I SA/Wr 290/15

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu Michał Kazek po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale I wniosku radcy prawnego T. S. o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu w sprawie ze skargi W. Ł. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności skarżącej, jako byłego członka zarządu A spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą we W. za zaległość podatkową spółki w podatku od towarów i usług za grudzień 2008 r. wraz z odsetkami za zwłokę postanawia 1. przyznać radcy prawnemu T. S. z kasy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wynagrodzenie w kwocie 147,60 zł (słownie: sto czterdzieści siedem 60/100), w tym podatek od towarów i usług w kwocie 27,60 zł (słownie: dwadzieścia siedem 60/100), tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej; 2. przyznać radcy prawnemu T. S. z kasy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wynagrodzenie w kwocie 147,60 zł (słownie: sto czterdzieści siedem 60/100), w tym podatek od towarów i usług w kwocie 27,60 zł (słownie: dwadzieścia siedem 60/100), tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu za występowanie w postępowaniu zażaleniowym; 3. odmówić przyznania radcy prawnemu T. S. kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej ponad kwotę przyznaną w pkt 1. sentencji postanowienia. W sprawie, prawomocnym postanowieniem z dnia 20 kwietnia 2015 r. referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu przyznał skarżącej W. Ł. prawo pomocy w zakresie obejmującym również ustanowienie radcy prawnego. Okręgowa Izba Radców Prawnych we W. pismem z dnia 10 czerwca 2015 r. wyznaczyła stronie skarżącej pełnomocnika z urzędu w osobie radcy prawnego T. S. Ustanowiony z urzędu radca prawny reprezentował skarżącego w postępowaniu sądowoadministracyjnym w pierwszej instancji prowadzącym do wydania przez Sąd w dniu 19 października 2015 r. postanowienia odrzucającego skargę na wyżej oznaczoną decyzję w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności skarżącej jako byłego członka zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością za zaległość podatkową spółki w podatku od towarów i usług za grudzień 2008 r. wraz z odsetkami za zwłokę. Dodatkowo pełnomocnik ten sporządził i wniósł zażalenie na postanowienie Sądu z dnia 22 czerwca 2015 r. odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia skargi oraz sporządził opinię o braku podstaw do sporządzenia skargi kasacyjnej od postanowienia Sądu z dnia 19 października 2015 r. Pełnomocnik wykazał przesłanie opinii na adres strony skarżącej. Pismem z dnia 4 listopada 2015 r. wyznaczony z urzędu radca prawny wniósł o przyznanie od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego we Wrocławiu kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu opłaty w kwocie 1.800 zł, powiększonej o stawkę podatku od towarów i usług, tytułem zastępstwa w postępowaniu w drugiej instancji "w sprawie skargi kasacyjnej" oraz 120 zł tytułem zastępstwa w postępowaniu zażaleniowym. Oświadczył, że koszty te nie zostały uiszczone ani w całości ani w części i uzasadniał, że wartość przedmiotu zaskarżenia wynika z należności pieniężnej będącej przedmiotem zaskarżonej decyzji – zaległości podatkowej A sp. z o.o. oraz, że na przyznanie wynagrodzenia we wnioskowanej kwocie powinna wpływać również wysoka jakość merytoryczna złożonego zażalenia oraz udzielenie skarżącej w przesłanej opinii dodatkowych wskazówek spoza ram postępowania sądowego. Zarządzeniem z dnia 10 marca 2015 r. Przewodniczący Wydziału I Sądu wyznaczył, stosownie do § 2 ust. 3 pkt 12 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 221 poz. 2193 ze zm.), wpis sądowy od skargi na wyżej oznaczoną decyzję w kwocie 500 zł. W sprawie zważono, co następuje. Stosownie do brzmienia art. 250 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (tekst jednolity w Dz. U. z 2013 r. poz. 490 ze zm. – dalej Rozporządzenie) w § 15 wprowadziło zasadę, że koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę w wysokości nie wyższej niż 150% stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3-4, oraz niezbędne, udokumentowane wydatki radcy prawnego. Z kolei w § 14 ust. 2 Rozporządzenia ustalone zostały stawki minimalne za konkretne czynności procesowe w pierwszej i drugiej instancji postępowania przed sądem administracyjnym. Stawki minimalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji w sprawie, której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna, stawkę obliczoną na podstawie § 6 (pkt 1 lit. a), za sporządzenie skargi i udział w rozprawie w sprawie skargi na decyzję lub postanowienie Urzędu Patentowego - 600 zł (pkt 1 lit. b) oraz w innej sprawie 240 zł (pkt 1 lit. c), natomiast w drugiej instancji za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym 75% stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli w drugiej instancji nie prowadził sprawy ten sam radca prawny 100% tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł (pkt 2 lit. a), za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej 50% stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam radca prawny w drugiej instancji - 75% tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł (pkt 2 lit. b), za udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym 50% stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli nie prowadził sprawy w drugiej instancji ten sam radca prawny, nie sporządził i nie wniósł kasacji 75% tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł (pkt 2 lit. c) oraz w postępowaniu zażaleniowym - 120 zł (pkt 2 lit. d). Stosownie do powołanego w § 14 ust. 2 pkt 1 lit. a Rozporządzenia § 6 Rozporządzenia stawki minimalne wynoszą przy wartości przedmiotu sprawy do 500 zł - 60 zł (pkt 1), powyżej 500 zł do 1.500 zł - 180 zł (pkt 2), powyżej 1.500 zł do 5.000 zł - 600 zł (pkt 3), powyżej 5.000 zł do 10.000 zł - 1.200 zł (pkt 4),powyżej 10.000 zł do 50.000 zł - 2.400 zł (pkt 5), powyżej 50.000 zł do 200.000 zł - 3.600 zł (pkt 6) i powyżej 200.000 zł - 7.200 zł (pkt 7). W sprawie wyznaczony dla strony skarżącej radca prawny reprezentował stronę skarżącą w postępowaniu przed sądem administracyjnym pierwszej instancji, z reprezentował stronę skarżącą w postępowaniu zażaleniowym na skutek zażalenia na postanowienie Sądu z dnia 22 czerwca 2015 r. oraz sporządził opinię o braku podstaw do wywiedzenia skargi kasacyjnej od postanowienia Sądu z dnia 19 października 2015 r. Przedmiotem skargi W. Ł. do Sądu jest decyzja w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności skarżącej jako byłego członka zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością za zaległość podatkową spółki w podatku od towarów i usług za grudzień 2008 r. wraz z odsetkami za zwłokę oraz za koszty postępowania egzekucyjnego. W drodze zaskarżonego rozstrzygnięcia nie doszło do ustalenia lub określenia zobowiązania podatkowego skarżącej, ale do stwierdzenia spełnienia przesłanek ponoszenia przez nią odpowiedzialności za zaległość podatkową spółki. Dlatego nie sposób przyjąć, do czego zmierza profesjonalny pełnomocnik wyznaczony z urzędu, że przedmiotem zaskarżenia w sprawie jest należność pieniężna. Tym samym nie występuje w sprawie wartość przedmiotu zaskarżenia, stosownie do której pełnomocnik ten określił wysokość żądanego wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane w sprawie na zasadzie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym drugiej instancji z tytułu sporządzenia opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Takie określenie przez radcę prawnego z urzędu kwoty żądanego wynagrodzenia w tym zakresie referendarz sądowy ocenił jako błędne. Co do charakteru sprawy, w której przedmiotem sporu nie jest należność pieniężna, zgodne są strony postępowania, które w swoich pismach (skardze i odpowiedzi na skargę) nie oznaczyły wartości przedmiotu zaskarżenia. Stan ten potwierdził również Przewodniczący Wydziału I Sądu, który wyznaczył kwotę wpisu od skargi na podstawie do § 2 ust. 3 pkt 12 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 221 poz. 2193 ze zm.), zgodnie z którym wpis stały wynosi w sprawach skarg, nieobjętych wpisem stosunkowym, z zakresu zobowiązań podatkowych 500 zł. Wysokości tej opłaty sądowej prawodawca nie powiązał z kwotą zobowiązania podatkowego. Zdaniem referendarza sądowego przyjęty sposób obliczenia wynagrodzenia pełnomocnika procesowego z urzędu winien odpowiadać zasadom określania wysokości innych niż to wynagrodzenie kosztów postępowania sądowego w tym wpisu sądowego od skargi. Z tych powodów jako stawkę "wyjściową" dla określenia wynagrodzenia radcy prawnego ustanowionego dla strony z urzędu referendarz sądowy przyjął kwotę 240 zł wskazaną w § 14 ust. 2 pkt 1) lit. c Rozporządzenia. Z uwagi na fakt, że w sprawie radca prawny, który sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, występował w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji, jego wynagrodzenie należało określić według zasady przyjętej dla w wysokości 50 % stawki minimalnej określonej w Rozporządzeniu. W rezultacie wynagrodzenie ustanowionego w sprawie radcy prawnego za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej wynosi w sprawie 120 zł (50% kwoty 240 zł). W sprawie wyznaczony dla strony skarżącej radca prawny sporządził i wniósł zażalenie na postanowienie Sądu z dnia 22 czerwca 2015 r. Dlatego zastosowanie w sprawie znajduje § 14 ust. 2 pkt 1) lit. c Rozporządzenia, zgodnie z którym stawka minimalna wynosi w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji za występowanie w postępowaniu zażaleniowym 120 zł. W tym miejscu zaznaczyć trzeba, że nie ma znaczenia dla określenia wynagrodzenia ustanowionego z urzędu radcy prawnego udzielenie przez tego pełnomocnika stronie skarżącej "dodatkowych wskazówek spoza ram postępowania sądowego", gdyż wynagrodzenie to należne jest jedynie z tytułu czynności podjętych przez tego pełnomocnika w ramach postępowania przed sądami administracyjnymi. Z kolei podkreślona przez pełnomocnika wysoka jakość merytoryczna, wymagana od profesjonalnego pełnomocnika procesowego wykonującego zawód zaufania publicznego, złożonego przez niego zażalenia została uwzględniona przy orzekaniu o przyznaniu wynagrodzenia za dokonanie tej czynności procesowej. Stosownie do § 2 ust. 3 Rozporządzenia, w sprawach, sprawach, w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu, opłaty, o których mowa w ust. 1, sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach. Ponieważ stawka podatku od towarów i usług wynosi 23% (art. 5 ust. 1 pkt 1) w zw. z art. 8 ust. 1, art. 41 ust. 1 i art. 146a pkt 1) ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - tekst jednolity w Dz. U. z 2011 r. nr 177, poz. 1054 ze zm.), podatek, o który podwyższeniu podlega wynagrodzenie radcy prawnego, wynosi po 27,60 zł (23% kwoty 120 zł) w przypadku wynagrodzenia za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej oraz za udział w postępowaniu zażaleniowym. Reasumując, referendarz sądowy postanowił przyznać ustanowionemu z urzędu radcy prawnemu wynagrodzenie za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej oraz za udział w postępowaniu zażaleniowym powiększone o stawkę podatku od towarów i usług w łącznej kwocie po 147,60 zł (słownie: sto czterdzieści siedem 60/100), na którą to kwotę składają się każdorazowo: wynagrodzenie - 120 zł oraz podatek od towarów i usług – 27,60 zł. Orzeczenie w tym przedmiocie znalazło wyraz odpowiednio w pkt 1. i 2. sentencji postanowienia. O odmowie zasądzenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej ponad kwotę wynikającą z punktu 1. Sentencji postanowienia referendarz sądowy orzekł w pkt 3. sentencji postanowienia. Postanowienie referendarza sądowego w przedmiocie zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu znajduje oparcie w wyżej wskazanych przepisach prawa oraz w art. 258 § 1 i § 2 pkt 8) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Mając na uwadze powyższe referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu postanowił jak w sentencji.