I SA/Wr 932/09

PostanowienieWSA we Wrocławiu2011-05-09

Skład orzekający: Henryka Łysikowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wynagrodzenie pełnomocnika z urzędu za pomoc prawną udzieloną stronie w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest należne również w przypadku, gdy środek odwoławczy został odrzucony z powodu uchybienia terminu do jego wniesienia?
Ratio decidendi
Wynagrodzenie pełnomocnika z urzędu za pomoc prawną udzieloną stronie w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest należne niezależnie od tego, czy środek odwoławczy został merytorycznie rozpoznany, czy też odrzucony z powodu uchybienia terminu do jego wniesienia. Kluczowe jest wykazanie niezbędnego nakładu pracy pełnomocnika, charakteru sprawy i jego wkładu w wyjaśnienie lub rozstrzygnięcie sprawy, zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie.
Stan faktyczny
Wniosek adwokata I. G. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie dotyczącej podatku od środków transportowych. Pełnomocnik został wyznaczony po odrzuceniu skargi przez WSA we Wrocławiu. Sporządził skargę kasacyjną, która została odrzucona z powodu uchybienia terminu, a następnie zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej, które również zostało oddalone przez NSA. Referendarz sądowy odmówił przyznania większości kosztów, uznając, że wynagrodzenie należy się tylko za skuteczne środki odwoławcze.
Rozstrzygnięcie
Przyznano pełnomocnikowi adw. I. G. kwotę 311,10 zł tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej stronie z urzędu, w tym podatek od towarów i usług, a nadto kwotę 28,25 zł z tytułu niezbędnych udokumentowanych wydatków.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Henryka Łysikowska po rozpoznaniu w dniu 9 maja 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokat I. G. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w sprawie ze skargi Z. K. i T. L. – K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G. z dnia [...] marca 2009 r. Nr [...] w przedmiocie podatku od środków transportowych za 2005 r. postanawia przyznać pełnomocnikowi adw. I. G. kwotę 311, 10 zł (słownie: trzysta jedenaście złotych 10/100) tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej stronie z urzędu, w tym podatek od towarów i usług obliczony według stawki 22 %, a nadto kwotę 28, 25 zł (słownie: dwadzieścia osiem złotych 25/100) z tytułu niezbędnych udokumentowanych wydatków. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu postanowieniem z dnia 4 stycznia 2010 r. przyznał stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Na tej podstawie Okręgowa Rada Adwokacka wyznaczyła pełnomocnika z urzędu w osobie adwokata I. G.. Pełnomocnik, po zapoznaniu się z aktami sprawy, wniósł skargę kasacyjną, która została odrzucona przez tutejszy Sąd postanowieniem z dnia 12 kwietnia 2010 r. ze względu na uchybienie terminowi do jej wniesienia. Adwokat zaskarżyła to orzeczenie wskazując, że została wyznaczona pełnomocnikiem z urzędu dla skarżącego po upływie 5 miesięcy od doręczenia orzeczenia, od którego służyła skarga kasacyjna. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie postanowieniem z dnia 22 lipca 2010 r., sygn. II FZ 300/10. Pismem z dnia 10 listopada 2010 r. pełnomocnik wniosła o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej z urzędu, oświadczając że nie zostały opłacone w całości ani w części. Na wysokość wynagrodzenia – zgodnie z treścią wniosku – składały się: wynagrodzenie za sporządzenie skargi kasacyjnej i zażalenia, wartość opłaty skarbowej od dokumentu pełnomocnictwa oraz wartość wydatków za znaczki pocztowe celem wysłania na adres Sądu listów poleconych. Postanowieniem z dnia 28 lutego 2011 r. referendarz sądowy orzekł o zwrocie pełnomocnikowi kwoty 17 zł tytułem udokumentowanych wydatków. Odmówił zaś przyznania adwokatowi pozostałych kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Pismem z dnia 15 marca 2011 r. pełnomocnik wniósł sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego zarzucając rozstrzygnięciu naruszenie art. 250 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez uznanie, że wynagrodzenie za pomoc prawną udzieloną z urzędu jest należne adwokatowi tylko i wyłącznie w przypadku wniesienia przez niego skutecznego środka odwoławczego oraz przyjęcie, że na pomoc prawną składa się wyłącznie wniesienie środka odwoławczego. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Zgodnie z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a., wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Zasady otrzymywania wynagrodzenia za czynności adwokatów określają przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163 poz. 1348 ze zm.). Stosownie do brzmienia § 2 powołanego rozporządzenia "zasądzając opłatę za czynności adwokata z tytułu zastępstwa prawnego, sąd bierze pod uwagę niezbędny nakład pracy adwokata, a także charakter sprawy i wkład pracy adwokata w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia". Zgodnie z § 19 rozporządzenia koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę w wysokości nie wyższej niż 150% stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3-5 (pkt 1) oraz niezbędne, udokumentowane wydatki adwokata (pkt 2). Z kolei w § 18 ust. 1 pkt 2 lit. a, b, c i d Rozporządzenia ustalone zostały stawki minimalne za konkretne czynności procesowe w drugiej instancji postępowania przed sądem administracyjnym. Przepis ten przewiduje odpowiednie stawki za: sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, bądź tylko udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, jak również za udział w postępowaniu zażaleniowym. W sprawie adwokat został ustanowiony pełnomocnikiem strony skarżącej po wydaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu postanowienia z dnia 22 czerwca 2009 r. o odrzuceniu skargi. Pomoc udzielona stronie skarżącej, za którą należy się pełnomocnikowi wynagrodzenie, polegała na sporządzeniu i wniesieniu skargi kasacyjnej od wskazanego powyżej postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, a następnie zażalenia od postanowienia tegoż Sądu z dnia 12 kwietnia 2010 r. w przedmiocie odrzucenia skargi kasacyjnej. Dlatego zastosowanie w sprawie znajduje § 18 ust. 1 pkt 2 lit. b) Rozporządzenia, zgodnie z którym stawki minimalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej 50% stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam adwokat w drugiej instancji – 75% tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł. Ponadto w sprawie należy zastosować również przepis § 18 ust. 1 pkt 2 lit. d) Rozporządzenia zgodnie z którym stawka minimalna w postępowaniu zażaleniowym wynosi 120 zł. Z uwagi na fakt, że w sprawie adwokat, który sporządził skargę kasacyjną nie występował w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji, jego wynagrodzenie należało określić w wysokości 75 % stawki minimalnej określonej w § 18 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia. Stawka w niniejszej sprawie wynosi 180 zł (§ 18 ust. 1 pkt 1 lit. b w związku z § 6 pkt 2 Rozporządzenia). W rezultacie wynagrodzenie ustanowionego w sprawie adwokata za sporządzenie skargi kasacyjnej wynosi 135 zł (75 % kwoty 180 zł). Ponadto za sporządzenie zażalenia przyznać adwokatowi należało kwotę 120 zł. Stosownie do § 2 ust. 3 Rozporządzenia w sprawach, których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu, opłaty, o których mowa w ust. 1, sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach. Ponieważ stawka podatku od towarów i usług wynosi 22% (art. 5 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 8 ust. 1, art. 41 ust. 1 i ust. 14 a ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), podatek, o który podwyższeniu podlega wynagrodzenie adwokata, wynosi w sprawie 29,70 zł (22% kwoty 135 zł) z tytułu sporządzenia skargi kasacyjnej oraz 26,40 zł (22 % kwoty 120 zł) z tytułu postępowania zażaleniowego. Nadto w myśl §19 pkt 2 Rozporządzenia adwokatowi przysługuje zwrot niezbędnych, udokumentowanych wydatków w kwocie 28, 25 zł na którą składają się koszty nabycia znaczków pocztowych dla potrzeb listów poleconych (11, 25 zł: 3 x 3, 75 zł) oraz kwota 17 zł poniesiona z tytułu opłaty skarbowej od pełnomocnictwa w rozpoznawanej sprawie. Reasumując, Sąd postanowił przyznać ustanowionemu z urzędu adwokatowi wynagrodzenie w łącznej kwocie 339,35 zł (słownie: trzysta trzydzieści dziewięć 35/100), na którą to kwotę składają się: wynagrodzenie za sporządzenie skargi kasacyjnej - 135 zł oraz podatek od towarów i usług – 29,70 zł, wynagrodzenie za postępowanie zażaleniowe – 120 zł oraz podatek od towarów i usług – 26,40 zł, zwrot niezbędnych udokumentowanych wydatków z tytułu opłaty skarbowej (17 zł) oraz nabycia znaczków pocztowych (11, 25 zł). Z tych względów, na podstawie art. 250 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło