I SA/Wr 734/03

WyrokWSA we Wrocławiu2005-01-06

Skład orzekający: Jadwiga Danuta Mrz, Katarzyna Radom, Maria Tkacz - Rutkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy może w drodze decyzji określić kwotę nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na miesiąc następny, stosując przepisy ustawy o podatku od towarów i usług w brzmieniu obowiązującym w 2000 roku?
Ratio decidendi
Przepis art. 10 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług w brzmieniu obowiązującym do końca 2000 roku nie dawał organom podatkowym podstaw do określenia w drodze decyzji kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następne okresy rozliczeniowe. Dopiero zmiana wprowadzona od 1 stycznia 2001 r. nawiązała do tej instytucji. Organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu pierwszej instancji, która nie miała oparcia w obowiązującym wówczas prawie.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Izby Skarbowej uchylającej decyzję Dyrektora UKS w przedmiocie określenia nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na miesiąc następny za marzec 2000 r. Podatnik odliczył VAT od faktur za usługi transportowe wystawionych przez firmę, która w międzyczasie ogłosiła upadłość i nie była uprawniona do wystawiania faktur. Organ pierwszej instancji zakwestionował możliwość odliczenia VAT, natomiast organ odwoławczy uchylił decyzję, uznając brak podstaw prawnych do jej wydania w ówczesnym stanie prawnym. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów postępowania, w szczególności nie uwzględnienie wniosku o przesłuchanie świadków.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I SA/ Wr 734 /03 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 6 stycznia 2005 r. Wojew-dzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu W składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA - Jadwiga Danuta Mr-z (sprawozdawca) Sędzia WSA - Katarzyna Radom Asesor WSA - Maria Tkacz - Rutkowska Protokolant: Małgorzata Jakubiak Po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 stycznia 2005 r. sprawy ze skargi: M. M. na decyzję Izby Skarbowej we W. Ośrodek Zamiejscowy w J. G. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za marzec 2000 roku oddala skargę. Przedmiotem skargi M. M. jest decyzja Izby Skarbowej we W. Ośrodek Zamiejscowy w J. G. z dnia [...] Nr [...] uchylająca decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W. Nr [...] z dnia [...] w przedmiocie określenia za marzec 2000 r. kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na miesiąc następny i umarzająca postępowanie w sprawie. W wyniku kontroli przeprowadzonej przez UKS we W. w prowadzonym przez M. M. Przedsiębiorstwie A w S. P. w zakresie rozliczeń z tytułu podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2000 r. zakwestionowano składane przez podatnika deklaracje VAT-7 z uwagi na wykazany w nich podatek naliczony z faktur VAT wystawionych przez Przedsiębiorstwo B spółka z o.o. w L. oraz firmę Usługi - Transport - Przewóz C z B. - dokumentujących zakup usług transportowych. W marcu 2000 r. nieprawidłowości dotyczyły 3 faktur VAT za usługi transportowe, otrzymanych od spółki z o.o. B z których podatnik odliczył VAT w kwocie [...]. Jak ustalono w postępowaniu, podmiot od którego pochodziły sporne faktury, był podmiotem nie uprawnionym do ich wystawienia. Ze względu na ogłoszoną upadłość - od [...] podmiot ten, zaprzestał wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług. Syndyk już [...] złożył VAT-Z, informując Urząd o zaprzestaniu wykonywania przez PRS B w upadłości - czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług. Spółka nie tylko nie była uprawniona do wystawiania faktur, lecz także nie posiadała majątku i nie zatrudniała pracowników, w związku z czym faktycznie nie była w stanie wykonać jakichkolwiek usług, w tym także usług transportowych. Syndyk potwierdził, że Spółka nie wykonała usług wykazanych w zakwestionowanych fakturach, nie osiągnęła przychodu i nie deklarowała podatku od towarów i usług w żadnym z miesięcy 2000 roku. Postępowanie wykazało, że zakwestionowane faktury były podpisywane w imieniu wystawcy przez R. S. i W. R. Osoby te były w okresie poprzedzającym ogłoszenie upadłości sp. z o.o. B członkami jej Zarządu, lecz w 2000 r. nie byli oni upoważnieni do wystawiania faktur i działania w imieniu podmiotu, który rzekomo faktury te wystawiał. W wydanych [...] decyzjach Dyrektor UKS uznał, że naruszone zostały przepisy § 50 ust. 4 pkt 1 lit. a i ust. 6 rozporządzenia Ministra Finansów z 22.12.1999 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 109 poz. 1245 ze zm.) z których wynika, że faktury wystawione przez podmiot nie istniejący, lub nie uprawniony do ich wystawienia - nie stanowią u odbiorcy podstawy do obniżenia podatku należnego o wynikający z nich podatek naliczony i na podstawie wskazanych w decyzji przepisów Ordynacji podatkowej oraz art. 10 ust. 2 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług - określił nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na miesiąc następny. Organ I instancji uznał, że również art. 25 ust 1 pkt 3 ustawy o podatku od towarów i usług stanowi niezależną podstawę odmowy obniżenia podatku należnego o wynikający ze spornych faktur podatek naliczony, gdyż faktury dokumentują wydatek, nie stanowiący kosztu uzyskania przychodu w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym. Argumentacji tej jednak szerzej nie uzasadnił. Podatnik odwołał się od decyzji zarzucając bezpodstawną odmowę uwzględnienia podatku naliczonego z faktur wystawionych przez spółkę z o.o. B. Zarzucił, że organ I instancji nie uwzględnił zeznań pracowników, którzy twierdzili, że firma A korzystała przy rozwożeniu towarów z wynajętych samochodów. Oświadczył, że istotne jest jedynie to, że usługi zostały wykonane, zaś po ponad dwóch latach - on, ani jego pracownicy nie są w stanie podać nazwisk kierowców ani numerów rejestracyjnych samochodów, pamięta jedynie, że były to samochody typu Star i Kamaz w kolorze czerwonym i niebieskim. Wniósł o przesłuchanie świadków: R. S. i W. R. -na okoliczność świadczonych usług, oraz osób które dokonywały remontu w obiektach podatnika - na okoliczność prowadzonych prac budowlanych i wynajmowania samochodów do przewozu towarów handlowych. Izba Skarbowa we W. Ośrodek Zamiejscowy w J. G. w postępowaniu odwoławczym podzieliła w całości słuszność ustaleń i argumentacji Inspektora UKS, uznała jednak, że art.10 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług, w brzmieniu obowiązującym w 2000 roku nie dawał podstaw do określenia - w drodze decyzji - nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na miesiąc następny w sytuacji, gdy wobec osoby fizycznej nie było podstaw do zastosowania przepisu art. 27 ust. 6 ww. ustawy. Stąd decyzją z dnia [...] Nr [...] - uchyliła decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej i umorzyła postępowanie w podatku od towarów i usług za marzec 2000 r. Decyzję Izby Skarbowej podatnik zaskarżył do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Wnosząc o jej uchylenie - podnosił zarzuty związane z naruszeniem postępowania podatkowego, w szczególności dotyczące nie uwzględnienia jego wniosku o przesłuchanie zgłoszonych świadków. Z załączonego do skargi oświadczenia i protokołu przesłuchania R. S. (przeprowadzonego w innym postępowaniu) wywodził dowód na wykonanie przez firmę B usług transportowych i remontowo-budowlanych na rzecz skarżącego. W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa podtrzymała dotychczasową argumentację - uznała, że jakkolwiek stanowisko Inspektora było co do zasady słuszne, to konieczne było wydanie decyzji kasacyjnej, gdyż obowiązujące w 2000 r. brzmienie art. 10 ust.2 ustawy podatkowej nie dawało podstaw do decyzyjnego określenia "kwoty do przeniesienia". Wniosła zatem o oddalenie skargi. Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz.1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpatrzeniu przez wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Powyższa skarga została wniesiona do NSA Ośrodek Zamiejscowy we W. w dniu [...] zatem powołany wyżej przepis uzasadnia jej rozpatrzenie przez WSA we W. Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. w rozważaniach nad stanem faktycznym i prawnym sprawy objętej zarzutami skargi uznał, że skarga, nie zasługuje na uwzględnienie. Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi przez kontrolę administracji publicznej - obejmującą orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne, które oceniane są z punktu widzenia ich legalności, a więc zgodności z prawem, zarówno materialnym jak i procesowym. Wnosząc skargę do Sądu Administracyjnego, Skarżący nie wskazał jakie przepisy prawa procesowego lub materialnego zostały naruszone przez orzekające w sprawie organy. Z treści zarzutów wynika, że dotyczą one jedynie postępowania dowodowego. W rozpatrywanej sprawie Sąd nie dopatrzył się naruszenia podmiotowych praw strony, ani innych uchybień, które miałyby wpływ na wynik sprawy i legalność wydanej decyzji kasacyjnej. Sąd w pełni podziela stanowisko Izby Skarbowej, że przepis art. 10 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług, w brzmieniu obowiązującym do końca 2000 roku nie dawał organom podatkowym podstaw do określenia w drodze decyzji - tzw. "kwoty do przeniesienia", czyli nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do rozliczenia za następne okresy rozliczeniowe. Dopiero wprowadzoną od 1 stycznia 2001 r. - zmianą art. 10 ust. 2 ustawy, nawiązano do ustanowionej w art. 21 ust. 1 instytucji przeniesienia na następne okresy rozliczeniowe nadwyżki podatku naliczonego nad należnym. Zatem zasadnie organ odwoławczy uznał, że przepis ten nie stanowił podstawy do określenia w decyzji za marzec 2000 r. - kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym. Nie oznacza to jednak, że przed dniem 1 stycznia 2001 r. organy podatkowe nie mogły badać prawidłowości określenia przez podatnika tej nadwyżki w jego deklaracji. Organ oczywiście mógł i powinien to czynić, dokonując w tym zakresie swoich ustaleń, które jako materiał dowodowy powinny mu posłużyć przy badaniu prawidłowości rozliczenia za następne okresy rozliczeniowe, w których wystąpiły przesłanki do zastosowania art. 10 ust. 2 tzn. powstanie zobowiązania podatkowego lub wystąpienie kwoty zwrotu różnicy podatku. Istotnym jest bowiem, że ustawodawca również nie wskazał w ówczesnym brzmieniu art. 10 ust. 2 ustawy, że różnicę podatku, o której mowa w art. 21 ust. 1 przyjmuje się w kwocie wynikającej z deklaracji podatkowej podatnika, a zatem może być ona przedmiotem odmiennych ustaleń organu, lecz skutki tych ustaleń mogły być do końca 2000 r. wyartykułowane jedynie w sytuacji ich rzutowania na następny, najbliższy okres rozliczeniowy, w którym wystąpiło zobowiązanie podatkowe lub zwrot różnicy podatku. W tej sytuacji zawyżenie w deklaracji za dany miesiąc omawianej różnicy, o której mowa w art. 21 ust. 1 ustawy, mogło być uwzględnione w decyzji za pierwszy z następnych okresów rozliczeniowych, w którym zaistniało u podatnika zobowiązanie podatkowe lub kwota zwrotu różnicy podatku. Prawidłowo więc organ odwoławczy, decyzją kasacyjną wyeliminował z obrotu prawnego decyzję, która nie miała należytego oparcia w obowiązującej w 2000 roku treści art. 10 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług. Oceniając legalność zaskarżonej decyzji Sąd stwierdził - właściwe zastosowanie przepisów prawa materialnego i brak podstaw do uwzględnienia zarzutów skargi odnoszących się do naruszenia przepisów procedury podatkowej, co uzasadniało oddalenie zarzutów skargi jako bezzasadnych. Z przedstawionych wyżej powodów, uznając że zaskarżona decyzja w przedmiocie podatku od towarów i usług za marzec 2000 r. - nie narusza prawa procesowego ani materialnego w stopniu skutkującym wyeliminowaniem jej z obrotu prawnego - Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło