I SA/Wr 50/16
WyrokWSA we Wrocławiu2016-04-14
Skład orzekający: Henryka Łysikowska, Annetta Chołuj, Maria Tkacz-Rutkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Województwo D. jest zobowiązane do opłacania podatku od nieruchomości od budowli (kanalizacji kablowej) wchodzących w skład D. Sieci Szerokopasmowej (DSS), wybudowanej w ramach projektu "Likwidacja obszarów wykluczenia informacyjnego i budowa D. sieci szkieletowej", jeśli budowle te są w dzierżeniu Operatora Infrastruktury, a kable w nich zawarte są w dzierżawie, a dostęp do usług świadczony jest przez lokalnych operatorów telekomunikacyjnych?Ratio decidendi
Województwo D. nie jest zobowiązane do opłacania podatku od nieruchomości od budowli (kanalizacji kablowej) wchodzących w skład DSS. Budowla (kanalizacja kablowa) podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości tylko wtedy, gdy jest związana z prowadzeniem działalności gospodarczej, czyli jest w posiadaniu przedsiębiorcy. W analizowanym przypadku, mimo że kanalizacja kablowa jest w dzierżeniu, a kable w niej zawarte w dzierżawie, Województwo D. nie prowadzi działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów. Lokalni operatorzy telekomunikacyjni dzierżawią kable, a nie budowlę (kanalizację kablową), co oznacza, że nie stają się posiadaczami zależnymi budowli w rozumieniu przepisów podatkowych.Stan faktyczny
Województwo D. wybudowało sieć teleinformatyczną (DSS) w ramach projektu "Likwidacja obszarów wykluczenia informacyjnego i budowa D. sieci szkieletowej". Budowle (kanalizacja kablowa) wchodzące w skład sieci zostały przekazane Operatorowi Infrastruktury w dzierżeniu, a kable w nich zawarte w dzierżawie. Dostęp do usług szerokopasmowych miał być uruchomiony za pośrednictwem lokalnych operatorów telekomunikacyjnych. Województwo D. zapytało, czy jest zobowiązane do opłacania podatku od nieruchomości od tych budowli. Burmistrz Miasta i Gminy P. uznał, że tak, ponieważ budowle znajdą się w posiadaniu zależnym lokalnych przedsiębiorców telekomunikacyjnych. Województwo D. wniosło skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnoprawnych.Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej interpretacji indywidualnej oraz zasądzenie od Burmistrza Miasta i Gminy P. na rzecz Województwa D. kwoty 440 zł tytułem kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Henryka Łysikowska, Sędziowie sędzia WSA Anetta Chołuj, sędzia WSA Maria Tkacz-Rutkowska (sprawozdawca), Protokolant asystent sędziego Radosław Bulejak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 kwietnia 2016 r. w Wydziale I sprawy ze skargi Województwa D. na interpretację indywidualną Burmistrza Miasta i Gminy P. z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości I. uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną; II. zasądza od Burmistrza Miasta i Gminy P. na rzecz strony skarżącej Województwa D. kwotę 440 (czterysta czterdzieści) zł tytułem kosztów postępowania sądowego.
Przedmiotem skargi jest pisemna interpretacja przepisów prawa podatkowego (interpretacja indywidualna) wydana w dniu [...] września 2015 r. na wniosek Urzędu Marszałkowskiego Województwa D. (dalej także wnioskodawca) przez Burmistrza Miasta i Gminy P. w zakresie przepisów podatku od nieruchomości.
Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, że Województwo D. zakończyło prace związane z budową sieci teleinformatycznej – D. Sieci Szerokopasmowej (dalej: DSS) realizowanej w ramach projektu "Likwidacja obszarów wykluczenia informacyjnego i budowa D. sieci szkieletowej, której celem jest przyśpieszenie społecznego i ekonomicznego rozwoju województwa D..
Dostęp do usług szerokopasmowych z DSS na być uruchomiony za pośrednictwem lokalnych operatorów telekomunikacyjnych, z którymi umowy będą zawierane na warunkach zatwierdzonych przez Urząd Komunikacji Elektronicznej (dalej: UKE). Województwo D. pozostanie właścicielem DSS przez cały okres eksploatacji i będzie dostarczać sieć telekomunikacyjną oraz zapewniać dostęp do infrastruktury telekomunikacyjnej za pośrednictwem Operatora Infrastruktury. Działalność Województwa w tym zakresie będzie wykonywana w oparciu o przepisy ustawy z 7 maja 20110 r. o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych (Dz. U. nr 106, poz.675 ze zm.). Województwo D. uzyskało wpis do rejestru jednostek samorządu terytorialnego wykonujących działalność w zakresie telekomunikacji niebędącą działalnością gospodarczą, prowadzonego przez UKE.
Uzupełniając braki formalne wniosku Województwo wyjaśniło, że przekaże Operatorowi Infrastruktury:
- w administrowanie i utrzymanie (dzierżenie w rozumieniu art. 338 Kodeksu cywilnego) budowle (obiekty trwale związane z gruntem) wchodzące w skład infrastruktury telekomunikacyjnej;
- w dzierżawę pozostałe elementy infrastruktury telekomunikacyjnej nie będące budowlami (np. kable i przełącznice optotelekomunikacyjne).
Operator Infrastruktury w okresie eksploatacji DSS będzie administrował i utrzymywał infrastrukturę powierzoną w dzierżenie oraz prowadził eksploatację powierzonej w dzierżawę i powstałą w wyniku rozbudowy, w tym dostarczał siec telekomunikacyjną, zapewniał dostęp do infrastruktury i świadczył usługi dla Operatorów Sieci Dostępnych. Wyjaśnił też, że Urząd Marszałkowski Województwa D. jest zarejestrowany jako podatnik VAT czynny w zakresie podatku od towarów i usług. Oddanie elementów infrastruktury w dzierżawę będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na mocy art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług.
Na gruncie tak opisanego stanu faktycznego wnioskodawca zapytał: Czy Województwo D. zobowiązane jest opłacać podatek od nieruchomości od budowli wchodzących w skład D. Siecie Szerokopasmowej, wybudowanej przez Województwo w związku z realizacją projektu pn. "Likwidacja obszarów wykluczenia informacyjnego i budowa D. sieci szerokopasmowej".
Przedstawiając swoje stanowisko w sprawie, wnioskodawca stwierdził, że w opisanym stanie faktycznym Województwo nie będzie podatnikiem podatku od nieruchomości do budowli wchodzących w skład DSS. Wyjaśnił, że opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Przy czym budowlami są obiekty budowlane w rozumieniu przepisów prawa budowlanego niebędące budynkiem, obiektem małej architektury, a także urządzenie budowlane w rozumieniu przepisów prawa budowlanego związane z obiektem budowlanym, które zapewnia możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem.
Sieci telekomunikacyjne są obiektem budowlanym, w rozumieniu art. 3 pkt 3a ustawy Prawo budowlane – obiektem liniowym tj. obiektem budowlanym, którego charakterystycznemu parametrem jest długość, w szczególności (...) kanalizacja kablowa, przy czym kable w niej zainstalowane nie stanowią obiektu budowlanego lub jego części, ani urządzenia budowlanego.
Województwo zauważyło, że nie każda budowla, podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, ale tylko taka, która jest związana z prowadzeniem działalności gospodarczej, tj. będąca w posiadani przedsiębiorcy.
Województwo, jako właściciel sieci i jednostka samorządu terytorialnego zarejestrowana w prowadzonym przez UKE rejestrze tych jednostek wykonujących działalność w zakresie telekomunikacji niebędącą działalnością gospodarczą, nie jest przedsiębiorcą. Działania Województwa mieszczą się w zakresie realizacji jego zadań własnych i w ramach swoich działań Województwo nie będzie prowadzić działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Ponadto budowle wchodzące w skład infrastruktury telekomunikacyjnej zostaną przekazane Operatorowi Infrastruktury: w dzierżenie, tj. administrowanie i utrzymanie, a pozostałe elementy infrastruktury telekomunikacyjnej nie będące budowlami (np. kable i przełącznice optotelekomunikacyjne) w dzierżawę.
Burmistrz Miasta i Gminy P. stanowisko wnioskodawcy uznał za nieprawidłowe. Organ przytoczył przepisów art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1 pkt 1 i pkt 4 w zw. z art. 3 ust. 3 oraz ustawy z 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r. poz. 849 ze zm. – dalej: u.p.o.l.), art. 3 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. nr 207, poz. 2016 ze zm. ) oraz art. 2, art. 4 ust. 1 ustawy z 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej a także przepisów ustawy z 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r. poz. 243 ze zm.) i stwierdził, że uwzględniając te przepisy oraz zaświadczenie Prezesa UKE o wpisie Województwa D. do rejestru jednostek samorządu terytorialnego wykonujących działalność w zakresie telekomunikacji, należy przyjąć, iż działalność Województwa w zakresie dostarczania sieci telekomunikacyjnej oraz zapewnienia dostępu do infrastruktury telekomunikacyjnej za pośrednictwem Operatora Infrastruktury, wykonywana w oparciu o przepisy ustawa o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych nie stanowi działalności gospodarczej.
Zauważył jednak, że dostęp do usług szerokopasmowych z sieci DSS ma zostać uruchomiony za pośrednictwem lokalnych operatorów telekomunikacyjnych, na podstawie zawieranych z nimi umów na warunkach zatwierdzonych przez UKE, umowy te zawierane przez Operatora Infrastruktury będą miały charakter dzierżawy infrastruktury telekomunikacyjnej. Województwo pozostanie właścicielem DSS przez cały czas jego eksploatacji i za pośrednictwem Operatora Infrastruktury będzie dostarczać sieć telekomunikacyjną. W związku z tym, na podstawie umów dzierżawy budowle wchodzące w skład DSS znajdą się w posiadaniu zależnym lokalnych przedsiębiorców telekomunikacyjnych. Natomiast, zgodnie z art. 2 ust. 27 ustawy Prawo telekomunikacyjne, operatorem telekomunikacyjnym jest przedsiębiorca lub inny podmiot uprawniony do wykonywania działalności gospodarczej na podstawie odrębnych przepisów, który wykonuje działalność gospodarczą polegającą na dostarczaniu sieci telekomunikacyjnych lub świadczeniu usług towarzyszących.
Zdaniem organu, z momentem oddania budowli wchodzących w skład DSS w posiadanie zależne lokalnym operatorom telekomunikacyjnym, budowle te zostaną objęte zakresem przedmiotowym podatku od nieruchomości, na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., jako części budowli będące w posiadaniu przedsiębiorców telekomunikacyjnych, tj. związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 1 i 4 u.p.o.l., podmiotem zobowiązanym do zapłaty podatku jako właściciel obiektu budowlanego będzie Województwo D..
Burmistrz wezwany do usunięcia naruszenia prawa nie zajął stanowiska.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu Województwo D. wniosło o uchylenie interpretacji indywidualnej i zasądzenie kosztów postępowania sądowego zarzucając naruszenie:
- art. 169 §1 w zw. z art. 14h, art. 14c §1 i art. 14j §1 i §3 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. Z 2015 r. poz. 613 – dalej O.p.) przez brak wezwania do uzupełnienia stanu faktycznego lub pozostawienia wniosku bez rozpoznania, jak i przez niedopuszczalną modyfikację stanu faktycznego przedstawionego przez we wniosku i wydanie interpretacji w oparciu o informacje, których wnioskodawca nie podawał, tj., że lokalni operatorzy telekomunikacyjni będą posiadaczami zależnymi budowli;
- art. 14c §1 O.p. praz art. 120 w zw. z art. 14h i art. 14j §1 i 3 O.p. przez niedokonanie oceny stanowiska zawartego we wniosku w sposób zgodny z prawem;
- art. 2 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 1 i 4 w zw. z art. 3 ust. 3 u.p.o.l. w zw. z art. 338 Kodeksu cywilnego przez jego nietrafne zastosowanie, właściwa subsumcja nie powinna bowiem skutkować przyjęciem, że lokalni operatorzy telekomunikacyjni są posiadaczami zależnymi budowli, a w konsekwencji, że Województwo D. jest podatnikiem podatku od nieruchomości.
Uzasadniając przedstawione zarzuty, strona skarżąca stwierdziła, że organ swoje stanowisko oparł na tezie, iż lokalni operatorzy telekomunikacyjni będą posiadaczami zależnymi. Wniosek strony nie zawierał takiej informacji. We wniosku wskazano, że dostęp do usług zostanie uruchomiony za pośrednictwem lokalnych operatorów telekomunikacyjnych a za zawieranie tych umów będzie odpowiedzialny, wybrany przez Województwo, Operator Infrastruktury. Przy czym Województwo pozostanie właścicielem sieci. Elementy infrastruktury stanowiące, zgodnie z definicją budowle, jak wyjaśniono w odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia braków formalnych, są przekazane w dzierżenie, którego celem jest administrowanie i utrzymanie. W dzierżawę, tj. w posiadanie zależne, przekazane są te elementy infrastruktury, które nie są budowlami. Zaskarżona interpretacja został zatem wydana z naruszenie prawa procesowego.
Prawidłowo, zdaniem strony skarżącej, Burmistrz przyjął, że kable umieszczone w kanalizacji nie stanowią obiektu budowlanego, a tym samym odrębnej budowli. Wadliwa subsumcja pojawiła się przy uznaniu, że podlegające opodatkowaniu budowle znajdują się w posiadaniu przedsiębiorcy. Za przedsiębiorcę organ uznał lokalnych operatorów, gdyż jego zdaniem z chwilą oddania budowli w ich posiadanie stali się posiadaczami zależnymi, a to ze względu na fakt, że dostęp do sieci zostanie uruchomiony za ich pośrednictwem.
Ze stanu faktycznego wynika jednak, że Operator Infrastruktury utrzymuje i administruje budowlami (obiekty trwale związane z gruntem) i nie jest w tym zakresie uprawniony do pobierania pożytków z infrastruktury przekazanej w dzierżenie. Eksploatowane będą kable, a nie kanalizacja. Umowy z lokalnymi operatorami zawiera Operator Infrastruktury, który nie ma praw do przekazania im w dzierżawę budowli. Lokalni operatorzy nie będą mieć fizycznego władztwa nad budowlami, a umowy zawarte z Operatorem Infrastruktury nie dadzą im możliwości wyrażenia woli władania tymi budowlami. Nie można, zdaniem strony skarżącej, przyjąć, że są posiadaczami zależnymi. Tym samym Województwo nie może być uznane za podatnika podatku od nieruchomości.
W odpowiedzi na skargę Burmistrz Miasta I Gminy P., podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej interpretacji indywidualnej, wniósł o oddalenie skargi i orzeczenie o kosztach postępowania sądowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (teksy jedn. Dz. U. z 2014 r. poz.1647), stanowiąc w przepisie art. 1 § 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach, których katalog został wymieniony w przepisie art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - dalej: P.p.s.a.). W określonych przez ten przepis przedmiotowych granicach kognicji sądów administracyjnych mieści się m. in. orzekanie w sprawach skarg na pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego, wydane w indywidualnych sprawach (art. 3 § 2 pkt 4a P.p.s.a.). W sprawach tych, stosownie do art. 57a P.p.s.a., sąd administracyjny związany jest zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga była uzasadniona.
Powstałe w sprawie zagadnienie dotyczyło opodatkowania Województwa D. podatkiem od nieruchomości z tytułu posiadania telekomunikacyjnej sieci szerokopasmowej wybudowanej w ramach projektu "Likwidacja obszarów wykluczenia informacyjnego i budowa D. sieci szkieletowej".
Burmistrz w zaskarżanej interpretacji indywidualnej stwierdził, że oddalanie budowli wchodzących w skład DSS w posiadanie zależne lokalnym operatorom telekomunikacyjnym skutkuje objęciem tych budowli podatkiem od nieruchomości na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., jako części budowli będących w posiadaniu przedsiębiorcy telekomunikacyjnego. W konsekwencji, na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 1 i 4 u.p.o.l., zobowiązanym do zapłaty podatku od nieruchomości będzie Województwo D.e jako właściciel obiektu budowlanego.
Kwestie te były już rozpoznawane przez tutejszy Sąd, który wyrokiem z dnia 13.04.2016 r. w sprawie o sygn. akt I SA/Wr 32/16 uchylił zaskarżoną interpretację indywidualną. Stanowisko wyrażone w ww. sprawie Sąd, w składzie rozpoznającym niniejsza sprawę, podziela w całości.
Na wstępie należy wyjaśnić, że z punktu widzenia przedmiotów opodatkowania podatkiem od nieruchomości, o których mowa w art. 2 ust. 1 u.p.o.l., opodatkowanie sieci szerokopasmowej rozpatrywane mogło być jedynie w stosunku do budowli (pkt 3), z wykluczeniem pozostałych przedmiotów, to jest gruntów (pkt 1) i budynków (pkt 2). Podkreślić jednak trzeba, że budowla stanowi przedmiot opodatkowaniu jedynie wtedy, gdy jest związana z prowadzeniem działalności gospodarczej (wskazany pkt 3 ust.1 art. 2 u.p.o.l.). Z kolei ustawa podatkowa precyzuje w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., że za budowlę związaną z prowadzeniem działalności gospodarczej należy uznać budowlę będącą w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, czyli – zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 4 u.p.o.l., działalność o której mowa w przepisach ustawy o swobodzie działalności gospodarczej (po uwzględnieniu art. 86 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. Przepisy wprowadzające ustawę o swobodzie działalności gospodarczej – Dz.U. Nr 173, poz. 1808 ze zm.).
Jak to wynika z art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych, sieć szerokopasmowa jest siecią telekomunikacyjną służącą do zapewnienia szerokopasmowego dostępu do Internetu. Dostęp określa się jako szerokopasmowy, jeżeli wydajność łącza nie jest czynnikiem ograniczającym możliwość uruchomienia aplikacji dostępnych w sieci.
Pojęcie sieci telekomunikacyjnych, obowiązujące także – stosownie do art. 2 ust. 2 ustawy o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych – na gruncie tej ustawy, zdefiniowane zostało w ustawie z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne (w jej art. 2 pkt 35), jako systemy transmisyjne oraz urządzenia komutacyjne lub przekierowujące, a także inne zasoby, w tym nieaktywne elementy sieci, które umożliwiają nadawanie, odbiór lub transmisję sygnałów za pomocą przewodów, fal radiowych, optycznych lub innych środków wykorzystujących energię elektromagnetyczną, niezależnie od ich rodzaju.
Na gruncie przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych pojęcie budowli odpowiada definicji budowli w rozumieniu ustawy Prawo budowlane, która – stosownie do art. 3 pkt 3 (według stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji indywidulanej) przez budowlę nakazuje rozumieć każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak: obiekty liniowe, lotniska, mosty, wiadukty, estakady, tunele, przepusty, sieci techniczne, wolno stojące maszty antenowe, wolno stojące trwale związane z gruntem tablice reklamowe i urządzenia reklamowe, budowle ziemne, obronne (fortyfikacje), ochronne, hydrotechniczne, zbiorniki, wolno stojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne, oczyszczalnie ścieków, składowiska odpadów, stacje uzdatniania wody, konstrukcje oporowe, nadziemne i podziemne przejścia dla pieszych, sieci uzbrojenia terenu, budowle sportowe, cmentarze, pomniki, a także części budowlane urządzeń technicznych (kotłów, pieców przemysłowych, elektrowni wiatrowych, elektrowni jądrowych i innych urządzeń) oraz fundamenty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową.
Jednym z wymienionych rodzajów budowli jest obiekt liniowy zdefiniowany w art. 3 pkt 3a ustawy Prawo budowlane jako obiekt budowlany, którego charakterystycznym parametrem jest długość, jak na przykład ("w szczególności") droga wraz ze zjazdami, linia kolejowa, wodociąg, kanał, gazociąg, ciepłociąg, rurociąg, linia i trakcja elektroenergetyczna, linia kablowa nadziemna i, umieszczona bezpośrednio w ziemi, podziemna, wał przeciwpowodziowy oraz kanalizacja kablowa, przy czym kable w niej zainstalowane nie stanowią obiektu budowlanego lub jego części ani urządzenia budowlanego.
Z powołanego przepisu art. 3 pkt 3a ustawy Prawo budowlane wynika zatem, że kable zainstalowane w kanalizacji kablowej nie stanowią obiektu budowlanego lub jego części ani urządzenia budowlanego. Przytoczone wyłączenie należy rozumieć – zgodnie z jego brzmieniem – w najszerszym znaczeniu, to znaczy, że kable zainstalowane w kanalizacji kablowej nie tylko, że nie stanowią "budowli liniowej", ale w ogóle nie stanowią obiektu budowlanego, ani jego części, ani też urządzenia budowlanego (nie są budowlą w ogólności). Okoliczność ma istotne znaczenie w niniejszej sprawie bowiem Burmistrz przyjął, że oddanie w posiadanie zależne budowli wchodzących w skład DSS lokalnym operatorom telekomunikacyjnym powoduje, iż budowle te są objęte zakresem przedmiotowym podatku od nieruchomości na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. (tj. są to budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej). Jakkolwiek określenie budowli poprzez wymiennie w jednym szeregu takich obiektów jak: obiekt liniowy, sieć techniczna czy sieć uzbrojenia terenu, może rodzić wątpliwości co do właściwego przyporządkowania do tych pojęć – sieci telekomunikacyjnej, to jednak z perspektywy odpowiedniego zakwalifikowania kabli umiejscowionych w kanalizacji kablowej, jest pozbawione jakiegokolwiek znaczenia (kable te nie są w ogóle obiektem budowlanym, jego częścią oraz nie stanowią urządzenia budowlanego).
Wyłączenie kabli znajdujących się w kanalizacji kablowej z zakresu pojęcia budowli (części budowli) według ustawy Prawo budowlane powoduje takie same skutki w zakresie określenia terminu "budowla" w przepisach ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Oznacza to, że także na gruncie ustawy podatkowej kable umieszczone w kanalizacji kablowej nie są budowlą i nie mogą podlegać opodatkowaniu. Tezę tę potwierdza stanowisko, jakie zajął Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu postanowienia z dnia 5 czerwca 2013 r., sygn. akt SK 25/12 (publ. OTK-A z. 5/2013 r., poz. 68). Umarzając postępowanie ze skargi konstytucyjnej i wyjaśniając powody umorzenia, Trybunał jednocześnie przypomniał, że od 17 lipca 2010 r. znowelizowano Prawo budowlane i zmieniono definicję budowli oraz dodano pojęcie "obiektu liniowego". Jak zauważył Trybunał, "konsekwencją powyższej zmiany jest wyłączenie przez ustawodawcę z zakresu pojęcia "budowla" kabli, w tym również przewodów telekomunikacyjnych, zainstalowanych w kanalizacji kablowej, a tym samym – możliwości ich opodatkowania podatkiem od nieruchomości" (pkt II.3. uzasadnienia ww. postanowienia).
Przepis art. 3 pkt 3a ustawy Prawo budowlane w istocie przesądza zatem, że budowlą jest kanalizacja kablowa, co należy odnieść także do kanalizacji kablowej stanowiącej element sieci telekomunikacyjnej. Kanalizacja ta jest więc budowlą również w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Jednakże, jak to wcześniej zaznaczono, budowla podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, jedynie wówczas, gdy jest związana z prowadzeniem działalności gospodarczej (art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.). W tym miejscu należy przypomnieć, że zarówno w treści wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej, jak i w uzupełnieniu tego wniosku, Województwo D. wyjaśniło, że w ramach zapewniania dostępu do sieci szerokopasmowej kanalizacja kablowa zostanie przekazana Operatorowi Infrastruktury w dzierżenie, w przeciwieństwie do samych kabli światłowodowych oraz elementów je łączących, które oddane zostaną Operatorowi Infrastruktury w dzierżawę.
Na gruncie prawa cywilnego przyjmuje się, że dzierżenia nie można utożsamiać z posiadaniem. Wprawdzie zarówno w przypadku posiadania jak i dzierżenia występuje władztwo faktyczne nad rzeczą (corpus), to różnica zachodzi w elemencie psychicznym (animus). Posiadacz w zakresie swojego władztwa działa zawsze dla siebie (rem sibi habendi), natomiast dzierżyciel działa dla kogo innego (animus detendi pro alieno) (J. Gołaczyński [w:] System Prawa Prywatnego. Tom 4. Prawo rzeczowe, C.H. Beck, Warszawa 2005 r., s. 14).
Skoro zatem kanalizacja kablowa (budowla), jak to wynikało z okoliczności przedstawionych przez Województwo, nie została przekazana w posiadanie innemu podmiotowi, to objęcie jej podatkiem od nieruchomości zależało bezpośrednio od uznania Województwa D. za podmiot prowadzący działalność gospodarczą (jedynego posiadacza).
Jak słusznie przyjął Burmistrz w zaskarżonej interpretacji indywidualnej - po analizie przepisów art. 1a ust. 1 pkt 3 i 4 u.p.o.l., art. 4 ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, art. 10 ust. 1, ust. 1a i ust. 2 ustawy Prawo telekomunikacyjne oraz uwzględniając zaświadczenie Prezesa UKE o wpisie Województwa D. do rejestru jednostek samorządu terytorialnego wykonujących działalność w zakresie telekomunikacji niebędącą działalnością gospodarczą – działalność Województwa w zakresie dostarczania sieci telekomunikacyjnej oraz zapewnienia dostępu do infrastruktury telekomunikacyjnej, za pośrednictwem Operatora Infrastruktury, wykonywana w oparciu o przepisy ustawy o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych nie stanowi działalności gospodarczej. Dodać należy, że kwestię prowadzenia działalności gospodarczej przez jednostkę samorządu terytorialnego w zakresie określonym w art. 3 ust. 1 ustawy o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych przesądza przepis art. 5 tej ustawy, przyjmując w istocie, że działalność, o której mowa w art. 3 ust. 1 ustawy o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych wykonywana przez jednostkę samorządu terytorialnego, nie jest działalnością gospodarczą ("działalność, o której mowa w art. 3 ust. 1, niebędącą działalnością gospodarczą, wykonuje się zgodnie z przepisami...").
Dla przedstawionej oceny nie miało znaczenia to, że zapewnienie przez Województwo dostępu do infrastruktury telekomunikacyjnej miało się odbywać za pośrednictwem Operatora Infrastruktury (dzierżawcę kabli światłowodowych), albowiem, jak to wynika z art. 5 ustawy o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych, jednostka samorządu terytorialnego przedmiotową działalność prowadzić może również pośrednio. Mowa jest tam bowiem o działalności zarówno w formie niewyodrębnionej w ramach jej (jednostki samorządu terytorialnego) osobowości prawnej, jak również w formie porozumienia, związku lub stowarzyszenia jednostek samorządu terytorialnego, fundacji, której fundatorem jest jednostka samorządu terytorialnego, porozumienia komunalnego, spółki kapitałowej lub spółdzielni z udziałem jednostki samorządu terytorialnego.
Fakt uruchomienia dostępu do usług z sieci DSS za pośrednictwem lokalnych operatorów telekomunikacyjnych, na podstawie umów zawieranych z Operatorem Infrastruktury, nie można wyprowadzać jednak wniosku, że budowle wchodzące w skład DSS znajdą się w posiadaniu zależnym lokalnych przedsiębiorców telekomunikacyjnych. Lokalni przedsiębiorcy świadczący usługi telekomunikacyjne nie będą bowiem dzierżawić budowli. Budowlą, jak to już wyjaśniono, jest bowiem kanalizacja kablowa, a nie położone w tej kanalizacji kablowej kable. Lokalni przedsiębiorcy będą, na podstawie umów dzierżawy, zawartych z Operatorem Infrastruktury, dzierżawić znajdujące się w kanalizacji kablowej kable, a nie kanalizację kablową (budowlę). Należy też zwrócić uwagę, że Województwo Operatorowi Infrastruktury przekazało w dzierżawę wyłącznie kable, zaś kanalizację kablową w dzierżenie, a nie w dzierżawę. Brak jest zatem podstaw do przyjęcie, że w stanie faktycznym, przedstawionym we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej, Województwo D. jest podatnikiem podatku od nieruchomości od budowli wchodzących w skąd DSS, na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 3 i art. 3 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l.
Zarzut skargi naruszenia przez organ wydający interpretację przepisów postępowania nie był uzasadniony. Zdaniem Sądu, Burmistrz nie dokonał modyfikacji stanu faktycznego przedstawionego we wniosku i uzupełnionego w toku postępowania na wniosek Burmistrza, ale ze stanu faktycznego wyprowadził błędne wnioski, co uniemożliwiło prawidłowe zastosowanie przepisów prawa.
Wobec przedstawionej przez Sąd oceny, zaskarżona interpretacja indywidualna została uchylona na podstawie art. 146 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O zwrocie kosztów postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy.
Przy ponownym wydaniu interpretacji indywidualnej organ zobowiązany będzie uwzględnić przedstawioną przez Sąd argumentację prawną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło