II SA/Wr 2456/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Henryka Łysikowska Sędziowie: Sędzia NSA Krystyna Anna Stec (sprawozdawca) Sędzia WSA Jerzy Strzebińczyk Protokolant: Monika Mikołajczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 marca 2005r. sprawy ze skargi B. P. na decyzję Wojewody D. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie wymeldowania B. P. i K. P. z miejsca zameldowania na pobyt stały oddala skargę. 2 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...]r. Nr [...] Wojewoda D. utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ś. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie wymeldowania B. P. i K. P. z miejsca zameldowania na pobyt stały w Ś., R. [...]. W uzasadnieniu decyzji wyjaśniono, że organ administracyjny I instancji orzekając w sprawie uznał, iż spełnione zostały przesłanki pierwszego stanu faktycznego art.15 ust.2 ustawy z dnia 10.04.1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych. W odwołaniu od tej decyzji B. P. podniósł, że komornik wykonując eksmisję rzeczy byłej żony dokonał też eksmisji jego osoby i jego córki wraz z ich rzeczami. Twierdził, iż eksmisja ta wobec niego i córki była bezprawna stąd wniósł pozew o ustalenie istnienia stosunku najmu przedmiotowego lokalu, jednakże wyroki Sądu Rejonowego i Okręgowego w tej sprawie zapadły na jego niekorzyść. Organ odwoławczy rozpoznając sprawę zauważył, że zgodnie z art.15 ust.2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych organ wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która utraciła uprawnienie wymienione w art.9 ust.2 ustawy i bez wymeldowania się opuściła dotychczasowe miejsce pobytu stałego, albo osoby, która bez wymeldowania się opuściła dotychczasowe miejsce pobyty stałego i nie przebywa w nim co najmniej 6 miesięcy a nowego miejsca jej pobytu nie można ustalić. Podniesiono, że z dniem 19.06.2002r. na podstawie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27.05.2002r. sygn.akt K 20/01 utracił moc obowiązującą art.9 ust.2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych z powodu niezgodności z Konstytucją RP. Wobec powyższego, jak wywodzono, organ ewidencji ludności wydaje decyzję o wymeldowaniu osoby z miejsca pobytu stałego w dwóch sytuacjach: 1. wobec osoby, która bez wymeldowania się opuściła dotychczasowe miejsce pobytu stałego - albo 2. wobec osoby, która bez wymeldowania się opuściła dotychczasowe miejsce pobytu stałego i nie przybywa w nim co najmniej przez okres 6 miesięcy, a nowego miejsca jej pobytu nie można ustalić. W ocenie organu II instancji z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że przedmiotowa sprawa słusznie rozpatrywana była przez organ I instancji w kontekście pierwszego stanu faktycznego art.15 ust.2 ustawy, bowiem organowi prowadzącemu postępowanie znane było miejsce pobytu B. i K. P . Na podstawie akt sprawy ustalono jako r okoliczność niesporną, iż Komornik Sądu Rejonowego w Ś. po przeprowadzeniu eksmisji w dniu [...]r. wydał Administracji Budynków sygn.akt 3 II SA/Wr 2456/03 3 Komunalnych "A" lokal mieszkalny - R. [...]w Ś . Eksmisja wykonana została na podstawie wyroku zaocznego (prawomocnego i zaopatrzonego w rygor natychmiastowej wykonalności) z dnia [...]r. sygn.akt [...], w którym Sąd Rejonowy w Ś. Wydział I Cywilny nakazał pozwanej B. K.-P. aby opuściła, opróżniła i wydała wraz z osobami prawa jej reprezentującymi stronie powodowej - Gminie Miejskiej Ś. - lokal mieszkalny położony w Ś., R. [...]. Wskazano też, że B. P.- uważając, iż eksmisja dotyczyła jedynie B. K.-P. - wytoczył powództwo o ustalenie, że między nim a Gminą nadal istnieje stosunek najmu przedmiotowego lokalu. Powództwo to został prawomocnie oddalone. W tych okolicznościach organ odwoławczy uznał, że opuszczenie miejsca zameldowania na pobyt stały przez B. P. i K. P. należy rozpatrywać jako wynik przeprowadzonej eksmisji oraz oddalonego powództwa o ustalenie istnienia stosunku najmu w/w lokalu. Stwierdzono, że B. P. i K. P. nie zamieszkują w tym lokalu. Zatem, jak wywiedziono, stałe zameldowanie w lokalu - R. [...] w Ś. stanowi fikcję meldunkową. Podstawę prawną jej usunięcia stanowi pierwsza część art.15 ust.2 powołanej ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Nie godząc się z tym rozstrzygnięciem B. P. wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę. Podniósł w niej, że ograny administracyjne orzeczenia wydane w sprawie oparły na podstawie nieprawidłowych wyroków Sądu Rejonowego i Sądu Okręgowego oraz na odmowie rozpatrzenia kasacji przez Sąd Najwyższy W uzasadnieniu skargi B. P. w 6-ciu punktach szczegółowo wskazał, z jakich względów uważa, że odmowa rozpatrzenia sprawy przez Sąd Najwyższy narusza prawo w szczególności Konwencję o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Praw Wolności. Podniósł też, że w tej sprawie zwrócił się do "Kancelarii Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w Strasburgu". W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie -podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wskazano nadto, że zarzuty co do zasadności orzeczonej i wykonanej eksmisji ze spornego lokalu nie mogą być przedmiotem rozważań organu administracji publicznej w postępowaniu o wymeldowanie. Prawomocne orzeczenia sądu powszechnego wiążą nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne organy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art.97§l ustawy z dnia 30.08.2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1.01.2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy sygn.akt 3 II SA/Wr 2456/03 administracyjne na podstawie przepisów ustawy z 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270). Wobec powyższego niniejsza skarga podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, jako rzeczowo i miejscowo właściwy. Po myśli art.3§l powołanej wyżej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - sądy te sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone ustawą oznacza to, że skarga może zostać uwzględniona jedynie, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy (art.145-150 ustawy). W ocenie Sądu skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Na wstępie zwrócenia uwagi wymaga, iż kluczowe znaczenie dla postępowania ma należyte ustalenie stanu faktycznego, tylko bowiem w takim przypadku możliwe jest ustalenie zakresu praw i obowiązków strony takiego postępowania. Istotne jest przy tym, aby konieczne w sprawie ustalenia dotyczyły faktów prawotwórczych, mających wpływ na załatwienie sprawy; chodzi zatem o ustalenia dotyczące stanu faktycznego wyrażonego w normie prawnej. Przepis art.15 ust.2 ustawy z 10.04.1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (t.j.Dz.U. z 1984r. Nr 32,poz.l74 ze zm.), który legł u podstaw merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, w dacie orzekania przez organ administracyjny stanowił, że "Organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która utraciła uprawnienie wymienione w ort. 9 ust. 2 i bez wymeldowania się opuściła dotychczasowe miejsce pobytu stałego, albo osoby, która bez wymeldowania się opuściła dotychczasowe miejsce pobytu stałego i nie przebywa w nim co najmniej przez okres 6 miesięcy, a nowego miejsca jej pobytu nie można ustalić". Organ odwoławczy zasadnie wskazał, że wobec utraty mocy obowiązującej art.9 ust.2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, na mocy wyroku TK z dnia 19.06.2002r. (sygn.akt K 20/01) cytowany przepis art.15 ust.2 ustawy przewiduje dwa stany faktyczne uzasadniające wymeldowanie, a to jeżeli: 1/ osoba bez wymeldowania opuściła dotychczasowe miejsce pobytu stałego, 2/ osoba opuściła bez wymeldowania dotychczasowe miejsce pobytu stałego i nie przebywa w nim co najmniej przez okres 2 miesięcy a nadto ponownego miejsca jej pobytu ustalić nie można. W świetle powyższej regulacji ustalenia w sprawie wymagało zatem czy zachodziła jedna z w/w przesłanek - koniecznych do dokonania wymeldowania. W niniejszej sprawie bezsporne jest, że drugi z przedstawionych wyżej stanów faktycznych zawartych w art.15 ust.2 ustawy nie zachodził, bowiem miejsce pobytu B. i jego córki K. P. było i jest znane. Z tego względu zastosowanie w sprawie znaleźć mógł przepis art.15 ust.2 w części pierwszej, wskazującej na konieczność spełnienia takich przesłanek jak: sygn.akt 3 II SA/Wr 2456/03 5 1/ faktyczne opuszczenie lokalu, 2/ niedopełnienie obowiązku wymeldowania się z opuszczonego lokalu. Nie jest sporne, że B. i K. P. nie dopełnili obowiązku wymeldowania się z lokalu. Zasadnie zaś ustalono, że B. i K. P. zostali wyeksmitowani z przedmiotowego lokalu a zatem, że opuścili ten lokal. Z akt niniejszej sprawy wynika bowiem - i nie jest to kwestionowane -iż na mocy prawomocnego wyroku zaocznego Sądu Rejonowego z dnia [...]r. sygn.akt [...], zaopatrzonego w rygor natychmiastowej wykonalności, (zgodnie z którym to wyrokiem nakazano pozwanej B. K.-P. aby opuściła, opróżniła i wydała wraz z osobami prawa jej reprezentującymi Gminie Miejskiej Ś. lokal mieszkalny w Ś.-R. [...]) wszczęto i wykonano eksmisję a opróżniony lokal wydano wierzycielowi. Poza sporem nadto powództwo B. P. o ustalenie istnienia stosunku najmu przedmiotowego lokalu pomiędzy nim a Gminą zostało prawomocnie oddalone. W ocenie Sądu w tak ustalonym stanie faktycznym, zgodnym z materiałem zgromadzonym w sprawie, w pełni zasadnie organy administracyjne obu instancji uznały, iż zachodziły podstawy do przyjęcia, że B. i K. P. opuścili lokal - co uzasadniało ich wymeldowanie. Godzi się w tym miejscu zauważyć, że w orzecznictwie i doktrynie przyjmuje się - dla potrzeb ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych -że "opuszczenie lokalu" oznacza trwałe i dobrowolne opuszczenie dotychczasowego miejsca zamieszkania; dobrowolne opuszczenie lokalu zaś to takie jego opuszczenie, które nie uzasadnia skorzystania przez stronę z ochrony prawnej. Wydaje się przy tym oczywiste, że wobec eksmisji wykonanej na podstawie prawomocnego wyroku strona nie może korzystać ze skutecznej ochrony prawnej. Zwrócenia uwagi wymaga też, że orzeczenia sądów powszechnych wiążą zarówno organy administracyjne jak i sąd administracyjny. Z tego względu kwestionowana przez skarżącego prawidłowość postępowań cywilnych i zapadłych w nich orzeczeń, w sprawach dotyczących przedmiotowego lokalu, nie podlega w niniejszej sprawie kontroli. Z tych wszystkich względów, skoro podniesione zarzuty są nieuzasadnione a decyzja nie uchybia prawu procesowemu i materialnemu w stopniu uzasadniającym jej wyeliminowanie z obrotu - skarga podlegała oddaleniu. Wobec powyższego, działając na podstawie art.151 powołanej na wstępie ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji wyroku.