I SA/Wr 513/12

PostanowienieWSA we Wrocławiu2012-06-29

Skład orzekający: Michał Kazek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca, osoba niepełnosprawna z ograniczonym dochodem, ponosząca wysokie koszty utrzymania i spłacająca zobowiązania, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Strona skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Jej sytuacja materialna, stan zdrowia oraz ponoszone wydatki świadczą o obiektywnym braku możliwości pokrycia kosztów sądowych, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Strona skarżąca, K. W., wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Wskazała, że jest osobą niepełnosprawną, jej jedynym dochodem jest wynagrodzenie w kwocie 1.500 zł, spłaca grzywnę, opłatę sądową oraz alimenty. Prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną i studiującą córką. Ponosi znaczne koszty utrzymania mieszkania i inne wydatki.
Rozstrzygnięcie
Przyznano stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu Michał Kazek po rozpoznaniu w dniu 29 czerwca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale I wniosku strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi K. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za okres sześciu miesięcy 2010 r. postanawia przyznać stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W sprawie K. W.wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W jego motywach podał, że jest osobą niepełnosprawną, jedynym źródłem jego dochodu jest wynagrodzenie ze stosunku pracy w kwocie 1.500 zł, wykonywanej od dnia 29 kwietnia 2012 r. po wielomiesięcznym pozostawaniu bez pracy na skutek zakończenia prowadzenia działalności gospodarczej w czerwcu 2010 r. Wskazał dalej, że uiszcza w 12 ratach grzywnę w kwocie 2.500 zł, jest zobowiązany do zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kwoty 1.392 zł tytułem opłaty sądowej oraz wypłaty alimentów na rzecz uczącej się córki. Skarżący oświadczył, że z żoną "ma rozdzielność majątkową" i nie posiada żadnego majątku, z którego "mógłby pokryć koszty". W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wnioskodawca podał, że wspólne gospodarstwo domowe prowadzi z żoną i córką, która studiuje w W. i uzyskuje stypendium w kwocie 300 zł. Z przesłanych wraz z wnioskiem oraz na wezwanie dokumentów wynika, ponad wcześniej podane informacje, że skarżący został zaliczony do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności, połowę jego wynagrodzenia przeznaczana jest na alimenty dla córki, nadto ponosi miesięcznie on koszt czynszu w kwocie 349 zł, energii elektrycznej w kwocie 92 zł, wody i ścieków w kwocie 122 zł, gazu w kwocie 43 zł, żywności oraz grzywny z tytułu niezapłaconego podatku VAT w kwocie 220 zł. W roku 2011 skarżący i jego żona uzyskali dochód brutto w kwocie odpowiednio 5.954,05 i 6.050,95 zł W sprawie zważono, co następuje. Stosownie do brzmienia art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2012 r. poz. 270), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 ustawy procesowej). W przypadku osób fizycznych prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Z regulacji prawnych dotyczących kosztów sądowych można wysnuć wniosek, że są one zasadą natomiast zwolnienie z ich uiszczenia winno nastąpić w sytuacjach wyjątkowych. Wskazać należy także, iż prawo pomocy ma w swojej istocie stanowić zabezpieczenie realizacji konstytucyjnej zasady prawa do sądu (art. 45 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej). Ma umożliwiać realizację swoich praw na drodze sądowej osobom nie posiadającym ani dostatecznych środków ani możliwości pozyskiwania dostatecznych środków na ponoszenie kosztów sądowych. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych jest zatem instytucją stosowaną w przypadku osób charakteryzujących się ubóstwem, tj. pozbawionych ze względu na okoliczności życiowe majątku ponad wartości (kwoty) niezbędne dla zapewnienia koniecznego utrzymania dla siebie i swojej rodziny. Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy jak i stan faktyczny sprawy, referendarz sądowy stwierdził, że w przypadku K. W.zaistniała ustawowa przesłanka przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, określona w art. 246 § 1 pkt 2) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skarżący wykazał bowiem, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i swojej rodziny. W ocenie referendarza sądowego sytuacja materialna skarżącego i jego gospodarstwa domowego, w tym kwota uzyskiwanego przez niego wynagrodzenia za pracę, jego stan zdrowia oraz kwoty i rodzaj ponoszonych przez niego wydatków świadczą o wystąpieniu aktualnie w sprawie obiektywnego braku możliwości ponoszenia przez skarżącego kosztów sądowych bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania dla siebie i jego rodziny i, w konsekwencji, przemawiają za uwzględnieniem rozpoznawanego wniosku. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2) w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, referendarz sądowy postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło