II SA/Wr 198/09

WyrokWSA we Wrocławiu2009-06-17

Skład orzekający: Zygmunt Wiśniewski, Andrzej Cisek, Halina Kremis

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy umorzenie postępowania administracyjnego w sprawie przebudowy lokalu mieszkalnego, polegającej na wymurowaniu ścianki działowej i włączeniu części korytarza do lokalu, jest zasadne, jeśli organy nie zbadały prawidłowości wykonania tych robót pod względem technicznym i bezpieczeństwa?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że umorzenie postępowania było niezasadne, ponieważ organy administracji nie zebrały wystarczającego materiału dowodowego do rzetelnego zbadania prawidłowości wykonanych robót budowlanych. Włączenie części korytarza do lokalu mieszkalnego stworzyło nowe pomieszczenie, co obliguje organy do wyjaśnienia, czy prace zostały przeprowadzone zgodnie z prawem budowlanym, w tym z uwzględnieniem bezpieczeństwa ludzi i mienia. Organy zaniechały zebrania pełnego materiału dowodowego, ograniczając się jedynie do oględzin, co narusza przepisy KPA i Prawa budowlanego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła przebudowy lokalu mieszkalnego polegającej na wymurowaniu ścianki działowej i włączeniu części korytarza do lokalu. Organ I instancji umorzył postępowanie, uznając, że roboty wykonano w 1976 r. i nie wymagały pozwolenia na budowę. Organ II instancji utrzymał decyzję w mocy. Spółdzielca złożyła skargę, zarzucając organom brak należytego zbadania prawidłowości wykonania robót i naruszenie przepisów Prawa budowlanego oraz KPA.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji i orzekł, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zygmunt Wiśniewski Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Cisek (spr.) Sędzia NSA Halina Kremis Protokolant Iwona Borecka po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 17 czerwca 2009r. sprawy ze skargi M. S. M. "E." we W. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia[...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie przebudowy lokalu mieszkalnego nr [...] w budynku przy ul. S. [...] we W. I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. Decyzją z dnia [...]., (Nr [...]) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta W. umorzył postępowanie administracyjne w sprawie przebudowy lokalu mieszkalnego nr [...] w budynku przy ulicy S. [...] we W. W uzasadnieniu podniesiono, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego na skutek pisemnego wniosku J. K. z dnia [...] wszczął postępowanie administracyjne w sprawie przebudowy lokalu mieszkalnego nr [...] w budynku przy ul. S. [...] we W. W postępowaniu administracyjnym przeprowadzony został w dniu [...] dowód z oględzin, którym stwierdzono, iż w lokalu nr [...], w budynku przy ul. S. [...] we W. dokonano przebudowy – polegającej na wymurowaniu ścianki działowej grubości około 20cm, w której zostały osadzone drzwi wejściowe do niniejszego lokalu. W wyniku powyższych robót budowlanych część korytarza została włączona do lokalu mieszkalnego nr [...]. Organ I instancji podniósł, że powyższe roboty zostały wykonane w 1976r., o czym świadczy m.in. pismo Zarządu Spółdzielni M. L. – W. "E." z dnia [...], w którym Zarząd Spółdzielni – informuje, że dokonano adaptacji części korytarza i włączenia jego do niniejszego lokalu. Mając powyższe na uwadze przyjęto, że roboty zostały wykonane przed 1995r., a zatem pod rządami ustawy z dnia 24 października 1974r. – Prawo budowlane, z której wynikało, iż przebudowa części budynku (w zakresie wykonania ścian działowych w lokalu mieszkalnym) nie wymagała uzyskania decyzji o pozwoleniu na wykonanie robót budowlanych – zgodnie z § 44 ust. 1 pkt 4a rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975r. w sprawie nadzoru urbanistyczno – budowlanego – aktu wykonawczego do ustawy z dnia 25 października 1974r. – Prawo budowlane. Oznacza to więc, że organ nadzoru budowlanego nie ma podstaw do prowadzenia postępowania w przedmiocie samowolnych robót – co uzasadnia umorzenie postępowania administracyjnego na podstawie art. 105 Kodeksu postępowania administracyjnego. Nadto organ I instancji podkreślił, że stronom został zapewniony czynny udział w postępowaniu poprzez umożliwienie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Strony nie skorzystały jednak z tegoż prawa. M. S. M. "E." wniosła zażalenie na powyższe rozstrzygnięcie w zakresie, w jakim nie nałożono obowiązku, na J. K. będącą właścicielem spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego nr [...], sporządzenia i dostarczenia do organu nadzoru budowlanego stosownej oceny technicznej wykonanych robót budowlanych związanych ze zmianą sposobu użytkowania części obiektu budowlanego polegającego na wymurowaniu na korytarzu klatki schodowej ściany grubości około 20cm, w której zostały osadzone drzwi wejściowe do niniejszego lokalu - celem wyjaśnienia sposobu wykonania robót, wskazujących poprawność ich wykonania w odniesieniu do zasad wiedzy technicznej, przepisów techniczno - budowlanych i p.poż. W uzasadnieniu podkreślono, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego błędnie przyjął, że postanowienia § 44 ust.1 pkt 4a rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975r. mają zastosowanie w niniejszym postępowaniu. W ocenie spółdzielni stosowany do 1991r. termin "budownictwo osób fizycznych" jest tożsamy z pojęciem "budownictwo jednorodzinne, zagrodowe oraz inne budynki o kubaturze do 1000m³". Zakres zaś inwestowania przez osoby fizyczne został określony w: ustawie z dnia 10 kwietnia 1974r. – Prawo lokalowe (Dz. U. Nr 14, poz. 84), w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 26 czerwca 1974r. w sprawie wykonania niektórych przepisów prawa lokalowego ( Dz.U. z 1974r. Nr 26, poz. 152 i z 1980r., Nr 15, poz. 52), a także w przepisach ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. – Kodeks cywilny ( Dz. U. Nr 16, poz. 93). Stosownie do zawartych tam regulacji powierzchnia użytkowa domu jednorodzinnego nie mogła przekraczać wielkości 110m². Zatem, domy wielorodzinne i samodzielne lokale mieszkalne, które przekraczały określone ww. przepisami maksymalne wielkości powierzchni użytkowej, nie mogły być przedmiotem własności osobistej i na budowę takich domów nie mogły być wydane pozwolenia na budowę dla osób fizycznych. Jak podniosła spółdzielnia kubatura budynku przy ul. S. [...] wynosi 18.221m³. Inwestor robót – J. K. dokonała, więc przebudowy korytarza – części wspólnej budynku o kubaturze powyżej 1000m³. W związku z powyższym uznać należy, że nie ma w tym przypadku zastosowania § 44 ust. 1 pkt 4a rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska. W dalszej części uzasadnienia spółdzielnia uznała, że zgodnie z art. 44, art. 45 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo Budowlane inwestor przed wykonaniem przebudowy korytarza – części wspólnej budynku o kubaturze powyżej 1000m³ z przeznaczeniem na pobyt ludzi winien był uzyskać zgodę spółdzielni oraz właściwego terenowego organu administracji państwowej. Spółdzielnia nadto wskazała, że "organy nadzoru budowlanego mogą, w określonych w powyższym przepisie sytuacjach, nałożyć obowiązek dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych i ekspertyz na osoby, o których mowa w ust. 1". Zdaniem żalącej strony w niniejszej sprawie obowiązek taki spoczywał na J. K.– będącej inwestorem robót. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...](Nr [...]) utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu organ II instancji podniósł, że data wszczęcia postępowania przesądza o właściwości przepisów tj. ustawy z dnia 1994r. – Prawo budowlane. Jakkolwiek art. 103 § 2 niniejszej ustawy stwierdza, iż przepisu art. 48 nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy lub w stosunku, do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne, gdyż do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe, to przytoczone unormowanie prawne dotyczy wyłącznie obiektów budowlanych do których ma zastosowanie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994r., czyli sytuacji gdy bez wymaganego pozwolenia lub zgłoszenia wybudowano obiekt budowlany lub jego część. W ocenie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego pomimo, iż budowa przedmiotowej ścianki nie wymagała pozwolenia na budowę, to zasadnym jest, zgodnie z obowiązującą ustawą Prawo budowlane, zbadanie poprawności wykonanych robót budowlanych, pod względem techniczno-budowlanym. Gdy stan faktyczny sprawy obliguje do podjęcia przez organ działań w celu doprowadzenia robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem przeprowadza on postępowanie naprawcze zgodnie z art. 50-51 ustawy Prawo budowlane. Organ posiada więc uprawnienie w przypadku powzięcia uzasadnionych wątpliwości do prowadzenia dodatkowego postępowania dowodowego jak również do nakładania obowiązków celem doprowadzenia robót do stanu zgodnego z prawem. Jeżeli na podstawie przeprowadzonych oględzin, organ stwierdzi, iż zachodzą uzasadnione wątpliwości co do przeprowadzonych robót budowlanych, może on skorzystać z unormowania zawartego w art. 81c ust. 2 ustawy Prawo budowlane, nakładając w drodze postanowienia obowiązek dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz. W ocenie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego organ nakładając powyższy obowiązek powinien w uzasadnieniu postanowienia wykazać, że istnieją uzasadnione wątpliwości wymagające przedstawienia stosownej oceny technicznej lub ekspertyzy. Postępowanie naprawcze, może zostać zakończone wydaniem rozstrzygnięcia nakładającego obowiązek wykonania określonych robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem lub nakazem zaniechania dalszych robót bądź też rozbiórce obiektu budowlanego lub jego części. Reasumując, organ II instancji stwierdził, iż jakkolwiek organ nadzoru budowlanego wszczął postępowanie w sprawie przebudowy lokalu mieszkalnego nr [...] w budynku przy ul. S. [...] we W., która to przebudowa polegała na wymurowaniu ścianki działowej o grubości 20 cm i wstawieniu stolarki drzwiowej, to jednak w trakcie oględzin przeprowadzonych w dniu 27 października 2008r., nie stwierdził jakichkolwiek nieprawidłowości w wykonanych robotach budowlanych. W tym kontekście wskazał, iż w inspektoracie nadzoru budowlanego na stanowiskach inspektorów nadzoru zatrudnione są osoby, które mają co najmniej uprawnienia budowlane w ograniczonym zakresie. Oznacza to więc, że kontrolując wykonanie nieskomplikowanych robót budowlanych, inspektor nadzoru budowlanego jest w stanie samodzielnie określić prawidłowość wykonania tych prac. Mając powyższe na uwadze organ odwoławczy stwierdził, że ustalony podczas przeprowadzenia dowodu z oględzin stan faktyczny sprawy, obligował organ nadzoru budowlanego do stwierdzenia, iż nie zachodzą przesłanki do prowadzenia postępowania naprawczego, tym samym zasadnym było umorzenie postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie. Nie godząc się z rozstrzygnięciem podjętym przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu złożyła M. S. M. "E." zarzucając naruszenie przepisów prawa, w szczególności: art. 3, art. 12, art. 14, art. 50 i art. 51 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane i art. 77 § 1 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego. W uzasadnieniu podniesiono, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego błędnie przyjął, że przepis § 44 ust. 1 pkt 4a – Działu 3 Budownictwo osób fizycznych, rozdział 1 Pozwolenia na budowę – Rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975r. w sprawie nadzoru urbanistyczno – budowlanego – aktu wykonawczego do ustawy z dnia 24 października 1974r – Prawo budowlane ma zastosowanie w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym. Także Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w ocenie skarżącej bezpodstawnie przyjął, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego bezzasadnie przyjął, że organ I instancji prawidłowo stwierdził, po dokonaniu oględzin, że nie ma podstaw do rozstrzygania w tym przedmiocie. Skarżący podniósł, że zgodnie z orzecznictwem "wzniesienie ścianki o grubości 24 cm na pełnej wysokości korytarza, a więc w połączeniu z podłogą i sufitem przedmiotowego pomieszczenia, wskazuje na trwały jej charakter i zmienia parametry użytkowe oraz techniczne istniejącego obiektu budowlanego, gdyż zmienia wymiary korytarza, tworząc w istocie dodatkowe pomieszczenie" ( wyrok NSA II OSK 563/07 z 27 maja 2008r.). Strona skarżąca podkreśliła także, że regulacja art. 50 ustawy Prawo budowlane odnosi się zarówno do robót budowlanych, które wymagają pozwolenia na budowę lub zgłoszenia jak i takich, które wykonane zostały w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenia środowiska lub w inny sposób istotnie odbiegać od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu bądź w przepisach. Ustalenie więc przez organ, że wykonane roboty budowlane nie wymagały w czasie ich realizacji uzyskania pozwolenia na budowę lub zgłoszenia nie zwalnia jeszcze od konieczności podjęcia dalszych działań zmierzających do ustalenia czy nie występują w sprawie inne przesłanki zobowiązujące do wdrożenia postępowania naprawczego. W dalszej części uzasadnienia strona skarżąca podniosła, że organ naruszył postanowienia art. 77 § 1 KPA zobowiązujące organy administracji publicznej do zgromadzenia całego materiału dowodowego koniecznego do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy. Organ jest bowiem zobowiązany do zbadania czy roboty zostały wykonane zgodnie ze sztuką budowlaną. W wyniku wykonania robót budowlanych polegających na przebudowie korytarza powstało dodatkowo nowe pomieszczenie - co zdaniem skarżącej - obliguje organ do zbadania czy niniejsza przebudowa nie prowadzi do powstania zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia oraz czy jest ona zgodna z przepisami, w tym normami techniczno – budowlanymi. Spółdzielnia, nie zgodziła się nadto z argumentem organu II instancji dotyczącym uznania, że władnym do kontroli wykonania nieskomplikowanych robót budowlanych jest osoba, która ma co najmniej uprawnienia budowlane w ograniczonym zakresie. Zgodnie bowiem z art. 12. ust. 1 pkt 1 i 5 oraz ust. 7, art. 14. ust 1. pkt 1 i 2 fachową ocenę zjawisk technicznych lub samodzielnego rozwiązania zagadnień architektonicznych i technicznych mogą wykonywać osoby, które prowadzą działalność i są wpisane na listę członków właściwej izby samorządu zawodowego. W niniejszym przypadku są to: 1.Polska Izba Inżynierów Budownictwa 2. Izba Architektów Rzeczypospolitej Polskiej. Stosownie więc do powyższego dokonanie przebudowy lokalu mieszkalnego wymaga sporządzenia projektu i oceny technicznej przez osoby uprawnione. Zatem w razie samowolnego zrealizowania tego rodzaju robót budowlanych jak przebudowa korytarza i włączenie części klatki schodowej do lokalu mieszkalnego zasadnym jest nałożenie na inwestora obowiązku sporządzenia przez członków właściwej izby samorządu zawodowego - zgodnie z powyższymi przepisami ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane - inwentaryzacji przebudowanego lokalu oraz oceny technicznej wykonanych robót budowlanych. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości argumentację i wywody prawne zawarte w kwestionowanej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył co następuje: Stosownie do treści przepisu art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn, zm.) sądy administracyjne właściwe są do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy - art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje w szczególności orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne, postanowienia na które służy zażalenie albo kończące postępowanie lub rozstrzygające sprawę co do istoty (art. 3 § 1 w związku § 2 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), a także na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego. Kryterium legalności przewidziane w art. 1 § 2 ustawy ustrojowej umożliwia sądowi wyeliminowanie z obrotu prawnego zarówno decyzji administracyjnej uchybiającej prawu materialnemu, jeżeli naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), jak też rozstrzygnięcia dotkniętego wadą warunkującą wznowienie postępowania administracyjnego (lit. b), a także wydanego bez zachowania reguł postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). Z kolei art. 147 § 1 przywołanej powyżej ustawy procesowej upoważnia Sąd, który uwzględnia skargę na uchwałę lub akt, do stwierdzenia nieważności tej uchwały lub aktu w całości lub części albo stwierdzenia, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności. W pierwszej kolejności kontroli sądu podlega prawidłowość zastosowania w postępowaniu administracyjnym przepisów proceduralnych. Bezbłędne stosowanie przepisów procesowych wpływa bowiem na zasadność ustalenia stanu faktycznego w sprawie, a tylko należycie ustalony stan faktyczny sprawy pozwala ocenić trafność zastosowanych w danej sprawie norm prawa materialnego. W niniejszej sprawie kwestię sporną stanowi umorzenie postępowania administracyjnego w sprawie przebudowy lokalu mieszkalnego nr [..] przy ul. S. [...] we W. i uznanie tak przez organ I instancji jak i przez organ II instancji, iż roboty budowlane polegające na wymurowaniu ścianki działowej grubości ok. 20cm, w której zostały osadzone drzwi wejściowe przeprowadzono w sposób prawidłowy pod względem techniczno - budowlanym. W ocenie sądu rozpoznającego niniejszą sprawę, z powyższym twierdzeniem organów nie sposób się zgodzić. Przede wszystkim zważyć należy, że w wyniku wykonanych prac polegających na przebudowie korytarza powstało dodatkowo nowe pomieszczenie, co obliguje organy do przeprowadzenia postępowania mającego na celu wyjaśnienie, czy podjęte prace zostały przeprowadzone zgodnie z postanowieniami prawa budowlanego. Taki obowiązek został bowiem nałożony na organy administracji architektoniczno – budowlanej i nadzoru budowlanego mocą art. 81 ust. 1 pkt 1b ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane ( Dz. U. z 2006r., Nr 156. poz. 1118 ze zm.). Tenże przepis obliguje powyższe organy do nadzoru i kontroli nad przestrzeganiem przepisów prawa budowlanego, a w szczególności warunków bezpieczeństwa ludzi i mienia w rozwiązaniach przyjętych w projektach budowlanych, przy wykonywaniu robót budowlanych oraz utrzymywaniu obiektów budowlanych. Nadto art. 77 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. ( Dz.U. Nr 30, poz. 168) stanowi, iż organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Przepis powyższy, który zapewnia realizację zasady prawdy obiektywnej obliguje organ prowadzący postępowanie administracyjne nie tylko do rozpatrzenia całego materiału dowodowego, ale również do podjęcia czynności mających na celu zebranie tegoż materiału. W doktrynie podkreśla się, iż uzyskanie pełnego materiału dowodowego, to zebranie dowodów odnoszących się do wszystkich mających znaczenie prawne dla sprawy okoliczności. Nadto nałożony na organy obowiązek przeprowadzenia całego postępowania dowodowego co do wszystkich istotnych okoliczności spoczywa na organie i nie może być przerzucony na stronę. W sytuacji jednak gdy strona przedstawi niepełny materiał dowodowy, organ ma obowiązek z własnej inicjatywy go uzupełnić (por. B.Adamiak, J. Borkowski; Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz.; Warszawa 2006r., s. 402-405). Mając na uwadze powyższe uregulowania normatywne sąd uznał, iż w niniejszej sprawie organ I instancji zaniechał podjęcia czynności procesowych zmierzających do zebrania pełnego materiału dowodowego. Z akt sprawy wynika co prawda, iż w postępowaniu administracyjnym zostały przeprowadzone oględziny lokalu Nr [...] w budynku przy ul. S. we W., jednakże w ocenie sądu nie jest to wystarczające dla stwierdzenia prawidłowości przeprowadzonych robót. Mając na uwadze z jednej strony brak obowiązku uzyskania przed przystąpieniem do prac przez inwestora pozwolenia na budowę lub zgłoszenia zamiaru przeprowadzenia robót, a z drugiej strony potrzebę zapewnienia bezpieczeństwa ludzi i mienia w ocenie sądu nie jest wystarczającym w niniejszym stanie faktycznym ograniczenie się przez właściwe organy jedynie do przeprowadzenia oględzin. Zważyć również należy, iż postanowienia prawa budowlanego przyznają organom administracji architektoniczno – budowlanej i nadzoru budowlanego uprawnienia pozwalające na zebranie całego materiału dowodowego potrzebnego do rzetelnego ustalenia stanu faktycznego w sprawie. Przede wszystkim art. 81c Prawa budowlanego upoważnia powyższe organy do żądania przedstawienia przez uczestników postępowania informacji lub dokumentów związanych z prowadzeniem robót oraz dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz. Sąd rozpoznający niniejszą sprawę zgodził się także z zarzutem strony skarżącej, iż uprawnionym do oceny zjawisk technicznych lub samodzielnego rozwiązania zagadnień architektonicznych i technicznych jest osoba posiadająca odpowiednie wykształcenie techniczne i praktykę zawodową. Stosownie do postanowień art. 12 ustawy Prawo budowlane za samodzielne funkcje techniczne w budownictwie uważa się działalność związaną z koniecznością fachowej oceny zjawisk technicznych lub samodzielnego rozwiązania zagadnień architektonicznych i technicznych oraz techniczno-organizacyjnych, a w szczególności działalność obejmującą: projektowanie, sprawdzanie projektów architektoniczno-budowlanych i sprawowanie nadzoru autorskiego, kierowanie budową lub innymi robotami budowlanymi, kierowanie wytwarzaniem konstrukcyjnych elementów budowlanych oraz nadzór i kontrolę techniczną wytwarzania tych elementów, wykonywanie nadzoru inwestorskiego, sprawowanie kontroli technicznej utrzymania obiektów budowlanych, rzeczoznawstwo budowlane. Powyższe czynności mogą być wykonywane przez osoby, które posiadają nie tylko odpowiednie wykształcenie techniczne i praktykę zawodową, ale również zdały egzamin ze znajomości procesu budowlanego oraz umiejętności praktycznego zastosowania wiedzy technicznej oraz są wpisane w drodze decyzji do centralnego rejestru osób posiadających uprawnienia budowlane. Nadto osoby takie obowiązane są do wpisu na listę członków właściwej izby samorządu zawodowego. W rozpoznawanej sprawie sąd nie miał wątpliwości, iż czynności podjęte podczas oględzin lokalu nr [...] związane były z koniecznością fachowej oceny zjawisk technicznych lub samodzielnego rozwiązania zagadnień architektonicznych, a zatem stanowiły samodzielną funkcję techniczną. Wobec powyższego pracownicy Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego przeprowadzający dowód z oględzin winni legitymować się uprawnieniami potrzebnymi do przeprowadzenia tejże działalności. Posiadanie zatem uprawnień budowlanych jedynie w ograniczonym zakresie nie jest wystarczające. W ocenie sądu materiały, którymi dysponowały organy w postępowaniu administracyjnym nie dawały podstaw do rzetelnego zbadania prawidłowości wykonanych robót budowlanych w lokalu nr [...] przy ul. S. [...] we W., co oznacza, iż organy te nie uczyniły zadość obowiązkowi wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy, które przy orzekaniu należało wziąć pod uwagę. Podjęcie rozstrzygnięcia bez pełnej znajomości stanu faktycznego sprawy prowadzi niewątpliwie do naruszenia art. 7 i 77 KPA. Sąd nie miał wątpliwości, że naruszenie powyższych przepisów proceduralnych i niewyeliminowanie ich przez organ odwoławczy mogło mieć istotny wpływ na podjęte rozstrzygnięcia merytoryczne. Mając powyższe na uwadze stosownie do postanowień art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – orzeczono jak w sentencji orzeczenia. Rozstrzygniecie zawarte w pkt II uzasadnione jest postanowieniami art. 152 powyższej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło