I SA/Wr 707/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Marta Semiczek po rozpoznaniu w dniu 9 lipca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z.K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. z dnia 15 maja 2012 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wyznaczenia dodatkowego terminu do załatwienia sprawy postanawia odrzucić skargę. Przedmiotem skargi wniesionej przez Z.K. jest wymienione w rubrum postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiające wyznaczenia dodatkowego terminu do załatwienia sprawy w przedmiocie przekazania organowi odwoławczemu odwołania złożonego przez stronę od decyzji Burmistrza O. z dnia 27 stycznia 2012 r. Nr [...] w sprawie wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego za 2012 r. W uzasadnieniu skargi strona podniosła zarzut naruszenia praw obywatela i stronniczość wydanego postanowienia. Zaznaczono, że załatwienie sprawy winno być bez zbędnej zwłoki a organy administracji publicznej winny działać w sprawie wnikliwie i szybko. Na przewlekłość postępowania stronie służy zaś zażalenie, z którego strona skorzystała. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej odrzucenie albowiem skarżone postanowienie nie mieści się w katalogu aktów administracyjnych podlegających kognicji Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Przedmiotowe postanowienie nie rozstrzyga co do istoty sprawy, nie jest również postanowieniem kończącym postępowanie, a także nie służy na nie zażalenie. Stąd też, tego rodzaju postanowienia nie podlegają zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: W myśl art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r. poz. 270- dalej "p.p.s.a"), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Kontrola ta, zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. W kontekście tak zakreślonej kognicji sądów administracyjnych konieczne jest rozstrzygnięcie, czy zaskarżone postanowienie mieści się w katalogu ww. aktów podlegających kontroli sądowej. Nie może budzić wątpliwości, że zaskarżony akt z uwagi na swój charakter prawny nie odpowiada przesłankom art. 3 § 2 pkt 1, 3 i 4 p.p.s.a. Z tej przyczyny do rozważenia pozostają przesłanki art. 3 § 2 pkt 2 dopuszczające sądową kontrolę aktu administarcyjnego. Z treści art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a., wynika, że podstawową przesłanką warunkującą zaskarżenie postanowienia wydanego w postępowaniu administracyjnym do sądu administracyjnego jest to, czy służy na nie zażalenie chyba, że postanowienie kończy postępowanie lub rozstrzyga sprawę co do istoty. Sporne postanowienie zostało wydane na podstawie art. 141 O.p. Ponaglenie wymienione w ww. przepisie z powodu niezałatwienia sprawy w terminie jest swoistym środkiem ochrony praw strony w postępowaniu podatkowym. Ponaglenie to przysługuje na czynność organu administracji, która w tym wypadku będzie przybierała postać swoistego milczenia administracji. Istotą rozwiązania przyjętego w ustawie - Ordynacja podatkowa jest spełnienie dwóch celów. Po pierwsze, przez rozpoznanie ponaglenia w indywidualnej sprawie może dojść do wyznaczenia właściwemu w sprawie organowi dodatkowego terminu na załatwienie sprawy. Po drugie, organ wyższego stopnia zostaje poinformowany o uchybieniach w pracy organu niższego stopnia. Stwierdzenie tego typu uchybienia powinno prowadzić do podjęcia działań zmierzających do poprawienia terminowości załatwiania spraw administracyjnych (J. Borkowski, J. Jendrośka, R. Orzechowski, A. Zieliński: Kodeks postępowania administracyjnego, Warszawa 1989, s. 131). Rozpatrując ponaglenie, organ wyższego stopnia może podejmować rozstrzygnięcia i działania wyłącznie wskazane wprost w art. 141 § 2 Ordynacji podatkowej. Przepis ten normuje wyczerpująco uprawnienia organu wyższego stopnia w razie uznania ponaglenia za uzasadnione. Natomiast w razie uznania ponaglenia za nieuzasadnione organ winien orzec w tym przedmiocie w formie postanowienia. Wydanie takiego postanowienia będzie uzasadniało wniesienie skargi do sądu administracyjnego na bezczynność organu administracji (por. R. Hauser /w:/ S. Babiarz, B. Dauter, B. Gruszczyński, R. Hauser, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek: Ordynacja podatkowa. Komentarz, wyd. 2, Warszawa 2007, LexisNexis, s. 444). Ponaglenie jest środkiem procesowym, do którego nie mają zastosowania przepisy dotyczące zażaleń, zamieszczone w art. 236-239 Ordynacji podatkowej, a postanowienie wydane w związku z rozpoznaniem wniesionego przez stronę ponaglenia nie należy do postanowień kończących postępowanie w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. Nie jest to bowiem postanowienie o stwierdzeniu niedopuszczalności odwołania ani postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu wniesienia odwołania bądź też postanowienie o odmowie przywrócenia terminu wniesienia odwołania. W żadnym razie nie można też uznać, że postanowienie wydane na zasadzie art. 141 Ordynacji podatkowej jest postanowieniem rozstrzygającym sprawę co do istoty, skoro jego celem jest spowodowanie jedynie, aby tego rodzaju rozstrzygnięcie zostało wydane( vide wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 listopada 2010 r.o sygn. akt II GSK 1350/10, ONSAiWSA 2011/6/122, LEX nr 742865 Stanowisko organu wyższego stopnia wyrażone w formie postanowienia ma charakter wpadkowy (incydentalny) i nie jest samodzielnym postępowaniem administracyjnym. Jest wyłącznie czynnością nadzorczą, na którą nie przysługuje środek zaskarżenia (zażalenie). Tego rodzaju postanowienie nie mieści się zatem w kategorii postanowień o których mowa w art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a., a zatem nie przysługuje również na taki akt skarga do sądu administracyjnego (por. postanowienie NSA z dnia 17 stycznia 2006 r. sygn. akt I OSK 306/05, CBOIS). Z tych przyczyn skarga jako niedopuszczalna podlegała odrzuceniu, o czym orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a..