II SA/Wr 20/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Olga Białek po rozpoznaniu w dniu 29 maja 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. H. na uchwałę Rady Gminy L. K. z dnia 29 sierpnia 2008 r. Nr [...] w przedmiocie odniesienia się do wniosku mieszkańca Gminy L. K. w przedmiocie doniesienia do organów ścigania postanawia: odrzucić skargę. W dniu 5 grudnia 2008 r. M. H. złożył bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę, w której wskazując na uchwałę Rady Gminy L. K. z dnia 29 sierpnia 2008 r. nr [...] oraz z dnia 28 listopada 2008 r. (bez numeru) zwrócił się o stwierdzenie "czy osoby odpowiedzialne za wieloletnie zaniedbanie które doprowadziły do nie funkcjonowania oczyszczalni ścieków powinny być pociągnięte do odpowiedzialności". W odpowiedzi na skargę Rada Gminy L. K. wniosła o jej odrzucenie, ewentualnie oddalenie przyjmując przy tym, że przedmiotem zaskarżenia jest uchwała z dnia 28 listopada 2008 r. nr [...]. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II z dnia 14 stycznia 2009 r. skarżący został wezwany do usunięcia braku formalnego skargi przez oświadczenie, co jest przedmiotem tej skargi, a jeżeli kwestionuje on uchwałę Rady Gminy L. K. - o wskazanie, czy chodzi o uchwałę z dnia 28 listopada 2008 r. nr [...], czy z dnia 29 sierpnia 2008 r. nr [...]. Jednocześnie w wezwaniu poinformowano stronę, jaki jest zakres rzeczowy kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne. W zakreślonym w wezwaniu terminie skarżący w piśmie z dnia 9 marca 2009 r. wyjaśnił, że nie zgadza się z uchwałą Rady Gminy L. K. z dnia 29 sierpnia nr [...], gdyż uważa, że Wójt Gminy L. K. powinien być pociągnięty do odpowiedzialności za nieobowiązkowość, ponieważ doprowadził do nie funkcjonowania oczyszczalni ścieków. Zarządzeniem z dnia 19 marca 2009 r. skarżący wezwany został do uzupełnienia skargi przez przesłanie odpisu pisma z dnia 9 marca 2009 r. wskazującego jej przedmiot, celem doręczenia stronie przeciwnej – w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Pomimo doręczania skarżącemu wezwania w dniu 27 marca 2009 r. nie wykonał on zarządzenia Sądu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 57 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm) – zwanej dalej u.p.p..s.a. skarga wniesiona do sądu winna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Wymagania te zawarte są również w art. 47 § 1 u.p.p.s.a., według którego, do pisma strony należy dołączyć jego odpis i odpisy załączników dla dostarczenia ich stronom, a ponadto, jeżeli w sądzie nie złożono załączników w oryginale, po jednym odpisie każdego załącznika do akt sądowych. Obowiązek ten obciąża składającego pismo jeżeli w sprawie występują jeszcze inne strony. W niniejszej sprawie oprócz skarżącego stroną jest również Rada Gminy L. K. Skarga sporządzona w dniu 1 grudnia 2008 r. wniesiona została bezpośrednio do Sądu, zatem przekazano ją do organu administracji celem udzielania odpowiedzi na skargę. Skarga ta dotknięta była jednak brakami formalnymi, zatem skarżący wezwany został do ich usunięcia przez sprecyzowanie jej zakresu przedmiotowego. Pismo strony z dnia 9 marca 2009 r. – stanowiące odpowiedź na owe wezwanie i precyzujące, że przedmiotem zaskarżenia jest uchwała z dnia 29 sierpnia 2008 r. nr [...] – stanowi zatem część skargi. Skarżący przekazał do sądu tylko jeden egzemplarz tego pisma, więc – wobec braku odpisu skargi dla strony przeciwnej – skarga nie mogła otrzymać prawidłowego biegu. Jednocześnie M. H. nie wykonał wezwanie Sądu o uzupełnienie braku skargi przez dostarczenie jej odpisu. W konsekwencji uznać należało, że skoro strona skarżąca nie złożyła w zakreślonym terminie prawidłowego odpisu skargi - jej braki formalne nie zostały uzupełnione - co uniemożliwia nadanie jej dalszego biegu. Przedstawiona okoliczność w myśl art. 58 § 1 pkt 3 u.p.p.s.a. stanowi podstawę dla odrzucenia skargi. Niezależnie od powyższego skarga podlega odrzuceniu również i ze względu na jej niedopuszczalność. Zakres kognicji sądów administracyjnych wyznaczony bowiem został przez art. 3 § 2 u.p.p.s.a. który stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Przywołany wyżej przepis zawiera zamknięty katalog spraw poddanych kognicji sądów administracyjnych, zatem sądy te nie są właściwe do rozpoznawania spraw, które nie zostały w nim wskazane. Uwagę tę odnieść należy zwłaszcza do rozpoznania skarg na sposób funkcjonowania organów administracji publicznej. Skargi w tym przedmiocie zostały wyłączone spod kognicji sądu administracyjnego i są rozpatrywane wyłącznie w trybie przepisów działu VIII k.p.a. Oprócz spraw wymienionych w § 2 art. 3 u.p.p.s.a sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 u.p.p.s.a.). Chodzi tu między innymi, o przepis art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym. Według przywołanej normy każdy czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą podjętą przez organ gminu w sprawie z zakresu administracji publicznej, może po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia, zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Mając na uwadze brzmienie ww. przepisu od razu zauważyć należy, że stwarza on uprawnienie do zaskarżenia jedynie uchwał w sprawach z zakresu administracji publicznej. Tymczasem nie każda uchwała podejmowana przez organ gminy może być uznana za akt z zakresu administracji publicznej. W orzecznictwie podkreśla się, że w postępowaniu regulowanym w przepisach działu VIII k.p.a. nie rozstrzyga się konkretnej sprawy administracyjnej, natomiast uchwały rad gmin podjęte w wyniku rozpoznania skargi wniesionej w tym trybie stanowią jedynie informację o sposobie załatwienia skargi (por. postanowienie NSA z dnia 14 września 2004 r. OSK 642/04; z dnia 12 kwietnia 2001 r. I SA 2668/00, LEX nr 54426). Powyższe uwagi znajdują odpowiednie zastosowanie do rozpoznawanej sprawy. Strona skarżąca wskazała bowiem jako podstawę prawną wniesionej skargi art. 101 ustawy o samorządzie gminnym. Z zaskarżonej uchwały wynika natomiast, że została ona podjęta w wyniku rozpatrzenia wniosków M. H. w których żądał on podjęcia przez Radę odpowiednich kroków przez złożenie doniesienia do organów ścigania w związku z nienależytym wykonywaniem obowiązków przez Wójta Gminy L. K. W istocie wnioski te wskazywały na nieprawidłowości w funkcjonowaniu organu wykonawczego gminy (zaniedbania i nienależyte wykonywanie obowiązków) i niezależnie od żądania złożenia doniesienia do organów ścigania, stanowiły skargę powszechną. Rada uznała złożone wnioski za nieuzasadnione i postanowiła o ich odrzuceniu. Zaskarżana uchwała stanowiła więc informację o sposobie załatwienia skargi na działalność organu gminy. Z jej treści nie wynika bowiem aby była ona aktem z zakresu administracji publicznej dotyczącym uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa – a tylko takie mogą być przedmiotem sądowej kontroli. Przyjąć zatem należało, że pomimo, że w uchwale tej nie wskazano konkretnej podstawy prawnej jej podjęcia, złożony do Sądu środek zaskarżenia dotyczył uchwały podjętej w trybie art. 277 k.p.a. W związku z powyższym zaskarżony akt nie podlega kognicji sadu administracyjnego. Mając na uwadze przedstawione wyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny zobligowany był zastosować art. 58 § 1 pkt 3 i pkt 6 u.p.p.s.a. i skargę odrzucić. Na mocy przywołanych wyżej przepisów postanowiono zatem jak w sentencji.