I SA/Wr 93/17
WyrokWSA we Wrocławiu2017-07-12
Skład orzekający: Katarzyna Radom, Dagmara Dominik-Ogińska, Marta Semiczek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy podatkowe, mimo stwierdzenia istnienia ważnego interesu podatnika, mogą odmówić umorzenia zaległości podatkowej, jeśli nie stwierdzą wystąpienia interesu publicznego, a podatnik nie wykazał należytej staranności w wypełnianiu obowiązków podatkowych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że nawet jeśli występuje ważny interes podatnika, organy podatkowe nie są zobowiązane do umorzenia zaległości podatkowej, ponieważ jest to forma uznania administracyjnego. Odmowa umorzenia jest dopuszczalna, gdy nie stwierdzono wystąpienia interesu publicznego, a podatnik nie wykazał należytej staranności w wypełnianiu obowiązków podatkowych, co naruszałoby zasadę sprawiedliwości społecznej i równego traktowania podatników.Stan faktyczny
Skarżąca M. H. wniosła o umorzenie zaległości w zryczałtowanym podatku dochodowym z tytułu sprzedaży nieruchomości w kwocie 41.339,00 zł, powołując się na trudną sytuację majątkową i życiową, bezskuteczną egzekucję oraz możliwość utworzenia miejsc pracy poprzez uruchomienie działalności gospodarczej. Organy podatkowe uznały istnienie ważnego interesu podatnika, ale odmówiły umorzenia, stwierdzając brak interesu publicznego oraz wskazując na brak należytej staranności skarżącej w wypełnianiu obowiązków podatkowych. Skarżąca podtrzymała swoje stanowisko w skardze do WSA.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Katarzyna Radom, Sędziowie: Sędzia WSA Dagmara Dominik-Ogińska, Sędzia WSA Marta Semiczek (sprawozdawca), Protokolant: starszy sekretarz sądowy Anna Terlecka, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 12 lipca 2017 r. przy udziale sprawy ze skargi M. H. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w zryczałtowanym podatku dochodowym z tytułu sprzedaży nieruchomości oddala skargę w całości.
Zaskarżoną decyzją Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w L. z dnia [...] 2016 r. Nr [...] odmawiająca M. H. (Stronie Podatniczce) umorzenia zaległości w zryczałtowanym podatku dochodowym z tytułu sprzedaży nieruchomości w kwocie 41.339,00 zł.
Aktem notarialnym z dnia [...] 2004 r. repertorium [...] nr [...]/2004 Pan J. H. i R. S. działając w imieniu "A" Sp. z o.o. z siedzibą we W. sprzedali Podatniczce za cenę 15.000,00 zł prawo użytkowania wieczystego działki nr [...] oraz prawo własności stanowiących odrębną nieruchomość zabudowań położonych w O. przy ul. M[...] [...], dla których prowadzona jest przez Sąd Rejonowy w L. księga wieczysta nr [...].
Aktem notarialnym z dnia [...] 2007 r. repertorium [...] nr [...]/2007 Podatniczka sprzedała ww. nieruchomość mężowi- J. H. za cenę wynoszącą 15.000,00 zł. Podatniczka poinformowała organ podatkowy, że uzyskany ze sprzedaży przychód przeznaczy na zakup lokalu mieszkalnego.
Pismem z dnia [...] 2011 r. Nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w L. wezwał Stronę M. H. do przedłożenia dokumentów świadczących o realizacji zakupu deklarowanego w piśmie z dnia 1 sierpnia 2007 r. Wobec braku przedłożenia tych dokumentów, decyzją z dnia [...] 2011 r. Nr [...] wymierzył podatek w kwocie 41.339,00 zł. Za podstawę tego wymiaru przyjęta została wartość nieruchomości w kwocie 413.393,00 zł, wynikająca z operatu szacunkowego sporządzonego przez biegłego na potrzeby wymiaru podatku od czynności cywilnoprawnej. Zryczałtowany podatek dochodowy wyniósł zatem 10 % wartości rynkowej, tj. 41.339,00 zł. Wymiar tego podatku, dokonany ww. decyzją Naczelnika Urzędu Skarbowego w L. był przedmiotem odwołania, jak również skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Ostatecznie Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 2 grudnia 2014 r. sygn. akt I SA/Wr 2154/14 oddalił skargę Strony.
Pismem z dnia 23 sierpnia 2016 r. Strona wniosła o umorzenie zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych w kwocie 41.339,00 zł.
We wniosku Strona wskazała, że z uwagi na sytuację majątkową, prowadzona wobec niej egzekucja była bezskuteczna wobec czego postępowanie egzekucyjne zostało umorzone postanowieniem z dnia [...] 2016 r. Strona utrzymuje, że Jej sytuacja majątkowa od wielu lat pozostaje niezmieniona i z racji wieku nie ma prognoz na jej poprawę. Strona podkreśliła, że od wielu lat jest osobą bezrobotną, obecnie bez prawa do zasiłku i pomimo starań nie może znaleźć stałej pracy. Urząd Pracy nie pomógł w znalezieniu jakiegokolwiek zatrudnienia, natomiast zaproponował dotację na rozpoczęcie działalności gospodarczej w postaci zakładu krawieckiego. Dotacja miałaby wynosić 20 tys. zł i mogłaby zostać przeznaczona na zakup maszyn i materiałów. Jednakże z powodu posiadanego zadłużenia podatkowego nie ma szans na skorzystanie z tej propozycji.
Strona stwierdziła, że obecnie znajduje się w bardzo trudnej sytuacji majątkowej i życiowej. Nie posiada żadnego majątku, ruchomości, nieruchomości, akcji, obligacji, papierów wartościowych, praw majątkowych oraz oszczędności. Wraz z synem J. Ha. i córką J. Hb. mieszka w nieruchomości starszego syna J. Hc., który dodatkowo ich troje utrzymuje - opłaca rachunki za media, kupuje żywność, środki higieny itp. Podatniczka pozostaje bez pracy, córka lat [...] kontynuuje naukę, natomiast syn J. Ha. choruje a w toku jest sprawa sądowa o jego ubezwłasnowolnienie. Z mężem Strona posiada rozdzielność majątkową i pozostaje z nim w separacji. Na początku bieżącego roku mąż wyprowadził się i nie utrzymuje kontaktów z rodziną, a dzieci sądownie dochodzą alimentów.
Podatniczka utrzymuje, że jedyną szansą na godne życie jest uruchomienie działalności gospodarczej, jednakże aby osiągnąć ten cel nie może posiadać zadłużeń publicznoprawnych
Decyzją z dnia [...] 2016 r. Nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w L. odmówił umorzenia zaległości w zryczałtowanym podatku dochodowym z tytułu sprzedaży nieruchomości w kwocie 41.339,00 zł wraz z odsetkami, które na dzień wpływu wniosku, tj. na dzień [...] 2016 r. wynosiły 42.113,00 zł. Organ podatkowy uznał, że w sprawie nie zaistniała zarówno przesłanka ważnego interesu podatnika, jak i interesu publicznego.
W odwołaniu od tej decyzji Strona podniosła, że organ błędnie uznał, że argumenty wymienione we wniosku nie stanowią przesłanki do zastosowania umorzenia zaległości podatkowych zgodnie z art. 67a § 1 pkt 3 ustawy Ordynacja podatkowa.
Strona przyznała, że organ podatkowy stwierdził wprawdzie istnienie ważnego interesu podatnika, natomiast nie wziął pod uwagę interesu publicznego, który zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie wyrażonym w wyroku z dnia 21 kwietnia 2016 r. sygn. akt I SA/Ol 92/16, to nie tylko zapewnienie maksymalnych środków po stronie dochodów budżetu państwa, ale też ograniczenie wydatków z budżetu, np. na pomoc społeczną. Strona podkreśliła, że obecnie nie korzysta z pomocy społecznej gdyż może liczyć na pomoc najstarszego syna, jednakże nie wiadomo jak długo z tej pomocy będzie mogła korzystać. Zdaniem Podatniczki, za interesem publicznym przemawia również fakt, że podatniczka ma możliwość utworzenia nowych miejsc pracy poprzez uruchomienie działalności gospodarczej, na którą środki mogłaby uzyskać z Powiatowego Urzędu Pracy w L., ale z uwagi na istniejące zaległości podatkowe, wniosek w sprawie przyznania tych środków nie zostałby rozpatrzony pozytywnie.
Strona podkreśliła, że nieruchomość sprzedała w niekorzystnym stanie prawnym, ponadto kupiła ją, jak i sprzedała za 15.000,00 zł, tj. za cenę, która uwzględniała wszelkie obciążenia tej nieruchomości. Powyższe argumenty były podnoszone w postępowaniu odwoławczym od decyzji I wymiarowej, gdzie ostatecznie zapadł niekorzystny i zdaniem Strony bardzo krzywdzący wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. Strona podkreśliła, że gdyby przy obecnym stanie prawnym dokonała tych samych czynności nie zostałaby obciążona tak wysokim podatkiem.
Dyrektor Izby Skarbowej utrzymując w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji dokonał analizy pojęcia "ważny interes strony" i ocenił, że w istniejącym w sprawie stanie faktycznym w sprawie można dopatrzeć się przesłanki ważnego interesu podatnika.
Podkreślił jednak, że nawet wystąpienie okoliczności, które mogą być uznane za przesłankę ważnego interesu podatnika, nie jest równoznaczne z obowiązkiem udzielenia ulgi. Wskazał, że w art. 67a § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej ustawodawca, upoważnił organy podatkowe do orzekania w ramach tzw. uznania administracyjnego. Uznanie administracyjne to przyznanie organom administracji możliwości wyboru spośród dwóch lub więcej dopuszczalnych przez ustawę, a równowartościowych prawnie, rozwiązań, zgodnie z celami w ustawie określonymi.
W ocenie organu Strona nie wypełniała nalżycie swoich obowiązków podatkowych, bowiem pomimo nie spełnienia warunku do zastosowania ulgi z art. 21 ust. 1 pkt 32, lit.a u.p.d.o.f.. o którym poinformowała organ podatkowy pismem z dnia 1 sierpnia 2007 r., nie dokonała czynności związanych z zeznaniem i uregulowaniem należnego zryczałtowanego podatku dochodowego.
Nie zareagowała także na wezwanie Naczelnika Urzędu Skarbowego w L. z dnia [...] 2011 r. Nr [...] w sprawie udokumentowania nabycia lokalu mieszkalnego ze środków uzyskanych ze sprzedaży omawianej nieruchomości. Podatniczka nic wykazała również chęci kontaktu z Urzędem Skarbowym w L. w sprawie rozbieżności pomiędzy ceną wykazaną w akcie notarialnym, a ceną rynkową sprzedanej nieruchomości.
Przedstawione powyżej zachowania Podatniczki, zdaniem organu odwoławczego, nie zasługują na aprobatę i przyznanie tak daleko idącej ulgi podatkowej, jaką jest umorzenie zaległości podatkowej, pomimo, że organ dopatrzył się przesłanki ważnego interesu podatnika. Organ podkreślił, że nawet wystąpienie przesłanki z art. 67a o.p. nie nakłada na organ obowiązku przyznania ulgi podatkowej.
Oceniając natomiast wystąpienie w sprawie "ważnego interesu publicznego" Dyrektor Izby Skarbowej podkreślił, że podniesione przez Podatniczkę argumenty, które wg Niej świadczą i przesłance ważnego interesu publicznego w żaden sposób nie zostały udowodnione lub choćby uprawdopodobnione. Strona nie wykazała, że podejmowała już działania związane z uruchomieniem działalności gospodarczej i ubiegała się w tym celu o finansową pomoc z Powiatowego Urzędu Pracy w L. oraz że pomocy tej nie uzyskała z uwagi na posiadane zaległości podatkowe.
Z kolei argument korzystania z pomocy społecznej w przyszłości, jako zdarzenie przyszłe i niepewne nie świadczy jednoznacznie o przesłance interesu publicznego.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Skarżąca podtrzymała zarzuty i wywody zawarte w odwołaniu.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły prawa, i to przynajmniej w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
W niniejszej sprawie skarga jest nieuzasadniona.
Podstawą prawną wydanych w tej sprawie decyzji jest m.in. art. 67a § 1 pkt 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2004 r. Nr 93, poz. 894 ze zm.), dalej O.p. Przepis ten przewiduje możliwość, na wniosek podatnika, umorzenia w całości lub w części zaległości podatkowych, odsetek za zwłokę lub opłaty prolongacyjnej, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym.
Interpretacja powyższego przepisu i jego prawidłowe zastosowanie musi uwzględniać ten podstawowy fakt, że przyznanie ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych ma charakter uznaniowy. Z istoty zaś uznania administracyjnego wynika, że organ podatkowy ma swobodę wyboru określonego rozwiązania (por. wyrok NSA z dnia 26 września 2002 r. III SA 659/2001, ONSA 2003/3 poz. 105 wydany na tle analogicznego unormowania zawartego wcześniej w art. 67 O.p. oraz aprobującą glosę do tego orzeczenia M. Jaśkowskiej, zamieszczoną w OSP 2003/9 poz. 112). Zatem nawet ustalenie istnienia przesłanek, o których mowa w art. 67a § 1 pkt 3 O.p., nie wiąże organu podatkowego, to znaczy organ podatkowy nie musi podjąć korzystnej dla podatnika decyzji. Może (w ramach swego uznania) zadecydować o odmowie przyznania ulgi, nawet wówczas, gdy istnieje "ważny interes podatnika", czy też "interes publiczny".
Zakres sprawowanej przez Sąd kontroli decyzji uznaniowych jest znacznie ograniczony. Sprowadza się on zasadniczo do badania, czy wydanie decyzji zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem, z zachowaniem przepisów procedury. Prawidłowe zastosowanie art. 67a O.p. wiąże się bowiem z obowiązkiem ustalenia przez organ podatkowy, czy w danej sprawie mają miejsce przesłanki uzasadniające przyznanie ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych. W konsekwencji organ podatkowy powinien w sposób prawidłowy przeprowadzić postępowanie dowodowe w sprawie, by na tej podstawie stwierdzić, czy występuje "ważny interes podatnika" lub "interes publiczny". Jest zatem obowiązany dokładnie wyjaśnić okoliczności faktyczne sprawy (art. 122 O.p.), a w szczególności w sposób wyczerpujący zebrać materiał dowodowy (art. 187 § 1 O.p.) oraz wszechstronnie i wnikliwie rozważyć całokształt tego materiału (art. 191 O.p.). Dopiero po ustaleniu w sposób właściwy stanu faktycznego sprawy może dokonać prawidłowej oceny przesłanek warunkujących zastosowanie art. 67a O.p.
Reasumując, uznaniowy charakter rozstrzygnięcia nie oznacza dowolności, lecz musi być wynikiem wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, wszechstronnego zebrania oraz rozpatrzenia w sposób wyczerpujący materiału dowodowego (art. 122 i art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej). Ponadto oceniając zgromadzony materiał dowodowy organy podatkowe muszą kierować się regułami zapisanymi w art. 191 Ordynacji podatkowej, tj. ocenić na podstawie całego zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Przy ocenie wiarygodności zgromadzonych dowodów organ nie jest skrępowany żadnymi regułami określającymi wartość poszczególnych rodzajów dowodów i dokonuje tej oceny w sposób swobodny.
Podstawowym kryterium oceny zasadności udzielenia ulgi na podstawie wyżej przywołanego przepisu art. 67a O.p. jest istnienie "ważnego interesu podatnika" lub "interesu publicznego", przy czym są to pojęcia nieostre, co oznacza, że ich treść musi być ustalona w konkretnej sprawie. Dla organu podatkowego oznacza to, że w każdej rozpatrywanej sprawie indywidualnie musi on ustalić i ocenić, na czym polega ważny interes podatnika oraz interes publiczny.
Kryterium "ważnego interesu podatnika" wymaga wykazania konkretnych okoliczności, które są wyjątkowe, niezależne od woli oraz sposobu postępowania podatnika i jednocześnie uniemożliwiają mu wywiązanie się z ciążących na nim obowiązków względem Skarbu Państwa. O istnieniu ważnego interesu podatnika nie decyduje subiektywne przekonanie podatnika, lecz decydować powinny kryteria zobiektywizowane, zgodne z powszechnie aprobowaną hierarchią wartości, w której wysoką rangę mają zdrowie i życie, a także możliwości zarobkowe w celu zdobycia środków utrzymania dla siebie i rodziny (por. wyrok NSA z 7 października 2010 r., sygn. akt II GSK 1000/09, lex nr 746018). Ważny interes podatnika należy rozumieć jako względy, które mogłyby zachwiać podstawami egzystencji podatnika. Trudna sytuacja majątkowa może być uznana za ważny interes podatnika, jednakże nie może być mowy o automatyzmie, który powodowałby, że każda trudna sytuacja materialna skutkowałaby zawsze udzieleniem wnioskowanej ulgi. Ważny interes podatnika musi charakteryzować się nieprzewidywalnością i niezależnością od sposobu postępowania podatnika.
Z kolei nakaz uwzględnienia "interesu publicznego" oznacza dyrektywę postępowania, zgodnie z którą należy mieć na względzie respektowanie wartości wspólnych dla całego społeczeństwa, takich jak sprawiedliwość, równość, bezpieczeństwo, zaufanie obywateli do organów władzy, sprawność działania aparatu państwowego, a także sytuację, gdy zapłata zobowiązania podatkowego spowoduje konieczność sięgania przez podatnika do środków pomocy państwa.
Sąd aprobuje przy tym pogląd, że z instytucji umarzania zaległości podatkowych nie można czynić powszechnie stosowanego środka prowadzącego do zwolnienia z długu podatkowego, w sytuacji gdy Ordynacja podatkowa przewiduje inne możliwości złagodzenia warunków wykonania zobowiązania podatkowego, np. rozłożenie na raty zaległości podatkowej. Jednakże, w ocenie Sądu, ocena przesłanki "ważnego interesu podatnika" przy zastosowaniu ulgi podatkowej nie może się ograniczać tylko i wyłącznie do sytuacji nadzwyczajnych, czy też zdarzeń losowych uniemożliwiających uregulowanie zaległości podatkowych, albowiem pojęcie to funkcjonuje w zdecydowanie szerszym znaczeniu, uwzględniającym nie tylko sytuacje nadzwyczajne, ale również normalną sytuację ekonomiczną podatnika, wysokość uzyskiwanych przez niego dochodów oraz wydatków. W związku z tym w postępowaniu podatkowym wszczętym wnioskiem podatnika o przyznanie ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych szczególny nacisk winien być położony na analizę sytuacji ekonomicznej podatnika. Umorzenie zaległości podatkowych powinno być formą pomocy udzielonej przez Państwo podatnikowi po to, by przez stosowanie zasady (egzekwowanie podatku) nie doprowadzić do skutków niepożądanych z punktu widzenia tak społecznego, jak i indywidualnego, odnoszącego się do osoby podatnika oraz jego najbliższych, a także osób zależnych od podatnika. Chodzi, zatem o to, by wskutek dochodzenia zaległości podatkowych, Państwo nie poniosło w efekcie kosztów większych, niż w wypadku zaniechania korzystania z tego uprawnienia. W konsekwencji ustalenie przez organ podatkowy kwestii istnienia przesłanki "interesu publicznego" wiąże się z koniecznością ważenia relacji w dwóch płaszczyznach: jedną płaszczyznę tworzy zasada, jaką jest terminowe płacenie podatków w pełnej wysokości, drugą - wyjątek od zasady, polegający na zastosowaniu indywidualnej ulgi podatkowej. Organ w danym przypadku winien ustalić, co jest korzystniejsze z punktu widzenia interesu publicznego - dochodzenie należności czy też zastosowanie ulgi.
W celu ustalenia istnienia ww. przesłanek konieczne jest prawidłowe ustalenie stanu faktycznego, określenie dochodów i wydatków, relacji pomiędzy tymi wielkościami oraz sytuacji rodzinnej i zdrowotnej osoby zobowiązanej. Następnie odniesienie takiego stanu faktycznego do wysokości zadłużenia.
W rozpatrywanej sprawie organy obu instancji stwierdziły wystąpienie przesłanki ważnego interesu podatnika. Tego rodzaju konstatacja jest uprawniona w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. W toku postępowania organy podatkowe prawidłowo ustaliły sytuację ekonomiczną, rodzinną i zdrowotną skarżącej, wskazując m.in., że skarżąca jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. Strona zeznała ponadto, że nie posiada żadnego majątku, ruchomości, nieruchomości, akcji, obligacji, papierów wartościowych, praw majątkowych oraz oszczędności. Z mężem - Panem J. H. posiada rozdzielność majątkową i pozostaje z nim w separacji. Wraz z synem J. Ha. i córką J. Hb. mieszka w nieruchomości starszego syna J. Hc., który dodatkowo ich troje utrzymuje. Córka lat [...] kontynuuje naukę, natomiast syn J. Ha. choruje i w toku jest sprawa sądowa o jego ubezwłasnowolnienie. Na początku bieżącego roku mąż wyprowadził się i nie utrzymuje kontaktów z rodziną, a dzieci sądownie dochodzą alimentów. Potwierdzeniem sytuacji finansowej i majątkowej Pani M. H. jest postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w L. z dnia [...] 2015 r. Nr [...] w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego, w którym stwierdzono, że ze względu na brak dochodów i majątku, w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne.
W tym stanie rzeczy zasadnie wskazano w zaskarżonej decyzji, że przesłanka ważnego interesu podatnika została w rozpoznawanej sprawie spełniona. Jednakże, jak słusznie wskazał Dyrektor Izby, trudna sytuacja materialna podatnika sama w sobie, nie przesądza o zastosowaniu wnioskowanej ulgi. Trudna sytuacja materialna nie stanowi nadzwyczajnych okoliczności faktycznych, zaś za koniecznością regulowania zobowiązań publicznoprawnych przemawiają konstytucyjne wartości powszechności opodatkowania oraz równości wobec prawa (art. 84 oraz 32 ust. 1 Konstytucji). Gdyby trudna sytuacja materialna podatnika miała stanowić uzasadnienie odstąpienia od tych konstytucyjnych wartości, to w istocie instytucja udzielenia ulgi podatkowej straciłaby swój nadzwyczajny charakter. Również uciążliwość ponoszenia wydatków bytowych i bieżących opłat stałych stanowi nieodłączny element życia wszystkich obywateli i nie może stanowić okoliczności przesądzającej o przyznaniu wnioskowanej ulgi. Należy wskazać, iż na tle ogółu społeczeństwa często występują znacznie trudniejsze problemy natury życiowej, gdy oprócz trudnej sytuacji materialnej dochodzą np. brak jakichkolwiek źródeł dochodu, brak rodziny, a tym samym możliwości wsparcia z zewnątrz oraz problemy bytowe.
Podsumowując tę część rozważań, Sąd stwierdza, że w związku z trudną sytuacją finansową, materialną (pozostawanie bez pracy, brak majątku) na gruncie rozpatrywanej sprawy, organy zasadnie uznały, że przesłanka ważnego interesu podatnika została spełniona.
Odnosząc się natomiast do przesłanki interesu publicznego, Dyrektor Izby Skarbowej zasadnie - zdaniem Sądu – wziął pod uwagę całokształt zachowań Pani M. H. wyrażający Jej stosunek do obowiązków podatkowych. Skarżąca pomimo nie spełnienia warunku do zastosowania ulgi z art. 21 ust. 1 pkt 32, lit.a u.p.d.o.f.. o którym poinformowała organ podatkowy pismem z dnia 1 sierpnia 2007 r., nie dokonała czynności związanych z zeznaniem i uregulowaniem należnego zryczałtowanego podatku dochodowego. Natomiast kwestia dotyczące wyceny nieruchomości i wymiaru podatku były przedmiotem oceny tutejszego Sąd w wyroku z dnia 2 grudnia 2014 r. sygn. akt I SA/Wr 2154/14.
Powstała zaległość jest więc wynikiem świadomej decyzji podatniczki, a sposób, w jaki podatnik gospodaruje swym majątkiem i przychodami nie jest i nie może być podstawą do ulgowego traktowania zobowiązania podatkowego (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 30.05.2012 r., I SA/Gd 1000/11). Podkreślić należy, że należności budżetowe podlegają szczególnej ochronie i w pierwszej kolejności winny być regulowane zwłaszcza, że przedmiotowe zobowiązanie stanowiło jedynie ułamkową część przysporzonego majątku.
Natomiast okoliczność, na które strona powołuje, jako wskazujące na istnienie ważnego interesu publicznego w żaden sposób nie zostały udowodnione lub choćby uprawdopodobnione. Strona nie wykazała, że podejmowała już działania związane z uruchomieniem działalności gospodarczej i ubiegała się w tym celu o finansową pomoc z Powiatowego Urzędu Pracy w L. oraz że pomocy tej nie uzyskała z uwagi na posiadane zaległości podatkowe.
W tych okolicznościach, zdaniem Sądu, zasadnie organy uznały, że przesłanka interesu publicznego nie została spełniona, a przyznanie skarżącej wnioskowanej ulgi podatkowej stanowiłoby naruszenie zasady sprawiedliwości społecznej i zasady równego traktowania wszystkich podatników. Pozytywne rozpatrzenie wniosku preferowałoby niepłacenie podatków w wysokościach i terminach określonych przepisami prawa. Ponadto jednym z aspektów badania występowania w sprawie interesu publicznego, jest również ocena skutków fiskalnych, które w przypadku przyznania tej najbardziej radykalnej ulgi podatkowej dla budżetu oznaczają bezpowrotną rezygnację z należnych kwot. Dzięki powszechności obowiązku podatkowego zapewnione są stałe wpływy środków do budżetu, które przeznaczane są na zaspokojenie różnych potrzeb ogólnospołecznych, w tym funkcjonowanie służby zdrowia, wypłacanie świadczeń społecznych, zasiłków itp.
Zdaniem Sądu, organy obu instancji w sposób wyczerpujący uzasadniły swoje stanowisko, opierając je na zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym. Oceniły przedstawione przez skarżącą przyczyny, dla których domagała się ona umorzenia zaległości podatkowych. Wyjaśniły również powody, dla których uznały, iż w sprawie nie wystąpiły przesłanki ich umorzenia.
Reasumując stwierdzić należy, że zarzuty skargi nie są zasadne, gdyż organy w toku postępowania nie naruszyły prawa, działając w ramach przyznanego im wolą ustawodawcy uznania administracyjnego. Dlatego na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd skargę oddalił jako nieuzasadnioną
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło