I SA/Wr 257/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Lidia Błystak po rozpoznaniu w dniu 5 maja 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Ł. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu na skutek sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego z dnia 31 marca 2008 r. w sprawie ze skargi Ł. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości łącznego zobowiązania podatkowego za 2002 r. postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. POSTANOWIENIE Dnia 5 maja 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Lidia Błystak po rozpoznaniu w dniu 5 maja 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu na skutek sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego z dnia 31 marca 2008 r. w sprawie ze skargi M. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości łącznego zobowiązania podatkowego za 2002 r. postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. POSTANOWIENIE Dnia 5 maja 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Lidia Błystak po rozpoznaniu w dniu 5 maja 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu na skutek sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego z dnia 31 marca 2008 r. w sprawie ze skargi P. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości łącznego zobowiązania podatkowego za 2002 r. postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. W sprawie, w odpowiedzi na wezwanie Sądu do solidarnego uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 500 zł skarżący Ł. G. wniósł o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu. Analogiczne wnioski złożyli także pozostali skarżący w sprawie tj. M. G. i P. G., prowadzący z wnioskodawcą wspólne gospodarstwo domowe. W uzasadnieniu zgłoszonego wniosku skarżący podał, że mieszka oraz prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z matką oraz dorosłą siostrą. W odniesieniu do źródeł i wysokości dochodu rodziny skarżący wskazał, że otrzymuje miesięczne wynagrodzenie w kwocie [...] zł, siostra (P. G.) w kwocie [...] zł, zaś matka (M. G.) ma przyznane prawo do świadczeń rentowych w kwocie [...] zł, co łącznie składa się na miesięczny dochód trzyosobowej rodziny w kwocie [...] zł. Zgodnie z oświadczeniem wnioskodawcy, z w/w kwoty pokrywane są następujące wydatki: czynsz w kwocie 400 zł, opłata za wodę (120 zł), opłata za energię elektryczną (100 zł), a nadto, czesne za naukę wnioskodawcy (300 zł) oraz jego siostry (700 zł). Zgodnie z oświadczeniem, skarżący nie posiada żadnego majątku, ani oszczędności. Wspólnie z matką i siostrą zajmują mieszkanie o powierzchni 63 m(2). Wobec faktu, że oświadczenie zawarte we wniosku okazało się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych strony, referendarz sądowy wezwał skarżącego do przedłożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych dotyczących jego sytuacji finansowej (odpisów zeznań podatkowych; zaświadczenia o dochodach; zestawienia ponoszonych wydatków; wyciągów z rachunków bankowych za ostatnie 3 miesiące; informacji o korzystaniu z Pomocy Społecznej i innych form wsparcia państwowego). Postanowieniem z dnia 31 marca 2008 r. referendarz sądowy odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie podnosząc, że wnioskodawca nie udokumentował wysokości deklarowanych wydatków, co nie pozwalało na ocenę rzeczywistych możliwości finansowych strony. W szczególności, pomimo wezwania, skarżący nie przedłożył wymaganych dokumentów, które by potwierdzały, iż sytuacja majątkowa strony jest istotnie na tyle trudna, że nie jest ona w stanie ponieść kosztów sądowych w sprawie. Pismem z dnia [...] (data stempla pocztowego) skarżący wniósł sprzeciw od w/w postanowienia. Do pisma dołączono – zaświadczenie o zaleganiu z opłatami za zużycie wody, rachunki za czesne Ł. G. (w tym opłaty za egzaminy poprawkowe), harmonogram spłat przez Ł. G. rat kredytowych, wezwanie P. G. do uregulowania zaległych płatności za czesne, wezwanie do zapłaty zaległych opłat związanych z eksploatacją lokalu, na nadto, wyciąg z rachunku bankowego P. G. za okres od 16 lutego 2008 r. do 15 marca 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270; Nr 162 poz. 1692; Nr 94 poz. 788; Nr 169 poz. 1417 zwanej dalej u.p.s.a..) w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie przeciwko któremu został wniesiony traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym. Stosowanie do treści art. 245 § 1 u.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W stanie faktycznym sprawy, skarżący Ł. G. wniósł o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych. Jak stanowi dyspozycja art. 245 § 2 u.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, a przyznanie takiego prawa osobie fizycznej następuje w sytuacji, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wskazana regulacja stanowi odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowo-administracyjnego zawartej w art. 199 u.p.s.a. Zatem rzeczą wnioskodawcy - jako zainteresowanego - jest wykazanie, iż jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie w postaci całkowitego, bądź częściowego zwolnienia od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych w sprawie. Tym samym, to na wnioskodawcy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się on w sytuacji uprawniającej do przyznania mu prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie Sądu w tym względzie zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. Dokonując analizy sytuacji materialnej skarżącego Sąd nie znalazł okoliczności pozwalających uznać zasadność wniosku o zwolnienie strony od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. W ocenie Sądu, brak było przesłanek także na częściowe zwolnienie skarżącego od ponoszenia takiego obowiązku. W przekonaniu Sądu, wymagana wysokość wpisu w kwocie 500 zł stanowić będzie obciążenie, które leży w granicach możliwości finansowych skarżącego. Tym bardziej jeżeli zważyć, iż ciążący z tego tytułu na skarżącym obowiązek uiszczenia wpisu od skargi obciąża solidarnie także pozostałych skarżących, a zatem, wymagana od skargi kwota 500 zł niejako "rozkłada się" nie tylko na skarżącego, ale również na pozostałych domowników, występujących z nim wspólnie jako strona skarżąca w sprawie. Przy ocenie wniosku o przyznanie prawa pomocy należało zatem mieć na uwadze nie tylko dochody wnioskodawcy, ale także i pozostałych współzobowiązanych. W kontekście tym należy podnieść, iż skarżący, pomimo wezwania, nie przedstawił jakiegokolwiek zaświadczenia (także wyciągów z rachunku bankowego), które potwierdzałoby jego twierdzenia co do wysokości miesięcznego wynagrodzenia. W związku z powyższym można przyjąć, iż skarżący otrzymuje co najmniej deklarowaną we wniosku kwotę [...] zł, co nie wyklucza oczywiście faktu, iż wynagrodzenie to może być de facto także i wyższe. Przy tej okazji należy podnieść, iż Sąd nie jest zobowiązany do prowadzenia dochodzeń w sytuacji, gdy dokładne dane umożliwiające pełną ocenę stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych wnioskodawcy nie są znane Sądowi wobec uchylania się wnioskodawcy od złożenia stosownych dokumentów. Jak już bowiem wskazano, sprawą zainteresowanego jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy (por. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 16 lipca 2004 r., sygn. akt I SA/Gd 2092/02). Odnosząc się do podnoszonej we wniosku kwestii wydatków za naukę wnioskodawcy i jego siostry (czesne) i związany z tym obowiązek spłacania kredytu zaciągniętego celem dalszego dokształcania się należy wskazać, iż okoliczność ta nie może mieć decydującego znaczenia przy ocenie możliwości finansowych skarżącego. Jako powszechnie ugruntowany w orzecznictwie sądowym należy uznać pogląd, w myśl którego, zobowiązania cywilnoprawne (rata kredytu) nie mogą mieć pierwszeństwa przed kosztami postępowania sądowego. Z powyższych względów Sąd uznał, że skarżący nie wykazał, że spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy, w tym także nie udowodnił faktu, że nie ma realnych możliwości finansowych poniesienia kosztów zastępstwa prawnego w sprawie. Niejako na marginesie należy wskazać, że odmowa przyznania stronie pomocy ze strony profesjonalnego pełnomocnika nie ograniczy jej prawa do Sądu, albowiem Sąd, stosownie do dyspozycji art. 6 u.p.s.a., w razie potrzeby udzieli stronie niezbędnych wskazówek co do czynności procesowych oraz pouczy stronę o skutkach prawnych tych czynności oraz ich zaniedbań. Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 u.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia. UZASADNIENIE W sprawie, w odpowiedzi na wezwanie Sądu do solidarnego uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 500 zł skarżąca M. G. wniosła o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu. Analogiczne wnioski złożyli także pozostali skarżący w sprawie tj. P. G. i Ł. G., prowadzący z wnioskodawczynią wspólne gospodarstwo domowe. W uzasadnieniu zgłoszonego wniosku skarżąca podała, że mieszka oraz prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z dorosłymi dziećmi. W odniesieniu do źródeł i wysokości dochodu rodziny skarżąca wskazała, że jest rencistką i z tego tytułu otrzymuje świadczenie rentowe w kwocie 440 zł miesięcznie. Podała również, że syn – Ł. G. otrzymuje miesięczne wynagrodzenie w kwocie 1.700 zł, zaś córka – M. G. w kwicie 1.300 zł, co łącznie składa się na miesięczny dochód trzyosobowej rodziny w kwocie 3.440 zł. Zgodnie z oświadczeniem wnioskodawczyni, z w/w kwoty pokrywane są następujące wydatki: czynsz w kwocie 400 zł, opłata za wodę (120 zł), opłata za energię elektryczną (100 zł), a nadto, czesne za naukę córki (700 zł) oraz syna (300 zł). Zgodnie z oświadczeniem, skarżąca nie posiada żadnego majątku, ani oszczędności. Wspólnie z dziećmi zajmuje mieszkanie o powierzchni 63 m(2). Wobec faktu, że oświadczenie zawarte we wniosku okazało się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych strony, referendarz sądowy wezwał skarżącą do przedłożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych dotyczących jego sytuacji finansowej (odpisów zeznań podatkowych; zaświadczenia o dochodach; zestawienia ponoszonych wydatków; wyciągów z rachunków bankowych za ostatnie 3 miesiące; informacji o korzystaniu z Pomocy Społecznej i innych form wsparcia państwowego). Postanowieniem z dnia 31 marca 2008 r. referendarz sądowy odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie podnosząc, że wnioskodawczyni nie udokumentowała wysokości deklarowanych wydatków, co nie pozwalało na ocenę rzeczywistych możliwości finansowych strony. W szczególności, pomimo wezwania, skarżąca nie przedłożyła wymaganych dokumentów, które by potwierdzały, iż sytuacja majątkowa strony jest istotnie na tyle trudna, że nie jest ona w stanie ponieść kosztów sądowych w sprawie. Pismem z dnia 21 kwietnia 2008 r. (data stempla pocztowego) skarżąca wniosła sprzeciw od w/w postanowienia. Do pisma dołączono – zaświadczenie o zaleganiu z opłatami za zużycie wody, rachunki za czesne Ł. G. (w tym opłaty za egzaminy poprawkowe), harmonogram spłat przez Ł. G. rat kredytowych, wezwanie P. G. do uregulowania zaległych płatności za czesne, wezwanie do zapłaty zaległych opłat związanych z eksploatacją lokalu, na nadto, wyciąg z rachunku bankowego P. G. za okres od 16 lutego 2008 r. do 15 marca 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270; Nr 162 poz. 1692; Nr 94 poz. 788; Nr 169 poz. 1417 zwanej dalej u.p.s.a..) w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie przeciwko któremu został wniesiony traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym. Stosowanie do treści art. 245 § 1 u.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W stanie faktycznym sprawy, skarżąca M. G. wniosła o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych. Jak stanowi dyspozycja art. 245 § 2 u.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, a przyznanie takiego prawa osobie fizycznej następuje w sytuacji, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wskazana regulacja stanowi odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowo-administracyjnego zawartej w art. 199 u.p.s.a. Zatem rzeczą wnioskodawcy - jako zainteresowanego - jest wykazanie, iż jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie w postaci całkowitego, bądź częściowego zwolnienia od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych w sprawie. Tym samym, to na wnioskodawcy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się on w sytuacji uprawniającej do przyznania mu prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie Sądu w tym względzie zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. Dokonując analizy sytuacji materialnej skarżącej Sąd nie znalazł okoliczności pozwalających uznać zasadność wniosku o zwolnienie strony od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. W ocenie Sądu, brak było przesłanek także na częściowe zwolnienie skarżącej od ponoszenia takiego obowiązku. U podstaw wydanego rozstrzygnięcia legło przekonanie Sądu, że skarżąca nie udowodniła podnoszonych przez siebie okoliczności a istotnych dla oceny jej realnych możliwości finansowych. O złej kondycji finansowej strony Sąd nie mógł bowiem wywodzić na podstawie samych twierdzeń strony, że jest rencistką i pobiera z tego tytułu kwotę 440 zł miesięcznie. Tym bardziej, że skarżąca w żaden sposób nie udokumentowała swoich twierdzeń, pomimo takiego wezwania skierowanego do niej przez referendarza sądowego. Ponadto, pomimo iż w piśmie z dnia 21 kwietnia 2008 r. strona wymieniła jako załącznik do w/w pisma – odcinek renty, stosownego dokumentu nie dołączyła. Przy tej okazji należy podnieść, iż Sąd nie jest zobowiązany do prowadzenia dochodzeń w sytuacji, gdy dokładne dane umożliwiające pełną ocenę stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych wnioskodawcy nie są znane Sądowi wobec uchylania się wnioskodawcy od złożenia stosownych dokumentów. Jak już bowiem wskazano, sprawą zainteresowanego jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy (por. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 16 lipca 2004 r., sygn. akt I SA/Gd 2092/02). Niejako na marginesie należy wskazać nadto, że skarżąca jest zobowiązana do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 500 zł (co stanowi na tym etapie jedyny wydatek) solidarnie z pozostałymi skarżącymi w sprawie, a zatem, obowiązek ten niejako "rozkłada się" na wszystkie osoby stanowiące stronę skarżącą w sporze, co niewątpliwie ma znaczenie z punktu widzenia zapewnienia wnioskodawczyni z jednej strony - niezbędnych środków utrzymania, z drugiej zaś, prawa do Sądu. Z powyższych względów Sąd uznał, że skarżąca nie wykazała, że spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy, w tym także nie udowodniła faktu, że nie ma realnych możliwości finansowych poniesienia kosztów zastępstwa prawnego w sprawie. Należy przy tym podkreślić, że odmowa przyznania stronie pomocy ze strony profesjonalnego pełnomocnika nie ograniczy jej prawa do Sądu, albowiem Sąd, stosownie do dyspozycji art. 6 u.p.s.a., w razie potrzeby udzieli stronie niezbędnych wskazówek co do czynności procesowych oraz pouczy stronę o skutkach prawnych tych czynności oraz ich zaniedbań. Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 u.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia. UZASADNIENIE W sprawie, w odpowiedzi na wezwanie Sądu do solidarnego uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 500 zł skarżąca P. G. wniosła o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu. Analogiczne wnioski złożyli także pozostali skarżący w sprawie tj. M. G. i Ł. G., prowadzący z wnioskodawczynią wspólne gospodarstwo domowe. W uzasadnieniu zgłoszonego wniosku skarżąca podała, że mieszka oraz prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z matką oraz dorosłym bratem. W odniesieniu do źródeł i wysokości dochodu rodziny skarżąca wskazała, że otrzymuje miesięczne wynagrodzenie w kwocie 1300 zł, brat (Ł. G.) w kwocie 1700 zł, zaś matka (M. G.) ma przyznane prawo do świadczeń rentowych w kwocie 440 zł, co łącznie składa się na miesięczny dochód trzyosobowej rodziny w kwocie 3.440 zł. Zgodnie z oświadczeniem wnioskodawczyni, z w/w kwoty pokrywane są następujące wydatki: czynsz w kwocie 400 zł, opłata za wodę (120 zł), opłata za energię elektryczną (100 zł), a nadto, czesne za naukę wnioskodawczyni (700 zł) oraz jej brata (300 zł). Zgodnie z oświadczeniem, skarżąca nie posiada żadnego majątku, ani oszczędności. Wspólnie z matką i bratem zajmują mieszkanie o powierzchni 63 m(2). Wobec faktu, że oświadczenie zawarte we wniosku okazało się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych strony, referendarz sądowy wezwał skarżącą do przedłożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych dotyczących jego sytuacji finansowej (odpisów zeznań podatkowych; zaświadczenia o dochodach; zestawienia ponoszonych wydatków; wyciągów z rachunków bankowych za ostatnie 3 miesiące; informacji o korzystaniu z Pomocy Społecznej i innych form wsparcia państwowego). Postanowieniem z dnia 31 marca 2008 r. referendarz sądowy odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie podnosząc, że wnioskodawczyni nie udokumentowała wysokości deklarowanych wydatków, co nie pozwalało na ocenę rzeczywistych możliwości finansowych strony. W szczególności, pomimo wezwania, skarżąca nie przedłożyła wymaganych dokumentów, które by potwierdzały, iż sytuacja majątkowa strony jest istotnie na tyle trudna, że nie jest ona w stanie ponieść kosztów sądowych w sprawie. Pismem z dnia 21 kwietnia 2008 r. (data stempla pocztowego) skarżąca wniosła sprzeciw od w/w postanowienia. Do pisma dołączono – zaświadczenie o zaleganiu z opłatami za zużycie wody, rachunki za czesne Ł. G. (w tym opłaty za egzaminy poprawkowe), harmonogram spłat przez Ł. G. rat kredytowych, wezwanie P. G. do uregulowania zaległych płatności za czesne, wezwanie do zapłaty zaległych opłat związanych z eksploatacją lokalu, na nadto, wyciąg z rachunku bankowego P. G. za okres od 16 lutego 2008 r. do 15 marca 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270; Nr 162 poz. 1692; Nr 94 poz. 788; Nr 169 poz. 1417 zwanej dalej u.p.s.a..) w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie przeciwko któremu został wniesiony traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym. Stosowanie do treści art. 245 § 1 u.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W stanie faktycznym sprawy, skarżąca P. G. wniosła o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych. Jak stanowi dyspozycja art. 245 § 2 u.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, a przyznanie takiego prawa osobie fizycznej następuje w sytuacji, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wskazana regulacja stanowi odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowo-administracyjnego zawartej w art. 199 u.p.s.a. Zatem rzeczą wnioskodawcy - jako zainteresowanego - jest wykazanie, iż jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie w postaci całkowitego, bądź częściowego zwolnienia od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych w sprawie. Tym samym, to na wnioskodawcy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się on w sytuacji uprawniającej do przyznania mu prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie Sądu w tym względzie zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. Dokonując analizy sytuacji materialnej skarżącej Sąd nie znalazł okoliczności pozwalających uznać zasadność wniosku o zwolnienie strony od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. W ocenie Sądu, brak było przesłanek także na częściowe zwolnienie skarżącej od ponoszenia takiego obowiązku. W przekonaniu Sądu, wymagana wysokość wpisu w kwocie 500 zł stanowić będzie obciążenie, które leży w granicach możliwości finansowych skarżącej. Tym bardziej jeżeli zważyć, iż ciążący z tego tytułu na skarżącej obowiązek uiszczenia wpisu od skargi obciąża solidarnie także pozostałych skarżących, a zatem, wymagana od skargi kwota 500 zł niejako "rozkłada się" nie tylko na skarżącą P. G., ale również na pozostałych domowników, występujących z nią wspólnie jako strona skarżąca w sprawie. Przy ocenie wniosku o przyznanie prawa pomocy należało zatem mieć na uwadze nie tylko dochody wnioskodawczyni, ale także i pozostałych współzobowiązanych. Z informacji podanych we wniosku wynika, iż łączny dochód skarżących wynosi 3.440 zł. Na kwotę tę składają się - wynagrodzenie Ł. G. (1700 zł), renta M. G. (440 zł) oraz wynagrodzenie wnioskodawczyni (1300 zł). W odniesieniu do wynagrodzenia P. G. należy wskazać, iż z dołączonego przez stronę wyciągu z rachunku bankowego wynika, iż skarżąca otrzymuje wynagrodzenie wyższe aniżeli deklarowane we wniosku, albowiem de facto wynosi ono 1.534 zł. Konsekwentnie, wpływa to na podwyższenie łącznego dochodu skarżących, pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym, z kwoty 3.440 zł na blisko 3.700 zł. W ocenie Sądu, okoliczność, że wszyscy skarżący posiadają stałe źródło utrzymania (renta, wynagrodzenie ze stosunku pracy), z którego osiągają regularny, miesięczny dochód w kwocie blisko 3.700 zł nie pozwala uznać, iż wymagany w sprawie (solidarnie) wpis od skargi w wysokości 500 zł stanowić będzie obciążenie finansowe, którego skarżący nie będą w stanie zrealizować. Tym bardziej jeżeli zważyć, że Ł. G. oraz M. G., pomimo wezwania, nie udokumentowali wysokości deklarowanych przez siebie dochodów. W konsekwencji, niewyjaśnione pozostały okoliczności istotne dla oceny ich realnych możliwości finansowych. Mając na uwadze powyższe Sąd przyjął, że skarżący – Ł. G. oraz M. G. otrzymują wynagrodzenie co najmniej na poziomie zadeklarowanym we wniosku o przyznanie prawa pomocy. Odnosząc się do podnoszonej we wniosku kwestii wydatków za naukę wnioskodawczyni i jej brata (czesne) i związany z tym obowiązek spłacania kredytu zaciągniętego celem dalszego dokształcania się należy wskazać, iż okoliczność ta nie może mieć decydującego znaczenia przy ocenie możliwości finansowych skarżącej. Jako powszechnie ugruntowany w orzecznictwie sądowym należy uznać pogląd, w myśl którego, zobowiązania cywilnoprawne (rata kredytu) nie mogą mieć pierwszeństwa przed kosztami postępowania sądowego. Z powyższych względów Sąd uznał, że skarżąca nie wykazała, że spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy, w tym także nie udowodniła faktu, że nie ma realnych możliwości finansowych poniesienia kosztów zastępstwa prawnego w sprawie. Niejako na marginesie należy wskazać, że odmowa przyznania stronie pomocy ze strony profesjonalnego pełnomocnika nie ograniczy jej prawa do Sądu, albowiem Sąd, stosownie do dyspozycji art. 6 u.p.s.a., w razie potrzeby udzieli stronie niezbędnych wskazówek co do czynności procesowych oraz pouczy stronę o skutkach prawnych tych czynności oraz ich zaniedbań. Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 u.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.