I SA/Wr 961/04
PostanowienieWSA we Wrocławiu2006-06-19
Skład orzekający: Zbigniew Łoboda, Marta Semiczek, Marek Olejnik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchylenie decyzji organu podatkowego w wyniku wznowienia postępowania, spowodowanego orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności z Konstytucją przepisu stanowiącego podstawę wydania decyzji, jest równoznaczne z uwzględnieniem skargi przez organ w trybie samokontroli, uzasadniającym zwrot kosztów postępowania sądowego na rzecz skarżącego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że uchylenie decyzji przez organ podatkowy w wyniku wznowienia postępowania, spowodowane orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności z Konstytucją przepisu stanowiącego podstawę wydania decyzji, jest równoznaczne z uwzględnieniem skargi przez organ w trybie samokontroli. W konsekwencji, postępowanie sądowe stało się bezprzedmiotowe, a skarżącemu przysługuje zwrot kosztów postępowania na podstawie art. 201 § 1 w zw. z art. 54 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.Stan faktyczny
Skarżąca spółka złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą podatku od towarów i usług za luty 2000 r., kwestionując prawo do odliczenia podatku naliczonego od opłaty licencyjnej. Organ podatkowy II stopnia, po wznowieniu postępowania na wniosek skarżącej, uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji, określając nadwyżkę podatku naliczonego do zwrotu. Strona przeciwna wniosła o umorzenie postępowania sądowego, informując o uchyleniu decyzji przez organ po wznowieniu postępowania.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie i zasądzono od Dyrektora Izby Skarbowej we W. na rzecz strony skarżącej kwotę 295 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Łoboda (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Marta Semiczek Asesor WSA Marek Olejnik Protokolant Anna Szokalska-Kruś po rozpoznaniu w dniu 13 czerwca 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi A S.A. w B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. Ośrodek Zamiejscowy w J. G. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za luty 2000 r. postanawia I. umorzyć postępowanie, II. zasądzić od Dyrektora Izby Skarbowej we W. na rzecz strony skarżącej kwotę 295 (słownie: dwieście dziewięćdziesiąt pięć) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
W dniu [...] skarżący złożył skargę na wyżej oznaczoną decyzję, wniósł o jej uchylenie w części dotyczącej zakwestionowania obniżenia podatku należnego o podatek naliczony w kwocie [...] oraz ustalenie dodatkowego zobowiązania podatkowego w kwocie [...]. Nadto strona wniosła o uchylenie decyzji organu I instancji tj. Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w tej części oraz o zasądzenie od strony przeciwnej kosztów postępowania w sprawie. Strona skarżąca wskazała, iż organ błędnie przyjął, że spółka nieprawidłowo obniżyła w deklaracji podatkowej za miesiąc luty 2000 r. podatek należny podatek należny o podatek naliczony w kwocie [...] z faktury nr [...] z dnia [...], wystawionej przez A S.A. z/s w K. z tytułu opłaty licencyjnej za używanie znaku towarowego, ponieważ czynność ta nie była objęta obowiązkiem podatkowym w podatku od towarów i usług. W przekonaniu strony skarżącej organ błędnie zakwestionował jej prawo do odliczenia z w/w faktury podatku naliczonego od opłaty licencyjnej działając w oparciu o Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 22 grudnia 1999 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. nr 109 poz. 1245 ze zm.). Strona skarżąca pismem z dnia [...] podtrzymując skargę wskazała jako dodatkową podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 kwietnia 2004 r. (sygn. akt SK 22/03) stwierdzający niezgodność z Konstytucją RP przepisu § 50 ust. 4 pkt 3) w/w rozporządzenia
W związku z wnioskiem strony postanowieniem z dnia [...] nr [...] organ podatkowy wznowił postępowanie w sprawie. Decyzją z dnia [...] nr [...] organ podatkowy II stopnia uchylił w całości zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W. Ośrodek Zamiejscowy w J. G. z dnia [...] nr [...] określającą stronie skarżącej za miesiąc luty 2000 r. kwotę zwrotu różnicy podatku od towarów i usług w wysokości [...] oraz ustalając dodatkowe zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług w wysokości [...], określił skarżącej za miesiąc luty nadwyżkę podatku naliczonego na należnym do zwrotu w kwocie [...]. Pismem z dnia [...]
Sygn. akt I SA/Wr 964/04
strona przeciwna wniosła o umorzenie postępowania w niniejszej sprawie. Strona przeciwna jednocześnie poinformowała Sąd, że zaskarżona decyzja została uchylona decyzją z dnia [...], po wznowieniu postępowania przeprowadzonego na wniosek skarżącej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 161 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej u.p.s.a., sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, jeżeli skarżący skutecznie cofnął skargę, w razie śmierci strony (jeśli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego), jak również wtedy, gdy postępowanie stało się bezprzedmiotowe z innych przyczyn, nie wymienionych w tym artykule. Zgodnie natomiast z art. 54 § 3 u.p.s.a. organ, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy. Uwzględnienie skargi w trybie przewidzianym w art. 54 § 3 u.p.s.a. czyni postępowanie w sprawie bezprzedmiotowym w rozumieniu art. 161 § 1 pkt. 3 u.p.s.a.
Decyzją z dnia [...] organ podatkowy uwzględnił żądanie strony skarżącej albowiem uchylił decyzję wydaną przez siebie w dniu [...] i uznał, że strona skarżąca prawidłowo obniżyła w deklaracji podatkowej za miesiąc luty 2000 r. podatek należny podatek należny o podatek naliczony w kwocie [...] z faktury nr [...] z dnia [...], wystawionej przez A S.A. z/s w K. z tytułu opłaty licencyjnej za używanie znaku towarowego, ponieważ czynność ta nie była objęta obowiązkiem podatkowym w podatku od towarów i usług.
Uwzględnienie skargi czyni zbędnym dalsze prowadzenie postępowania w niniejszej sprawie. Zaznaczyć jednocześnie należy, że uwzględnienie skargi przez organ miało miejsce przed rozpoczęciem rozprawy, przez co spełniony został wymóg czasowy określony w przepisie art. 54 § 3 u.p.s.a.
Zgodnie z treścią art. 209 u.p.s.a., wniosek strony o zwrot kosztów sąd rozstrzyga w każdym orzeczeniu uwzględniającym skargę oraz w orzeczeniu, o którym mowa w art. 201, 203 i art. 204 (przy czym przepisy art. 203 i 204 dotyczą postępowania kasacyjnego). W myśl art. 201 § 1 u.p.s.a., zwrot kosztów przysługuje skarżącemu od organu w razie umorzenia postępowania na podstawie art. 54 § 3 u.p.s.a. (tj. w razie uwzględnienia skargi przez organ w całości w drodze samokontroli). Zgodnie z treścią tego przepisu, organ, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy. W ocenie Sądu uchylenie obu decyzji przez organ w wyniku wznowienia postępowania, mimo odmienności zastosowanego nadzwyczajnego trybu postępowania administracyjnego od trybu samokontroli, prowadzi jednak do skutku równoznacznego z uwzględnieniem skargi przez organ we własnym zakresie, skoro treść orzeczenia organu wskazuje na uznanie za zasadną argumentacji strony skarżącej wyrażonej w skardze i pismach procesowych składanych w toku postępowania. W argumentacji tej strona skarżąca odwoływała się bowiem m.in. do naruszenia prawa przy wydawaniu zaskarżonej decyzji dającego podstawę do wznowienia postępowania, a tym samym - prowadzącego do uchylenia decyzji przez sąd administracyjny w oparciu o przepis art. 145 § 1 pkt 1) b) u.p.s.a. Zaznaczyć w tym miejscu należy, iż dla uchylenia decyzji przez sąd na podstawie tego przepisu nie ma znaczenia, że wznowienie postępowania na skutek wydania orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności przepisu, na podstawie którego została wydana decyzja, na podstawie art. 240 § 1 pkt 8) Ordynacji podatkowej, może nastąpić tylko na żądanie strony. Takie stanowisko, w odniesieniu do analogicznego przepisu art. 145a § 1 k.p.a., wyraził również Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 4 grudnia 2002 r. (sygn. akt III RN 200/01, OSNAPiUS 2003, nr 24, poz. 582). Ponadto zdaniem Sądu nie powinno ulegać wątpliwości, że orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niekonstytucyjności podstawy prawnej decyzji przesądza o istnieniu naruszenia prawa przy jej wydawaniu wyrażającego się - ogólnie rzecz biorąc - w niezastosowaniu się do określonego przepisu Konstytucji. Pogląd ten znajduje potwierdzenie w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 września 2004 r. (sygn. akt FSK 641/04, niepubl.).
W związku z powyższym Sąd uznał, że skoro w niniejszej sprawie doszło do uchylenia decyzji przez organ na skutek wznowienia postępowania z powodu tak rozumianego naruszenia prawa, a więc z przyczyny, której zaistnienie w postępowaniu sądowym dawałoby podstawę do uchylenia decyzji przez sąd administracyjny, takie działanie organu jest równoznaczne z uwzględnieniem skargi we własnym zakresie. W konsekwencji, wobec stwierdzenia, że w niniejszej sprawie uchylenie decyzji przez organ wypełnia dyspozycję przepisu art. 54 § 3 u.p.s.a, Sąd na podstawie powołanego przepisu art. 201 § 1 u.p.s.a. zasądził od organu na rzecz strony skarżącej tytułem zwrotu kosztów postępowania kwotę [...], na którą składa się uiszczony wpis od skargi w kwocie 100 zł oraz koszty zastępstwa procesowego w kwocie [...] zgodnie z § 6 w związku z § 14 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2002 r. nr 163 poz. 1349), a nadto opłata skarbowa dołączona do pełnomocnictwa.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło