I SA/Wr 39/14
WyrokWSA we Wrocławiu2014-09-12
Skład orzekający: Jadwiga Danuta Mróz, Zbigniew Łoboda, Marta Semiczek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy prawidłowo zaliczył wpłatę podatnika na poczet zaległości podatkowej i odsetek za zwłokę, stosując proporcjonalny podział zgodnie z art. 55 § 2 Ordynacji podatkowej, gdy wpłata nie pokrywała w całości kwoty zaległości wraz z odsetkami?Ratio decidendi
Organ podatkowy prawidłowo zaliczył wpłatę podatnika na poczet zaległości podatkowej i odsetek za zwłokę proporcjonalnie, zgodnie z art. 55 § 2 Ordynacji podatkowej, ponieważ wpłata nie pokrywała w całości kwoty zaległości wraz z odsetkami. W takiej sytuacji wpłata jest dzielona w stosunku, w jakim w dniu wpłaty pozostaje kwota zaległości do kwoty odsetek. Nawet jeśli w uzasadnieniu postanowienia organu nie podano łącznej kwoty odsetek na dzień wpłaty, nie stanowi to naruszenia prawa procesowego mającego istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż podatnik ma obowiązek samodzielnego obliczania odsetek.Stan faktyczny
Podatnik dokonał wpłaty w kwocie 2 089,00 zł na poczet zaległości w podatku od czynności cywilnoprawnych. Wpłata ta nie pokrywała w całości należności głównej wraz z naliczonymi odsetkami za zwłokę. Naczelnik Urzędu Skarbowego zaliczył wpłatę proporcjonalnie na poczet należności głównej i odsetek. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Podatnik zaskarżył postanowienie organu odwoławczego, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej w zakresie proporcjonalnego zaliczenia wpłaty.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jadwiga Danuta Mróz, Sędziowie: Sędzia WSA Zbigniew Łoboda, Sędzia WSA Marta Semiczek (sprawozdawca)., Protokolant: Edyta Forysiak, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 12 września 2014 r. przy udziale sprawy ze skargi A. W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zaliczenia wpłaty na poczet zaległości w podatku od czynności cywilno- prawnych oddala skargę.
Zaskarżonym postanowieniem Dyrektor Izby Skarbowej we W. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. z dnia [...] 2013 r. znak [...] w sprawie zaliczenia wpłaty z dnia 3 lipca 2013 r. w wysokości 2 089,00 zł na poczet zaległości w podatku od czynności cywilnoprawnych za miesiąc maj 2011 r. na należność główną kwotę 1630,80 zł oraz na odsetki za zwłokę od tej zaległości kwotę 458,20 zł.
Zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego w S. [...] Wydział Cywilny z dnia [...] 2011 r.- sygn. akt [...] Co [...]/09 A. W. (Podatniczka, Strona) nabyła własnościowe spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego o wartości 104 453,33 zł. Postanowienie stało się prawomocne od dnia 10 maja 2011 r.
W dniu 3 lipca 2013 r. do Urzędu Skarbowego w S. wpłynęła deklaracja w sprawie podatku od czynności cywilnoprawnych pani A. W. W deklaracji wskazano datę dokonania czynności 24 maja 2011 r. oraz podatek do zapłaty w wysokości 2089,00 zł.
W dniu 3 lipca 2013 roku Podatnik dokonał wpłaty w kwocie 2 089,00 zł na poczet zobowiązania w podatku od czynności cywilnoprawnych.
Postanowieniem z dnia [...] 2013 r. znak [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. zaliczył wpłatę z dnia 3 lipca 2013 r. na poczet zaległości w podatku od czynności cywilnoprawnych w wysokości 1630,80 zł na należność główną i na odsetki za zwłokę kwotę 458,20 zł. W postanowieniu Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. poinformował Stronę, że odsetki za zwłokę naliczono od dnia 8 czerwca 2011 r. do dnia 3 lipca 2013 r. oraz, że do należności głównej brakuje 458.20 zł plus odsetki za zwłokę. Postanowienie doręczono w dniu 29 lipca 2013 r.
W zażaleniu na to postanowienie Strona zarzuciła naruszenie art. 55 § 2 ustawy z 29 sierpnia 1997 r Ordynacja podatkowa (tekst jednolity: Dz. U. 2012r. póz. 749 z późn. zm.), gdyż zdaniem Strony wpłatę nie rozliczono proporcjonalnie, na należność główną i odsetki za zwłokę. Podatnik wskazał, że taki sposób rozliczenia narusza prawa podatnika oraz wpływa na ustalenia istotne dla sprawy.
Dyrektor Izby Skarbowej utrzymując w mocy postanowienie organu I instancji przytoczył przepisy ordynacji podatkowej dotyczące powstania zobowiązania podatkowego, zaległości i wpłat oraz sposobu ich zaliczania.
Dyrektor Izby Skarbowej podkreślił, że obowiązek naliczania odsetek za zwłokę powstaje z mocy prawa i wynika z samego faktu wystąpienia zaległości podatkowej. Jednocześnie art. 55 ustawy Ordynacja podatkowa wskazuje, że odsetki za zwłokę wpłacane są bez wezwania organu podatkowego, jeśli natomiast wpłata nie pokrywa kwoty zaległości wraz z odsetkami za zwłokę, rozlicza się ją proporcjonalnie, czyli zalicza na poczet zaległości podatkowej oraz odsetek za zwłokę w stosunku, w jakim w dniu wpłaty pozostaje kwota zaległości do kwoty odsetek. Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej we W. Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. prawidłowo zastosował w zaskarżonym postanowieniu obowiązujące przepisy prawa w kwestii proporcjonalnego zaliczenia przedmiotowej wpłaty na zaległość podatkową (zgodnie z art. 55 § 2 ustawy Ordynacja podatkowa). W przedmiotowej sprawie Podatnik dokonał wpłaty w kwocie, która nie pokryła w całości należności głównej wraz z odsetkami za zwłokę, a w takiej sytuacji organ podatkowy I instancji aby dokonać zaliczenia przedmiotowej wpłaty, obligatoryjnie musi zastosować art. 55 § 2 Ordynacji podatkowej.
Jednocześnie organ wskazał, że odsetki za zwłokę naliczono od dnia 08.06.2011 r. do dnia 03.07.2013 r., natomiast winny być naliczone od dnia 25.05.2011 r. (tj. od następnego dnia po upływie 14 dni od daty uprawomocnienia się postanowienia Sądu) do dnia 03.07.2013 r., jednakże, zgodnie z art. 234 w zw. z art. 239 ustawy Ordynacja podatkowa, organ zażaleniowy nie może wydać postanowienia na niekorzyść strony żalącej się. Wobec powyższego Dyrektor Izby Skarbowej we W. nie znalazł podstaw do uchylenia zażalonego postanowienia.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Skarżąca zarzuciła:
• naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy przez: wadliwe przyjęcie stanu faktycznego, błędne przyjęcie podstawy prawnej,
• naruszenie prawa procesowego, które miało wpływ na wynik sprawy, a polegające na: braku wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego, nierozpoznaniu zarówno przez organ I instancji, jak i organ odwoławczy istoty sprawy.
W uzasadnieniu wskazała, że zawarte w postanowieniu rozstrzygnięcie merytoryczne oraz argumenty i twierdzenia mające je udowodnić nie mają potwierdzenia w przepisach prawa i przedstawianych materiałach, w tym stanowisku strony.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Na wstępie należy podkreślić, iż zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269), stanowiąc w art. 1 § 1 i § 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd stosuje środki przewidziane w art. 145-150 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 poz. 270) – w skrócie p.p.s.a.. Powyższe oznacza, że zaskarżony akt administracyjny może zostać wzruszony przez sąd tylko wówczas, gdy narusza prawo w sposób określony w powołanej ustawie; w przeciwnym razie skarga podlega oddaleniu. Sąd uchyla zaskarżoną decyzję, jeśli stwierdzi, że wydano ją z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub z naruszeniem prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy – art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i lit. c) upsa.
Należy również podkreślić, iż zgodnie z art. 134 § 1 upsa, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W tak określonym zakresie kognicji Sąd ocenił, iż zaskarżone postanowienie nie narusza prawa, a w szczególności powołanych w skardze przepisów o postępowaniu.
Przedmiotem sporu jest prawidłowość zaliczenia dokonanej wpłaty na poczet odsetek od zobowiązania w podatku od czynności cywilnoprawnych.
Z akt sprawy wynika, iż zobowiązanie w kwocie 2 089, 00 zł zostało wpłacone ze zwłoką.
Zgodnie z art. 53 § 1 Ordynacji podatkowej "Od zaległości podatkowych, z zastrzeżeniem art. 54, naliczane są odsetki za zwłokę." Zgodnie zaś z § 3. "Odsetki za zwłokę nalicza podatnik, (...)". Skarżąca w momencie dokonywania wpłaty winna obliczyć odsetki i dokonać wpłaty w wysokości pokrywającej należność główną i odsetki. Pomimo tego dokonała wpłaty jedynie w wysokości należności głównej – bez uwzględnienia odsetek.
Stosownie do art. 55 § 2, jeżeli dokonana wpłata nie pokrywa kwoty zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, wpłatę tę zalicza się proporcjonalnie na poczet kwoty zaległości podatkowej oraz kwoty odsetek za zwłokę w stosunku, w jakim, w dniu wpłaty, pozostaje kwota zaległości podatkowej do kwoty odsetek za zwłokę. Podział ten dokonywany jest w postanowieniu organu podatkowego, w którym musi być znana, oprócz kwoty zaległości, również kwota odsetek za zwłokę na dzień dokonania wpłaty. Kwotę odsetek wylicza organ podatkowy, ale nie jest to przedmiotem tego postanowienia, które dotyczy zaliczenia dokonanej wpłaty na poczet zaległości i odsetek. Postanowienie to nie może być traktowane jako akt, w którym określone zostały podatnikowi odsetki za zwłokę. Odsetki te bowiem, w sytuacji gdy wpłata nie pokryła w całości zaległości i odsetek, biegną dalej.
W rozpatrywanej sprawie w postanowieniu o zaliczeniu wpłaty dokonanej przez podatnika, organ pierwszej instancji przedstawił sposób zaliczenia dokonanej wpłaty na zaległość podatkową i wysokość odsetek za zwłokę, na które zaliczona została wpłata, a także datę początkową i datę końcową okresu naliczania odsetek za zwłokę. Organ podatkowy podał również wysokość należności pozostałej do zapłaty z uwagi na zbyt niską wysokość wpłaty. Podał też obowiązujące stawki odsetek za cały czas zwłoki. Wprawdzie, organ podatkowy nie podał łącznej kwoty odsetek na dzień wpłaty, to należy jednak zauważyć, że stosownie do art. 53 § 3 Ordynacji podatkowej również podatnicy przy dokonywaniu wpłat zobowiązani są do samodzielnego naliczania odsetek za zwłokę. Obowiązkiem podatnika jest więc zgodnie z przepisami Ordynacji podatkowej ustalenie stawek odsetek za zwłokę, dotyczących okresu ich naliczania. Zgodnie z art. 56 § 1 Ordynacji podatkowej stawka odsetek za zwłokę jest równa sumie 200% podstawowej stopy oprocentowania kredytu lombardowego, ustalanej zgodnie z przepisami o Narodowym Banku Polskim, i 2%, z tym że stawka ta nie może być niższa niż 8%. W myśl art. 56 § 3 Ordynacji podatkowej minister właściwy do spraw finansów publicznych ogłasza, w drodze obwieszczenia, w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski" stawkę odsetek za zwłokę, o której mowa w § 1, oraz obniżoną stawkę odsetek za zwłokę, o której mowa w § 1a.
Wyliczone zgodnie z tymi przepisami odsetki na dzień wpłaty wynosiły 587,30 zł, łączna kwota zadłużenia wynosiła 2 676,30 zł ( 2 089,00 zł +587,30 zł) Ponieważ wpłata w wysokości 2089, 00 zł stanowiła 78% zaległości w takiej samej części zostały pokryte zarówna należność główna jak i odsetki.
Wobec powyższego nieuzasadniony jest zarzut strony, że nie dokonano proporcjonalnego zaliczenia wpłaty na należność główna i odsetki. Niezasadne są również podniesione w skardze zarzuty, że postanowienie organu podatkowego o zaliczeniu wpłaty na poczet zaległości podatkowych nie spełnia wymogów, określonych przepisami Ordynacji podatkowej i nie daje pełnej możliwości zweryfikowania wysokości odsetek. Jak wskazano wyżej brak w uzasadnieniu wyliczenia pełnej kwoty odsetek nie wpływa na prawidłowość rozstrzygnięcia, a Skarżąca dysponowała pełnia możliwości zweryfikowania prawidłowości wyliczeń organu. Ewentualne braki w uzasadnieniu postanowienia organu II instancji nie mogą zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit c stanowić podstawy jego uchylenia, gdyż nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy. "Wpływanie istotne na wynik sprawy, to prawdopodobieństwo oddziaływania naruszeń prawa procesowego na treść decyzji lub postanowienia, a więc ukształtowanie w nich stosunku administracyjnego, materialnego lub procesowego. Sąd uchylając z tych powodów decyzję lub postanowienie musi wykazać, że gdyby nie było stwierdzonego w postępowaniu sądowym naruszenia przepisów postępowania, to rozstrzygnięcie sprawy najprawdopodobniej mogłoby być inne." (wyrok NSA z 25.03.2014 sygn. akt II GSK 62/13 LEX nr 1488135)
Reasumując zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie, bowiem organy podatkowe nie naruszyły przepisów prawa w zakresie wskazanym na wstępie niniejszych wywodów. Skargę, więc, zgodnie z art. 151 p.p.s.a. należało oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło