I SA/Wr 694/04

WyrokWSA we Wrocławiu2005-08-09

Skład orzekający: Ludmiła Jajkiewicz, Halina Betta, Marta Semiczek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sprzedaż samochodu osobowego przez osobę fizyczną, prowadzącą działalność gospodarczą, podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, jeśli nie został on ujęty w ewidencji środków trwałych, a jego sprzedaż nastąpiła przed upływem 6 miesięcy od daty rejestracji?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organy podatkowe obu instancji nie wyjaśniły w sposób dostateczny, czy sprzedaż samochodu podlegała regulacjom ustawy o podatku od towarów i usług. Kluczowe jest ustalenie, czy czynność sprzedaży została wykonana z zamiarem częstotliwego wykonywania lub czy przedmiot został zakupiony w celu odsprzedaży, co pozwala ocenić, czy podmiot jest podatnikiem VAT z tytułu tej konkretnej czynności. Rozważania dotyczące zwolnienia z podatku są przedwczesne przed ustaleniem podlegania transakcji ustawie.
Stan faktyczny
Skarżący A. S. kwestionował decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, która utrzymała w mocy decyzję Urzędu Skarbowego o określeniu zobowiązania w podatku od towarów i usług za lipiec 2000 r. Organ ustalił, że skarżący nie opodatkował sprzedaży samochodu osobowego, nie wykazał jej w ewidencji ani deklaracji VAT-7. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, w tym brak wskazania udowodnionych faktów i dowodów, nierzetelność ewidencji, nieprawidłowe zastosowanie przepisów o VAT oraz naruszenie Konstytucji RP.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. oraz poprzedzającą ją decyzję Urzędu Skarbowego w Ś. Zasądzono na rzecz skarżącego koszty postępowania sądowego. Orzeczono, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Ludmiła Jajkiewicz Sędzia NSA - Halina Betta Asesor WSA - Marta Semiczek /sprawozdawca/ Protokolant - Edyta Luniak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 lipca 2005 r. sprawy ze skargi A. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. Ośrodek Zamiejscowy w W. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za miesiąc lipiec 2000 r. I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza na rzecz skarżącego od Dyrektora Izby Skarbowej we W. kwotę 1.539,60 /słownie : jeden tysiąc pięćset trzydzieści dziewięć 60/100/ tytułem kosztów postępowania sądowego, III. orzeka, że decyzje wymienione w pkt I nie podlega wykonaniu. I S.A./Wr 694/04 Uzasadnienie Zaskarżoną decyzją Izba Skarbowa we W. utrzymała w mocy decyzję Urzędu Skarbowego w Ś. z dnia [...] nr [...] w sprawie podatku od towarów i usług za miesiąc lipiec 2003 r. Organ I Instancji ustalił, że Podatnik w lipcu 2000 r. nie opodatkował podatkiem od towarów i usług obrotu w kwocie brutto [...] ze sprzedaży samochodu osobowego. Czynności tej nie wykazał też w prowadzonej ewidencji sprzedaży VAT oraz w deklaracji VAT-7 za lipiec 2000r. W odwołaniu podatnik zarzucił, iż decyzję wydano z naruszeniem następujących przepisów: art. 210 § 4 ustawy Ordynacja podatkowa, z uwagi na brak wskazania w uzasadnieniu decyzji faktów, które organ uznał za udowodnione oraz dowodów na poparcie twierdzenia, iż podatnik nieprawidłowo rozliczał należny podatek, art. 181, art. 193 ustawy Ordynacja podatkowa w związku z art. 3 pkt 4 tej ustawy, gdyż nie stwierdzono jednoznacznie, że prowadzone przez Podatnika ewidencje były nierzetelne a więc należało przyjąć zapisy z nich wynikające jako dowód w sprawie, art.7 ust 1 pkt 5 ustawy z dnia 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług w związku z art. 25 ust.l pkt 3 tej ustawy poprzez nie uwzględnienie, że przedmiotowy samochód nie był środkiem trwałym związanym z działalnością a podatnik nie wykazał jego zakupu w rejestrze zakupów. Ponadto używał go ponad sześć miesięcy, bowiem samochód nabył [...], odprawy celnej dokonał w dniu [...] a sprzedaży dokonał [...]. Nie zgadza się też z twierdzeniem, że dopiero od dnia rejestracji tj. od [...] Podatnik mógł użytkować samochód poruszając się po drogach publicznych, art. 2, art. 84, art. 217 Konstytucji RP w związku z art. 26 ustawy o podatku od towarów i usług w związku z art. 5, art. 6, art. 21 §1 pkt 1, art. 59 § 1 pkt 1 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez określenie w drodze decyzji zobowiązania podatkowego, które powstaje z mocy prawa, art. 59 §1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa gdyż nie uwzględniono w decyzji tej części zobowiązania, które wygasło wskutek zapłaty przez Podatnika. Zdaniem Dyrektor Izby Skarbowej z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że w dniu [...]. Podatnik nabył w B. uszkodzony samochód osobowy Opel [...] rok produkcji [...] i sprowadził go do kraju [...]. Z uwagi na I S.A./Wr 694/04 postanowienia art.25 ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT nie odliczył podatku naliczonego zawartego w dokumencie celnym od zakupu tego samochodu. W dniu [...] Wydział Komunikacji, Transportu i Dróg Publicznych Starostwa Powiatowego w Ś. wydał pozwolenie czasowe a [...]. dokonał rejestracji tego samochodu pod numerem [...]. Ponadto na podstawie dokumentu odprawy celnej nr [...] z dnia [...] stwierdzono, że samochód Opel [...] wykorzystywany był przez Podatnika w prowadzonej działalności gospodarczej, polegającej na świadczeniu usług transportowych. Samochodem tym, wraz z przyczepą podatnik dokonał przywozu z zagranicy silnika do samochodu. Wobec tego Dyrektor Izby Skarbowej uznał, że samochód był wykorzystywany na potrzeby działalności gospodarczej mimo, że nie był ujęty w ewidencji środków trwałych. Uznał także, że nie upłynął 6 - miesięczny termin pozwalający na zwolnienie z opodatkowania. Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej dopiero od daty rejestracji podatnik mógł użytkować go zgodnie z jego przeznaczeniem tj. poruszając się nim po drogach publicznych. Natomiast sprzedaż samochodu nastąpiła w dniu [...], stąd od momentu rozpoczęcia użytkowania samochodu tj od [...] do dnia jego sprzedaży nie upłynęło pół roku. Odpowiadając zaś na pozostałe zarzuty proceduralne zawarte w odwołaniu organ odwoławczy wskazał, iż podstawą prawną do wydawania decyzji określających zobowiązanie podatkowe jest art. 21 §3 Ordynacji podatkowej, który daje organom podatkowym legitymację prawną do wydawania decyzji określających wysokość zobowiązania podatkowego w przypadku, gdy podatnik, mimo ciążącego obowiązku nie zapłacił w całości lub w części podatku, nie złożył deklaracji albo wysokość zobowiązania jest inna niż wykazana w deklaracji. Skoro Podatnik w złożonej za lipiec 2000r. deklaracji VAT-7 wykazał kwotę zobowiązania podatkowego, która była niższa od kwoty należnej to określenie wysokości tego zobowiązania w prawidłowej wysokości nie stanowi naruszenia przepisów proceduralnych. W skardze na powyższa decyzje podatnik podtrzymał zarzuty zawarte w odwołaniu wywodząc, że okres 6-cio miesięcznego używania samochodu należy liczyć od daty jego nabycia nie zaś rejestracji. Podatnik wywodził przy tym, że przed zarejestrowaniem samochód wymagał napraw, co - jego zdaniem - jest także formą używania rzeczy W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o je oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację, dodatkowo wywodząc, że bezzasadne jest twierdzenie Skarżącej dotyczące naruszenia art.59 § 1 pkt 1 ustawy Ordynacja podatkowa, I S.A./Wr 694/04 którego regulacja przewiduje wygaśnięcie zobowiązań podatkowych w wyniku zapłaty. Zgodnie z art.21 § 2 Ordynacji podatkowej, w przypadku powstania zobowiązania podatkowego z mocy prawa (§1 pkt 1 tego artykułu) podatek wykazany w złożonej przez podatnika deklaracji podatkowej jest podatkiem do zapłaty. Zasadą jest, aby w przypadku zobowiązań podatkowych, jednostronne świadczenie pieniężne danego podmiotu na rzecz Skarbu Państwa było zgodne z normami prawa podatkowego. Zapłata prawidłowo określonego przez Podatnika (w wyniku samoobliczenia) podatku powoduje, że cel stosunku zobowiązaniowego zostaje zrealizowany. Przepis w/w art. 59 § 1 pkt 1 ustawy Ordynacja podatkowa nie ma jednak zastosowania w przypadku, gdy podatnik dokonał wyliczenia zobowiązania podatkowego w sposób niewłaściwy. W przedmiotowej sprawie, w związku ujawnieniem w postępowaniu podatkowym, iż wysokość zobowiązania podatkowego jest inna niż wykazana przez Podatnika w deklaracji złożonej za sporny miesiąc, organ podatkowy w oparciu o regulację art.21 § 3 ustawy Ordynacja podatkowa zobowiązany był do wydania decyzji, którą określił wysokość zobowiązania podatkowego w prawidłowej wysokości. Uprawnienie organu podatkowego do określenia zobowiązania podatkowego, w wysokości innej niż wynikająca z deklaracji podatkowej, potwierdza art. 10 ust.2 ustawy o podatku VAT. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga jest zasadna. W sprawie bowiem zaistniały podstawy wymienione w art. 145 § 1 lit c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uzasadniające usunięcie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego, w szczególności wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Jest poza sporem, że kluczowe znaczenie dla każdego postępowania ma należyte ustalenie stanu faktycznego sprawy, tylko bowiem w takim przypadku możliwe jest prawidłowe ustalenie zakresu praw i obowiązków strony takiego postępowania. Przypomnieć w związku z tym trzeba, że zgodnie z treścią art. 122 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 z późniejszymi zmianami) w toku postępowania organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym. Przepis wyraża zasadę prawdy obiektywnej, będącej bez wątpienia naczelną zasadą postępowania podatkowego. Trzeba zaś pamiętać, że zasady ogólne postępowania podatkowego są integralną częścią przepisów regulujących procedurę podatkową i są dla organu podatkowego wiążące na równi z innymi przepisami tej procedury, przy czym, jak podkreślono w orzecznictwie i literaturze przedmiotu, art. I S.A./Wr 694/04 122 Ordynacji podatkowej ( dawniej art. 7 K.p.a.) jest nie tylko zasadą dotyczącą sposobu prowadzenia postępowania, lecz w równym stopniu wskazówką interpretacyjną prawa materialnego, na co wskazuje zwrot zobowiązujący do "załatwienia sprawy" zgodnie z tą zasadą (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 czerwca 1982 roku, sygn. akt I SA 258/82, Orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego 1982, nr 1, poz. 54; por. również J. Borkowski [w:] B. Adamiak, J. Borkowski: Polskie postępowanie administracyjne, Warszawa 1993, str. 126). Wykładnia ta, dotycząca art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego, bez wątpienia zachowuje swoją aktualność także w świetle regulacji zawartej w art. 122 Ordynacji podatkowej. Odnosząc dotychczasowe spostrzeżenia do rozpatrywanej sprawy stwierdzić należy, że zdaniem Sądu, organy podatkowe obu instancji nie uczyniły zadość obowiązkom ciążącym na nich z mocy powołanego przepisu. W szczególności nie wyjaśniły w sposób dostateczny czy sporna sprzedaż była objęta zakresem regulacji art. 5 ust 1 o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym. "Nie jest słuszny pogląd, że u zarejestrowanego podatnika podatku od towarów i usług każda sprzedaż towarów lub odpłatne świadczenie usług jest opodatkowane podatkiem od towarów i usług. W każdym przypadku indywidualnie muszą być badane zarówno podmiotowe, jak przedmiotowe przesłanki wystąpienia obowiązku podatkowego", (wyrok NSA w Warszawie z 04.01.2000 sygn. akt III SA 1901/99 LEX nr 47081) Sama "... okoliczność, że osoba fizyczna prowadzi określoną działalność gospodarczą w zakresie "odpłatnego świadczenia usług" i z tego tytułu jest podatnikiem podatku od towarów i usług, sama przez się nie przesądza o tym, że osoba ta jest podatnikiem tego podatku także z tytułu innych czynności podejmowanych przez nią w obrocie gospodarczym we własnym imieniu i na własny rachunek,.... ( wyrok SN z 12.12.2002 sygn. akt III RN 231/01Dor.Podat. 2003/1/68). Organy skarbowe, ustalając stan faktyczny w sprawie skupiły się na ustalaniu, czy sporny samochód był wykorzystywany przy prowadzeniu działalności gospodarczej. Tymczasem zgodnie z art. 5 ust 1 pkt 1 o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne nie mające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne mające siedzibę lub miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli wykonują we własnym imieniu i na własny rachunek czynności, o których mowa w art. 2, w okolicznościach wskazujących na zamiar ich wykonywania w sposób częstotliwy, nawet jeżeli zostały wykonane jednorazowo, a także wówczas, gdy czynności te polegają na jednorazowej sprzedaży rzeczy w tym celu nabytej... "W sytuacji I S.A./Wr 694/04 spełnienia warunków z art. 5 ustawy z 1993 r. o VAT - bezprzedmiotowe jest rozróżnienie na dochody z działalności gospodarczej i inne dochody z tytułu świadczeń na rzecz innego podmiotu" (wyrok NSAO/Z w Szczecinie z 25.11.1999 r sygn. SA/Sz 1248/98 LEX nr 46938). Należy natomiast ustalić, czy czynność o którą chodzi wykonana była z zamiarem wykonywania jej w sposób częstotliwy, lub czy jej przedmiot został zakupiony w celu odsprzedaży. Dopiero ustalenie tej kwestii pozwala na ocenę, czy z tytułu tej konkretnej czynności podmiot jest podatnikiem podatku VAT. W niniejszej sprawie organy skarbowe ustaleń takich nie poczyniły, nie ustaliły wiec czy sporna sprzedaż samochodu w ogóle podlega regulacji o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym. Wobec tego konieczne jest w ponownym postępowaniu poczynienie ustaleń w tym zakresie. Przedwczesne są natomiast rozważania dotyczące zastosowania zwolnieniu z podatku na podstawie art. 7 ust 1 pkt 5o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym. Dopiero bowiem niewątpliwe ustalenie, że transakcja jest objęta regulacją ustawy upoważnia do rozważania czy mogą być do niej stosowane przewidziane w ustawie zwolnienia podatkowe. Reasumując, na skutek naruszenia przepisów o postępowaniu w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy organy wydały decyzje niezgodne z prawem. Zaistniały, zatem przesłanki wymienione w art. 145 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uzasadniające usunięcie zaskarżonych decyzji z obrotu prawnego. Zgodnie z art. 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w wypadku uchylenia decyzji Wojewódzki Sąd Administracyjny orzeka czy i w jakim zakresie może ona być wykonywana. Uwzględnienie skargi zobowiązuje Wojewódzki Sąd Administracyjny do zasądzenia na rzecz skarżących kosztów postępowania (art. 200 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ). W tej sprawie poniesione przez skarżących koszty odpowiadały wysokości wpisu od skargi oraz kosztom zastępstwa procesowego. Wobec nie określenia innej wysokości kosztów zastępstwa, Sąd zasądził je w wysokości minimalnej, wynikającej z § 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 2 grudnia 2003 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej doradcę podatkowego z urzędu (Dz. U. z dnia 15 grudnia 2003 r.)

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło