkowa pełni funkcje sankcji administracyjnej dyscyplinującej określone w niej podmioty (uczestników postępowania). Przesłankami jej zastosowania są: prawidłowe zawiadomienie uczestnika postępowania, pouczenie o konsekwencjach jego zignorowania oraz naruszenie nałożonego obowiązku bez uzasadnionej przyczyny. Odnosząc te uwagi na grunt sprawy organ odwoławczy wskazał, że skarżący był trzykrotnie wzywany do przedłożenia materiałów źródłowych, w związku z prowadzonym wobec niego postępowaniem w zakresie podatku od towarów i usług za 2011 r. i nieprawidłowościami dotyczącymi obrotu pustymi fakturami. Na każde wezwanie odpowiadał pracownik strony, informując o stanie skarżącego zdrowia i wnosząc o odroczenie terminu do złożenia dokumentów, kolejne pisma formułował ustanowiony w sprawie pełnomocnik. Żądane przez organ podatkowy dokumenty dotyczyły okoliczności faktycznych mających znaczenie dla prowadzonego postępowania, uchylanie się od ich dostarczenie rodzi podejrzenie o utrudnianie czynności procesowych. Także wysokość nałożonej kary (2.500 zł wobec granicy 2.800 zł) jest w ocenie organu odwoławczego prawidłowa, uwzględnia stan zdrowia i dochody skarżącego. Organ podatkowy wskazał nadto, że skarżący był informowany o możliwości działania przez pełnomocnika. W toku postepowania skarżący powoływał się na ciężki stan zdrowia, co jego zdaniem wykluczało możliwość ustanowienia pełnomocnika, to jednak dalsze działania strony przeczą tej tezie. Skarżący ustanowił bowiem pełnomocnika, nadto – jak wynika z przedłożonych akt – wystawił kartę urlopową dla pracownika, zawarł umowę o pracę z pracownikiem (obowiązującą od 28 września 2015 r.), co dowodzi, że prowadzi działalność gospodarczą, podpisuje dokumenty i podejmuje decyzje w swojej firmie. W dalszych wywodach organ podatkowy stwierdził, że ciężar dowodzenia leży po jego stronie, co nie oznacza, że podatnik może czuć się zwolniony od współdziałania w tym względzie. Za nieuzasadnione uznał więc zarzuty podnoszące bezpodstawność wezwań o dostarczenie dokumentów źródłowych i zastosowania kary porządkowej. Podzielając argumentację zażalenia dotyczącą charakteru kary porządkowej i konieczności badania stopnia zawinienia strony, organ odwoławczy stwierdził, że okoliczności sprawy uzasadniają jej zastosowanie, skarżący był kilkukrotnie wzywany do przedłożenia dokumentów, do czego się nie zastosował. Postawę strony organ podatkowy ocenił jako uporczywe odmawianie okazania posiadanych dokumentów, co utrudnia prowadzenie postępowania. Końcowo organ podatkowy wskazał, że kierowane do strony wezwania czyniły zadość wymogom z art. 159 O.p., zaś ich przedmiot mieścił się zarówno w treści art. 159 jak i art. 262 O.p. – jako przedmiot oględzin. W tym względzie organ podatkowy odwołał się do poglądów judykatury, potwierdzających takie rozumienie ww. przepisów. W skardze strona domagała się uchylenia postanowień organów obu instancji. Zarzucała naruszenie art. 155 § 1 O.p., poprzez jego błędną wykładnię, a w konsekwencji nieuzasadnione zastosowanie, w sytuacji gdy czynności, których domagał się organ podatkowy nie były niezbędne dla wyjaśnienia sprawy. Ponadto formułowała zarzut naruszenia art. 262 § 1 pkt 2 O.p., przez błędną wykładnię i przyjęcie, że skarżący bezzasadnie odmówił okazania przedmiotu oględzin, gdy tymczasem nie dostarczył dokumentów do siedziby organu podatkowego oraz zarzucił naruszenie art. 262 § 1 O.p., poprzez bezzasadne nałożenie na stronę kary porządkowej w rażąco wysokiej kwocie, nieadekwatnej do okoliczności sprawy. W uzasadnieniu strona, powołując się na art. 262 O.p., wskazała, że zawarty tam katalog zachowań i podmiotów jest zamknięty. Odwołując się do celu tej regulacji wskazała, że nie może służyć jako sankcja w przypadku odmowy dostarczenia przez stronę materiałów niezbędnych do merytorycznego rozpoznania sprawy. Odwołując się do zasady praworządności oraz art. 155 O.p. strona wywodziła, że w rozpoznawanej sprawie istotne jest to czy skarżący odliczając podatek naliczony działał w dobrej wierze, do poczynienia takich ustaleń żądane przez organy podatkowe dokumenty są zbędne. Nadto czynność żądana przez organ podatkowy nie wymagała osobistego udziału strony, co oznacza, że organ podatkowy mógł materiał dowodowy pozyskać w inny sposób. W konsekwencji organ podatkowy działał bez podstawy prawnej. Organ podatkowy mógł zatem materiały źródłowe badać u podatnika lub w miejscu ich przechowywania. Ponadto strona nie odmówiła okazania dowodów lecz nie dostarczyła ich do siedziby organu podatkowego, co wyklucza zastosowanie art. 262 § 1 pkt 2 O.p. Przepis ten nadto stanowi jedynie o bezzasadnej odmowie udziału w innej czynności, w zakresie tym nie mieści się dostarczenie dokumentacji do siedziby organu podatkowego. Taki obowiązek wprowadzono dopiero od 1 stycznia 2016 r. Podobne wnioski wyprowadziła skarżąca z analizy zakresu przedmiotowego art. 155 O.p. W opinii strony kara pieniężna jest sankcją administracyjną służącą dyscyplinowaniu podatników, a nie ich represjonowaniu za odmowę współpracy w zakresie ustalenia stanu faktycznego, co zaistniało w rozpoznawanej sprawie, gdyż w żadnym wezwaniu nie wskazano, że okazanie dokumentów determinuje wydanie decyzji merytorycznej. Końcowo skarżący zarzucał brak uzasadnienia wysokości zastosowanej kary, co z uwagi na jej charakter jest niezbędne. W odpowiedzi na skargę organ podatkowy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 oraz art. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez m.in. kontrolę administracji publicznej. Kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem wydawanych przez nią decyzji, postanowień bądź innych aktów. W wyniku takiej kontroli decyzja lub postanowienie mogą zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub że doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2015 r., poz. 613– dalej p.p.s.a.). Uzupełniająco wskazać należy, że zgodnie z treścią art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oceniając zaskarżone postanowienie, w świetle opisanych kompetencji, Sąd stwierdza, że nie narusza ono przepisów prawa procesowego jak i materialnego, co nakazywało oddalenie skargi. Rację ma organ podatkowy, że zaistniałe okoliczności, opisane w treści zaskarżonej decyzji uzasadniały nałożenie na stronę kary porządkowej, o której mowa w art. 262 § 1 O.p. Stosownie do treści tego przepisu (w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonego postanowienia) strona, pełnomocnik strony, świadek lub biegły, którzy mimo prawidłowego wezwania organu podatkowego: 1) nie stawili się osobiście bez uzasadnionej przyczyny, mimo że byli do tego zobowiązani, lub 2) bezzasadnie odmówili złożenia wyjaśnień, zeznań, wydania opinii, okazania przedmiotu oględzin lub udziałów innej czynności, lub 3) bez zezwolenia tego organu opuścili miejsce przeprowadzania czynności przed jej zakończeniem, mogą zostać ukarani karą porządkową do 2800 zł . Jak wynika z powyższego, podstawową przesłanką nałożenia kary porządkowej jest skierowanie do strony przez organ podatkowy prawidłowego wezwania do określonego zachowania się. Z takiego wezwania powinno wynikać w sposób jasny i precyzyjny, jakiego zachowania, spośród wymienionych w art. 262 § 1 O.p. oczekuje organ podatkowy. Ponadto jak wskazuje się w piśmiennictwie, celem omawianego unormowania jest zdyscyplinowanie uczestników postępowania i wymuszenie posłuchu dla postanowień organów podatkowych. Równocześnie ma on zapewnić sprawny przebieg postępowania i wydawania rozstrzygnięcia w przewidzianym ustawowo terminie (D. Brzeziński, M. Kalinowski, A. Olesińska, M. Masternak, J. Orłowski: Ordynacja podatkowa, Komentarz tom II, Toruń 2007 s. 627 i nast.). Kara porządkowa nakładana na podstawie tego przepisu stanowi sankcję administracyjną, nie jest więc karą w znaczeniu przepisów prawa karnego. Zakres podmiotowy stosowania kar porządkowych w omawianym przepisie obejmuje wszystkich uczestników postępowania z wyjątkiem określonym w art. 262 § 4 O.p., a zakres przedmiotowy stosowania tego środka został szczegółowo uregulowany w art. 262 § 1 pkt 1-3 O.p. i jest to wyliczenie wyczerpujące. Obejmuje ono m.in. obowiązek złożenia wyjaśnień, zeznań, wydania opinii, okazania przedmiotu oględzin lub udziału w innej czynności (art. 262 § 1 pkt 2 O.p.). Każdorazowe wystąpienie okoliczności wskazanych w tym przepisie może skutkować wymierzeniem przez organ podatkowy takiej kary (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 25 października 2010r., sygn. akt I SA/Po 449/10, publ. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, dalej powoływanej jako CBOSA). Analizowany przepis służy zatem realizacji nie tylko zasady szybkości i sprawności postępowania wyrażonej w art. 125 § 1 O.p., ale również zasady prawdy materialnej (art. 122 O.p.). Organ podatkowy ma bowiem obowiązek podjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. W sytuacji, więc gdy podmiot w ogóle nie stosuje się do wezwania, organ podatkowy ma prawo podjąć dopuszczalne prawem kroki zmierzające do skutecznego przeprowadzenia czynności dowodowych (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 21 października 2011 r., sygn. akt II FSK 775/10, publ. w CBOSA). Ponadto z treści art. 262 § 1 O.p. wynika, że organ podatkowy ma możliwość, ale nie musi wymierzyć kary porządkowej w sytuacji, gdy opisane w nim podmioty wypełnią przesłanki z § 1 art. 262 O.p. Warto również zauważyć, że organ podatkowy wymierzając karę porządkową z art. 262 § 1 O.p. także w odniesieniu do jej wysokości działa w ramach uznania. Powinien zatem przedstawić argumenty, dlaczego wymierza taką, a nie inną wysokość kary porządkowej. Winien również powiązać dotkliwość nałożonej grzywny z rodzajem przewinień, których dopuściła się strona. W rozpoznawanej sprawie wymogom tym organy podatkowe sprostały. Jak wynika z akt sprawy skarżący został prawidłowo wezwany do okazania materiałów źródłowych szczegółowo opisanych w orzeczeniach organów obu instancji. Wezwania zawierające zrozumiałe i rzeczowe określenie zakresu żądanych dokumentów zostały prawidłowo doręczone skarżącemu, czego nie neguje. Zawierały nadto wymagane prawem pouczenie o skutkach niezastosowania się do wezwania, a opisanych w art. 262 O.p. W tym względzie skarżący nie formułuje zarzutów. Podobnie jak w zakresie dotyczącym strony podmiotowej i możliwości skierowania do strony takiego wezwania. Zastrzeżenia skarżącego budzi natomiast zakres przedmiotowy wezwania w kontekście zapisów art. 262 i art. 159 O.p., kwestia niezbędności żądanych dokumentów z punktu widzenia prowadzonego postępowania oraz wysokość nałożonej na niego kary porządkowej. Także i w tym zakresie, zdaniem Sądu, działania organów podatkowych nie naruszają przepisów prawa, w tym w szczególności art. 262, art. 155 i art. 159 O.p. Słusznie wywodzą organy podatkowe, że zakres przedmiotowy ww. przepisów obejmuje również zobowiązanie strony do przedłożenia niezbędnej dla sprawy dokumentacji. Na podstawie art.155 § 1 w zw. z art.189 O.p. organ podatkowy może wezwać stronę do złożenia wyjaśnień, zeznań lub do dokonania określonej czynności, w tym do przedstawienia dowodów znajdujących się w jej posiadaniu. Z tymi zapisami koresponduje treść art. 262 § 1 pkt 2 O.p. stanowiącego o sankcji za bezzasadną odmowę złożenia wyjaśnień, zeznań, wydania opinii, okazania przedmiotu oględzin lub udziału w innej czynności. W opinii Sądu w pojęciu dokonania określonej czynności mieści się także przedstawienie dowodów wskazanych przez organ podatkowy, a będących w posiadaniu strony. Wprawdzie samoistnie przepis art. 189 § 1 O.p. ma charakter porządkowy, a obowiązek dostarczenia dowodów w tym trybie nie jest opatrzony sankcją, jednak nieuzasadniona odmowa wykonania wezwania skierowanego w trybie art. 155 § 1 O.p. skutkuje już możliwością nałożenia kary porządkowej. Pogląd ten znajduje uzasadnienie w orzecznictwie sądów administracyjnych, wskazać tu trzeba na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z 14 września 2010r. (sygn. akt I SA/Rz 399/10, publ. SIP Lex nr 750138). Należy przy tym dodać, że to organ podatkowy jako gospodarz postępowania podatkowego decyduje, jakie działania należy podjąć w celu dokładnego wyjaśnienia sprawy, a w ramach tych czynności – zdaniem Sądu - mieszczą się też oględziny dowodów (np. dokumentów) znajdujących się w posiadaniu strony. Bezzasadna odmowa przedłożenia organowi podatkowemu dokumentów mieści się zatem w katalogu zachowań wymienionych w art. 262 § 1 pkt 2 O.p., uzasadniających nałożenie kary porządkowej jako środka dyscyplinującego, zmierzającego do wyegzekwowania od podatnika takiego zachowania, do jakiego organ zobowiązał go zgodnie z prawem. Teza ta znajduje wsparcie w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 14 października 2010 r. sygn. akt II FSK 760/10; z 21 października 2010 r. sygn. akt II FSK 775/10; z 25 kwietnia 2014 r. sygn. akt II FSK 1138/12 – wszystkie orzeczenia publ. w CBOSA). W świetle przedstawionych okoliczności organy podatkowe w sposób prawidłowy zinterpretowały sporne w sprawie przepisy, poprawnie wywodząc, że skarżący mieści się w katalogu podmiotów objętych regulacją art. 262 O.p., zaś żądanie organu podatkowego nie wykracza poza zakres przedmiotowy tej normy. Zastrzeżeń nie budzą także dalsze okoliczności warunkujące zastosowanie omawianej regulacji, prawidłowość wezwań kierowanych do skarżącego i to zarówno w zakresie ich treści jak i pouczenia. W tych okolicznościach jako nieuzasadnione jawią się zarzuty działania bez podstawy prawnej, rozumiane jako wykroczenie przez organ podatkowy poza granice przedmiotowe art. 262 O.p. i art. 155 w zw. z art. 159 O.p. Nieuzasadnione są również argumenty podważające wagę żądanej przez organ podatkowy dokumentacji. Z akt sprawy wynika bowiem, że prowadzone postępowanie dotyczy rozliczenia strony w zakresie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2011 r., a zatem elementem niezbędnym jest weryfikacja prowadzonych przez skarżącego urządzeń księgowych oraz dokumentów źródłowych w postaci faktur i innych opisanych w wezwaniu pism. Fakt, że wyeksponowany przez organy podatkowe zarzut dotyczy podejrzenia rozliczenia zobowiązań podatkowych na podstawie fikcyjnych faktur, nie uchyla powinności kompleksowego zbadania dokumentacji podatkowej strony, a zatem i oceny całego materiału dowodowego, co z kolei wynika z treści art. 122 w związku z art. 187 § 1 O.p. Jak już wskazano w ramach posiadanych kompetencji, wynikających z art. 155 w zw. z art. 189 O.p., organ podatkowy jest upoważniony do żądania od strony okazania dokumentacji znajdującej się w jej posiadaniu. Z takim przypadkiem mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie, co czyni bezzasadnymi zarzuty skargi wykluczające takie uprawnienie organów podatkowych oraz wskazujące, że winny one pozyskać te dokumenty w inny sposób. Jak wynika z akt sprawy podmiotem, który władał ww. dokumentacją był wyłącznie skarżący, który bez uzasadnionych przyczyn nie okazał jej organom podatkowym, nie wskazał także innej możliwości zapoznania się z jej treścią przez organy podatkowe. Przy czym słuszne jest twierdzenie organu odwoławczego, że skarżący działa w sposób uporczywy, nie przedkładając żądanych dokumentów, co może wskazywać na chęć paraliżowania działań organów podatkowych. Jak wynika z akt sprawy strona była trzykrotnie wzywana do okazania dokumentacji, raz na etapie postępowania kontrolnego (28 kwietnia 2014 r.) i dwukrotnie na etapie postępowania podatkowego (8 października 2014 r. i 7 lipca 2015 r.). W między czasie organ podatkowy korespondował ze stroną, wnoszącą o wydłużenie terminów do okazania dokumentów, wyjaśniając, że nie jest konieczne osobiste działanie strony, może zastąpić ją pełnomocnik, co uzasadniałoby twierdzenie strony o złym stanie zdrowia. Pomimo uwzględniania wniosków skarżącego, odraczania terminów, ponownych wezwań oraz pomimo działania za pośrednictwem osób trzecich (pierwotnie pracownika, a następne pełnomocnika) strona nie zastosowała się do wezwań organu podatkowego, nie podając przy tym przekonujących przyczyn tego zaniechania. Podnoszone argumenty skarżącego o stanie zdrowia nie są spójne z podejmowanymi czynnościami. Pomimo wskazywania na brak możliwości ustanowienia pełnomocnika czy prowadzenia firmy skarżący udzielił pełnomocnictwa oraz prowadził sprawy firmy, o czym świadczą dokumenty załączone do pism kierowanych do organów podatkowych (udzielnie urlopu pracownikowi, podpisanie z nim umowy o pracę). Powyższe uzasadnia tezę wyrażoną przez organy podatkowe w zaskarżonym postanowieniu, że zaniechania strony nie mają uzasadnionej przyczyny, co z kolei stanowi przesłankę zastosowania sankcji wynikającej z art. 262 O.p. Wbrew zarzutom skargi organy podatkowe w treści swoich rozstrzygnięć odniosły się, i to w sposób właściwy, do adekwatności (wysokości) nałożonej kary porządkowej. W tym zakresie dokonano oceny posiłkując się sytuacją majątkową skarżącego, w szczególności dochodami uzyskanymi w 2014 r. oraz postawą skarżącego w toku prowadzonych postępowań. Przepis art. 262 Ordynacji podatkowej, w brzmieniu obowiązującym w 2015 r., pozwalał na nałożenie kary porządkowej do kwoty 2800 złotych. Każda, zatem kwota kary nieprzekraczająca tej wysokości, powinna być uznawana za nienaruszającą przepisu. Tak więc, sankcja pieniężna w wysokości nałożonej zaskarżonym postanowieniem, w kwocie niższej niż maksymalna kara przewidzianej przepisem, jest zgodna z prawem. Uznając, że zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa tak procesowego jak i materialnego, Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę jako nieuzasadnioną oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło