I SA/Wr 666/24
WyrokWSA we Wrocławiu2025-01-22
Skład orzekający: Marta Semiczek, Jarosław Horobiowski, Iwona Solatycka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej prawidłowo pozostawił bez rozpatrzenia wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, wzywając stronę do podania szczegółowych informacji, które wykraczają poza zakres stanu faktycznego i stanowią w istocie żądanie oceny prawnej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej nieprawidłowo pozostawił wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej bez rozpatrzenia. Organ wezwał stronę do podania szczegółowych informacji dotyczących poszczególnych projektów, które wykraczały poza zakres stanu faktycznego i stanowiły żądanie oceny prawnej, co jest niezgodne z celem postępowania interpretacyjnego. Organ powinien był wskazać konkretne braki uniemożliwiające wydanie interpretacji i wyjaśnić ich istotność, zamiast przerzucać ciężar interpretacyjny na stronę.Stan faktyczny
Spółka złożyła wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej w zakresie kwalifikacji jej działalności jako badawczo-rozwojowej w rozumieniu ustawy o CIT, uprawniającej do odliczeń kosztów kwalifikowanych i ulgi IP Box. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej (DKIS) wezwał spółkę do uzupełnienia wniosku, zadając szczegółowe pytania dotyczące charakteru prac, ich twórczości, systematyczności i innowacyjności. Spółka częściowo odpowiedziała, wskazując, że część pytań dotyczy oceny prawnej, a nie stanu faktycznego. DKIS pozostawił wniosek bez rozpatrzenia, a następnie utrzymał to postanowienie w mocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu poprzednio uchylił te postanowienia, wskazując na błędy organu. Po ponownym rozpoznaniu sprawy, DKIS ponownie pozostawił wniosek bez rozpatrzenia, co doprowadziło do kolejnej skargi.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił zaskarżone postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej oraz poprzedzające je postanowienie tego organu i zasądził od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz strony skarżącej kwotę 597 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marta Semiczek (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Jarosław Horobiowski, asesor WSA Iwona Solatycka, , po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 22 stycznia 2025 r. sprawy ze skargi C. Sp. z o.o. Sp. k. z siedzibą w J. na postanowienie Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 01 lipca 2024 r. nr 0111-KDIB1-1.4010.838.2022.13.SH w przedmiocie pozostawienia bez rozpatrzenia wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej I. uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 25 kwietnia 2024 r. nr 0111-KDIB1-1.4010.838.2022.12.SG; II. zasądza od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz strony skarżącej kwotę 597 (słownie: pięćset dziewięćdziesiąt siedem) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Przedmiotem skargi C. sp. z o.o. sp. k. z siedzibą w J. (dalej: wnioskodawca, strona, skarżący, spółka) jest postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (dalej: organ, DKIS) z 21 kwietnia 2023 r. nr 0111-KDIB1-1.4010.838.2022.3.AW, utrzymujące w mocy własne postanowienie z dnia 22 lutego 2023 r. nr 0111-KDIB1-1.4010.838.2022.2.SG o pozostawieniu bez rozpatrzenia wniosku strony o wydanie interpretacji indywidualnej.
W dniu 22 grudnia 2022 r. do DKIS wpłynął wniosek strony o wydanie interpretacji indywidualnej w zakresie ustalenia czy prawidłowe jest stanowisko Wnioskodawcy zgodnie z którym wskazana działalność Spółki spełnia definicję działalności badawczo-rozwojowej w rozumieniu art. 4a pkt 26-28 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 1800 ze zm., dalej: Ustawa o CIT), w związku z czym Wnioskodawca jest uprawniony do odliczenia od podstawy opodatkowania kosztów kwalifikowanych prowadzonej działalności badawczo-rozwojowej, o których mowa w art. 18d ww. ustawy, a także - przy założeniu spełnienia innych przesłanek wskazanych w art. 24d-e ww. ustawy - skorzystania z ulgi IP Box, przewidzianej w art. 24d ww. ustawy.
DKIS pismem z 7 lutego 2023 r. wezwał stronę do uzupełnienia braków formalnych ww. wniosku w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania pod rygorem pozostawienia go bez rozpatrzenia. W wezwaniu organ sformułował wiele szczegółowych pytań. Jak wskazał DKIS, wniosek należało uzupełnić m.in. przez doprecyzowanie stanu faktycznego i wskazanie:
1. Czy prace realizowane w ramach prac Grupy 1, o których mowa we wniosku mają charakter twórczy, podejmowane są w sposób systematyczny w celu zwiększenia zasobów wiedzy oraz wykorzystania zasobów wiedzy do tworzenia nowych zastosowań? Jeżeli tak, to na czym ta twórczość polega?
2. Czy w ramach realizowanych prac Grupy 1, o których mowa we wniosku Spółka, opracowuje nowe lub ulepszone/rozwijane produkty, procesy, usługi niewystępujące dotychczas w praktyce gospodarczej lub na tyle innowacyjne, że w znacznym stopniu odróżniają się od rozwiązań już funkcjonujących?
3. Czy prowadzona przez Spółkę działalność obejmuje działalność polegającą na badaniach naukowych? Jeśli tako to należy jednoznacznie wskazać, czy są to badania naukowe w rozumieniu art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 574 ze zm.), tj.:
- badania podstawowe rozumiane jako prace empiryczne lub teoretyczne mające przede wszystkim na celu zdobywanie nowej wiedzy o podstawach zjawisk i obserwowalnych faktów bez nastawienia na bezpośrednie zastosowanie komercyjne,
- badania aplikacyjne rozumiane jako prace mające na celu zdobycie nowej wiedzy oraz umiejętności, nastawione na opracowywanie nowych produktów, procesów lub usług lub wprowadzanie do nich znaczących ulepszeń?
4. Czy podjęta przez Spółkę działalność obejmuje działalność polegającą na pracach rozwojowych? Jeśli tak to należy jednoznacznie wskazać, czy są to prace rozwojowe w rozumieniu art. 4 ust. 3 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, tj. czy jest to działalność obejmująca nabywanie, łączenie, kształtowanie i wykorzystywanie dostępnej aktualnie wiedzy i umiejętności, w tym w zakresie narzędzi informatycznych lub oprogramowania, do planowania produkcji oraz projektowania i tworzenia zmienionych, ulepszonych lub nowych produktów, procesów lub usług, z wyłączeniem działalności obejmującej rutynowe i okresowe zmiany wprowadzane do nich, nawet jeżeli takie zmiany mają charakter ulepszeń?
5. Czy prace realizowane w ramach prac Grupy 1, o których mowa we wniosku mają charakter rutynowych, okresowych zmian?
Strona udzieliła odpowiedzi na powyższe wezwanie w zakresie pytania 1 i 5, natomiast w zakresie pytania 1, 3 i 4 wskazała, że odpowiedź na te pytania nie jest elementem stanu faktycznego / zdarzenia przyszłego, gdyż jest przedmiotem pytania Strony. Strona po wyrażeniu swojej opinio uzupełniła po części stan faktyczny, wskazując, że to organ powinien dokonać oceny czy działalność spółki spełnia definicję prac rozwojowych, czy ma charakter twórczy i systematyczny.
Postanowieniem z 22 lutego 2023 r., wydanym w szczególności na podstawie art. 13 § 2a, art. 14g § 1 oraz art. 169 § 1 oraz § 4, zw. z art. 14h, 14b § 3,14f § 2b, ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2022 r., poz. 2651, ze zm.; dalej: O.p.), DKIS pozostawił wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej bez rozpatrzenia.
Organ wskazał, że wnioskodawca w odpowiedzi na wezwanie nie dokonał uzupełnienia wniosku w precyzyjny i niebudzący wątpliwości sposób, co w rezultacie uniemożliwia organowi merytoryczne wypowiedzenie się, co do skutków podatkowych przedstawionych we wniosku okoliczności. Organ wskazał, na które pytania w jego ocenie wnioskodawca odpowiedział w sposób niepełny i wymijający, zatem w ocenie organu nie ma on informacji, czy prowadzona przez wnioskodawcę działalność jest działalnością twórczą, obejmującą prace rozwojowe i systematyczną.
W wyniku rozpatrzenia zażalenia strony, postanowieniem z 21 kwietnia 2023 r. DKIS utrzymał w mocy własne postanowienie wydane w I instancji.
W wyniku skargi strony Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia z 26 października 2023 r. sygn. akt I SA/Wr 431/23 uchylił zaskarżone postanowienie w całości i poprzedzające je postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 22 lutego 2023 r. nr 0111-KDIB1-1.4010.838.2022.2.SG.
W wyroku tym Sąd uznał, że "kompetencje do wydawania interpretacji indywidualnych ustawodawca przypisał do DKIS. Jest to prerogatywa DKIS, ale koreluje z nią obowiązek podejmowania stosownych działań prawnych tj. dokonywania na wniosek uprawnionego podmiotu interpretacji przepisów prawa podatkowego. Od tego obowiązku – poza szczególnymi przypadkami uregulowanymi przepisami ustawy (art. 14b § 5-5b O.p.) - niezależnie od obiektywnych trudności związanych z dokonaniem interpretacji konkretnych przepisów, organ nie może się uchylać. W szczególności przez niewłaściwe wykorzystywanie instrumentów procesowych." W konsekwencji w ocenie Sądu "postanowienia DKIS wydane w obu instancjach naruszają przepisy art. 169 § 1 w zw. z art. 14b § 3 oraz art. 14g i art. 14h O.p., poprzez pozostawienie wniosku skarżącego o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego (interpretacji indywidualnej) bez rozpoznania i w tym zakresie zarzut skargi uznaje za zasadny. Sąd uznaje również, że ww. postanowienia DKIS naruszają art. 3 pkt 2 w zw. art. 14b § 1 O.p. na skutek przyjęcia, że pojęcia badań naukowych i prac rozwojowych określone w art. aa pkt 27-28 ustawy CIT, przez odesłanie do odpowiednich przepisów ustawy PSWN, nie są definiowane przepisami prawa podatkowego i dlatego nie podlegają interpretacji organu. Organ nie wskazał też powodów, dla których uznał, że brak odpowiedzi na pozostałe pytania nie pozwalał na wydanie interpretacji indywidualnej."
Ponownie rozpoznając sprawę, organ po raz drugi wezwał stronę do uzupełnienia wniosku. Organ zadał szereg pytań dotyczących organizacji działalności skarżącej, wykorzystywanych zasobów i środków.
W odpowiedzi strona wskazała, że działania uzależnione będą od rodzaju projektu. Opis standardowych etapów prac oraz lista charakterystycznych czynności została zawarta w sekcji "Metodyka prowadzenia projektów Grupy 1" – na str. 4-7 Wniosku. Podkreśliła, że Spółka nie zwraca się o analizę poszczególnego projektu, tylko scharakteryzowanego, mającego elementy wspólne, zbioru aktywności który występował, występuje i będzie występować w Spółce. Zarzuciła, że część pytań wykracza poza zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej. Wskazywane zagadnienia mogą być przedmiotem postępowania podatkowego, gdzie Spółka może przekazywać tego rodzaju informacje. Przekazywanie szczegółowych informacji w ramach postępowania interpretacyjnego, które stanowi element publicznej interpretacji podatkowej przekracza minimum informacji niezbędnych do jej wydania.
Organ postanowieniem z dnia 22 lutego 2023 r. nr 0111-KDIB1-1.4010.838.2022.2.SG pozostawił wniosek bez rozpoznania, uznając, że nie zostały usunięte wszystkie wątpliwości co do stanu faktycznego sprawy.
W wyniku rozpoznania zażalenia, zaskarżonym postanowieniem DKIS utrzymał w mocy woje rozstrzygnięcie. W ocenie organu w treści wezwania do uzupełnienia braków precyzyjnie określono przy tym braki wniosku oraz wskazano jak te braki wyeliminować. Usunięcie wyliczonych braków, niezbędnych do zajęcia przez Organ właściwego i jednoznacznego stanowiska, warunkowało rozpatrzenie wniosku.
Organ odwołał się do definicji badań naukowych wynikającej z art. 4 ust. 2 i ust. 3 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce. Uznał, że Organ I instancji słusznie wezwał Stronę o doprecyzowanie opisu sprawy, aby uzyskać niezbędne minimum informacji pozwalających na ocenę Państwa stanowiska w kontekście analizy nakierowanej na zidentyfikowanie przejawów działalności gospodarczej, które mogą zostać uznane za działalność badawczo-rozwojową (tj. tych aktywności podatnika, które spełniają definicje wskazane w art. 4a pkt 26-28 ww. ustawy). W ocenie DIKS, informacje te powinny być elementem stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego. W konkluzji DKIS uznał, że organ I instancji wydał w sprawie właściwe rozstrzygnięcie, bowiem wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej niespełniający wymogów określonych przepisami prawa pozostawia się bez rozpatrzenia. że w celu stwierdzenia, czy Skarżąca prowadzi działalność badawczo-rozwojową, Zdaniem DKIS Uzyskanie odpowiedzi na ww. pytania nr 1e-1l miało istotne znaczenie, aby Organ I instancji mógł ocenić, czy prowadzona działalność, w ramach której Strona wytwarza Oprogramowanie spełnia cechy działalności badawczo rozwojowej, o której mowa w ustawie o podatku dochodowym od osób prawnych. Czy podejmowana jest w sposób systematyczny w celu zwiększenia zasobów wiedzy oraz wykorzystywania zasobów wiedzy do tworzenia nowych zastosowań. Treść sformułowanych pytań nr 1e-1h miała na celu m.in. wyjaśnić Organowi, czy prowadzona działalność, w ramach której jest rozwijane Oprogramowanie jest prowadzona w sposób metodyczny, zaplanowany i uporządkowany, czyli podejmowana w jakimś celu. Natomiast treść sformułowanych pytań nr 1i-1l miała na celu m.in. ustalenie jaką wiedzę dostępną z dziedziny nauki i technologii wykorzystuje Spółka przy tworzeniu/rozwijaniu Oprogramowania. Brak jednoznacznych, wyczerpujących, pełnych i niebudzących wątpliwości odpowiedzi w powyższym zakresie uniemożliwia rozstrzygnięcie czy warunek systematyczności oraz rezultatu prowadzenia tej działalności, tj. zwiększenia zasobów wiedzy oraz wykorzystania zasobów wiedzy do tworzenia nowych zastosowań został spełniony.
Organ podkreślił, że w przedmiotowej sprawie wniosek nie może ograniczać się jedynie do ogólnego opisowego przedstawienia charakteru prowadzonej działalności, wskazania grupy prac, ogólnego zdefiniowania metodyki działania, ogólnego wskazania czynności podejmowanych przez zespoły B+R i następnie oczekiwania w ramach zadanego pytania, że całość tak prowadzonej bliżej niedookreślonej przez Skarżącą działalności może zostać zakwalifikowana jako działalność B+R.
Odpowiedź na pytania nr 1m-1n została natomiast całkowicie pominięta.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu zarzucono naruszenie:
1) art. 153 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 1634, ze zm.; dalej: p.p.s.a.) w zw. z art. 14c § 1 i 2 w powiązaniu z art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 221 § 1 i 2 O.p. - poprzez niezastosowanie się przez Organ w toku ponownego rozpatrzenia Wniosku do oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania wyrażonych w Wyroku WSA we Wrocławiu, w tym w zakresie przeanalizowania treści czynności opisanych szczegółowo we Wniosku o wydanie interpretacji w kontekście specyfiki działalności gospodarczej prowadzonej przez Spółkę, podczas gdy ocena oraz wytyczne ww. sądu wiążą Organ w sprawie i winny znaleźć odzwierciedlenie Wszystkie argumenty prawne przedstawiliśmy w pismach i udział prawników (po którejkolwiek ze stron) nie jest w naszej ocenie wskazany;
2) art. 14b § 3, art. 14c § 1, art. 14g § 1 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 169 § 4 i art. 14h Ordynacji podatkowej w powiązaniu z art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 221 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej - poprzez utrzymanie w mocy Postanowienia o pozostawieniu bez rozpatrzenia poprzedzonym wezwaniem do uzupełnienia braków formalnych Wniosku, w którym Organ bezpodstawnie przerzucił ciężar interpretacyjny na Skarżącą, formułując pytania, które w istocie nie dotyczyły opisu stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego, lecz stanowiły żądanie sformułowania przez Spółkę oceny prawnej jej działań, czyli w istocie przerzucały na Spółkę interpretację przepisów prawa podatkowego;
3) art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 14b § 2a Ordynacji podatkowej w zw. art. 4a pkt 26-28 ustawy o CIT oraz w powiązaniu z art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 221 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej – poprzez uchylenie się przez Organ od kwalifikacji charakteru i zakresu prowadzonej przez Spółkę działalności pod kątem uznania działalności Skarżącej za spełniającą przesłanki pojęć zdefiniowanych w ustawie o CIT (w sposób odsyłający do ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce4) w zakresie wykonywania przez Skarżącą działalności badawczo-rozwojowej, podczas gdy po stronie Organu istniał obowiązek. udzielenia odpowiedzi na zadane pytanie, a Skarżąca dokładnie i kompleksowo opisała swoją działalność przez pryzmat cech działalności badawczo-rozwojowej; a w konsekwencji zaniechanie przez Organ realizacji obowiązku nałożonego na niego na mocy przepisów Ordynacji podatkowej;
4) art. 169 § 1 w zw. art. 14h Ordynacji podatkowej w powiązaniu z art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 221 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej - poprzez pozbawienie możliwości uzyskania przez Spółkę interpretacji indywidualnej, podczas gdy Skarżąca złożyła prawidłowy Wniosek, a w konsekwencji wypaczenie sensu wydawania interpretacji indywidualnych i odmówienie podatnikowi uzyskania ochrony wynikającej z takiej interpretacji;
5) art. 120 i art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 169 § 4 i art. 14h Ordynacji podatkowej w zw. z art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. oraz w powiązaniu z art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 221 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej - poprzez wydanie Postanowienia, podczas gdy kwestia m.in. wypełniania znamion działalności badawczo-rozwojowej, a tym samym prowadzenie prac rozwojowych
W odpowiedzi na skargę DKIS podtrzymał stanowisko zawarte skarżonym postanowieniu i wniósł o jej oddalenie oraz o rozpoznanie skargi na rozprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje.
Skarga jest zasadna.
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, które to zastrzeżenie nie ma zastosowania w rozpatrywanej sprawie. Stosownie do art. 145 § 1 p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach; 3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. W razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.).
Stosownie do art. 119 pkt 3 p.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę, co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.). Na tej podstawie Sąd rozpoznał niniejszą sprawę w ww. trybie.
Należy zaznaczyć, że poprzednio orzekający w sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu prawomocnym wyrokiem z dnia 26 października 2023 r. sygn. akt I SA/Wr 431/23, sformułował ocenę prawną i wytyczne co do dalszego postępowania, które były wiążące dla organów podatkowych. Zgodnie bowiem z art. 153 p.p.s.a., ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. W tym kontekście trzeba podkreślić, że zgodnie z art. 170 p.p.s.a., orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Moc wiążąca prawomocnego orzeczenia, o której stanowi art. 170 p.p.s.a., w stosunku do sądów oznacza obowiązek przyjęcia, że dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu. Jeżeli w konkretnym postępowaniu uczestniczą te same podmioty i znajdują w niej zastosowanie te same przepisy prawa co w sprawie wcześniej zakończonej prawomocnym wyrokiem, obowiązkiem sądu administracyjnego jest uwzględnienie związania wynikającego z treści tego wyroku (zob. T. Woś [w:] H. Knysiak-Sudyka, M. Romańska, T. Woś, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. VI, Warszawa 2016, art. 170).
Jak wskazał w wyroku 26 października 2023 r. sygn. akt I SA/Wr 431/23 zgodnie z art. 14b § 1 O.p. DKIS, na wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). Zgodnie z art. 14b § 3 o.p. składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego.
W myśl art. 14g § 1 O.p. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej niespełniający wymogów określonych w art. 14b § 3 lub 3a lub innych wymogów określonych przepisami prawa pozostawia się bez rozpatrzenia.
Jak stanowi art. 169 § 1 O.p. – który ma odpowiednie zastosowanie w sprawach dotyczących interpretacji indywidualnej na mocy art. 14h O.p. - jeżeli podanie nie spełnia wymogów określonych przepisami prawa, organ podatkowy wzywa wnoszącego podanie do usunięcia braków w terminie 7 dni, z pouczeniem, że niewypełnienie tego warunku spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia.
Przepisy prawa podatkowego to zgodnie z art. 3 pkt 2 O.p. przepisy ustaw podatkowych, postanowienia ratyfikowanych przez Rzeczpospolitą Polską umów o unikaniu podwójnego opodatkowania oraz ratyfikowanych przez Rzeczpospolitą Polską innych umów międzynarodowych dotyczących problematyki podatkowej, a także przepisy aktów wykonawczych wydanych na podstawie ustaw podatkowych. W myśl art. 3 pkt 1 O.p. ustawy podatkowe to ustawy dotyczące podatków, opłat oraz niepodatkowych należności budżetowych określające podmiot, przedmiot opodatkowania, powstanie obowiązku podatkowego, podstawę opodatkowania, stawki podatkowe oraz regulujące prawa i obowiązki organów podatkowych, podatników, płatników i inkasentów, a także ich następców prawnych oraz osób trzecich.
Konkludując, skoro stosownie do art. 14b § 1 O.p. DKIS jest organem powołanym do wydawania na wniosek zainteresowanego interpretacji przepisów prawa podatkowego to z wywiedzionych wyżej względów w zakresie kompetencji DKIS pozostawało dokonanie i wydanie interpretacji indywidualnej przepisów wskazanych we wniosku skarżącego.
Wnioskujący ma ustawowe prawo wystąpienia do organu o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w jego indywidualnej sprawie. To w jakim zaistniałym stanie faktycznym albo zdarzeniu przyszłym (dalej: stanie sprawy), jak jest sformułowane pytanie i co jest jego przedmiotem, tj. interpretacji jakich przepisów prawa podatkowego oczekuje wnioskodawca, jest pozostawione wyłącznie woli wnioskodawcy.
Aby uzyskać interpretację przepisów prawa podatkowego wnioskodawca powinien wystąpić z prawidłowo sformułowanym wnioskiem, w szczególności zawarty we wniosku opis stanu sprawy ma być wyczerpujący w takim rozumieniu, że powinien zawierać niezbędne minimum informacji pozwalających na ocenę stanowiska wnioskodawcy w kontekście sformułowanego problemu prawnego. Ryzyko pominięcia określonych informacji – lecz przedstawienie ich w stopniu wystarczającym do dokonania oceny stanowiska wnioskodawcy - albo podanie ich w sposób niezgodny z rzeczywistością obciąża wnioskodawcę (w zakresie ochronnej funkcji interpretacji indywidualnej). Odpowiednio, organ dysponuje właściwym instrumentem prawnym pozwalającym na doporowadzenie do uzupełnienia ewentualnych braków formalnych wniosku, w szczególności do uzyskania od wnioskodawcy dodatkowych danych (niezbędnego minimum informacji) dotyczących stanu sprawy, koniecznych do wydania interpretacji przepisów prawa podatkowego w przedstawionej we wniosku sprawie.
Zaznaczyć jednak należy, że oczekiwania organu dotyczące uzupełnienia braków powinny dotyczyć rzeczywistych braków podania (elementów, bez których udzielenie interpretacji nie jest możliwe, tj. braku niezbędnego minimum informacji) oraz powinny zostać wyrażone w wezwaniu w sposób oczywisty, tj. tak aby adresat wezwania nie miał wątpliwości jakich wyjaśnień winien udzielić, aby tym oczekiwaniom sprostać.
Konsekwencją nieuzupełnienia przez wnioskodawcę braków formalnych (w szczególności ww. minimum informacji dotyczących stanu sprawy) jest pozostawienie przez organ wniosku bez rozpatrzenia. Podkreślić należy, że uzasadnienie postanowienia o pozostawieniu wniosku bez rozpatrzenia powinno zawierać bezpośrednie, wyraźne wskazanie braku formalnego uniemożliwiającego udzielenie interpretacji. Nie może jednak ograniczać się wyłącznie do wskazania elementu, jaki zdaniem organu nie został po wezwaniu organu uzupełniony, ale powinno zawierać wyjaśnienie, dlaczego brak tego elementu jest tak istotny, że uniemożliwia merytoryczne rozpoznanie wniosku. Właśnie to wyjaśnienie stanowi zasadniczą część uzasadnienia takiego postanowienia, przesądzającą dla oceny jego zgodności z prawem.
Tymczasem w badanej sprawie organ zadał, Stornie szereg pytań Z których wynikało, że próbuje ustalić stan faktyczny odnośnie każdego pojedynczego projektu realizowanego przez stronę. Przy czym zgodzić się należy ze stroną, że część tych pytań jest niezrozumiała. Np.:
- "e) jakie cele postawili sobie Państwo na wstępie w celu wytworzenia nowego i rozwiniętego Oprogramowanie w poszczególnych latach oraz źródeł finansowania zaplanowanych prac?" Z pytania tego nie wynika o jakie cele organowi chodzi.
- "c) co powoduje, że wytworzone nowe Oprogramowanie lub rozwinięte w znacznym stopniu różni się od rozwiązań już funkcjonujących u Państwa? Na czym polega oryginalność tego Oprogramowania?" Czemu oprogramowanie ma być wykorzystywane przez Skarżącą na własne potrzeby.
-"f) jakie konkretnie cele zostały osiągnięte w poszczególnych latach, w ramach jakich zasobów ludzkich, rzeczowych i finansowych nastąpiło opracowanie konkretnego rozwiązania praktycznego problemu lub innowacyjnego rozwiązania?" Czy strona ma podać konkretne nazwiska osób realizujących zadania? Czy ma wskazać źródła finasowania czy wartość projektów."
- "i) jakimi zasobami wiedzy dysponowali Państwo przed rozpoczęciem realizacji poszczególnego Oprogramowania?" Czy strona ma przedstawić kwalifikacje i osiągnięcia poszczególnych osób realizujących zadania?
- "l) na jakich rozwiązaniach wiedzowych (?), technicznych, technologicznych czy programistycznych oparte były tworzone i rozwijane produkty, usługi, procesy?"
Słusznie strona podnosi, że tak szczegółowe odpowiedzi nie mogą być przedmiotem postępowania interpretacyjnego. Są to elementy konkretnego stanu faktycznego podlegające kontroli w toku postępowania podatkowego.
Wskazać przy tym należy, że we wniosku spółka obszernie opisała rodzaj podejmowanych działań. Podała także, jakiego oprogramowania dotyczą jej działania i jakie przede wszystkim pełni ono funkcje. Organ w swoich postanowieniach w ogóle nie odniósł się do tego opisu. Nie wskazał które jego elementy są nie dość precyzyjne. W istocie stanowisko organu sprowadza się do tego, że przedmiotem oceny w interpretacji może być tylko konkretny, zrealizowany projekt, nie zaś działalność strony jako taka.
Organ pomija także, iż wniosek dotyczy w sposób jednoznaczny zarówno Stanów faktycznych już zaistniałych, jak i zdarzenia przyszłego. Organ w ogóle nie wziął pod uwagę, iż Wnioskodawca może nie być w stanie podać tych informacji, gdyż przyszłe cele i środki stosowane do ich osiągnięcia nie są mu jeszcze znane.
W ocenie Sądu, takie stanowisko organu nie zasługuje na akceptację, bowiem prowadzi do sytuacji, w której podatnik jest pozbawiony prawa do uzyskania interpretacji indywidualnej w sprawie stricte podatkowej, dotyczącej zdarzenia przyszłego i tylko z tego powodu, że w planowanych dopiero działaniach nie może wskazać na konkretnie zużyte środki. Innymi słowy, stanowisko organu interpretacyjnego uniemożliwia podmiotom takim jak Skarżący, już na wczesnym etapie planowania określonych form działalności, poznanie konsekwencji podatkowych swoich zamierzeń. To z kolei może w praktyce stanowić przeszkodę dla skutecznego i bezpiecznego (podatkowo) podejmowania tego typu inicjatyw z powodu braku ochrony jaką daje instytucja indywidualnych interpretacji przepisów prawa podatkowego.
Jednocześnie takie stanowisko stanowi w istocie odmowę wykonania wyroku 26 października 2023 r., w którym sąd wskazał obowiązek podejmowania stosownych działań prawnych tj. dokonywania na wniosek uprawnionego podmiotu interpretacji przepisów prawa podatkowego. Od tego obowiązku – poza szczególnymi przypadkami uregulowanymi przepisami ustawy (art. 14b § 5-5b O.p.) - niezależnie od obiektywnych trudności związanych z dokonaniem interpretacji konkretnych przepisów, organ nie może się uchylać. W szczególności przez niewłaściwe wykorzystywanie instrumentów procesowych.
Uwzględniając powyższe Sąd uznaje, że postanowienia DKIS wydane w obu instancjach naruszają przepisy art. 169 § 1 w zw. z art. 14b § 3 oraz art. 14g i art. 14h O.p., poprzez pozostawienie wniosku skarżącego o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego (interpretacji indywidualnej) bez rozpoznania i w tym zakresie zarzut skargi uznaje za zasadny. Sąd uznaje również, że ww. postanowienia DKIS naruszają art. 153 p.p.s.a., przez faktyczną odmowę zastosowania się prawomocnego wyrok Sądu.
Mając na uwadze powyższe, Sąd uchylił w całości zaskarżone postanowienie oraz utrzymane nim w mocy postanowienie je poprzedzające na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz na podstawie art. 135 p.p.s.a.
W ponownie przeprowadzonym postępowaniu organ podatkowy zobowiązany jest do uwzględnienia oceny poczynionej przez Sąd w niniejszym uzasadnieniu wyroku, a w razie stwierdzenia, że strona nie odpowiedziała w pełni na zadane pytanie organ zobligowany będzie do wskazania jak taki brak miał wpływ na możliwość wydania interpretacji indywidualnej.
O kosztach postępowania sądowego (597 zł) Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. art. 205 § 2 i 4 p.p.s.a. uwzględniając uiszczony wpis od skargi (100 zł), opłatę skarbową od dokumentu stwierdzającego udzielenie pełnomocnictwa (17 zł) oraz wynagrodzenie profesjonalnego pełnomocnika (480 zł) z § 2 pkt 1 ppkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 16 sierpnia 2018 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło