II SA/Wr 1925/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak po rozpoznaniu w dniu 29 października 2004 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. K. na uchwałę Zarządu Gminy w W. z dnia 15 lipca 1998 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy sprzedaży nieruchomości zabudowanej p o s t a n a w i a odrzucić skargę. Przepis art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) stanowi, iż sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do § 2 tego artykułu kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4. W myśl § 3 art. 3 cytowanej ustawy sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Zgodnie z art. 4 tej ustawy sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Skarżący wniósł skargę na uchwałę Zarządu Gminy w W. z dnia 15 lipca 1998 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy sprzedaży nieruchomości zabudowanej. Podkreślić należy, iż uchwała ta nie uchyla uchwały nr XXIII/81/92 Rady Gminy w W. z dnia 25 czerwca 1992 r. w sprawie sprzedaży mienia komunalnego, a jedynie odmawia sprzedaży skarżącemu jednej z wymienionych w uchwale z dnia 25 czerwca 1992 r. nieruchomości. Jak wynika z przytoczonych wyżej przepisów do sądu administracyjnego mogą być zaskarżone dwie kategorie uchwał organów gminy wymienione w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a mianowicie uchwały organów gminy stanowiące przepisy gminne, czyli akty prawa miejscowego (pkt 5) oraz inne uchwały organów gmin i ich związków, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej (pkt 6). Nie ulega wątpliwości, że zaskarżona uchwała nie stanowi przepisów gminnych, a więc nie jest aktem prawa miejscowego. Nie zawiera bowiem generalno-abstrakcyjnych norm prawnych kierowanych do nieskonkretyzowanego kręgu odbiorców. Rozważenia wymaga zatem, czy jest aktem podjętym w sprawie z zakresu administracji publicznej. Intencją ustawodawcy przy ograniczaniu dopuszczalności skargi tylko do uchwał z zakresu administracji publicznej było wyłączenie spod kontroli sądu administracyjnego sporów na tle stosunków cywilnoprawnych między gminą działającą przez swoje organy w formie uchwał a jej mieszkańcami. Spory takie zgodnie z art. 2 § 1 kpc powinny należeć do właściwości sądów powszechnych. Będąca przedmiotem skargi uchwała Zarządu Gminy w W. z dnia 15 lipca 1998 r. Nr [...] jest aktem o charakterze indywidualnym, w którym adresat (skarżący) i sytuacja faktyczna (odmowa sprzedaży wyraźnie wskazanej nieruchomości) są skonkretyzowane. Uchwała ta została wydana na podstawie art. 30 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (obecnie – t.jedn. Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 z późn. zm.; w czasie wydawania przedmiotowej uchwały – t.jedn. Dz.U. z 1996 r. Nr 13, poz. 74 z późn. zm.), w jego brzmieniu z dnia 15 lipca 1998 r., zgodnie z którym do zadań zarządu gminy należy w szczególności gospodarowanie mieniem komunalnym. Jak trafnie podkreślano w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego "gospodarowanie mieniem komunalnym" oznacza rozporządzanie gminnym zasobem nieruchomości (por. wyrok NSA z dnia 9 kwietnia 2002 r. sygn. akt II SA/Wr 2965/01 – OSS 2003/1/13). Zaskarżona uchwała realizując kompetencje Zarządu Gminy w W. do gospodarowania mieniem komunalnym w istocie zawiera jedynie oświadczenie woli organu gminy o odmowie zawarcia cywilnoprawnej umowy sprzedaży konkretnej nieruchomości konkretnej osobie. Dotyczy zatem sfery prawa cywilnego. Nie przyznaje natomiast żadnego uprawnienia, ani też nie nakłada żadnego obowiązku wynikającego z prawa administracyjnego. Nie rozstrzyga zatem żadnej kwestii z zakresu administracji publicznej. Nie jest więc aktem podjętym w sprawie z zakresu administracji publicznej. Z powyższego jednoznacznie wynika, że wniesiona w niniejszej sprawie skarga nie dotyczy aktów, czynności lub bezczynności, o jakich mowa w przytoczonych wyżej przepisach ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, lecz dotyczy sfery cywilnoprawnej, co sprawia, że skarga ta – w myśl powołanych wyżej przepisów cytowanej ustawy – jest niedopuszczalna, gdyż sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Skoro zatem skarga nie dotyczy aktów, czynności lub bezczynności, o jakich mowa w przepisach ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, poza rozważaniami Sądu pozostają takie kwestie, jak to, czy skarżący przed wniesieniem skargi zachował tryb przewidziany w art. 101 ustawy o samorządzie gminnym i dochował terminu do jej złożenia, a także, czy zaskarżona uchwała w chwili wnoszenia skargi pozostawała jeszcze w obrocie prawnym. Wobec powyższego – na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – należało orzec jak w sentencji postanowienia.