II SA/Wr 2555/03

WyrokWSA we Wrocławiu2005-12-13

Skład orzekający: Julia Szczygielska, Mieczysław Górkiewicz, Andrzej Cisek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy odrzucająca pismo mieszkańca jako protest, podczas gdy powinno ono zostać potraktowane jako zarzut, jest nieważna?
Ratio decidendi
Uchwała rady gminy odrzucająca pismo mieszkańca jako protest, podczas gdy jego charakter prawny powinien być zakwalifikowany jako zarzut, jest nieważna. Błędna kwalifikacja środka prawnego wniesionego przeciwko projektowi planu zagospodarowania przestrzennego stanowi istotne naruszenie prawa, uzasadniające stwierdzenie nieważności uchwały.
Stan faktyczny
Mieszkaniec M. K. wniósł pismo dotyczące projektu zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w którym zgłosił "protesty, zarzuty i uwagi" odnośnie planowanej drogi przebiegającej przez jego działkę. Rada Miejska D. zakwalifikowała to pismo jako protest i odrzuciła je w części uchwałą. M. K. zaskarżył uchwałę, kwestionując potraktowanie jego pisma jako protestu, a nie zarzutu, oraz brak uzasadnienia faktycznego uchwały. Sąd uznał, że pismo powinno być potraktowane jako zarzut, a jego błędna kwalifikacja jako protest skutkuje nieważnością uchwały.
Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził nieważność uchwały Rady Miejskiej D. nr [...] z dnia [...], zasądził od Gminy D. koszty postępowania sądowego i stwierdził, że uchwała nie podlega wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Sygnatura akt II SA/Wr 2555/03 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 13 grudnia 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Julia Szczygielska Sędziowie: Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz Sędzia WSA Andrzej Cisek-sprawozdawca Protokolant Iwony Boreckiej po rozpoznaniu w dniu 13 grudnia 2005 r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Apelacyjnej Anny Głowacińskiej na rozprawie sprawy ze skargi M. K. na uchwałę Rady Miejskiej D. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie odrzucenia protestu wniesionego do projektu zmiany miejscowego planu zagospodarowania D.-obręb P. I. stwierdza nieważność opisanej wyżej uchwały; II. zasądza od Gminy D. kwotę 10 zł (słownie dziesięć złotych) tytułem kosztów postępowania sądowego; III. stwierdza, że uchwała wymieniona w pkt. I nie podlega wykonaniu Sygnatura akt II SA/Wr 2555/03 UZASADNIENIE Rada Miejska D. podjęła w dniu [...]uchwałę nr [...] w sprawie przystąpienia do sporządzania zmiany miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego D., dla części miasta D. - obręb P . W terminie przeznaczonym na składanie wniosków, czyli do dnia [...], M. K. nie złożył wniosków do planu. Projekt planu został pozytywnie zaopiniowany i uzgodniony, w tym również z D. Zarządem Dróg Wojewódzkich i wyłożony do publicznego wglądu od [...] do [...]. W ustawowym terminie przed upływem 14 dni po wyłożeniu, dnia [...]Pan M. K. wniósł do Urzędu Miasta w D. pismo dotyczące projektu planu a odnoszące się do Jego działki nr [...] obręb P., w którym stwierdził: "(...) zgłaszam następujące protesty, zarzuty i uwagi". Po rozpatrzeniu pismo zostało zakwalifikowane jako protest, który następnie, w nie uwzględnionej części został odrzucony zaskarżoną uchwałą Rady Miejskiej D. nr [...]z dnia [...]. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego M. K. zakwestionował potraktowanie jego pisma jako protest, a nie zarzut. Dlatego uchwała odrzucająca ów zarzut winna mieć uzasadnienie faktyczne i prawne,. kwestionowana uchwała nie ma uzasadnienia faktycznego. Następnie wskazano, że przyjęte w planie rozwiązanie dotyczące planowanej w przyszłości linii komunikacyjnej (drogi) jest bardzo niefortunne. Pas drogi przechodzi przez kilka starych drzew (kilkudziesięcioletnie sosny), które rosną na terenie działki należącej do skarżącej, Ani Burmistrz ani Rada Miasta nie potrafiły wyjaśnić dlaczego pas drogi został właśnie tak poprowadzony, że drzewa te przynajmniej częściowo będą musiały zostać wycięte. Zaznaczono, iż w promieniu ponad stu metrów nie ma innych drzew, krzewów, zarośli, itp. I droga mogła zostać przesunięta tak, aby nie kolidowała z drzewami. W odpowiedzi na skargę wskazano, że istotne jest to, iż w czasie sporządzania zmiany planu sytuację prawną M. K. na terenie objętym projektem planu kształtowały, wraz z innymi przepisami, ustalenia Sygnatura akt II SA/Wr 2555/03 obowiązującego miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego D., uchwalonego w 1992. M. K. został właścicielem działki nr [...] obręb P. [...], czyli w czasie obowiązywania powyższego planu. W planie ogólnym przedmiotowy teren znajdował się w pasie drogi klasy zbiorczej 01A Zt 2/2, której szerokość w liniach rozgraniczających wynosiła 40m i w terenie zieleni izolacyjnej o szerokości 30m. Zatem łączna szerokość terenu działki nr [...] zajęta w planie pod funkcje związane z projektowaną drogą wynosiła ok. 70m. Natomiast nowe rozwiązania przyjęte w projekcie zmiany planu ogólnego okazały się korzystniejsze dla właściciela terenu, ponieważ szerokość pasa projektowanej drogi KZ wynosi tylko 20m w liniach rozgraniczających, a terenu zieleni izolacyjnej 10m. Zatem ustalenia projektu zmiany planu ogólnego nie naruszały interesu prawnego M. K . Dlatego przedmiotowe pismo zostało zakwalifikowane jako protest. Spośród postulatów wniesionych przez skarżącego uwzględniony został m.in. postulat dotyczący zapewnienia dojazdu do działki. W konkluzji Rada Miejska wniosła o oddalenie skargi w całości. Uczestnicząca w rozprawie Prokurator Prokuratury Apelacyjnej wniosła o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały, albowiem uwagi skarżącego należało potraktować jako zarzut a nie protest. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do dyspozycji art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W sprawach tych stosuje się jedynie dotychczasowe przepisy o wpisie i innych kosztach sądowych (art. 97 § 2). Według art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar Sygnatura akt II SA/Wr 2555/03 sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy). Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje w szczególności orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art. 3 § 1 w związku z § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), a także na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego. Kryterium legalności przewidziane w art. 1 § 2 ustawy ustrojowej umożliwia sądowi wyeliminowanie z obrotu prawnego zarówno decyzji administracyjnej uchybiającej prawu materialnemu, jeżeli naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), jak też rozstrzygnięcia dotkniętego wadą warunkującą wznowienie postępowania administracyjnego (lit. b), a także wydanego bez zachowania reguł postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). Z kolei art. 147 § 1 przywoływanej wyżej ustawy procesowej upoważnia Sąd, który uwzględnia skargę na uchwałę lub akt, stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeśli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności. Rozpatrując skargę na przedmiotową uchwałę Rady Miejskiej w D. Sąd uznał, iż zaistniały podstawy do kwestionowania jej zgodności z prawem, albowiem pismo M. K. z dnia [...]r., mocą którego zgłosił on "...protesty, zarzuty i uwagi" zostało zakwalifikowane jako protest. Należy zważyć, iż ustawa z dnia 7 lipca 1994 r, o zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz.U. z 1999 r, Nr 15 poz. 139 ze zm.) przewiduje dwa specyficzne środki dla ochrony podmiotów, które mogą zostać dotknięte ustaleniami planu zagospodarowania przestrzennego, a mianowicie zarzut i protest. Sygnatura akt II SA/Wr 2555/03 Zgodnie z przepisem art. 24 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym zarzut może wnieść każdy, którego interes prawny lub uprawnienia zostały naruszone przez ustalenia przyjęte w projekcie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, wyłożonym do publicznego wglądu. O uwzględnieniu bądź odrzuceniu zarzutu rozstrzyga rada gminy, w drodze uchwały, zawierającej uzasadnienie faktyczne i prawne. Uchwałę o odrzuceniu zarzutu w całości lub części, wnoszący zarzut może zaskarżyć do sądu administracyjnego, w terminie 30 dni od dnia jej doręczenia Z kolei protest może wnieść każdy, kto kwestionuje ustalenia przyjęte w projekcie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, wyłożonym do publicznego wglądu. Protest należy wnieść na piśmie, w terminie nie dłuższym niż 14 dni, po upływie okresu wyłożenia projektu. O uwzględnieniu bądź odrzuceniu protestu rozstrzyga rada gminy w drodze uchwały. Jak się wskazuje w orzecznictwie sądowym to zgodnie z art. 23 i 24 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym protest przysługuje każdemu, kto kwestionuje ustalenia przyjęte w projekcie planu, zarzut zaś wnieść może jedynie podmiot szczególnie legitymowany: ten, którego interes prawny lub uprawnienia zostają naruszone przez ustalenia projektu planu. O charakterze prawnym uwag zgłoszonych do projektu planu decyduje to, czy w danej sytuacji został naruszony interes prawny lub uprawnienie autora pisma. Interes prawny musi być rozumiany jako obiektywna, czyli realnie istniejąca potrzeba ochrony prawnej. Musi być to interes, który wynika z określonego przepisu prawa odnoszącego się wprost do podmiotu zgłaszającego zastrzeżenia i musi dotyczyć bezpośrednio tego podmiotu (por. wyrok NSA z 25 kwietnia 2002 r., IV SA 2238/01, M.Praw. 2002/12/532) . W tymże orzecznictwie wskazuje się, że pisemne zastrzeżenia do projektu zmian miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wyłożonego do publicznego wglądu, które zostały wniesione przez właściciela nieruchomości położonej w granicach obszaru objętego tym projektem, mają znamiona zarzutu rozpatrywanego w trybie określonym w art. 24 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (por. post. SN z `15.10.2002 r., III RN 163/01, OSNP 2003/20/480) Sygnatura akt II SA/Wr 2555/03 W rozpatrywanej sprawie działka nr [...], stanowiąca własność M. K. leży w granicach obszaru objętego projektem planu, zmieniającego miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego D.- obręb P . Projektowany przebieg drogi zbiorczej KZ przez działkę stanowiącą własność M. K. może hipotetycznie naruszać jego prawa, co uzasadniało potraktowanie jego pisma jako zarzutu, a nie protestu. Nie przesądza to o zasadności tego zarzutu, ale jest odmienną kwalifikacją środka prawnego, przysługującego w trakcie procedur planistycznych. Należy wskazać, iż błędne zakwalifikowanie środka wnoszonego przeciwko projektowi planu, nie stanowi jedynie nieistotnego naruszenia prawa. Zaliczenie zgłoszonych uwag do zarzutów otwiera bowiem możliwość złożenia skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego na uchwałę o odrzuceniu zarzutów (art. 24 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym) Co prawda na uchwałę o odrzuceniu protestu możliwe jest wniesienie skargi w oparciu o art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym, ale tryb ten jest bardziej skomplikowany, a nadto przy wniesieniu takiej skargi również konieczne jest wylegitymowanie się interesem prawnym lub uprawnieniem. Ponadto zaliczenie pisemnego stanowiska do zarzutów powoduje po stronie organu gminy obowiązek prawnego i faktycznego uzasadnienia uchwały o uwzględnieniu lub odrzuceniu zarzutu (art. 24 ust. 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym – por. wyrok NSA z 21 stycznia 1997 r., Prok. i Pr. 1998/4/54). W konkluzji Sąd uznał, że sądowa kontrola kwestionowanej uchwały Rady Miejskiej w D. pozwoliła stwierdzić, iż kwestionowana uchwała, traktująca zarzut do planu jak protest jest nieważna i dlatego też – stosownie do dyspozycji art. 147 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – należało orzec, jak w sentencji wyroku. Rozstrzygnięcie zawarte w punkcie III sentencji ma podstawę w art. 152 powoływanej ustawy, a o kosztach orzeczono na podstawie art. 200 tejże ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło