II SA/Wr 2510/01
PostanowienieWSA we Wrocławiu2004-06-30
Skład orzekający: Andrzej Jurkiewicz, Halina Kremis, Zygmunt Wiśniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy odrzucająca protest do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, wniesiony przez osobę, której nieruchomość nie leży na obszarze objętym planem ani z nim bezpośrednio nie sąsiaduje, jest zasadnie zaskarżona do sądu administracyjnego, jeśli przed wniesieniem skargi nie wezwano organu do usunięcia naruszenia prawa?Ratio decidendi
Sąd uznał, że uchwała rady gminy odrzucająca protest do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jest zasadnie zaskarżona do sądu administracyjnego, jeśli skarżący przed wniesieniem skargi wezwał organ do usunięcia naruszenia prawa. W przypadku braku takiego wezwania, skarga jest niedopuszczalna. Sąd stwierdził, że skarżący nie wykazał interesu prawnego w kwestionowaniu projektu planu, gdyż jego działka nie leży na obszarze objętym planem ani z nim bezpośrednio nie sąsiaduje, a proponowane zmiany nie odnoszą się do jego działki. W związku z tym, Rada Miejska zasadnie zakwalifikowała uwagi skarżącego jako protest, a nie zarzut. Brak wezwania do usunięcia naruszenia prawa przed wniesieniem skargi skutkuje jej odrzuceniem.Stan faktyczny
Skarżący S. G. wniósł zarzut do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, wskazując na naruszenie jego interesu prawnego przez ustalenia planu dotyczące istniejącego stanu zagospodarowania terenu i uciążliwości komunikacyjnych. Rada Miejska w L. odrzuciła protest, uznając pismo skarżącego za protest, a nie zarzut, ponieważ jego nieruchomość leży poza granicami planu i nie sąsiaduje z nim bezpośrednio. Skarżący wniósł skargę do sądu administracyjnego, zarzucając naruszenie przepisów o powiadamianiu o wyłożeniu projektu planu oraz błędne zakwalifikowanie jego pisma jako protestu. Pełnomocnik organu wniósł o odrzucenie skargi z powodu braku wcześniejszego wezwania do usunięcia naruszenia prawa.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz /sprawozdawca/, Sędziowie NSA Halina Kremis, Zygmunt Wiśniewski, Protokolant Katarzyna Grott, po rozpoznaniu w dniu 24 czerwca 2004r. na rozprawie sprawy ze skargi S. G. na uchwałę Rady Miejskiej w L. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odrzucenia protestu do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla zespołu S. L. - Z. /plan nr [...]/ p o s t a n a w i a : odrzucić skargę.
S. G. dnia [...]wniósł do Zarządu Miasta L. zarzut do planu miejscowego nr [...] dla obszaru ograniczonego ul. H., ul. [...] M. oraz ul. S. L. Strona wskazała, iż w jego ocenie ustalenia przyjęte w projekcie planu zagospodarowania przestrzennego nr [...] naruszają interes prawny wnoszącego zarzut poprzez to, iż przyjmują bez zmian takie ustalenia planu, które już w 1997/98 zostały wykonane a wobec tego zarzuty jak wskazano odnoszą się do istniejącego stanu zagospodarowania terenu odpowiadającego założeniom planu nr [...].
Zarzucono więc poważny wzrost od 1997r. uciążliwości szkodliwych i nadzwyczajnych zagrożeń dla środowiska na nieruchomości strony powodowanych transportem samochodowym na ul. J. P. [...] w szczególności związanych z nadmiernym hałasem, zanieczyszczeniem powietrza spalinami samochodowymi. Ponadto powołano się na to, że występuje ograniczenie dostępu do jezdni z posesji wnoszącego zarzut i zły stan bezpieczeństwa przy włączaniu się do ruchu na ul. J. P. [...]. Strona generalnie wskazała, że wystąpiło ograniczenie korzystania zgodnie z przeznaczeniem nieruchomości w/w. Stąd też nie zgodził się na proponowane ustalenia planu przedstawiając swoje stanowisko końcowe w 11 punktach.
W dniu [...]Rada Miejska w L. podjęła na podstawie art. 23 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym /tj. Dz.U. z 1999r. Nr 15, poz. 139 ze zm./ uchwałę nr [...]w sprawie protestu S. G. do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla zespołu S. L. - Z. /plan nr [...]/, odrzucając wniesiony protest w całości. Protest dotyczył sposobu zagospodarowania terenu oznaczonego symbolem "[...]" oraz południowej części pasa drogowego ul. J. P. [...], oznaczonej symbolem "[...]", a także innych przyległych terenów.
W uzasadnieniu powyższej uchwały Rada Miejska w L. stwierdziła, iż pismo S. G. określonego jako "zarzut" potraktowano jako protest, a to ze względu, iż nieruchomość należąca do autora protestu leży poza granicami planu i nawet z nimi bezpośrednio nie sąsiaduje. Granice planu przebiegają bowiem w tym rejonie w osi ul. J. P. [...]i obejmują jej południową część, natomiast nieruchomość strony graniczy z północną częścią pasa drogowego tej ulicy. Ponadto organ uznał, iż klasa w/w ulicy została ustalona już w planie ogólnym z 1985 r., a omawiany projekt tylko zaadoptował to ustalenie. Stwierdzono, że autor wystąpienia protestuje przeciwko istniejącemu zagospodarowaniu i jego skutkom.
Organ podniósł ponadto, iż niewłaściwym byłoby zwężenie jezdni ul. J. P. [...] ze względu na to, że reguluje ona ruch samochodowy w związku ze znajdującym się przy tej ulicy centrum handlowym "A" i w ten sposób zapobiega mogącym tworzyć się zatorów drogowych. Zmniejszeniu uciążliwości komunikacyjnych na powyższej ulicy, zdaniem organu, mogłaby służyć rozbudowa układu komunikacyjnego w tym rejonie miasta, co odciążyłoby tę ulicę, a tym samym poprawiłoby bezpieczeństwo przy wyjeździe z posesji strony na ul. J. P. [...].
Skargę na powyższą uchwałę do Naczelnego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wniósł S. G. domagając się uchylenia zaskarżonej uchwały, jako niezgodnej z prawem i nakazania przeprowadzenia postępowania dotyczącego sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla zespołu S. L.-Z. (plan nr [...]) zgodnie z wymogami ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Przeprowadzone postępowanie zdaniem skarżącego narusza bowiem art. 18 ust. 2 pkt 5 lit. a, ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym poprzez niepowiadomienie skarżącego na piśmie o terminie wyłożenia projektu planu.
Skarżący podniósł również, iż organ błędnie uznał jego zarzut za protest. Zdaniem skarżącego ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym stwierdza bowiem, iż istotą wniesienia zarzutu jest interes prawny właściciela nieruchomości. Natomiast wyznaczenie granicy planu nr [...] w osi ulicy J. P. [...] zdaniem skarżącego ma znamiona manipulacji i nie podważa w żadnym stopniu zasadności zarzutów strony, które w istocie raz jeszcze zostały powtórzone.
Rada Miejska w L. odpowiadając na skargę wniosła o jej oddalenie podtrzymując stanowisko z zaskarżonej uchwały.
Na rozprawie pełnomocnik organu wniósł o odrzucenie skargi wskazując, iż strona przed wniesieniem skargi nie wezwała do usunięcia naruszenia prawa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Po myśli art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) - sądy administracyjne są właściwe do sprawowania kontroli działalności administracji publicznej tylko w oparciu o kryterium zgodności z prawem.
Kontrola ta dokonywana jest z uwzględnieniem stanu prawnego obowiązującego w dacie wydania skarżonego aktu i na podstawie materiału dowodowego zebranego do chwili jego wydania.
Istotną kwestią w przedmiotowej sprawie jest, czy potraktowanie przez Radę Miejską w L. zarzutu strony do projektu zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jako protestu było zasadne.
Zgodnie z art. 23 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tj.Dz. U. Nr 15, poz. 139 ze zm.) protest może wnieść każdy, kto kwestionuje ustalenia przyjęte w projekcie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, wyłożonym do publicznego wglądu.
Po myśli art. 24 ust. 1 cytowanej ustawy zarzut może wnieść każdy, którego interes prawny lub uprawnienia zostały naruszone przez ustalenia przyjęte w projekcie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, wyłożonym do publicznego wglądu.
Tak skonstruowany przepis art. 24 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym istotnie rzutuje na legitymację skargową wnioskodawcy zarzutu. Uprawnionym do wniesienia zarzutu może być jedynie ten podmiot, którego interes prawny lub uprawnienie zostało naruszone. Wnoszący zarzut musi się wykazać nie tylko interesem prawnym lub uprawnieniem, ale także naruszeniem tego interesu lub uprawnienia. Naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia staje się przesłanką dopuszczalności zarzutu i dopiero wówczas otwiera drogę do jego merytorycznej oceny.
W rozpoznawanej przez Sąd sprawie, skarżący nie ma interesu prawnego w kwestionowaniu projektu planu, gdyż jego działka nie leży na obszarze objętym planem, a jedynie sąsiaduje z drogą, która w jej połowie stanowi granicę powyższego obszaru. Ponadto proponowane zmiany w planie nie odnoszą się do działki skarżącego. A skoro skarżący nie wykazał interesu prawnego lub uprawnienia, tym samym nie może być mowy o naruszeniu interesu prawnego lub uprawnienia.
Zatem brak interesu prawnego skarżącego chronionego prawem powoduje, że nie zostały wyczerpane przesłanki z art. 24 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym do wniesienia zarzutu i dlatego Rada Miejska w L. zasadnie zakwalifikowała zgłoszone uwagi do projektu przedmiotowego planu jako protest.
W ocenie Sądu wszystkie okoliczności mające w ocenie strony skarżącej wskazywać na naruszenie kwestionowanym projektem jej interesu prawnego jako właściciela nieruchomości uprawniają wyłącznie do przyjęcia, że wniosła ona nie zarzut, lecz protest.
Skoro w tej sprawie wbrew zarzutom skargi w sposób niewątpliwy mamy do czynienia z protestem to należy przede wszystkim rozstrzygnąć kwestię dopuszczalności skargi wobec zgłoszonego na rozprawie wniosku o odrzucenie skargi.
Jak wyżej wskazano po myśli art. 23 ust. 1 ustawy z 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym protest może wnieść każdy, kto kwestionuje ustalenia przyjęte w projekcie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, wyłożonym do publicznego wglądu.
O uwzględnieniu lub odrzuceniu protestu rozstrzyga rada gminy w drodze uchwały ( art. 23 ust. 3 cyt. wyżej ustawy), od której nie przysługuje żaden środek odwoławczy w postępowaniu administracyjnym.
Powołana wyżej ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym inaczej niż przy zarzucie nie stwierdza, że na uchwałę rady gminy o uwzględnieniu lub odrzuceniu protestu można wnieść skargę do sądu administracyjnego. Jednakże taka uchwała podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego na zasadach wynikających z ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (tj. Dz.U. Nr 142 z 2001r. poz. 1591 ze zm.). Legitymację do złożenia takiej skargi stanowi art. 101 ust. 1 powołanej ustawy o samorządzie gminnym, który określa, że może ją złożyć każdy czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone zaskarżoną uchwałą po bezskutecznym wezwaniu organu gminy do usunięcia naruszenia tego interesu prawnego lub uprawnienia.
Wezwanie takie winno być sformułowane na piśmie i skierowane bezpośrednio po podjęciu skarżonej uchwały a przed jej zaskarżeniem do Sądu administracyjnego. Zatem wniesienie takiego wezwania stanowi w tej sprawie podstawową przesłankę jej dopuszczalności.
Skarżący co wynika z lektury akt jak i stanowiska przedstawionego przez organ administracji nie wzywał w tej sprawie Rady Miasta L. do usunięcia naruszenia prawa lub uprawnienia w związku z podjęciem uchwały nr [...]z [...] o odrzuceniu protestu do projektu planu zagospodarowania przestrzennego dla zespołu S. L. - Z. (plan nr [...]).
Skarżona uchwała podjęta została [...] zaś skargę na nią do NSA wniesiono listem poleconym [...]natomiast z lektury pełnej dokumentacji przedmiotowej sprawy przedstawionej w formie załącznika przez skarżącego a przede wszystkim akt administracyjnych oraz potwierdzeniem tej okoliczności przez organ na rozprawie w ocenie sądu w sposób nie budzący wątpliwości wynika, iż skarżący przed wniesieniem skargi nie wzywał organu administracji do usunięcia naruszenia prawa lub uprawnienia.
Brak tego wezwania w rozpoznawanej sprawie czyni tak wniesioną skargę niedopuszczalną.
Mając na uwadze powyższe oraz treść art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270) w związku z art. 101 § 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (tj.Dz.U. Nr 142 z 2001 poz. 1591 ze zm./ należało odrzucić wniesioną skargę.
Z tych powodów orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło