II SA/Wr 276/08

PostanowienieWSA we Wrocławiu2008-10-15

Skład orzekający: Andrzej Wawrzyniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania, należy przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym?
Ratio decidendi
Osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania, należy przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Sąd ocenia sytuację materialną strony na podstawie jej oświadczeń oraz przedłożonych dokumentów, uwzględniając dochody, stan zdrowia i posiadany majątek.
Stan faktyczny
Skarżący K.P. wniósł skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. o nałożeniu grzywny. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego, skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Pomimo kolejnych wezwań i doręczenia formularza, skarżący złożył wniosek na urzędowym formularzu, wskazując na niskie dochody z renty socjalnej (częściowo zajętej przez komornika) oraz zły stan zdrowia psychicznego.
Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak po rozpoznaniu w dniu 15 października 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K.P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia wykonania obowiązku w związku z wniesionym sprzeciwem postanawia: przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. K.P. wniósł skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] r. (nr [...]) w przedmiocie nałożenia grzywny w wysokości 5000 zł w celu przymuszenia wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym TYT-3 nr 2/07. W odpowiedzi na doręczone skarżącemu wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi (zawierające pouczenie o konieczności złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu), skarżący w piśmie z dnia 23 czerwca 2008 r. wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie z kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu. W dniu 7 lipca 2008 r. doręczono skarżącemu wezwanie do wypełnienia i przesłania do tutejszego Sądu w terminie 7 dni formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej "PPF", pod rygorem pozostawienia go bez rozpoznania. Wnioskodawca wraz z pismem z dnia 25 lipca 2008 r. nadesłał dokumenty dotyczące jego sytuacji materialnej, jednakże nie przesłał do Sądu na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie mu prawa pomocy. Zarządzeniem z dnia 18 sierpnia 2008r. referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu pozostawił bez rozpoznania wniosek o przyznanie skarżącemu prawa pomocy. Pismem z dnia 16 września 2008r., w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego z dnia 9 września 2008r., doręczono skarżącemu urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy w celu jego wypełnienia, podpisania i złożenia w terminie 7 dni w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu, pod rygorem pozostawienia tego wniosku bez rozpoznania. W złożonym w zakreślonym terminie wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu skarżący podkreślił, że utrzymuje się z renty socjalnej w wysokości 540 zł, która w znacznej części została zajęta przez komornika. Skarżący wskazał również na zły stan zdrowia psychicznego, który uniemożliwia mu osiąganie dodatkowych dochodów. Podkreślił nadto, że od 9 lat zamieszkuje sam, w należącym do niego mieszkaniu o powierzchni 90 m2. W aktach sprawy znajduje się wystawione przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych – Inspektorat w J.G. zaświadczenie, z którego wynika, że skarżący pobiera rentę socjalną, ustaloną w wysokości 84% kwoty najniższej renty, z tytułu całkowitej niezdolności do pracy w wysokości 534,48 zł brutto. Od 1 marca 2008 r. od powyższej kwoty potrącana jest składka na ubezpieczenie zdrowotne w wysokości 48,10 zł oraz zaliczka na podatek dochodowy w wysokości 11 zł. W wyniku prowadzonego przeciwko skarżącemu postępowania egzekucyjnego, od jego renty odliczana jest również kwota w wysokości 133,62 zł. Po powyższych potrąceniach Zakład Ubezpieczeń Społecznych wypłaca skarżącemu kwotę 341,76 zł. Ze znajdującej się w aktach sprawy opinii sądowo-psychiatrycznej z dnia 9 sierpnia 2003 r. wynika, że skarżący cierpi na zaburzenia urojeniowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) – zwanej dalej u.p.s.a., w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Mając powyższe na uwadze Sąd ponownie rozpoznał na podstawie zebranego materiału dowodowego wniosek strony o przyznanie jej prawa pomocy, stosując przepisy regulujące kwestię zwolnienia od kosztów sądowych. Stosownie do art. 245 § 1 u.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje – stosownie do § 2 art. 245 u.p.s.a. zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje – na podstawie § 3 tego samego artykułu – zwolnienie tylko od odpłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Częściowe zwolnienie z opłat lub wydatków może z kolei polegać – zgodnie z przepisem art. 245 § 4 u.p.s.a., na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej. Natomiast z uregulowania sformułowanego w art. 246 § 1 pkt. 1) i 2) u.p.s.a. wynika, iż przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym natomiast – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i swojej rodziny. Z oświadczenia skarżącego, jak również z przedłożonych przez niego dokumentów wynika, że poza świadczeniem rentowym z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w wysokości 341,76 zł, skarżący nie uzyskuje innego dochodu, a stan jego zdrowia uniemożliwia mu podjęcie pracy. Nadto skarżący nie osiąga też żadnego innego dochodu z majątku trwałego, którym dysponuje, w postaci mieszkania. Mając na uwadze stan zdrowia skarżącego, jego niewielkie możliwości zarobkowe oraz brak jakichkolwiek oszczędności Sąd uznał, że skarżący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i dlatego postanowił na podstawie wyżej przytoczonych przepisów przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło