I SA/Wr 72/16
WyrokWSA we Wrocławiu2016-06-02
Skład orzekający: Zbigniew Łoboda, Dagmara Dominik-Ogińska, Daria Gawlak-Nowakowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy jednostka samorządu terytorialnego, która wybudowała i zarządza szerokopasmową siecią teleinformatyczną w ramach projektu użyteczności publicznej, jest podatnikiem podatku od nieruchomości od budowli wchodzących w skład tej sieci?Ratio decidendi
Jednostka samorządu terytorialnego, która wybudowała i zarządza szerokopasmową siecią teleinformatyczną w ramach projektu o charakterze użyteczności publicznej, nie jest podatnikiem podatku od nieruchomości od budowli wchodzących w skład tej sieci. Działalność taka, prowadzona na podstawie uchwały organu stanowiącego i wpisana do rejestru jednostek samorządu terytorialnego wykonujących działalność w zakresie telekomunikacji, nie stanowi działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów prawa podatkowego i cywilnego, co wyłącza możliwość opodatkowania tych budowli.Stan faktyczny
Województwo D. zwróciło się o wydanie interpretacji indywidualnej w sprawie obowiązku zapłaty podatku od nieruchomości od budowli wchodzących w skład szerokopasmowej sieci teleinformatycznej (DSS), wybudowanej w ramach projektu użyteczności publicznej. Województwo argumentowało, że nie prowadzi działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów prawa. Organ podatkowy uznał jednak, że sieć ta jest związana z działalnością gospodarczą i będzie w posiadaniu przedsiębiorcy (operatora telekomunikacyjnego), co czyni województwo podatnikiem podatku od nieruchomości. Województwo wniosło skargę do WSA we Wrocławiu, domagając się uchylenia interpretacji.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił zaskarżoną interpretację indywidualną i zasądził od organu na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Zbigniew Łoboda, Sędziowie: sędzia WSA Dagmara Dominik-Ogińska (sprawozdawca), sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska, Protokolant: sekretarz sądowy Anna Terlecka, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 2 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi Województwa D. na interpretację indywidualną Wójta Gminy Z. z dnia [...] września 2015 r., nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości I. uchyla zaskarżoną interpretację, II. zasądza od Wójta Gminy Z. na rzecz strony skarżącej kwotę 440,00 (czterysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
1. Postępowanie przed organem podatkowym.
1.1. Przedmiotem skargi jest interpretacja indywidualna Wójta Gminy Z. (dalej: organ podatkowy) z dnia 30 września 2015r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości wydana na rzecz Województwa D. (dalej: województwo/ strona/ skarżący).
1.2. We wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej Województwo przedstawiło następujący stan faktyczny. Wskazało bowiem, że zostały zakończone prace przy budowie projektu pod nazwą "Likwidacja obszarów wykluczenia informacyjnego i budowa dolnośląskiej sieci szkieletowej", który był objęty dofinansowaniem w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego dla Województwa D. na lata 2007-2013. Efektem realizacji projektu jest wybudowana na terenie województwa D. szerokopasmowa sieć teleinformatyczna, której celem jest likwidacja wykluczenia informacyjnego, a w szczególności umożliwienie mieszkańcom, podmiotom publicznym oraz gospodarczym z terenu województwa, korzystanie z konkurencyjnych usług teleinformatycznych oraz multimedialnych zasobów informacji i usług świadczonych elektronicznie. Wybudowana D. Sieć Szerokopasmowa (dalej: DSS) ma w założeniu przyśpieszenie społecznego i ekonomicznego rozwoju województwa D.. Dostęp do usług szerokopasmowych z sieci DSS zostanie uruchomiony za pośrednictwem lokalnych operatorów telekomunikacyjnych. Za zawieranie umów z tymi operatorami, na warunkach zatwierdzonych przez Urząd Komunikacji Elektronicznej (dalej: UKE), odpowiedzialny będzie operator infrastruktury wybrany przez województwo. Województwo pozostanie właścicielem DSS przez cały okres jej eksploatacji i za pośrednictwem operatora infrastruktury będzie dostarczać sieć telekomunikacyjną i zapewniać dostęp do infrastruktury telekomunikacyjnej. Zaznaczono, że działalność województwa w zakresie telekomunikacji będzie wykonywana zgodnie z ustawą z dnia 7 maja 2010 r. o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych (Dz.U. Nr 106, poz. 675 ze zm.; dalej: u.w.r.u.s.t.) i na podstawie stosownej uchwały Sejmiku Województwa D. z dnia 17 maja 2012 r. województwo uzyskało wpis do rejestru jednostek samorządu terytorialnego wykonujących działalność w zakresie telekomunikacji niebędącą działalnością gospodarczą (potwierdzony zaświadczeniem nr OWR-WKT-6003-4/12(2).
Na tle powyższego opisu województwo sformułowało pytanie: czy województwo zobowiązane jest opłacać podatek od nieruchomości od budowli wchodzących w skład DSS, wybudowanych przez województwo w związku z realizacją projektu "Likwidacja obszarów wykluczenia informacyjnego i budowa dolnośląskiej sieci szkieletowej"?
W ocenie strony, nie ma on obowiązku opłacania podatku od nieruchomości z tytułu posiadania budowli wchodzących w skład DSS. Odwołano się do treści art. 1 pkt 1-4 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jedn. Dz. U. z 2014r., poz. 849 ze zm.; dalej: u.p.o.l.); art. 2 ustawy z dnia 2 lipca 2004r. o swobodzie działalności gospodarczej (tekst jedn. Dz. U. z 2013r., poz. 672 ze zm.; dalej: u.s.d.g.); art. 3 pkt 3 i 3a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 1409, ze zm.; dalej: u.p.b.). Wyjaśniając swoje stanowisko województwo stwierdziło, że w obecnym stanie prawnym, z uwzględnieniem przepisu art. 3 pkt 3a u.p.b., do którego odsyłają przepisy u.p.o.l., rurociągi teletechniczne DSS, jako obiekt liniowy, zaliczają się do budowli w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l., natomiast kable w niej zainstalowane nie stanowią obiektu budowlanego lub jego części ani urządzenia budowlanego. Jednakże aby budowla podlegała opodatkowaniu, musi być - w świetle art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. - w posiadaniu przedsiębiorcy. W tym zakresie należy uwzględnić fakt, że w przepisach u.w.r.u.s.t. wyróżnia się przedsiębiorców telekomunikacyjnych (prowadzących działalność gospodarczą) oraz jednostki samorządu terytorialnego wykonujące działalność w zakresie telekomunikacji, które nie są przedsiębiorcami telekomunikacyjnymi. Jednostka samorządu terytorialnego wykonuje taką działalność na podstawie uchwały organu stanowiącego (art. 3 ust. 5 u.w.r.u.s.t.), zaś działalność ta należy do zadań własnych jednostki samorządu terytorialnego o charakterze użyteczności publicznej (art. 3 ust. 4 u.w.r.u.s.t.). Odzwierciedleniem takiego stanu rzeczy jest utworzenie i prowadzenie przez Prezesa UKE rejestru jednostek samorządu terytorialnego wykonujących działalność w zakresie telekomunikacji niebędącą działalnością gospodarczą, odrębnego od rejestru przedsiębiorców telekomunikacyjnych (art. 5 u.w.r.u.s.t.).
1.3. Na skutek wezwania z dnia 12 sierpnia 2015r. do uzupełnienia braków formalnych wniosku, strona wskazała, że województwo przekaże operatorowi infrastruktury w administrowanie i utrzymanie (dzierżenie w rozumieniu art. 338 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny – tekst jedn. Dz. U. z 2016r., poz. 380; dalej: k.c.) – budowle (obiekty trwale związane z gruntem) wchodzące w skład infrastruktury telekomunikacyjnej; w dzierżawę – pozostałe elementy infrastruktury telekomunikacyjnej nie będące budowlami (np. kable i przełącznice optotelekomunikacyjne). Operator infrastruktury w okresie eksploatacji DSS będzie administrował i utrzymywał infrastrukturę powierzoną w dzierżenie i prowadził eksploatację infrastruktury powierzonej w dzierżawę i powstałej w wyniku rozbudowy, w tym będzie dostarczał sieć telekomunikacyjną w rozumieniu ustawy z dnia 16 lipca 2004r. Prawo telekomunikacyjne (tekst jedn. Dz. U. z 2014r., poz. 243 ze zm.; dalej: u.p.t.), zapewniał dostęp telekomunikacyjny do infrastruktury i świadczył usługi dla operatorów sieci dostępowych. Zatem województwo przekazuje we władanie (dzierżawę) operatora, jedynie elementy infrastruktury nie będące budowlami, co stanowi zakres niezbędny i wystarczający dla świadczenia przez niego usług telekomunikacyjnych. Przekazanie infrastruktury stanowi pomoc publiczną zgodnie z decyzją Komisji Europejskiej z dnia 14 grudnia 2012r. nr SA.33386.
1.4. W zaskarżonej interpretacji indywidualnej organ podatkowy uznał stanowisko województwa za nieprawidłowe. Odwołał się do treści art. 2 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. oraz art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. i stwierdził, że dostęp do sieci zostanie uruchomiony za pośrednictwem lokalnych operatorów telekomunikacyjnych, będą oni posiadaczami zależnymi. Wskazano na treść art. 2 pkt 27 lit. b) u.p.t. i podkreślono, że przedmiotowe budowle, jako w posiadaniu przedsiębiorcy, będą związane z prowadzeniem działalności gospodarczej i opodatkowane podatkiem od nieruchomości. Mając na względzie treść art. 3 ust. 1 pkt 4 u.p.o.l. to budowle będą w posiadaniu operatora telekomunikacyjnego, na podstawie umowy zawartej z operatorem infrastruktury (posiadanie nie wynika z umowy zawartej z właścicielem), podatnikiem z tego tytułu będzie województwo dolnośląskie.
2. Postępowanie przed Sądem pierwszej instancji.
2.1. Po bezskutecznym wezwaniu organu podatkowego do usunięcia naruszenia prawa, Województwo wniosło skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, domagając się uchylenia zaskarżonej interpretacji indywidualnej oraz zasądzenia zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżonej interpretacji indywidualnej zarzucono naruszenie przepisów:
- prawa procesowego, a to w szczególności: art. 169 § 1 w związku z art. 14h, art. 14c § 1 i art. 14j § 1 i § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r., poz. 613 ze zm.; dalej: O.p.) poprzez brak wezwania wnioskodawcy do uzupełnienia stanu faktycznego lub pozostawienie wniosku bez rozpoznania, jak i poprzez niedopuszczalną modyfikację stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę i wydanie interpretacji w oparciu o informacje, których wnioskodawca nie podawał we wniosku, a wręcz twierdził odmiennie poprzez bezpodstawne przyjęcie, że lokalni operatorzy telekomunikacyjni będą posiadaczami zależnymi budowli; art. 14c § 1 oraz art. 120 O.p. w związku z art. 14h i art. 14j § 1 i 3 O.p. strona wskazała, że organ podatkowy nie ocenił stanowiska strony w sposób zgodny z prawem.
- prawa materialnego, a to w szczególności: art. 2 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 1-4 u.p.o.l. w zw. z art. 338 k.c. poprzez jego nietrafne zastosowanie, właściwa subsumpcja nie powinna bowiem skutkować przyjęciem, ze lokalni operatorzy telekomunikacyjni są posiadaczami zależnymi budowli, a w konsekwencji, ze Województwo jest podatnikiem podatku od nieruchomości.
2.2. W odpowiedzi na skargę, organ podatkowy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej interpretacji indywidualnej.
3. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
3.1. Skarga zasługuje na uwzględnienie.
3.2. Spór w niniejszej sprawie dotyczy kwestii czy województwo jest podatnikiem podatku od nieruchomości z tytułu posiadania telekomunikacyjnej sieci szerokopasmowej wybudowanej w ramach projektu "Likwidacja obszarów wykluczenia informacyjnego i budowa dolnośląskiej sieci szkieletowej".
3.3. Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie w pełni podziela stanowisko zaprezentowane w wyrokach WSA we Wrocławiu z dnia 4 kwietnia 2016r., sygn. akt I SA/Wr 27/16; z dnia 13 kwietnia 2016r., sygn. akt I SA/Wr 2001/15 i sygn. akt I SA/Wr 32/16; z dnia 29 kwietnia 2016r., sygn. akt I SA/Wr 54/16 i sygn. akt I SA/Wr 100/16; z dnia 13 maja 2016r., sygn. akt I SA/Wr 74/16, publ. CBOSA.
3.4. Na wstępie należy przypomnieć, że art. 217 Konstytucji RP z dnia 2 kwietnia 1997r. (Dz. U. z 1997r. Nr 78, poz. 483 ze zm.) expressis verbis formułuje zasadę wyłączności ustawowej w sprawach podatkowych. Z powołanej zasady wynika, że państwo nakładając na określone podmioty obowiązek świadczenia pieniężnego w postaci podatku jest zobligowane do stanowienia prawa spójnego, jasnego i zrozumiałego dla jego adresatów, zwłaszcza w zakresie określenia podmiotu, przedmiotu i stawek opodatkowania (por. wyrok NSA z dnia 23 lutego 2011 r. sygn. akt I FSK 306/10, opubl. CBOSA; wyrok TK z dnia 19 października 1988 r. sygn. akt Uw 4/88, opubl. OTK 1988 poz. 1 s. 5). Tym samym stwierdzenie czy określony podmiot jest podatnikiem podatku od nieruchomości wymaga odniesienia się do ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, która w art. 2 u.p.o.l. określa przedmiot opodatkowania, zaś w art. 3 u.p.o.l. podmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości.
3.4. Stosownie do treści art. 2 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają następujące nieruchomości lub obiekty budowlane: budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.
Ustawa zdefiniowała w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. pojęcie "gruntów, budynków i budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej" jako gruntów, budynków i budowli będących w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, a także gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b, chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych.
Z kolei w treści art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. odnajdujemy definicję "budowli" rozumianej jako obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, a także urządzenie budowlane w rozumieniu przepisów prawa budowlanego związane z obiektem budowlanym, które zapewnia możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem.
Zaś "działalność gospodarcza" to zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 4 u.p.o.l. działalność, o której mowa w przepisach Prawa działalności gospodarczej, z zastrzeżeniem ust. 2. Wspomniany przepis art. 1a ust. 2 u.p.o.l. stanowi, że za działalność gospodarczą w rozumieniu ustawy nie uważa się: 1) działalności rolniczej lub leśnej; 2) wynajmu turystom pokoi gościnnych w budynkach mieszkalnych znajdujących się na obszarach wiejskich przez osoby ze stałym miejscem pobytu w gminie położonej na tym terenie, jeżeli liczba pokoi przeznaczonych do wynajęcia nie przekracza 5.
Wspomniane wyżej przepisy u.p.o.l. wyraźnie odsyłają do przepisów innych ustaw. Po pierwsze, w zakresie definicji budowli do przepisów ustawy Prawo budowlane. Zaś w odniesieniu do pojęcia działalności gospodarczej do przepisów ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Zatem uzupełnienie przewidzianej w u.p.o.l. definicji budowli wymaga odwołania się do treści art. 3 pkt 3 u.p.b., zgodnie z którym przez budowlę należy rozumieć każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak: obiekty liniowe, lotniska, mosty, wiadukty, estakady, tunele, przepusty, sieci techniczne, wolno stojące maszty antenowe, wolno stojące trwale związane z gruntem tablice reklamowe i urządzenia reklamowe, budowle ziemne, obronne (fortyfikacje), ochronne, hydrotechniczne, zbiorniki, wolno stojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne, oczyszczalnie ścieków, składowiska odpadów, stacje uzdatniania wody, konstrukcje oporowe, nadziemne i podziemne przejścia dla pieszych, sieci uzbrojenia terenu, budowle sportowe, cmentarze, pomniki, a także części budowlane urządzeń technicznych (kotłów, pieców przemysłowych, elektrowni wiatrowych, elektrowni jądrowych i innych urządzeń) oraz fundamenty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową. Zaś obiekt liniowy to – zgodnie z art. 3 pkt 3a u.p.o.l. - obiekt budowlany, którego charakterystycznym parametrem jest długość, w szczególności droga wraz ze zjazdami, linia kolejowa, wodociąg, kanał, gazociąg, ciepłociąg, rurociąg, linia i trakcja elektroenergetyczna, linia kablowa nadziemna i, umieszczona bezpośrednio w ziemi, podziemna, wał przeciwpowodziowy oraz kanalizacja kablowa, przy czym kable w niej zainstalowane nie stanowią obiektu budowlanego lub jego części ani urządzenia budowlanego.
Wspomniany przepis wyraźnie wskazuje, że kable zainstalowane w kanalizacji kablowej nie stanowią obiektu budowlanego lub jego części ani urządzenia budowlanego. Przytoczone wyłączenie należy rozumieć – zgodnie z jego brzmieniem – w najszerszym znaczeniu, to znaczy, że kable zainstalowane w kanalizacji kablowej nie tylko, że nie stanowią "budowli liniowej", ale w ogóle nie stanowią obiektu budowlanego, ani jego części ani też urządzenia budowlanego (nie są budowlą w ogólności). Wyłączenie kabli znajdujących się w kanalizacji kablowej z zakresu pojęcia budowli według przepisów u.p.b. powoduje takie same skutki w zakresie określenia terminu "budowla" w przepisach u.p.o.l. Tak więc na gruncie ustawy podatkowej kable umiejscowione w kanalizacji kablowej nie konstytuują pojęcia budowli i nie mogą podlegać opodatkowaniu. Tezę tę potwierdza stanowisko, jakie zajął Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu postanowienia z dnia 5 czerwca 2013 r., sygn. akt SK 25/12 (publ. OTK-A z. 5/2013 r., poz. 68). Umarzając postępowanie ze skargi konstytucyjnej i wyjaśniając powody umorzenia, Trybunał jednocześnie przypomniał, że od dnia 17 lipca 2010 r. znowelizowano ustawę - Prawo budowlane i zmieniono definicję budowli oraz dodano pojęcie "obiektu liniowego". Jak zauważył Trybunał, "konsekwencją powyższej zmiany jest wyłączenie przez ustawodawcę z zakresu pojęcia "budowla" kabli, w tym również przewodów telekomunikacyjnych, zainstalowanych w kanalizacji kablowej, a tym samym – możliwości ich opodatkowania podatkiem od nieruchomości" (pkt II.3. uzasadnienia postanowienia). Przepis art. 3 pkt 3a u.p.b. w istocie przesądza, że budowlą jest kanalizacja kablowa, co należy odnieść także do kanalizacji kablowej stanowiącej element sieci telekomunikacyjnej. Kanalizacja ta jest więc budowlą również w rozumieniu u.p.o.l. Jednakże stosownie do treści art. 1a ust. 1 pkt 3 u.po.l. budowla podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, o ile jest związana z prowadzeniem działalności gospodarczej.
3.5. W niniejszej sprawie należało zatem rozstrzygnąć, czy będąca budowlą kanalizacja kablowa jest w posiadaniu przedsiębiorcy bądź innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą. Działalnością gospodarczą jest – w rozumieniu art. 2 u.s.w.g. - zarobkowa działalność wytwórcza, budowlana, handlowa, usługowa oraz poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie kopalin ze złóż, a także działalność zawodowa, wykonywana w sposób zorganizowany i ciągły. Jednocześnie art. 64 ust. 1 u.s.w.g. wskazuje, że jeżeli przepis odrębnej ustawy stanowi, że dany rodzaj działalności jest działalnością regulowaną w rozumieniu niniejszej ustawy, przedsiębiorca może wykonywać tę działalność, jeżeli spełnia szczególne warunki określone przepisami tej odrębnej ustawy i po uzyskaniu wpisu w rejestrze działalności regulowanej, z zastrzeżeniem art. 75.
Wspomniana ustawa odsyła zatem do przepisów kolejnej ustawy. W rozpatrywanym przypadku jest to w pierwszej kolejności art. 10 ust. 1 u.p.t., zgodnie z którym działalność telekomunikacyjna będąca działalnością gospodarczą jest działalnością regulowaną i podlega wpisowi do rejestru przedsiębiorców telekomunikacyjnych, zwanego dalej "rejestrem". Wpisowi do rejestru podlega również działalność telekomunikacyjna prowadzona przez przedsiębiorcę telekomunikacyjnego z państwa członkowskiego albo państwa, które zawarło ze Wspólnotą Europejską i jej państwami członkowskimi umowę regulującą swobodę świadczenia usług, który czasowo świadczy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej usługi na zasadach określonych odpowiednio w przepisach Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską, umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym albo w przepisach innej umowy regulującej swobodę świadczenia usług. Ponadto stosownie do treści art. 10 ust. 1a u.p.t. działalność, o której mowa w art. 3 ust. 1 u.w.r.u.s.t., niebędąca działalnością gospodarczą, prowadzona przez jednostkę samorządu terytorialnego, także w formie niewyodrębnionej w ramach jej osobowości prawnej, jak również w formie porozumienia, związku lub stowarzyszenia jednostek samorządu terytorialnego, porozumienia komunalnego, spółki kapitałowej lub spółdzielni z udziałem jednostki samorządu terytorialnego wymaga uzyskania wpisu do rejestru jednostek samorządu terytorialnego wykonujących działalność w zakresie telekomunikacji. Powoływany przepis art. 3 ust. 1 u.w.u.r.s.t. stanowi, że jednostka samorządu terytorialnego może w celu zaspokajania zbiorowych potrzeb wspólnoty samorządowej:
1) budować lub eksploatować infrastrukturę telekomunikacyjną i sieci telekomunikacyjne oraz nabywać prawa do infrastruktury telekomunikacyjnej i sieci telekomunikacyjnych; 2) dostarczać sieci telekomunikacyjne lub zapewniać dostęp do infrastruktury telekomunikacyjnej; 3) świadczyć, z wykorzystaniem posiadanej infrastruktury telekomunikacyjnej i sieci telekomunikacyjnych, usługi na rzecz: a) przedsiębiorców telekomunikacyjnych, b) podmiotów, o których mowa w art. 4 pkt 1, 2, 4, 5 i 8 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. - Prawo telekomunikacyjne, c) użytkowników końcowych - w zakresie i na warunkach określonych w art. 6 i 7. Artykuł 3 ust. 3 u.w.u.r.s.t. stanowi, że przy wykonywaniu działalności, o której mowa w ust. 1, mają zastosowanie przepisy o pomocy publicznej. Działalność, o której mowa w ust. 1, należy do zadań własnych o charakterze użyteczności publicznej jednostki samorządu terytorialnego (art. 3 ust. 4 u.w.u.r.s.t.). Jednostka samorządu terytorialnego wykonuje działalność, o której mowa w ust. 1, na podstawie uchwały organu stanowiącego (art. 3 ust. 5 u.w.u.r.s.t.). Jednocześnie art. 5 u.w.u.r.s.t. wskazuje, że działalność, o której mowa w art. 3 ust. 1, niebędącą działalnością gospodarczą, wykonuje się zgodnie z przepisami ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. - Prawo telekomunikacyjne, z tym że prowadzenie tej działalności przez jednostkę samorządu terytorialnego, także w formie niewyodrębnionej w ramach jej osobowości prawnej, jak również w formie porozumienia, związku lub stowarzyszenia jednostek samorządu terytorialnego, fundacji, której fundatorem jest jednostka samorządu terytorialnego, porozumienia komunalnego, spółki kapitałowej lub spółdzielni z udziałem jednostki samorządu terytorialnego, wymaga uzyskania wpisu do rejestru jednostek samorządu terytorialnego wykonujących działalność w zakresie telekomunikacji.
Słusznie zatem w skarżący wywodzi w skardze, że województwo w ramach wskazanej we wniosku działalności nie prowadzi działalności gospodarczej. Wynika to wyraźnie z treści art. 5 u.w.u.r.s.t., jak i art. 10 ust. 1a u.p.t., do których to przepisów m.in. odsyła ustawa o swobodzie działalności gospodarczej, a do tej z kolei ustawa o podatkach i opłatach lokalnych.
3.6. Nie ulega też wątpliwości, że skarżący spełnia wszystkie warunki wskazane w przepisach art. 3 u.w.u.r.s.t. Jako jednostka samorządu terytorialnego wybudował szerokopasmową sieć teleinformatyczną, której celem jest likwidacja wykluczenia informacyjnego, a w szczególności umożliwienie mieszkańcom, podmiotom publicznym oraz gospodarczym z terenu województwa, korzystanie z konkurencyjnych usług teleinformatycznych oraz multimedialnych zasobów informacji i usług świadczonych elektronicznie. Działalność ta jest wykonywana na mocy uchwały Sejmiku Województwa D., stanowi pomoc publiczną oraz skarżący uzyskał wpis do rejestru jednostek samorządu terytorialnego wykonujących działalność w zakresie telekomunikacji.
Należy zauważyć, że przepisy art. 10 ust. 1 i art. 10 ust. 1a u.p.t. wyraźnie odróżniają działalność telekomunikacyjną sensu stricto zdefiniowaną normatywnie w treści art. 1 ust. 1 pkt 1 u.p.t. od działalności w zakresie telekomunikacji jednostek samorządu terytorialnego w rozumieniu art. 3 ust. 1 u.w.u.r.s.t., czego dowodem są odrębne rejestry przedsiębiorców telekomunikacyjnych i wspomnianych jednostek samorządu terytorialnego.
Nie można też zapominać, że ustawa o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych stanowi realizację wytycznych zawartych w Komunikacie Komisji – Wytyczne wspólnotowe w sprawie stosowania przepisów dotyczących pomocy państwa w odniesieniu do szybkiego wdrażania sieci szerokopasmowych (Dz. Urz. UE z dnia 30 września 2009r. Nr C 235). Jak czytamy w opinii o projekcie ustawy z dnia 7 stycznia 2010r. (druk sejmowy nr 2546 – dostępny na stronie www.sejm.gov.pl) celem ustawy było wprowadzenie do polskiego porządku prawnego konkretnych instrumentów prawnych, za pomocą których możliwe będzie zwiększenie w Polsce zakresu (w tym częstotliwości dokonywania) niezbędnych dla gospodarki i społeczeństwa inwestycji telekomunikacyjnych, w tym zwłaszcza inwestycji w infrastrukturę telekomunikacyjną. Podkreślono też, że budując infrastrukturę telekomunikacyjną, w tym sieci telekomunikacyjne, a także nabywając do nich prawa, jednostka samorządu terytorialnego będzie wprawdzie prowadziła szeroko pojętą działalność w telekomunikacji (w znaczeniu nadanym temu pojęciu przez art. 3 ust. 1 projektu [obecnie art. 3 ust. 1 u.wu.r.s.t], wykonując w tym względzie spoczywające na niej zadanie własne, tym niemniej nie będzie to bynajmniej działalność telekomunikacyjna w rozumieniu przepisów Prawa telekomunikacyjnego.
3.7. Mając na względzie powyższe nie można uznać, że w sprawie mamy do czynienia z przedmiotem opodatkowania podatkiem do nieruchomości, tj. budowlą w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. w zw. z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. Należy zauważyć, że wywody organu podatkowego w zaskarżonej interpretacji podatkowej ograniczyły się w tym względzie jedynie do powołania się na treść ww. przepisów, jak też na definicję operatora telekomunikacyjnego przewidzianą w treści art. 2 pkt 27 lit. b) u.p.t. Organ podatkowy pominął zaś już przepisy art. 10 ust. 1a u.p.t. wskazujące na brak kwalifikacji działalności wykonywanej przez jednostkę samorządu terytorialnego na podstawie art. 3 ust. 1 u.w.u.r.s.t. jako działalności gospodarczej czy też art. 5 u.w.u.r.s.t. Zatem poczyniona konkluzja jakoby przedmiotowe budowle pozostawały w posiadaniu przedsiębiorcy jest argumentacją chybioną.
3.8. Dodatkowo należy wskazać, że stosownie do treści art. 3 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. podatnikami podatku od nieruchomości są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące:
1) właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych, z zastrzeżeniem ust. 3;
4) posiadaczami nieruchomości lub ich części albo obiektów budowlanych lub ich części, stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, jeżeli posiadanie: wynika z umowy zawartej z właścicielem, Agencją Nieruchomości Rolnych lub z innego tytułu prawnego, z wyjątkiem posiadania przez osoby fizyczne lokali mieszkalnych niestanowiących odrębnych nieruchomości. Jednocześnie zgodnie z art. 3 ust. 3 u.p.o.l. jeżeli przedmiot opodatkowania znajduje się w posiadaniu samoistnym, obowiązek podatkowy w zakresie podatku od nieruchomości ciąży na posiadaczu samoistnym.
Organ podatkowy uznał, że jeżeli budowle będą w posiadaniu operatora telekomunikacyjnego, będącego posiadaczem zależnym, na podstawie umowy zawartej z operatorem infrastruktury (posiadanie nie wynika z umowy z właścicielem), podatnikiem z tego tytułu będzie skarżący.
Umknęło jednak organowi podatkowemu, że dzierżawą objęte są kable będące poza opodatkowaniem podatkiem od nieruchomości, zaś kanalizacja kablowa została objęta w dzierżenie. Jak się przyjmuje na gruncie prawa cywilnego, dzierżenia nie można utożsamiać z posiadaniem. Wprawdzie zarówno w przypadku posiadania jak i dzierżenia występuje władztwo faktyczne nad rzeczą (corpus), to różnica zachodzi w elemencie psychicznym (animus). Posiadacz w zakresie swojego władztwa działa zawsze dla siebie (rem sibi habendi), natomiast dzierżyciel działa dla kogo innego (animus detendi pro alieno) (J. Gołaczyński [w:] System Prawa Prywatnego. Tom 4. Prawo rzeczowe, C.H. Beck, Warszawa 2005 r., s. 14).
3.8. Z uwagi na powyższą ocenę należało stwierdzić, że organ podatkowy nieprawidłowo przyjął w zaskarżonej interpretacji indywidualnej, że w zakresie zapewnienia dostępu do sieci szerokopasmowej i innych działań wskazanych w art. 3 ust. 1 u.w.r.u.s.t., województwo jest podatnikiem podatku od nieruchomości. Należy tym samy stwierdzić, że naruszono treść art. 2 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 1-4 u.p.o.l. w zw. z art. 338 k.c. Gdy chodzi o zarzut skargi naruszenia przez organ podatkowy pozostałych przepisów postępowania, to nie był on uzasadniony, albowiem organ podatkowy – wbrew twierdzeniom skargi – nie dokonał modyfikacji stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę. Kwestii prowadzenia (bądź nieprowadzenia) działalności gospodarczej przez wnioskodawcę, nie można było uznać za element stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego), jakim organ był związany, gdyż chodziło tu w istocie o wykładnię przepisów art. 1a ust. 1 pkt 3 i pkt 4 i ust. 2 u.p.o.l. w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. i z art. 5 u.w.r.u.s.t. i art. 10 ust. 1a u.p.t.
3.9. Wobec przedstawionej przez Sąd oceny, zaskarżona interpretacja indywidualna podlegała uchyleniu na podstawie art. 146 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016r., poz. 718) w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ppsa, zaś o zwrocie kosztów postępowania postanowiono w oparciu o art. 200 ppsa. Przy ponownym wydaniu interpretacji indywidualnej organ podatkowy zobowiązany będzie uwzględnić przedstawioną argumentację prawną w niniejszym wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło