II SA/Wr 253/05

WyrokWSA we Wrocławiu2006-07-25

Skład orzekający: Andrzej Cisek, Halina Kremis, Alicja Palus

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny powinien oddalić skargę na decyzję organu odwoławczego uchylającą decyzję organu pierwszej instancji i przekazującą sprawę do ponownego rozpoznania, jeśli organ odwoławczy wskazał organowi pierwszej instancji sposób dalszego postępowania?
Ratio decidendi
Skarga podlega oddaleniu, jeśli decyzja organu odwoławczego jest prawidłowa. Organ odwoławczy, uchylając decyzję organu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania, działał prawidłowo. Wskazówki organu odwoławczego dotyczące dalszego postępowania nie są wiążące dla organu pierwszej instancji, a strona może składać dalsze wnioski po powrocie sprawy do organu pierwszej instancji. Organy nadzoru budowlanego nie są uprawnione do oceny orzeczeń organów architektoniczno-budowlanych.
Stan faktyczny
Z. H. złożyła skargę na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która uchyliła decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego umarzającą postępowanie w sprawie samowoli budowlanych. Skarżąca zarzuciła, że inwestycje były realizowane niezgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego. Organ odwoławczy uchylił decyzję organu pierwszej instancji, wskazując na konieczność uzupełnienia dowodów dotyczących jednej z działek, na której stwierdzono samowolę budowlaną (wykonanie drogi dojazdowej bez pozwolenia). Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając decyzję organu odwoławczego za prawidłową.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: SWSA Andrzej Cisek Sędziowie: SNSA Halina Kremis (sprawozdawca) As. WSA Alicja Palus Protokolant: Katarzyna Grott po rozpoznaniu w II Wydziale na rozprawie w dniu 25 lipca 2006 r. sprawy ze skargi Z. H. na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji pierwszej instancji w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie samowoli budowlanych w M. D. na działkach [...]–[...] oddala skargę. U Z S A D N I E N I E Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w powiecie w. decyzją z dnia [...], (Nr [...]), przywołując w podstawie prawnej art. 105 § 2 kpa, umorzył postępowanie administracyjne w sprawie samowoli budowlanych na działkach nr [...],[...],[...],[...],[...]i [...]w M. D., uznając bezprzedmiotowość prowadzenia tego postępowania, wobec prowadzenia kwestionowanych inwestycji zgodnie z prawem. Od decyzji tej odwołała się Z. H . Podniosła, że w sprawie istnieją przesłanki do wszczęcia postępowania w trybie art. 145 § 1 pkt 5 i 8 kpa lub art. 156 kpa, z uwagi na sprzeczność realizacji inwestycji z obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego. Dodała także, iż bez wątpienia, analiza dotychczas zgromadzonych dowodów w sprawie jednoznacznie wskazuje, że prace budowlane na działce [...] były wykonywane w ramach samowoli budowlanej. Decyzją Nr [...] z dnia [...]r. D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W., przywołując w podstawie prawnej art. 138 § 2 kpa, po rozpatrzeniu odwołania Zuz. H. od opisanej decyzji, uchylił ją w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Na uzasadnienie organ podał, że w związku z żądaniem Z. H., organ pierwszej instancji wszczął postępowanie w sprawie samowoli budowlanych na działkach nr [...],[...],[...],[...],[...] i [...]w M. D . W toku czynności dowodowych ustalono następujący stan faktyczny: właściciele działki nr [...]- B. i G. W., uzyskali w dniu [...]r. decyzję Burmistrza K. W. o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu Nr [...], a następnie decyzję Starosty Powiatu W. o pozwoleniu na budowę domu mieszkalnego jednorodzinnego wraz z budynkiem gospodarczym z dnia [...]r., Nr [...]; właściciele działki nr [...]- A. i W. R., uzyskali dnia [...]r. decyzję Nr [...]o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, a dnia [...]r. decyzję Nr [...] o pozwoleniu na budowę domu mieszkalnego jednorodzinnego wraz z budynkiem gospodarczym; właściciele działki nr [...]- M. i G. M., uzyskali dnia [...]r. decyzję Nr [...]o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, a dnia [...]r. decyzję Nr [...]o pozwoleniu na budowę domu mieszkalnego jednorodzinnego wraz z budynkiem gospodarczym; właściciel działki nr [...]- B. K., uzyskał dnia [...]r. decyzję Nr [...] o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, a dnia [...]r. decyzję Nr [...] o pozwoleniu na budowę domu mieszkalnego jednorodzinnego. Decyzją z dnia [...]r., Nr [...], pozwolenie to zostało przeniesione na nabywcę przedmiotowej nieruchomości – K. K . Właściciele działki nr [...]- M. i M. S., uzyskali dnia [...] r. decyzję Nr [...] o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, a dnia [...] r. decyzję Nr [...]o pozwoleniu na budowę domu mieszkalnego jednorodzinnego wraz z budynkiem gospodarczym. Właścicielka działki nr [...] – M. J., uzyskała dnia [...]r. decyzję Nr [...] o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, a dnia [...]r. decyzję Nr [...] o pozwoleniu na budowę domu mieszkalnego jednorodzinnego wraz z budynkiem gospodarczym. Jak wykazały oględziny - na działkach nr [...]-[...] inwestorzy prowadzą roboty budowlane zgodnie z decyzjami o pozwoleniu na budowę oraz zatwierdzonymi projektami. Natomiast na działce nr [...] nie są prowadzone żadne roboty budowlane. Mając na uwadze tak kształtujący się stan faktyczny, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w powiecie w. wydał dnia [...]r. decyzję Nr [...], którą umorzył postępowanie w sprawie samowoli budowlanych na działkach nr [...],[...],[...],[...],[...]i [...]w M. D . W ustawowo zakreślonym terminie przywołana decyzja została oprotestowana przez stronę – Z. H . W postępowaniu odwoławczym uznano, iż w aktach sprawy brak jest przekonujących dowodów uzasadniających umorzenie postępowania w stosunku do działki nr [...]. W związku z tym D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał dnia [...]r. postanowienie Nr [...], którym nałożył na organ pierwszej instancji obowiązek uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie poprzez dostarczenie protokołu oględzin działki nr [...]. Postanowienie zostało przez organ pierwszej instancji wykonane - w dniu [...] r. przeprowadzony został dowód z oględzin tej nieruchomości, który wykazał jednoznacznie, iż działka nr [...] jest zabudowana drogą z kostki betonowej. D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego dostrzegł nieprawidłowości w dyskredytowanej decyzji zarówno pod względem merytorycznego rozstrzygnięcia jak również co do poprawności zastosowanych przepisów. Organ pierwszej instancji zgodnie z wiążącym go wnioskiem inicjatorki niniejszego postępowania – Z. H., miał za zadanie ustalić, czy realizacja inwestycji na przedmiotowych działkach odbywa się w warunkach samowoli budowlanej. Wyjaśnienie tych kwestii zawarte jest bezspornie w powołanych decyzjach Burmistrza K. W., ustalających warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla działek nr [...]-[...] oraz decyzjach Starosty Powiatu W. udzielających pozwolenia na budowę obiektów budowlanych na tych nieruchomościach. Rozstrzygnięcia te jednoznacznie potwierdzają legalność prowadzonych inwestycji. W stosunku natomiast do działki nr [...] jednoznacznie ustalono fakt braku jakiejkolwiek decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, ani też o pozwoleniu na budowę. Nie ulega przy tym wątpliwości, iż na działce tej wykonane zostały roboty budowlane polegające na zrealizowaniu drogi dojazdowej. Roboty te, jak niespornie wskazuje zgromadzony materiał dowodowy, posiadają przymiot samowoli budowlanej, brak jest decyzji o pozwoleniu na budowę, czy też skutecznego zgłoszenia do właściwego organu. Organ odwoławczy nie podziela poglądu organu pierwszej instancji, iż roboty te nie są objęte kognicją organów nadzoru budowlanego. Co prawda, nie każde utwardzenie terenu kwalifikowane jest jako roboty budowlane, jednakże wykonanie drogi dojazdowej z kostki betonowej mieści się, w ocenie organu odwoławczego, w katalogu robót wymagających pozwolenia na budowę. Należy zatem uznać brak podstaw prawnych do umorzenia w całości postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie. Na koniec organ wskazuje, iż biorąc pod uwagę fakt, iż jedna z badanych inwestycji zrealizowana została niezgodnie z prawem, należy wyłączyć ją do odrębnego postępowania, w związku z faktem, iż organy orzekające w niniejszej sprawie uprawnione są i zobowiązane zarazem do badania zgodności przedmiotowej inwestycji z ustawą – Prawo budowlane. Skoro w stosunku do działki nr [...]jednoznacznie wykazany został fakt naruszenia wspomnianej regulacji, konieczne jest przeprowadzenie stosownego postępowania w sprawie i wydanie merytorycznego rozstrzygnięcia, prowadzącego do konwalidacji stanu niezgodności inwestycji z przepisami ustawy - Prawo budowlane. Argumenty odwołania, w części dotyczącej działek nr [...]-[...], nie mają wpływu na treść wydanych w sprawie rozstrzygnięć. Organy nadzoru budowlanego nie posiadają kompetencji kontrolnych w stosunku do rozstrzygnięć organów administracji architektoniczno-budowlanej udzielających pozwolenia na budowę. Jeśli zatem strona uznaje, iż dla spornych działek pozwolenia takie nie powinny być wydane, powinna dążyć do wzruszenia ostatecznych decyzji w tym zakresie, jednakże nie przed organami nadzoru budowlanego. Na ostateczną decyzję skargę do sądu złożyła Z. H . W skardze podniosła, że kwestionowana decyzja nie została podjęta zgodnie z wnioskiem strony, która wskazywała, iż inwestycje na działkach [...] do [...] zostały zrealizowane w ramach samowoli budowlanej, bowiem niezgodnie z obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego. Zarzuciła także, iż opieszałość Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego działa na szkodę strony i innych mieszkańców miejscowości. W doręczonej sądowi odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację zaprezentowaną w uzasadnieniu skarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył: Skarga jest nieuzasadniona, a to musi doprowadzić do jej oddalenia. Według art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy). Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art. 3 § 1 w związku z § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zwanej dalej w skrócie "u.p.p.s.a." – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), w tym także na decyzje wydane na podstawie norm prawa procesowego. Z taką kontrolą mamy do czynienia w sprawie niniejszej. Jak wynika z dołączonych do odpowiedzi na skargę akt administracyjnych rozpoznawana sprawa dotyczy wniosku Z. H. złożonego w sprawie popełnionych, według skarżącej, samowoli budowlanych. Dalej akta te wskazują także, iż organ odwoławczy uchylił kwestionowaną decyzję organu pierwszej instancji i sprawę w całości przekazał Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego do ponownego rozpoznania. W konsekwencji należy uznać, że zarówno treść sentencji, jak i uzasadnienie decyzji organu odwoławczego są prawidłowe. Wprawdzie organ w uzasadnieniu decyzji kasacyjnej zawarł wskazówki w zakresie dalszego postępowania przez organ pierwszej instancji i przesądził w jakim zakresie w sprawie mamy do czynienia z samowolą budowlaną, jednakże takie wytyczne tego ostatniego organu nie wiążą. Skoro tak, to skarżąca może po powrocie sprawy do organu pierwszej instancji składać pisma, czy wnioski w sprawie. Odnosząc się do zarzutów skargi można dodać, że w części końcowej uzasadnienia swojej decyzji organ odwoławczy dokładnie poinformował stronę co powinna zrobić w sytuacji, gdy jej zdaniem ostateczne decyzje wydane w toku procesu inwestycyjnego zostały obarczone wadą w postaci ich niezgodności z planem zagospodarowania przestrzennego. Natomiast, na co również trafnie wskazano w kwestionowanej decyzji, organy nadzoru budowlanego nie są uprawnione, w braku kompetencji, do oceny orzeczeń wydanych przez organy architektoniczno-budowlane. Reasumując, wobec trafności orzeczenia uchylającego zaskarżoną decyzję, skargę jako nieuzasadnioną należało oddalić po myśli art. 151 u.p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło