I SAB/Wr 7/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Katarzyna Radom po rozpoznaniu w dniu 14 kwietnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. T. na bezczynność Burmistrza Miasta P. G. w przedmiocie podatku od nieruchomości za lata 2001-2006 postanawia: odrzucić skargę. WSA/post.1 - sentencja postanowienia W dniu 26 lutego 2008 r. A. T. wniósł za pośrednictwem organu administracji publicznej - Burmistrza Miasta P. G., skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na bezczynność Burmistrza Miasta P. G. W uzasadnieniu zarzucił organowi podatkowemu niewykonanie decyzji wydanych w dniu 25.10.2007 r., a dotyczących wysokości podatku od nieruchomości. Wskazanymi rozstrzygnięciami Burmistrz Miasta P. G. umorzył nieprawidłowo naliczony podatek od nieruchomości, a mimo to wydał w dniu 14.12.2007 r. upomnienie domagając się zapłaty podatku w kwocie istniejącej przed wydaniem ww. decyzji. Pismem z dnia 21.12.2007 r. Skarżący zwrócił uwagę organowi administracji publicznej na nieprawidłowości zawarte w ww. upomnieniu, jednakże do dnia wnoszenia skargi pismo to pozostało bez odpowiedzi. Ponadto pomimo umorzenia należności podatkowych, Gmina bezprawnie obciążyła nieruchomości Strony hipoteką w kwocie 35.000 zł. Wskazane okoliczności jak również opieszałość organu administracji publicznej upoważniała Skarżącego do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na bezczynność tegoż organu. W odpowiedzi na skargę organ administracji publicznej wniósł o jej oddalenie ewentualnie odrzucenie oraz zasądzenie od Skarżącego kosztów postępowania wg norm przepisanych. Wskazał, że istotnie w dniu 25.10.2007 r. zostały wydane w trybie wznowienia postępowania decyzje zmieniające (obniżające) poprzednio ustalony wymiar podatku od nieruchomości i umarzające "zawyżoną" kwotę zobowiązania za lata 2003 -2006 r. Postępowania za lata 2001 i 2002 r. zostały umorzone z uwagi na upływ okresu przedawnienia. Stwierdził także organ gminy, że doręczone Skarżącemu upomnienie rzeczywiście zawierało pewne nieprawidłowości, błędnie wskazujące na wysokość zobowiązań za poszczególne lata, jednakże suma należności podatkowych była prawidłowa. Odnoszą się do zarzutu braku reakcji na pismo Skarżącego z dnia 21.12. 2007 r. wyjaśniono, że zostało ono potraktowane jako wniosek o udzielenie ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych, rozstrzygnięcie w tej materii nastąpiło w dniu 25.02.2008 r. poprzez wydanie decyzji uwzględniającej żądnie Strony o rozłożenie zaległości na raty. Odnosząc się do zabezpieczenia hipotecznego, organ gminy wskazał, że zabezpiecza ono zaległości podatkowe za lata 2002 - 2006 r. i zostanie uchylone w chwili ich spłaty. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z treścią art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. zwaną dalej p.p.s.a) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2 ) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Z kolei § 3 powołanego powyżej artykułu stanowi, że sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. W rozpatrywanej sprawie zarzuty Strony, wyartykułowane w skardze, dotyczyły bezczynności organu podatkowego polegającej na niewykonaniu własnych decyzji i skierowaniu do Strony upomnienia wskazującego na konieczność zapłaty zaległych zobowiązań w nieprawidłowej (zdaniem Strony) kwocie. Zarzucono także brak reakcji organu administracji na pismo z dnia 21.12.2007 r. wytykające zaistniałe nieprawidłowości, jak również bezpodstawne (zdaniem Strony) utrzymywanie wpisu hipotek na nieruchomości Skarżącego. Analizując opisane w skardze zarzuty, w świetle powołanego na wstępie przepisu, stwierdzić należy, że żadne z działań, które podjął lub też względem których zdaniem Strony pozostawał w zwłoce organ administracji publicznej nie może być przedmiotem oceny tegoż Sądu bądź w ogóle, bądź też na tym etapie postępowania. Odnosząc się do pierwszego z powoływanych zarzutów, stwierdzić należy, że w istocie Skarżący kwestionuje wykonanie decyzji obniżających należne zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości za lata 2003 - 2006. (a nie umarzające je w całości), co przekłada się na przesłanie Stronie upomnienia zawierającego nieprawidłowe kwoty podatku. W konsekwencji przyjąć należy, że Strona nie podważa faktu wydania ww. decyzji czy też ich treści ale prawidłowość doręczonego jej upomnienia Nr 468 z dnia 14.12.2007 r. , ten zaś akt (czynność) nie mieści się w zakresie przedmiotowym powołanego na wstępie przepisu ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie jest bowiem ani decyzją ani postanowieniem jak również aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej dotyczą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Wyjaśnienie dwóch pierwszych z ww. powołanych instytucji nie wymaga większego wyjaśnienia, bowiem przepis art. 15 §1 ustawy z dnia 17.06.1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. tj. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.). stanowi, wyraźnie o upomnieniu jako środku zawierającym wezwanie do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego, nie nadając mu formy decyzji ani postanowienia. Analizując natomiast ostatnią z powołanych instytucji - akt lub czynność z zakresu administracji publicznej dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, wyjaśnić należy, że mieści ona w sobie te działania (akty lub czynności), które dotyczą stwierdzenia lub uznania obowiązku (uprawnienia). Upomnienie takich cech w sobie nie mieści, stanowi bowiem jedynie wezwanie do zapłaty, przypomina o obowiązku wpłacenia wymienionych w nim należności, nie jest rozstrzygnięciem władczym, które przesądza o sytuacji prawnej osoby, do której zostało skierowane, lecz jedynie przypomina, że określony obowiązek już istnieje i że należy go zrealizować, (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 26.08.2005 r. sygn. akt I SA/Wa 653/05, LEX nr 191988). Tym samym ocena jego prawidłowości nie podlega kognicji Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, co po myśli 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a uzasadnia odrzucenie skargi w tym zakresie. Z tych samych względów nie może podlegać ocenie Sądu bezczynność organu administracji w zakresie braku reakcji na pismo Strony z dnia 21.12.2007 r. w części odnoszącej się do zagadnień kwestionujących prawidłowość wspomnianego upomnienia. Zarzuty ponoszące zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw stanowi przedmiot skargi, o której mowa w art. 227 ustawy z dnia 14.06.1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz.U. z 1990 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.-zwana dalej k.p.a), w tym zaś zakresie, co także wynika z powołanych powyżej przepisów p.p.s.a., kompetencja sądów administracyjnych jest wyłączona. Właściwość organów uprawnionych do rozpoznania takich wniosków określa przepis art. 229 k.p.a. Jak wynika z akt sprawy we wskazanym piśmie z dnia 21.12.2007 r. Strona zawarła także wniosek o udzielnie ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych, który został przez organ gminy rozpoznany w dniu 25.02.2008 r. Wobec braku dokumentu wskazującego na potwierdzenie doręczenia ww. rozstrzygnięcia Stronie trudno ocenić czy miało to miejsce przed czy po wniesieniu skargi do Sądu. Okoliczność ta, z punktu widzenia rozpoznawanej sprawy, nie ma jednak istotnego znaczenia, bowiem i tak skarga na bezczynność organu podatkowego w tym zakresie (jakkolwiek Skarżący w sposób wyraźny zarzutu takiego nie formułuje) nie mogłaby być rozpoznana z uwagi na niewyczerpanie administracyjnego toku instancji, o którym mowa w przepisie art. 52 § 1 p.p.s.a., stanowiącym, że skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. § 2 tegoż przepisu stanowi zaś, że przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. W rozpoznawanej sprawie Stronie służyło ponaglenie, o którym stanowi przepis art. 141 ustawy z dnia 29.08.1997 r. Ordynacja podatkowa (tj. Dz.U. z 2005 r. NR 8, poz. 60 ze zm.), a zatem wniesienie skargi na bezczynność organu byłoby możliwe dopiero po uprzednim rozpoznaniu przez organ wyższego stopnia wskazanego ponaglenia. W tej sytuacji, nie dokonując oceny merytorycznej działań (bezczynności) organu administracji publicznej skargę jako przedwczesną należało odrzucić. Nie może być także przedmiotem oceny Sądu kwestia dotycząca ustanowienia hipoteki na nieruchomościach Skarżącego, są to bowiem zagadnienia podlegające rozstrzygnięciu przez inny sąd, jakkolwiek hipoteka przymusowa (a z taką mamy tu do czynienia) zabezpiecza należności podatkowe jednostki samorządu terytorialnego, to jednak zgodnie z obowiązującymi w tym względzie przepisami ustawy Ordynacja podatkowa (mającej charakter lex specialis w stosunku do ustawy o księgach wieczystych i hipotece) jej wpis dokonywany jest na wniosek wierzyciela -właściwego organu podatkowego - przez sąd rejonowy na podstawie przepisów ustawy z dnia 6.07.1982 r. o księgach wieczystych i hipotece, w tym samym trybie dokonywane jest wykreślenie hipoteki. (Dz.U. z 1982 r. Nr 19, poz. 147 ze zm.), a zatem wszelkie kwestie związane z prawidłowością dokonanego wpisu będą badane przez ten sąd. W świetle poczynionych rozważań, przyjmując za podstawę przepisy art. 58 § 1 pkt 1 i 6 oraz § 3 p.p.s.a Sąd skargę odrzucił.