I SA/Wr 3061/03

WyrokWSA we Wrocławiu2005-04-28

Skład orzekający: Ludmiła Jajkiewicz, Halina Betta, Marta Semiczek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wydatki poniesione na utwardzenie placu manewrowego po powodzi, które miały na celu przywrócenie jego stanu sprzed powodzi, mogą zostać zaliczone do kosztów uzyskania przychodów?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy podatkowe nie zebrały wystarczającego materiału dowodowego do jednoznacznego rozstrzygnięcia, czy wydatki na utwardzenie placu manewrowego stanowiły remont przywracający stan poprzedni, czy też wytworzenie nowego środka trwałego. W szczególności organy nie przesłuchały zaoferowanych przez stronę świadków, którzy mogliby potwierdzić stan placu przed powodzią, co narusza zasadę prawdy obiektywnej i obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
Stan faktyczny
Skarżący, prowadzący działalność gospodarczą, zostali zobowiązani do zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych za 1998 rok. Organy podatkowe zakwestionowały zaliczenie do kosztów uzyskania przychodów wydatków na remont placu manewrowego, uznając je za wytworzenie nowego środka trwałego. Skarżący twierdzili, że prace te były remontem przywracającym stan placu sprzed powodzi z 1997 roku. Spór dotyczył również różnicy w ilości zakupionej i sprzedanej cegły, którą organy uznały za niezarejestrowaną sprzedaż, a skarżący za naturalne ubytki.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Izby Skarbowej we W. i stwierdził, że decyzja ta nie podlega wykonaniu. Zasądził również koszty postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ludmiła Jajkiewicz, Sędzia NSA Halina Betta (sprawozdawca), Asesor WSA Marta Semiczek, Protokolant Katarzyna Gierczak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2005r. sprawy ze skargi I. i C. A. na decyzję Izby Skarbowej we W. z dnia [...]Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 1998 rok I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. stwierdza, że decyzja wymieniona w pkt I nie podlega wykonaniu; III. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej we W. na rzecz skarżących kwotę 2.715,00 (dwa tysiące siedemset piętnaście) złotych kosztów postępowania sądowego. Skarżący małżonkowie I. i C. A. korzystając ze wspólnego opodatkowania małżonków wykazali dochody z działalności gospodarczej, z wynagrodzenia ze stosunku pracy oraz z renty, umowy zlecenia i umowy najmu. W wyniku postępowania podatkowego organ I instancji skorygował wartość przychodu i koszty uzyskania przychodu uzyskanego z prowadzonej przez skarżącego działalności gospodarczej – hurtowni materiałów budowlanych pod nazwą PHU "A". Przychody zaś uzyskane przez podatników z innych źródeł przychodu organ kontroli skarbowej przyjął w wysokości zadeklarowanej przez podatników. Ostatecznie decyzją z dnia [...]nr [...]Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej określił podatnikom zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1998 rok w wysokości [...]. Organ I instancji przyjął iż podatnik zaniżył przychód poprzez nie zaewidencjonowanie całości sprzedaży cegły. Nie uznał za wiarygodne wyjaśnienia podatnika iż różnica między ilością cegły zakupionej a sprzedanej nie jest wynikiem braku zaewidencjonowanej sprzedaży tej cegły ale jest spowodowana powstaniem ubytków naturalnych nie ujętych w podatkowej księdze przychodów i rozchodów. Korekta zaś kosztów uzyskania przychodów dotyczy zakwestionowania przez organ I instancji wydatków w kwocie [...], które skarżący przyjął jako poniesione na remont placu manewrowego we W. przy ul. R. [...] zajmowanego przez hurtownię materiałów budowlanych prowadzą pod nazwą Przedsiębiorstwo Handlowo-Usługowe "A", a które zdaniem organu I instancji winny być rozliczone jako poniesione na wytworzenie środka trwałego. Od decyzji organu I instancji podatnicy wnieśli odwołanie do Izby Skarbowej. Zarzucili naruszenie art. 23 ust. 1 pkt 1 lit. b) ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tj. Dz. U. z 1993r. Nr 90 poz. 416 ze zm.), naruszenie art. 120, 121 § 1, 122, 180 § 1 i 187 § 1 ordynacji podatkowej – ustawa z dnia 29 sierpnia 1997r. (Dz. U. Nr 137 poz. 926 ze zm.) poprzez naruszenie obowiązku zebrania całego materiału dowodowego i nie podjęcie działań niezbędnych w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Strona odwołująca się zarzuciła, iż wskazana różnica w ilości cegły zakupionej a sprzedanej nie jest wynikiem braku zaewidencjonowania sprzedaży tej cegły ale jest spowodowana powstaniem ubytków naturalnych. Wątpliwości podatników budziła także przyjęta metoda szacowania przychodu z tytułu nie zaewidencjonowanej sprzedaży. Strona odwołująca zarzuciła iż wbrew ustaleniom jakie poczynił organ I instancji plac manewrowy był utwardzony płytami drogowymi jeszcze przed powodzią z lipca 1997r. W wyniku powodzi doszło do podmycia płyt i stąd konieczność remontu placu. Strona zarzuciła, iż organ I instancji nie skorzystał z wszystkich dostępnych w sprawie dowodów na podstawie których możliwe byłoby ustalenie stanu faktycznego w zakresie utwardzenia placu manewrowego przed powodzią, czy też dopiero w wyniku spornych prac. Zarzucili podatnicy iż nie przesłuchano w charakterze świadków pracowników zatrudnionych w firmie podatnika, którzy mogliby potwierdzić stan placu przed powodzią z lipca 1997r. w sytuacji gdy organ kontroli skarbowej nie daje wiary wyjaśnieniom strony w tym zakresie. Zdaniem strony odwołującej się przeciwko tezie przyjętej przez organ I instancji że wykonane prace doprowadziły dopiero do powstania utwardzonego planu, a nie odtworzenia jego stanu poprzedniego przemawiają również koszty wydatkowane przez stronę z tego tytułu. Strona do odwołania dołączyła dwa kosztorysy budowlane sporządzone w oparciu o parametry cenotwórcze oraz ceny materiałów i sprzętu zawarte w wydawnictwach "[...]" za III kwartał 1998r. Po rozpatrzeniu sprawy w trybie odwoławczym Dyrektor Izby Skarbowej we W. decyzją z dnia [...]Nr [...]uchylił decyzję organu I instancji i określił podatnikom zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1998r. w wysokości [...]. Powyższe było konsekwencją skorygowania do kwoty [...]wartości przychodu od sprzedaży niezaewidencjonowanej. Organ odwoławczy uznał za chybiony zarzut dotyczący różnicy w ilości cegły zakupionej i sprzedanej. Podniósł organ ten iż chociaż przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz przepisy rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 14 grudnia 1995r. w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów nie nakazują wprost dokumentowania braków w towarach handlowych to jednakże trzeba mieć na względzie, iż zgodnie z art. 193 ustawy ordynacja podatkowa księgi podatkowe powinny odzwierciedlać stan rzeczywisty. Zauważył organ II instancji iż dla oceny rzetelności ksiąg podatkowych konieczne jest udokumentowanie powstałych braków w towarach handlowych w sposób umożliwiający wiarygodne potwierdzenie przyczyn zaistniałych zdarzeń. W sprawie zaś brak jest dokumentów źródłowych – protokołu czy też innego dowodu sporządzonego na okoliczność powstania ubytków. Brak zaś tego rodzaju dokumentu wedle stanowiska Dyrektora Izby Skarbowej uniemożliwia zakwalifikowanie przedmiotowych rozbieżności jako braków w towarach handlowych. Nie bez znaczenia wedle organu odwoławczego jest także, iż rozmiary zaistniałych niedoborów sięgają wielkość 8% całej wartości zakupionych towarów co wskazuje, że w sprawie nie mamy do czynienia z uszczerbkiem spowodowanym naturalnymi właściwościami towarów a ze stratami bezwzględnie wymagającymi odpowiedniego udokumentowania. Zdaniem organu odwoławczego przyjęta metoda wyliczenia przychodu ze sprzedaży niezaewidencjonowanej w oparciu o średnią ważoną jest zasadna. Ten sposób obliczenia wielkości sprzedaży pozwala ustalić bowiem obrót najbardziej zbliżony do jego rzeczywistej wysokości. Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził również, iż bezpodstawny jest zarzut strony dotyczący wyłączenia z kosztów uzyskania przychodów kwoty [...] dotyczący robót udokumentowanych fakturą VAT nr [...]z dnia [...] wystawioną przez firmę PPAM "B". Zauważył organ, iż plac manewrowy jako budowla winien zostać ujawniony w ewidencji środków trwałych jako odrębny środek trwały. Z akt sprawy zaś wynika, że przed wykonaniem prac udokumentowanych fakturą VAT budowla taka nie figurowała w ewidencji środków trwałych. Poniósł również iż z decyzji Prezydenta W. z dnia [...]w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za 1998 r. dla zespołu nieruchomości położonej we W. przy ul. R. [...] wynika, iż nie wykazano istnienia jakiejkolwiek budowli. Okoliczności sprawy zatem zdaniem organu II instancji wskazują, że wcześniej plac manewrowy nie istniał jako odrębna budowla ziemna, a więc wykazane prace nie miały charakteru odtworzeniowego. Powyższy stan faktyczny jak wywodzi Izba Skarbowa potwierdzają i inne poza formalnymi okoliczności sprawy. W trakcie oględzin spornego placu skarżący wyjaśnił iż na zdecydowanej części powierzchni gruntu przy ul. R. [...] we W. znajdował się staw, który został zasypany i nawierzchnia następnie utwardzona płytami drogowymi. Podatnik wyjaśnił, że tylko część nawierzchni po prawnej stronie budynku była pierwotnie utwardzona w części wjazdowej. Z uwzględnieniem tego rodzaju dowodów Dyrektor Izby Skarbowej zauważa, iż nie było konieczne przeprowadzenie dodatkowego postępowania podatkowego w postaci przesłuchania świadków, gdyż dotyczyłoby ono okoliczności stwierdzonych innymi dowodami. Biorąc pod uwagę powyższe czynniki formalno-prawne i pozostałe okoliczności faktyczne zdaniem organu odwoławczego nie ulega wątpliwości, iż w wyniku wykonanych prac powstała nowa budowla nie istniejąca wcześniej. Mając zaś na uwadze art. 23 ust. 1 pkt 1 lit. b) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych należy stwierdzić, iż brak jest podstaw do uznania za koszt uzyskania przychodów wartości prac wykonanych przez firmę "PPAM B". Decyzja Dyrektora Izby Skarbowej we W. stała się przedmiotem skargi wniesionej przez podatników do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W skardze podniesiono zarzut naruszenia: - art. 23 ust. 1 pkt 2 lit.b ustawy z dnia 26.07.1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych poprzez wyłączenie z kosztów uzyskania przychodów wydatków w kwocie [...]przeznaczonych na remont placu manewrowo-składowego w sytuacji gdy wydatek ten poniesiony został w rzeczywistości na remont tego placu wykonany po powodzi, - art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 180 § 1 i art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez naruszenie obowiązku zebrania całego materiału dowodowego i nie podjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. W uzasadnieniu swojego stanowiska strona podważa prawidłowość wyłączenia z kosztów uzyskania przychodów kwoty [...]poniesionej przez C. A. na remont placu manewrowego przy ul. R. [...] zajmowanego przez hurtownię materiałów budowlanych prowadzoną pod nazwą Przedsiębiorstwo Handlowo -Usługowe "A" skarżący wyjaśniają, iż remont placu wykonany został po powodzi, która miała miejsce w lipcu 1997r. i był konieczny do przywrócenia placu do stanu poprzedniego istniejącego przed powodzią. Strona podnosi, iż wbrew ustaleniom organów obu instancji, plac znajdujący się przy ul. R. [...]utwardzony został płytami drogowymi przed powodzią z lipca 1997r. Zatem przed tą datą, a więc także przed 1998r., plac ten był już utwardzony i wykorzystywany jako plac manewrowy i składowisko materiałów budowlanych. Podatnicy wskazują, iż o tym, że plac nie był utwardzony przed lipcem 1997 roku nie przesądzają zapisy w ewidencji księgowej prowadzonej przez PHU A" w zakresie posiadanych środków trwałych ani też kserokopie decyzji w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości położonej przy ul. R. [...] za 1998r. Do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy w tym zakresie nie mogą przyczynić się także oględziny placu dokonane przez organ kontroli skarbowej w dniu [...]. Strona zarzuca, iż organy podatkowe oparły swoje rozstrzygnięcie jedynie na elementach formalnych w postaci zapisów w ewidencji środków trwałych, nie podjęły zaś wszelkich działań, zmierzających do ustalenia rzeczywistego stanu rzeczy i pominęły stan faktyczny z którego wynikała konieczność uznania poniesionych przez stronę wydatków za wydatki odtworzeniowe, a nie na wykonanie nowej budowli. Organ kontroli skarbowej oraz organ odwoławczy nie skorzystały z wszystkich dostępnych w sprawie dowodów, na podstawie których możliwe byłoby ustalenie stanu faktycznego w powyższym zakresie. Zwłaszcza z zeznań świadków w postaci osób zatrudnionych przez C. A. w ramach prowadzonej przez niego działalności gospodarczej oraz świadka J.F. (który w ramach prowadzonej działalności gospodarczej wykonywał remont placu), którzy mogliby potwierdzić stan placu przy ul. R. [...] przed powodzią z lipca 1997r. w sytuacji, gdy organ kontroli skarbowej nie daje wiary wyjaśnieniom strony w tym zakresie. Wnoszący skargę podnoszą, iż przeciwko tezie przyjętej przez organ kontroli skarbowej, że wykonane prace doprowadziły dopiero do powstania utwardzonego placu, a nie odtworzenia jego stanu poprzedniego, przemawia także wysokość kosztów wydatkowanych przez stronę z tego tytułu. Ponadto skarżący zauważają, iż wyliczenie dokonane przez organ kontroli skarbowej w jest obarczone błędami rachunkowymi ponieważ błędnie wskazano kwotę [...]zamiast [...]a także błędnie zsumowano ilość sprzedanych cegieł (jest 10 974 sztuk a winno być 11910 sztuk). Błędy te powodują, że uchylenie przez organ odwoławczy decyzji organu kontroli skarbowej było niezbędne dla zakończenia postępowania w niniejszej sprawie w sposób odpowiadający przepisom prawa podatkowego. Skala uchybień, które zostały wskazane w odwołaniu, jest na tyle duża, że nie mogły być one usunięte w decyzji wydanej przez organ odwoławczy bez naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania podatkowego. Skarżący podtrzymali również zarzut, iż wskazana różnica w ilości cegły zakupionej a sprzedanej nie jest wynikiem braku zaewidencjonowania sprzedaży tej cegły ale jest spowodowana powstaniem ubytków naturalnych nie ujętych w podatkowej księdze przychodów i rozchodów. W powyższym zakresie organ kontroli skarbowej nie przeprowadził żadnych ustaleń faktycznych, niejako z góry zakładając, że powstała różnica jest wynikiem braku zaewidencjonowania sprzedaży cegły. Organ podatkowy z urzędu powinien przeprowadzić postępowanie dowodowe w taki sposób, aby wykazać jednoznacznie te okoliczności, z których zamierza wyprowadzić niekorzystne dla strony skutki prawne. Nie sposób przy tym podzielić argumentu organu odwoławczego, że strona powinna wykazać fakt powstania ubytków sporządzając "protokół czy też inny dowód na tę okoliczność", a także trudno przyjąć, aby sama strona mogła sporządzić inny dowód niż dokument (np. w postaci protokołu) na wskazaną okoliczność. Niezależnie od powyższych zarzutów, wątpliwości skarżących budzi także przyjęta przez organ kontroli skarbowej metoda oszacowania przychodu z tytułu niezaewidencjonowanej sprzedaży. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie z przyczyn podanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny, który przejął sprawę do rozpoznania na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) zważył, co następuje: Skarżący prowadząc działalność gospodarczą zobligowany był do prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów zgodnie z wymogami o których mowa w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 14 grudnia 1995r. w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów (Dz. U. Nr 148 poz. 720). I tak zgodnie z § 10 powyższego rozporządzenia podatnik jest obowiązany prowadzić księgę prawidłowo, zarówno pod względem formalnym (niewadliwie), jak i materialnym (rzetelnie). Księga jest prawidłowa pod względem formalnym (niewadliwa), jeżeli jest prowadzona zgodnie z przepisami niniejszego rozporządzenia i objaśnieniami do wzoru księgi. Księga zaś jest prawidłowa pod względem materialnym (rzetelna), jeżeli jest prowadzona zgodnie ze stanem rzeczywistym. Poza sporem w sprawie jest iż w sprawie zachodzi różnica w ilości cegły zakupionej a sprzedanej. Zdaniem Sądu prawidłowo organy podatkowe uznały iż jest ona wynikiem braku zaewidencjonowania sprzedaży tej cegły. Do takiego wniosku upoważnił bowiem organy podatkowe zebrany w sprawie materiał dowodowy. Nie sposób podzielić zarzutu skargi iż w powyższym zakresie organy podatkowe nie przeprowadziły postępowania dowodowego. Dowodem w sprawie są bowiem również wyjaśnienia składane w toku postępowania podatkowego przez podatnika, które następnie podlegają ocenie organu. W spornej kwestii podatnik wyjaśnił iż różnica między ilością zakupionej a sprzedanej cegły wynika nie z braku zaewidencjonowania całości sprzedaży tegoż towaru a spowodowana została powstaniem ubytków naturalnych. Oceniając powyższe wyjaśnienia skarżącego trafnie organy podatkowe ich nie uwzględniły. Ubytki naturalne stanowią jeden z rodzajów braków w towarach i materiałach handlowych. W zależności od przyczyny utraty przez towar swoich właściwości braki mogą przybrać postać ubytków naturalnych – wynikających z naturalnych właściwości samego towaru lub też innego rodzaju strat losowych. Zgodnie z § 2 pkt 1 lit. f powołanego wcześniej rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów są między innymi towary handlowe, które na skutek uszkodzenia lub zniszczenia w czasie transportu lub magazynowania utraciły częściowo swą pierwotną wartość. Rację należy przyznać skarżącej stronie, że żaden przepis ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych czy też rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów z 14.12.1995r. nie nakazuje wprost dokumentowania i księgowania zaistnienia braków w towarach handlowych, to jednakże podatnik chcąc wywieść skutki prawne z twierdzenia że powstały w ciągu roku podatkowego ubytki naturalne winien we własnym interesie gromadzić dowody potwierdzające ich zaistnienie. Strona skarżąca zaś nie przedstawiła żadnego wiarygodnego dowodu potwierdzającego faktyczne powstanie ubytków naturalnych. Samo zaś oświadczenie podatnika w tejże kwestii jako nie poparte żadnymi innymi dowodami trafnie zostało ocenione przez organy podatkowe jako niewiarygodne. Reasumując Sąd podzielił stanowisko organów podatkowych iż wskazana różnica w ilości cegły zakupionej a sprzedanej jest wynikiem nie zaewidencjonowania sprzedaży tej cegły. Konsekwencją zaś powyższego stwierdzenia i wobec braku dowodów źródłowych zachodziła konieczność ustalenia wysokości niezaewidencjonowanej sprzedaży w drodze oszacowania. W skardze podatnik zawarł wątpliwości co do przyjętej przez organy metody oszacowania przychodu z tytułu niezaewidencjonowanej sprzedaży nie precyzując jednakże jakie to wątpliwości posiada. Zdaniem zaś Sądu przyjęta przez organy podatkowe metoda szacowania w oparciu o średnią ważoną niewątpliwie pozwoliła ustalić obrót w sposób najbardziej zbliżony do jego rzeczywistej wielkości z uwzględnieniem realizowanej marży w tym okresie. Nieuzasadniony jest zarzut skargi dotyczący błędów rachunkowych w tabelach umieszczonych w decyzji organu I instancji. Zauważyć należy bowiem, że błędy w sumowaniu kolumny 14 księgi podatkowej na kwotę [...]ostatecznie nie wpłynęły na określenie przez podatnika rocznej wysokości kosztów uzyskania przychodów, gdyż wynikająca z księgi podatnika łączna wysokość wydatków odpowiada łącznej kwocie wydatków wyliczonej i uwzględnionej przez organ I instancji w wydanej decyzji. Skorygowanie przez organ II instancji błędu rachunkowego którego dopuścił się organ I instancji przy zsumowaniu ilości sprzedanych cegieł i ostatecznie określenie skarżącym odmiennej od organu I instancji wysokości zobowiązania podatkowego (w kwocie niższej) wbrew zarzutom skargi nie narusza zasady dwuinstancyjności postępowania podatkowego. W myśl art. 233 § 1 pkt 2 i § 2 ordynacji podatkowej organ odwoławczy może uchylić decyzję organu I instancji w całości i sprawę przekazać do rozpoznania ponownie temu organowi tylko wtedy jeżeli decyzja została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości albo jeżeli istnieje konieczność poprzedzenia wydania rozstrzygnięcia przeprowadzeniem postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. W rozpatrywanej zaś sprawie żadna z w/w okoliczności nie wystąpiła zatem brak podstaw dla uznania iż stanowiąca przedmiot skargi decyzja spowodowała naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania podatkowego. Kolejny zarzut skargi dotyczy zakwestionowania przez organy podatkowe jako kosztu uzyskania przychodu wydatków które skarżący określił jako dotyczące robót remontowych placu manewrowego. Odwołać należy się w tym miejscu do zapisu art. 23 ust. 1 pkt 1 lit. b) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych zgodnie z którym nie uważa się za koszt uzyskania przychodów wydatków na nabycie lub wytworzenie we własnym zakresie środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych. Spór w sprawie sprowadza się do odpowiedzi na pytanie czy roboty udokumentowane fakturą VAT z dnia [...] nr [...]dotyczyły remontu placu manewrowego jak twierdzi skarżący, czy też było to jak z kolei podnoszą organy podatkowe wytworzenie środka trwałego. Zdaniem Sądu na obecnym etapie postępowania w świetle dotychczas zebranego materiału dowodowego nie sposób udzielić odpowiedzi na wyżej postawione pytanie. Organy podatkowe podważając stanowisko skarżącego iż sporne roboty miały charakter odtworzeniowy wskazując między innymi na okoliczność, iż wcześniej plac manewrowy nie istniał jako odrębna budowla ziemna i nie został ujawniony w ewidencji środków trwałych jako odrębny środek trwały. Organy podatkowe jednakże nie wyjaśniły czy ten plac manewrowy jako "obiekt pomocniczy" obsługiwał jeden budynek czy też więcej niż jeden budynek. Ma to o tyle znaczenie gdy uwzględni się iż zgodnie z Klasyfikacją Rodzajową Środków Trwałych wprowadzoną zarządzeniem nr 51 z dnia 17 grudnia 1991r. Prezesa GUS na podstawie ustawy o statystyce państwowej w skład budynku jako pojedynczego obiektu inwentarzowego wlicza się również tzw. obiekty pomocnicze obsługujące dany budynek jak szamba, utwardzone chodniki, dojazdy, podwórka, place, itp. Obiekty zaś pomocnicze o których mowa wyżej obsługujące więcej niż jeden budynek należy zaś zaliczać do właściwych rodzajów zgodnie z ich przeznaczeniem. Zwraca Sąd na powyższe uwagę z tej racji iż w wypadku gdyby plac manewrowy obsługiwał jeden budynek wówczas niemożliwym było wykazywanie go w ewidencji środków trwałych jako odrębnego środka trwałego. Niezależnie od powyższego zdaniem Sądu za zasadny należy uznać zarzut skargi dotyczący nie wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. W szczególności zgodzić należy się ze skarżącym iż organy podatkowe nie skorzystały ze wszystkich dostępnych w sprawie dowodów na podstawie których możliwe byłoby ustalenie stanu placu manewrowego przed przystąpieniem do spornych prac, a w szczególności czy plac ten przed powodzią z lipca 1997r. był utwardzony płytami drogowymi. W celu ustalenia stanu placu przed powodzią organy podatkowe odwołują się do wypowiedzi podatnika złożonej w trakcie dokonywania wizji lokalnej spornego placu manewrowego. Treść wypowiedzi skarżącego nie jest jednakże jednoznaczna gdyż nie wynika z niej w sposób nie budzący żadnych wątpliwości że opis placu manewrowego przedstawiony przez skarżącego odnosi się do jego stanu bezpośrednio przed powodzią czy też dotyczy okresu znacznie wcześniejszego. Tym bardziej ta niejasność rodzi się w świetle pisma skarżącego z dnia [...]w którym skarżący wyjaśnia z kolei iż "wszelkie informacje dotyczące tego terenu tj. "oczko wodne" oraz jego innych funkcji miały miejsce o wiele wcześniej a nie w momencie przystąpienia do remontu placu". W tym miejscu należy przywołać art. 122 ordynacji podatkowej zgodnie z którym w toku postępowania organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym. Z zasady tej wynika obowiązek organu podatkowego wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą, aby w ten sposób stworzyć jej rzeczywisty obraz i uzyskać podstawę do trafnego zastosowania przepisu prawa. Dlatego też w myśl art. 180 § 1 ustawy powołanej wyżej jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy a nie jest sprzeczne z prawem. Ordynacja podatkowa przyjmuje zasadę równej mocy środków dowodowych nie wprowadzając ograniczeń co do rodzaju dowodów, którym należy przyznać pierwszeństwo w ustalaniu istnienia danego faktu. Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpatrywanej sprawy należy uznać, iż organy podatkowe wbrew zasadzie prawdy obiektywnej tj. podejmowania działań niezbędnych w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz otwartemu systemowi dowodów nie przeprowadziły wszystkich dowodów zaoferowanych przez podatnika na okoliczność wykazania, czy plac manewrowy był utwardzony płytami chodnikowymi czy też nie przed spornymi robotami. W aktach sprawy znajduje się złożony w odwołaniu wniosek podatnika o przesłuchanie świadków – osób zatrudnionych u skarżącego – na okoliczność stanu placu przed powodzią. Wprawdzie podatnik nie wskazał tych osób personalnie jednakże organ podatkowy zobligowany przywołanym wyżej art. 122 ordynacji podatkowej winien zobowiązać skarżącego do uzupełnienia zgłoszonego wniosku dowodowego. Przywołać należy zgodnie z zasadą czynnego udziału strony w postępowaniu (art. 121 § 1 ordynacji podatkowej) iż stronie przysługuje prawo żądania przeprowadzenia dowodu. To prawo procesowe strony ma znaczenie dla obrony interesu prawnego, oznacza bowiem czynny udział w ustaleniu stanu faktycznego sprawy będącej przedmiotem postępowania. Skuteczność prawna żądania strony przeprowadzenia dowodu uzależniona jest od spełnienia przesłanki – przedmiotem dowodu musi być okoliczność mająca znaczenie dla sprawy, a więc dotycząca przedmiotu sprawy i mająca znaczenie prawne dla rozstrzygnięcia sprawy. Dokonując oceny żądania strony przeprowadzenia dowodu organ podatkowy musi uwzględnić znaczenie przeprowadzonych już w postępowaniu dowodów. Skoro w przedmiotowej sprawie organ podatkowy uznał, iż w świetle dotychczas zebranych dowodów nie sposób uznać iż plac manewrowy był przed spornymi pracami utwardzony to nie przeprowadzenie dowodu w postaci dowodu z zeznań świadków należy uznać za naruszenie art. 122 ordynacji podatkowej. W świetle spornych okoliczności sprawy obowiązkiem organów podatkowych było przeprowadzenie dowodu z zeznań w charakterze świadka wykonawcy robót budowlanych J. F. Nie można wykluczyć, iż właśnie wykonawca tych spornych robót mógłby wyjaśnić zaistniałe w sprawie wątpliwości. Mając powyższe na uwadze należało uznać za zasadny zarzut skargi niewyjaśnienia okoliczności istotnych dla sprawy poprzez niepodjęcie działań niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Reasumując zachodziła konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2.002r. – Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270). Orzeczenie o kosztach wykonania zaskarżonej decyzji oraz o kosztach postępowania sądowego uzasadniają odpowiednio art. 152 i 200 ustawy powołanej wyżej.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło