I SA/Wr 395/04

WyrokWSA we Wrocławiu2005-10-14

Skład orzekający: Maria Tkacz – Rutkowska, Lidia Błystak, Ludmiła Jajkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy ma obowiązek zawiesić postępowanie kontrolne, gdy rozpatrzenie sprawy jest uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd?
Ratio decidendi
Organ podatkowy nie ma obowiązku zawieszenia postępowania kontrolnego, jeśli rozstrzygnięcie sprawy i wydanie decyzji nie jest uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Protokół z kontroli stanowi dowód w postępowaniu podatkowym, a ustalenie stanu faktycznego na etapie kontroli nie przesądza o treści rozstrzygnięcia. Organ podatkowy ma obowiązek podjąć wszelkie niezbędne kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a nie oczekiwać na wyniki równoległych postępowań cywilnych lub karnych.
Stan faktyczny
Skarżąca T. I. wniosła o zawieszenie postępowania kontrolnego w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 1999, wskazując na konieczność rozpatrzenia zagadnienia wstępnego przez Sąd Okręgowy we W. dotyczącego zapłaty za remont lokalu. Organ podatkowy odmówił zawieszenia, uznając, że postępowanie sądowe dotyczy faktur z 2000 r., a kontrola podatkowa roku 1999. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i błędne ustalenia faktyczne. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że nie zaistniały przesłanki do zawieszenia postępowania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Tkacz – Rutkowska Sędzia NSA Lidia Błystak Sędziowie Sędzia WSA Ludmiła Jajkiewicz / sprawozdawca/ Protokolant Michał Kazek po rozpoznaniu w dniu 14 października 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi T. I. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia kontroli podatkowej w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 1999 oddala skargę. Przedmiotem zaskarżyła jest postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] o nr [...], utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w O. dnia [...] o nr [...] w przedmiocie zawieszenia kontroli podatkowej w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych za 1999 r. W dniu [...] skarżąca T. I. wystąpiła z wnioskiem o zawieszenie postępowania kontrolnego z uwagi na konieczność rozpatrzenia zagadnienia wstępnego przez Sąd Okręgowy we W., X Wydział Gospodarczy (sygn. [...]). Podstawą nie uwzględnienia powyższego wniosku było stwierdzenie braku przesłanek z art. 201 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (j.t. z 2005 r. nr 8, poz. 60 ze zm.), w skrócie Ordynacja podatkowa, z uwagi na fakt, iż postępowanie sądowe (z powództwa T. I. wobec byłych wspólników spółki cywilnej pod nazwą "Apteka A", w tym wobec skarżącej), dotyczy, zapłaty za remont lokalu użytkowego na podstawie faktur wystawionych w 2000 r., zaś kontrola podatkowa dotyczy rozliczenia w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 1999. W skardze z dnia [...] skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zarzuciła: • Naruszenie przepisów prawa materialnego – art. 201 § 1 pkt 2 oraz art. 292 Ordynacji podatkowej, przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 201 Ordynacji podatkowej, polegające na przyjęciu, że rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji kończącej postępowanie kontrolne za rok 1999 nie jest uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego, jakim jest ustalenie charakteru przeprowadzonych prac remontowych, w lokalu Apteki A, przez inny organ w tym wypadku sąd i prokuraturę; • Podjęcie rozstrzygnięcia niezgodnego ze stanem faktycznym, przyjmując, że to strona postępowania, powołując się na proces sądowy, dołączyła do akt toczącej się kontroli tylko niektóre dokumenty z akt sprawy cywilnej o sygn. [...], a także nie zbadanie, w jaki sposób Urząd Skarbowy wszedł w posiadanie szczątkowej i niepełnej dokumentacji; • Podjęcie rozstrzygnięcia niezgodnie ze stanem faktycznym, przyjmując błędne ustalenia Urzędu Skarbowego, który pominął fakt toczącego się śledztwa o nr [...], prowadzonego przez Prokuraturę Rejonową dla W. K., w związku z podejrzeniem o czyn z art. 286 § 1 i art. 270 § 1 w związku z art.. 11 § 2 Kodeksu karnego; • Podjęcie rozstrzygnięcia niezgodnie ze stanem faktycznym, przyjmując, że zdaniem podatniczki faktycznym przedmiotem sporu i przesłanką do zawieszenia postępowania były ustalenia kontrolujących dotyczące miejsca przeprowadzenia remontu z wykorzystaniem materiałów budowlanych, zakupionych przez spółkę w 1999 r. i zaliczonych do kosztów uzyskania przychodów; • Mylne przyjęcie ustaleń Urzędu Skarbowego, w zakresie faktur wystawionych w 2000 r. oraz przeprowadzonych prac remontowych, a co za tym idzie naruszenie przepisów prawa materialnego – art. 217 § 2 Ordynacji podatkowej ze względna brak prawny i faktyczny uzasadnienia wskazanego postanowienia; • Podjęcie rozstrzygnięcia niezgodnego ze stanem faktycznym, przyjmując, że Naczelnik Urzędu Skarbowego rozpatrzył wniesione przez kontrolowaną zastrzeżenia do protokołu kontroli z dnia [...]; • Podjęcie rozstrzygnięcia niezgodnie ze stanem faktycznym, przyjmując, że do ewidencji środków trwałych został nieprawidłowo wprowadzony lokal. Dyrektor Izby Skarbowej w odpowiedzi na skargę z dnia [...]. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację. W uzasadnieniu organ podniósł, iż przedmiotem kontroli były faktury wystawione i ujęte w rozliczeniu za rok 1999. Podniósł także, iż faktury wystawione w roku 2000 dotyczyły wydatków na remont lokalu użytkowego, który to wydatek nie stanowi bezpośredniego kosztu uzyskania przychodów. Natomiast wobec przyjęcia przez spółkę lokalu do używania w roku 2000 (mimo nabycia w dniu [...]), zdaniem organu, podatnik nabył, w tym roku, prawo do dokonywania odpisów amortyzacyjnych (art. 22b ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.) – w skrócie pdof. Organ nie uznał również zarzutu oparcia rozstrzygnięcia na podstawie nieprawidłowo ustalonego stanu faktycznego. Wskazał na fakt prowadzenia postępowania na wniosek skarżącej. Poza tym za niecelowe organ uznał badanie, w jaki sposób Urząd Skarbowy wszedł w posiadanie dokumentów związanych z postępowaniem sądowym. Niemniej jednak wskazał, iż otrzymał je z Urzędu Kontroli Skarbowej we W.(pismo z dnia [...]). Ponadto za bezzasadny uznał zarzut nie rozpatrzenia wszystkich zastrzeżeń do protokołu kontroli (pismo z dnia [...]). Po pierwsze nie dotyczyły one przedmiotowego postępowania, po drugie, zostały one rozpatrzone w całości. Również, zdaniem organu, za bezzasadny należy uznać zarzut skarżącej w zakresie określenia przesłanki zawieszenia postępowania, bowiem sprowadza się on w istocie rzeczy do ustaleń kontrolujących w zakresie miejsca przeprowadzenia remontu z wykorzystaniem materiałów budowlanych, zakupionych przez spółkę w 1999 r. i zaliczonych do kosztów uzyskania przychodów. Ocena ta została dokonana na podstawie treści zażalenia z dnia [...] oraz pisma z dnia [...] oraz ustaleń protokołu z kontroli. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wojewódzki sąd administracyjny, zgodnie z art. 1 § 2 ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola wojewódzkiego sądu administracyjnego obejmuje kwestie związane z procesem stosowania prawa w postępowaniu podatkowym, a więc to, czy organ dokonał prawidłowych ustaleń, co do obowiązywania zaskarżonej normy prawnej, czy normę tę właściwe interpretował i nie naruszył zasad ustalenia określonych faktów za udowodnione. Tak, więc uchylenie decyzji może nastąpić jedynie w sytuacji, gdy wydanie zaskarżonej decyzji nastąpiło w wyniku naruszenia prawa materialnego lub procesowego, które to naruszenie miało lub mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270) –w skrócie upsa. W zakresie tak określonej kognicji Sąd stwierdza, iż zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Kwestią sporną między stronami jest to, czy zaistniały przesłanki do zawieszenia postępowania kontrolnego w sprawie będącej przedmiotem rozstrzygnięcia. W art. 125 Ordynacji podatkowej ustawodawca uznał priorytet zasady szybkości postępowania podatkowego. Stąd też przerwy w prowadzeniu postępowanie mogą nastąpić jedynie w ściśle określonych przypadkach. W myśl art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej organ podatkowy zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji jest uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego (prejudycjalnego) przez inny organ lub sąd. Przepis ten na mocy art. 292 Ordynacji podatkowej ma również zastosowanie do kontroli podatkowej, której celem, zgodnie z art. 281 § 2 Ordynacji podatkowej, jest sprawdzenie, czy kontrolowany wywiązuje się z obowiązków wynikających z przepisów prawa podatkowego. Taki charakter kontroli podatkowej powoduje, że w praktyce trudno sobie wyobrazić, aby wydanie (sporządzenie) protokołu stwierdzającego obiektywnie istniejący stan faktyczny mogłoby być uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez sąd powszechny. Podkreślenia wymaga także fakt, iż protokół z kontroli, zgodnie z art. 181 Ordynacji podatkowej, stanowi jeden z dowodów w ewentualnym postępowaniu podatkowym. Prowadzi to do wniosku, że ustalenie stanu faktycznego na etapie kontroli podatkowej nie przesądza jeszcze o treści rozstrzygnięciu w sprawie. Stąd też, zdaniem Sądu, uwzględniając zasadę szybkości postępowania, a także treść art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, organ słusznie zakończył postępowanie kontrolne, w momencie wyczerpania dostępnych dla niego środki dowodowych, pozwalających na ustalenie stanu faktycznego. Słuszność zajętego przez organy stanowiska potwierdza ponadto fakt, iż postępowanie przed sądem dotyczy faktur wystawionych w roku 2000, a przez to nie ujętych w rozliczeniu roku 1999. Poza tym zakwestionowane wydatki dotyczą nakładów budowlanych na lokal użytkowy i jako takie nie mogą stanowić bezpośredniego kosztu uzyskania przychodów a jedynie poprzez odpisy amortyzacyjne (art. 22 ust. 1 i 8 updof). Podkreślenia wymaga również fakt, iż do określenia charakteru (z punktu widzenia prawa podatkowego), poczynionych przez podatnika nakładów są właściwe organy podatkowe a nie inne organy czy sądy. Natomiast w przypadku, gdy w sprawie wymagane są wiadomości specjalne, organ może powołać biegłego, w celu wydania opinii (art. 197 § 1 Ordynacji podatkowej). Jak słusznie podkreślił Dyrektor Izby Skarbowej, zgodnie z przepisami Ordynacji podatkowej, obowiązkiem organów podatkowych jest podejmowania wszelkich niezbędnych kroków do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a nie oczekiwanie na wyniki prowadzonych równolegle postępowań cywilnych czy karnych. Powyższe prowadzi do wniosku, iż w stanie sprawy brak było podstaw prawnych do zawieszenia postępowania kontrolnego. W rozstrzyganym przypadku, wynik postępowań prowadzonych równolegle przed Sądem Okręgowym we W., X Wydział Gospodarczy i Prokuraturą nie stanowi, bowiem zagadnienia wstępnego, od którego uzależnione byłoby zakończenie postępowania kontrolnego w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych za 1999 r. Sąd nie podzielił także pozostałych zarzutów skargi, bowiem dotyczą one albo ustaleń kontroli (na przykład charakteru i momentu poniesienia nakładów, prawidłowego rozpatrzenia zastrzeżeń do protokołu kontroli podatkowej), a więc niezwiązanych z przedmiotem sprawy albo też bezzasadnych (na przykład w kwestii wejścia w posiadanie dokumentów dotyczących procesu cywilnego). Podsumowując, Sąd stwierdza, że zaskarżone postanowienie utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w O. zostało wydane zgodnie z prawem. Wobec braku przesłanek do uwzględnienia skargi Sąd, na podstawie art. 151 upsa, ją oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło